II CZ 139/68
PostanowienieIzba Cywilna1968-07-30
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naturalny ojciec dziecka ma osobisty i bezpośredni interes prawny w sprawie o rozwiązanie przysposobienia jego dziecka, uzasadniający jego dopuszczenie w charakterze interwenienta ubocznego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że naturalny ojciec dziecka ma osobisty i bezpośredni interes prawny w sprawie o rozwiązanie przysposobienia jego dziecka. Interes ten wynika z obowiązku ochrony dobra dziecka, jego stanu cywilnego i praw z niego wynikających, a także z faktu, że w przypadku uwzględnienia powództwa o rozwiązanie przysposobienia, ustają skutki przysposobienia i odżywają prawa oraz obowiązki istniejące przed jego orzeczeniem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła żądania rozwiązania przysposobienia małoletniego pozwanego, który jest pozamałżeńskim synem pozwanej Jadwigi G. Wcześniej ustalono ojcostwo Jana W. i orzeczono przysposobienie małoletniego przez powodów. Sąd Wojewódzki nie dopuścił Jana W. jako interwenienta ubocznego, uznając, że nie ma on bezpośredniego interesu w sprawie. Jan W. w zażaleniu zarzucił, że kieruje się dobrem dziecka.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego i oddalił opozycję pozwanej G., dopuszczając Jana W. w charakterze interwenienta ubocznego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Wasilkowska. Sędziowie: B. Łubkowski (sprawozdawca), E. Mielcarek.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Zbigniewa F. i Ireny F. przeciwko Jadwidze G. i Sławomirowi Markowi F. o rozwiązanie przysposobienia, na skutek zażalenia Jana W. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie z dnia 14 maja 1968 r.,zmienił zaskarżone postanowienie i oddalił opozycję pozwanej G.Uzasadnienie faktyczneMałoletni pozwany Marek F. urodzony w dniu 16.VIII.1960 r. jest synem pozamałżeńskim pozwanej Jadwigi G.Wyrokiem Sądu Powiatowego w Mielcu z dnia 23.X.1962 r. ustalono, że Jan W. jest ojcem małoletniego pozwanego, postanowieniem zaś z dnia 13.XII.1963 r. orzeczono przysposobienie małoletniego pozwanego przez powodów.W niniejszej sprawie, której przedmiotem jest żądanie powodów rozwiązania przysposobienia, Sąd Wojewódzki - w uwzględnieniu opozycji pozwanej G. - nie dopuścił Jana W. w charakterze interwenienta ubocznego po stronie małol. pozwanego uważając, że zgłaszający interwencję W. nie ma bezpośredniego, osobistego interesu w tej sprawie.W zażaleniu Jan W. zarzucił, że Sąd Wojewódzki błędnie uznał, iż żalący kieruje się tylko względami materialnymi, gdy tymczasem ma on na względzie interes i dobro małol. przysposobionego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Prawidłowy jest pogląd Sądu Wojewódzkiego, że w sprawie o prawa stanu uczestnikiem postępowania, a więc i interwenientem ubocznym może być tylko osoba bezpośrednio i osobiście zainteresowana w wyniku takiej sprawy.Nie można natomiast zgodzić się z poglądem Sądu Wojewódzkiego, żeby ojciec naturalny dziecka nie miał osobistego i bezpośredniego interesu prawnego w sprawie o rozwiązanie przysposobienia jego dziecka.Rodzice dziecka w każdym wypadku, a więc nawet wtedy, gdy nie przysługuje im władza rodzicielska, mają osobisty i bezpośredni interes prawny w tym, by chronić dobro dziecka, to jest jego stan cywilny i prawa z tego stanu wynikające. Jeżeli zatem rodzice dziecka nie mogą występować w takiej sprawie w charakterze strony, to - jako bezpośrednio i osobiście zainteresowani w wyniku sprawy - są uprawnieni do wzięcia udziału w charakterze interwenientów ubocznych. W szczególności taki bezpośredni i osobisty interes prawny rodziców istnieje w sprawie o rozwiązanie przysposobienia ich dziecka, w której w razie uwzględnienia powództwa ustają skutki związane z przysposobieniem oraz odżywają prawa i obowiązki istniejące z okresu sprzed orzeczenia przysposobienia.Z tych względów Sąd Najwyższy z mocy art. 397 k.p.c. zmienił zaskarżone postanowienie i oddalił opozycję pozwanej G.Poza tym Sąd Najwyższy zwraca uwagę, że w procesie o rozwiązanie przysposobienia stronami są przysposabiający i przysposobiony, a więc nie są stroną rodzice naturalni przysposobionego.
Powiązane orzeczenia
- I CR 309/65 1965-12-17Czy dobro dziecka sprzeciwia się rozwiązaniu przysposobienia, gdy naturalna matka odnalazła dziecko po latach i stara się o jego odzyskanie, a przysposobienie zostało dokonane wbrew jej woli i wiedzy?
- II CR 157/66 1966-08-06Czy zmiana stosunku rodziców naturalnych do dziecka przysposobionego po dokonaniu przysposobienia może stanowić ważny powód rozwiązania stosunku przysposobienia?
- C 2822/52 1953-01-27Czy rodzice biologiczni dziecka, które zostało przysposobione, posiadają legitymację czynną do żądania rozwiązania stosunku przysposobienia, jeśli sami nie zostali ustanowieni przedstawicielami prawnymi przysposobionego?
- 2 CR 276/58 1958-05-30Czy rozwiązanie stosunku przysposobienia jest dopuszczalne, gdy dziecko przebywa u rodziców naturalnych, przywiązało się do nich, a dalsze utrzymywanie stosunku przysposobienia byłoby sprzeczne z dobrem dziecka?
- II CR 349/69 1969-09-25Czy rozwiązanie stosunku przysposobienia jest dopuszczalne, gdy dobro dziecka nie dozna uszczerbku, pomimo braku faktycznej więzi między przysposabiającymi a przysposobionym?
Powołane przepisy
art. 397 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.