II CR 617/61

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Warman. Sędziowie: F. Błahuta, J. Szczerski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Henryka S. przeciwko Państwowym Gospodarstwom Rolnym w G. o 6.400 zł, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Powiatowego w Głubczycach z dnia 20 grudnia 1960 r., zaskarżony wyrok uchylił i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu w Głubczycach do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneW pozwie z dnia 17.XI.1960 r. powód domagał się zasądzenia kwoty 640 zł tytułem premii za miesiące listopad i grudzień 1959 r. oraz kwoty 5.760 zł tytułem odszkodowania, a to wskutek zastosowania wobec powoda niewłaściwego okresu wypowiedzenia.Sąd Powiatowy powództwo w całości oddalił i przytoczył następujące motywy rozstrzygnięcia:Według twierdzeń pozwu powodowi, pełniącemu funkcję starszego księgowego, wypowiedziano umowę o pracę w dniu 31.XII.1959 r. na okres 2 tygodni, tj. na dzień 15.I.1960 r. Roszczenie o zapłatę kwoty 5.760 zł opiera powód na zastosowaniu sprzecznego z prawem okresu wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nie określony.Zgodnie z poglądem wyrażonym przez stronę pozwaną należy uznać, że roszczenia powoda uległy 6-miesięcznej prekluzji z art. 14 ust. 2 dekretu z dn. 18 stycznia 1956 r. o ograniczeniu dopuszczalności rozwiązywania umów o pracę bez wypowiedzenia oraz o zabezpieczeniu ciągłości pracy (Dz. U. Nr 2, poz. 11). Umowa o pracę uległa bowiem rozwiązaniu z dniem 15.I.1960 r., pozew zaś wniesiony został po upływie terminu z art. 14 ust. 2 przytoczonego wyżej dekretu.Prawomocny wyrok Sądu Powiatowego zaskarżony został rewizją nadzwyczajną wniesioną z urzędu przez Ministra Sprawiedliwości w terminie 6-miesięcznym od uprawomocnienia się zaskarżonego orzeczenia. Skarżący zarzuca naruszenie art. 14 ust. 2 cytowanego dekretu i wnosi o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy uznał rewizję nadzwyczajną za uzasadnioną.Zauważyć przede wszystkim należy, że roszczenie o kwotę 640 zł z tytułu premii nie pozostaje w związku z roszczeniami o odszkodowanie z powodu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę. Roszczenie to dotyczy wynagrodzenia za pracę rzeczywiście świadczoną i podlegać może tylko ogólnej prekluzji z art. 473 kod. zob., jeżeli chodzi o pracowników wyłączonych spod działania dekretu o zakładowych komisjach rozjemczych. Sąd Powiatowy, stosując błędnie przepisy o prekluzji, nie rozpoznał merytorycznej zasadności tej części pretensji i z tej przyczyny ta część orzeczenia podlega uchyleniu.Błędne jest także zastosowanie art. 14 ust. 2 dekretu z 18.I.1956 r. do roszczeń z tytułu wypowiedzenia umowy przy oznaczeniu okresu wypowiedzenia niezgodnego z art. 25 rozp. o umowie o pracę prac. um. Dekret z 18.I.1956 r. normuje tylko te roszczenia odszkodowawcze, które wynikają z niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia. Treść art. 14 dekretu pozostaje w ścisłym związku z przepisami bezpośrednio poprzedzającymi art. 14, w szczególności z art. 10, 11, 12 i 13.W art. 14 ust. 1 ustanowiony jest termin do dochodzenia roszczeń o przywrócenie do pracy, z czym łączy się prawo do odszkodowania za czas pozostawania bez pracy (art. 10), a ust. 2 tegoż artykułu odnosi się do dochodzonych przed sądem roszczeń o odszkodowanie z tytułu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli pracownik nie dochodzi przywrócenia do pracy (art. 11 i 12).Dekret z 18.I.1956 r. zawiera wprawdzie niektóre przepisy dotyczące wypowiedzenia, jednakże nie normuje roszczeń płynących z naruszenia tych przepisów i nie ustanawia w tym względzie żadnych terminów prekluzyjnych.Z przytoczonych względów należało uchylić także i tę część wyroku, która oddala roszczenie o 5.760 zł, a więc należało ostatecznie uchylić wyrok w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania (art. 384, art. 398 k.p.c.), skoro stan sprawy nie pozwala na jej merytoryczne zakończenie. Sąd Powiatowy nie wyjaśnił bowiem m. in. obrony pozwanego, że umowa o pracę zawarta była na czas oznaczony.