I K 139/51
WyrokIzba Cywilna1951-02-23
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylanie się od pracy po odbyciu kary aresztu, orzeczonej za uchylanie się od odbycia kary sądowej z art. 8 ustawy o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy, stanowi przestępstwo z art. 13 tej ustawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że uchylanie się od pracy po odbyciu kary aresztu, orzeczonej za wcześniejsze uchylanie się od odbycia kary sądowej, nie stanowi przestępstwa z art. 13 ustawy z dnia 19 kwietnia 1950 r. o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy. Kara aresztu, odbyta przez oskarżonego, pochłonęła karę sądową, która nakładała obowiązek pozostawania przy pracy, znosząc tym samym zakaz rozwiązania umowy o pracę.Stan faktyczny
Oskarżony został skazany przez Sąd Grodzki za uchylanie się od pracy po odbyciu kary aresztu. Kara aresztu została orzeczona za wcześniejsze uchylanie się od odbycia kary sądowej z art. 8 ustawy o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając obrazę prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie karne.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Haber (sprawozdawca); Sędziowie: A. Dąb, M. Szerer; Prokurator: Z. Pyrzakowski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Józefa M., osk. z art. 13 ustawy z dnia 19.IV 1950 r. o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy (Dz. U. R. P. Nr 20, poz. 168), po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku b. Sądu Grodzkiego w Wałbrzychu z dnia 6 listopada 1950 r., na podstawie art. 3, 375, 378, 394-396 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok i postępowanie karne w niniejszej sprawie umorzył.Uzasadnienie faktyczneRewizja nadzwyczajna Ministra Sprawiedliwości (art. 394-396 k.p.k.), wniesiona od powyższego prawomocnego wyroku zarzuca zaskarżonemu wyrokowi obrazę art. 13 ustawy z dn. 19.IV 1950 r. o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy (Dz. U. R. P. Nr 20, poz. 168) przez skazanie oskarżonego, mimo, iż w działaniu jego nie ma znamion przestępstwa dyspozycją tego przepisu określonego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Rewizja nadzwyczajna jest zasadna.Zaskarżony wyrok jest błędny i polega na oczywistej obrazie art. 13 wymienionej ustawy.Uchylanie się oskarżonego od pracy po odbyciu kary aresztu, orzeczonej wyrokiem z dnia 27 lipca 1950 r., nie stanowi występku z art. 13 ustawy z dn. 19.IV 1950 r.Dyspozycja art. 13 cytowanej ustawy obejmuje w szczególności przypadki uchylania się od odbycia kary sądowej, orzeczonej na podstawie art. 8 tejże ustawy, które ustawodawca traktuje jako największe naruszenie socjalistycznej dyscypliny pracy i dlatego przewiduje za nie najbardziej surową sankcję karną w postaci kary aresztu do sześciu miesięcy.Skoro oskarżony odbył już karę dwumiesięcznego aresztu za to, iż uchylił się od odbycia kary sądowej z art. 8 wymienionej ustawy wymierzonej mu wyrokiem z dnia 10 czerwca 1950 r., to wspomniana kara pozbawienia wolności pochłonęła karę sądową, która nałożyła nań obowiązek pozostawania przez okres jednego miesiąca przy pracy.Zgodnie z art. 9 wymienionej ustawy oskarżonemu nie wolno było rozwiązać umowy o pracę jedynie w okresie odbywania kary sądowej polegającej na wykonywaniu tej samej pracy z potrąceniem części wynagrodzenia, a więc kary z wyroku z dnia 10 czerwca 1950 r. Jeśli zaś za uchylenie się od odbycia tej kary oskarżony był skazany wyrokiem z dnia 27 lipca 1950 r. karą dwumiesięcznego aresztu na zasadzie art. 13 ustawy z dn. 19.IV 1950 r., to tym samym przestał już oskarżonego obowiązywać zakaz rozwiązania umowy o pracę, wobec czego niepodjęcie przez niego pracy po wyjściu z więzienia stanowić może jedynie jednostronne zerwanie umowy o pracę, mogące spowodować dla niego tylko ujemne skutki cywilne.
Powiązane orzeczenia
- I KO 45/54 1955-01-29Jak należy traktować podżegacza do naruszenia ustawy z dnia 19 kwietnia 1950 r. o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy, w szczególności czy i z jakiego przepisu odpowiada osoba, która nakłoniła inną osobę do o…
- II KRn 494/53 1953-07-29Czy wypowiedzenie umowy o pracę w okresie próbnym, a następnie kontynuowanie pracy na prośbę pracodawcy do czasu znalezienia następcy, może być uznane za złośliwe i uporczywe naruszenie dyscypliny pracy w rozumieniu usta…
- I KO 203/55 1956-06-28Czy dla bytu przestępstwa określonego w art. 11 ustawy z dnia 15 grudnia 1951 r. o orzecznictwie karno-administracyjnym potrzebne jest ustalenie, że kara pracy poprawczej, do której odbycia oskarżony się nie stawił, miał…
- II KRn 643/53 1953-09-30Czy ponowne skazanie za ten sam czyn narusza powagę rzeczy osądzonej i przepisy prawa materialnego oraz postępowania karnego?
- IV K 96/52 1952-08-27Czy sąd rozpoznający sprawę o przestępstwo z art. 7 ustawy z dnia 19.IV 1950 r. o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy jest upoważniony do badania słuszności decyzji pracodawcy o nieusprawiedliwieniu nieobecno…
Powołane przepisy
art. 13art. 3art. 394art. 8art. 9
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026.