II CO 4/17
Izba Cywilna2017-03-28
Skład orzekający: Katarzyna Tyczka-Rote, Jan Górowski, Barbara Lewandowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu okręgowego dotyczącego wykładni wyroku sądu okręgowego, złożony przez radcę prawnego będącego pozwanym w sprawie rozwodowej, powinien zostać uwzględniony w całości, czy też w części?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy wyłączył od rozpoznania zażalenia pozwanego na postanowienie sądu okręgowego dotyczącego wykładni wyroku sądu okręgowego niektórych sędziów sądu apelacyjnego oraz sędziów sądu okręgowego delegowanych do orzekania w sądzie apelacyjnym, uznając istnienie możliwości powstania wątpliwości co do ich bezstronności. W pozostałym zakresie wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony. Sąd Najwyższy z urzędu wyznaczył inny sąd apelacyjny do rozpoznania tego zażalenia, stwierdzając przeszkodę do jego rozpoznania przez sąd właściwy.Stan faktyczny
Pozwany S. K., radca prawny, wniósł o wyłączenie sędziów Sądu Apelacyjnego w [...] od rozpoznania zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. dotyczące wykładni wyroku w sprawie rozwodowej. Pozwany argumentował, że powódka jest sędzią, a jej matka również była sędzią, co mogło wpływać na bezstronność orzekających. Większość sędziów sądu apelacyjnego wniosła o ich wyłączenie. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wyłączył wskazanych sędziów od rozpoznania zażalenia, oddalił wniosek w pozostałym zakresie i z urzędu wyznaczył inny sąd apelacyjny do rozpoznania zażalenia.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CO 4/17 POSTANOWIENIE Dnia 28 marca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Jan Górowski (sprawozdawca) SSA Barbara Lewandowska w sprawie z wniosku S. K. o wyłączenie Sędziów Sądu Apelacyjnego w […] od orzekania w sprawach I ACz […] i I ACz […], z powództwa K. G. - K. przeciwko S. K. o rozwód, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 marca 2017 r., I. wyłącza od rozpoznania zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 16 czerwca 2016r. następujących sędziów Sądu Apelacyjnego w […]: […] oraz sędziów Sądu Okręgowego w Ł. delegowanych do orzekania w Sądzie Apelacyjnym w […] B. R., M. W. i B. A. i oddala wniosek o wyłączenie sędziów w pozostałym zakresie. II. z urzędu wyznacza Sąd Apelacyjny w […] do rozpoznania tego zażalenia.
2 UZASADNIENIE Pozwany S. K. z zawodu radca prawny wniósł o wyłączenie każdego sędziego Sądu Apelacyjnego w […] wymienionego z nazwiska i imienia od rozpoznania zażalenia na postanowienie z dnia 16 czerwca 2016 r. Sądu Okręgowego w Ł. dotyczącego wykładni pkt 2 wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 25 lutego 2014 r., podnosząc w uzasadnieniu wniosku, że powódka jest sędzią, natomiast jej matka jako sędzia Sądu Apelacyjnego w […] podlega wyłączeniu z mocy ustawy na podstawie art. 48 k.p.c. Poza sędzią J. B. wszyscy sędziowie Sądu Apelacyjnego w […] wnieśli o ich wyłączenie, wskazując w oświadczeniach, że współpracowali z matką powódki i choć większość z nich stwierdziła, że pozostawała z nią tylko w relacjach służbowych, to po zmianie art. 49 k.p.c., nastąpiło rozszerzenie hipotezy normy wynikającej z tego przepisu. Przyczyną wyłączenia sędziego jest obecnie sama możliwość powstania wątpliwości i to zarówno u podmiotów zgłaszających wniosek o wyłączenie, jak i u innych występujących w procesie, jak również u osób spoza procesu. Sąd postanowi o wyłączeniu sędziego, jeżeli stwierdzi możliwość istnienia tych wątpliwości, niezależnie od własnego przekonania o ich zasadności (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 listopada 2016 r., I Co 7/16, LEX nr 21 69497). Wyznaczenie innego sądu na podstawie art. 44 k.p.c. może nastąpić także z urzędu, gdy sąd przełożony nad sądem właściwym - wykorzystując własne wiadomości urzędowe lub jakikolwiek impuls zewnętrzny - uzna wyznaczenie innego sądu za konieczne. Do rozpoznania zażalenia konieczny jest skład trzech sędziów zawodowych, a zatem istnieje przeszkoda do rozpoznania zażalenia przez Sąd Apelacyjny w […]. Ze wskazanych względów, na podstawie wyżej powołanych przepisów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. aw aj
Powiązane orzeczenia
- II CO 216/17 2018-02-02Czy wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania zażalenia powinien być rozpoznany przez Sąd Najwyższy?
- V CO 104/17 2017-07-07Czy wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu okręgowego powinien zostać uwzględniony w całości?
- II CO 156/20 2020-07-17Czy wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania zażalenia powinien skutkować wyznaczeniem innego sądu do rozpoznania sprawy?
- II CO 46/17 2017-05-11Czy w sytuacji, gdy sędziowie sądu drugiej instancji domagają się wyłączenia od rozpoznania zażalenia, Sąd Najwyższy powinien wyłączyć wszystkich sędziów tego sądu i wyznaczyć inny sąd do rozpoznania sprawy?
- II CO 142/17 2017-10-18Czy zachodzą podstawy do wyłączenia sędziów sądu apelacyjnego od rozpoznania zażalenia powódki oraz czy należy wyznaczyć inny sąd do rozpoznania tej sprawy?
Powołane przepisy
art. 48 KPCart. 49 KPCart. 44 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy