I CSK 5071/22

WyrokIzba Cywilna2023-04-12

Skład orzekający: Mariusz Załucki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów o zdolności sądowej i procesowej oraz o wyłączeniu sędziego może stanowić podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zarzuty dotyczące nieważności postępowania wynikające z naruszenia przepisów o zdolności sądowej i procesowej oraz o wyłączeniu sędziego nie były zasadne. Wskazano, że wyrok sądu okręgowego dotyczący prawidłowości powołania organów spółdzielni wiąże sądy rozpoznające sprawę na podstawie art. 366 k.p.c. (powaga rzeczy osądzonej). Ponadto, dla wyłączenia sędziego na podstawie art. 49 k.p.c. konieczne jest istnienie okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, a nie jedynie subiektywne przekonanie strony.
Stan faktyczny
Powódka i interwenientka uboczna wniosły skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie w sprawie o uchylenie uchwał spółdzielni mieszkaniowej. Skarżące zarzuciły nieważność postępowania wynikającą z naruszenia przepisów o zdolności sądowej i procesowej oraz o wyłączeniu sędziego. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego oraz kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 5071/22 POSTANOWIENIE Dnia 12 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mariusz Załucki w sprawie z powództwa J. W. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w S. z udziałem interwenienta ubocznego po stronie powódki K. S. o uchylenie uchwał, na posiedzeniu niejawnym 12 kwietnia 2023 r. w Izbie Cywilnej w Warszawie, na skutek skargi kasacyjnej powódki i interwenientki ubocznej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 25 czerwca 2021 r., sygn. akt I ACa 457/20 w zakresie uchwał o numerach 4/2008, 5/2008, 8/2008 i 9/2008, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. przyznaje i poleca wypłacić przez Skarb Państwa – Sąd Apelacyjny w Szczecinie na rzecz r.pr. M. K. kwotę 135 (sto trzydzieści pięć) złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej powódce i interwenientce ubocznej z urzędu. 3. zasądza od powódki i interwenientki ubocznej na rzecz pozwanej kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Powódka J. W. oraz interwenientka uboczna K. S. wniosły skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 25 czerwca 2021 r., wydanego w sprawie przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w S. o uchylenie uchwał. I CSK 5071/22 2 Skarga kasacyjna została odrzucona postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 23 czerwca 2022 r., uchylonym częściowo przez Sąd Najwyższy na mocy postanowienia z 15 grudnia 2022 r., III CZ 361/22 w odniesieniu do uchwał 1/2008, 3/2008 oraz 7/2008. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżące uzasadniły wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania nieważnością postępowania wynikającą z naruszenia art. 386 § 2 w zw. z 379 pkt 2 i 4 k.p.c. oraz 378 § 1 k.p.c., polegającego na tym, że sądy meriti nie dokonały analizy, czy pozwana miała zdolność sądową i procesową, w sytuacji gdy powódka wielokrotnie podkreślała, że pozwana od 1990 r. nie posiadała organu, a jego wybór i skład był nieprawidłowy, a sądy obu instancji przyjęły, w oparciu o art. 365 i 366 k.p.c., że sprawę tę prawomocnie rozstrzygnął Sąd Okręgowy w E. wyrokiem z dnia 25 lipca 2008 r. (sygn. akt I C […]) i że są związane tymi ustaleniami, a także nie wyłączenia sędziów Sądu Okręgowego w E., w tym sędziego D. Z., od rozpoznawania przedmiotowej sprawy w przypadku, gdy były ku temu podstawy. Stanowisko skarżących nie jest zasadne. Zgodnie z art. 366 k.p.c. powaga rzeczy osądzonej (res iudicata) dotyczy sytuacji, w których występuje tożsamość stron oraz przedmiotu sporu. Takimi cechami charakteryzuje się właśnie wyrok Sądu Okręgowego w E. z 25 lipca 2008 r., który wiąże sądy rozpoznające niniejszą sprawę w zakresie prawidłowości powołania organów Spółdzielni. Natomiast wedle art. 49 k.p.c. sąd wyłącza sędziego na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Do wystąpienia tej przesłanki nie jest jednak wystarczające subiektywne przekonanie wnioskodawcy o braku bezstronności sędziego. Rozstrzygający charakter ma w tej mierze możliwość powstania uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego, nie zaś to, czy sędziemu można postawić zasadny zarzut braku obiektywizmu (zob. np. postanowienia SN z 13 maja 2022 r., II CSKP 288/22 oraz z 12 października 2020 r., III CO 49/20). Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, o kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zaś na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 i § 8 pkt I CSK 5071/22 3 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Z kolei o kosztach pomocy prawnej udzielonej powódce i interwenientce ubocznej z urzędu rozstrzygnął na podstawie § 16 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu. [SOP] [ł.n]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 386 § 2art. 365art. 366 KPCart. 49 KPCart. 3989 § 1art. 98 KPC§ 2§ 1§ 10 ust. 4§ 8§ 16 ust. 4§ 14 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy