II PR 337/66

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Tadeusza G. przeciwko Spółdzielni Pracy Przetwórstwa Spożywczego "Wyzwolenie" w O. o unieważnienie uchwały walnego zgromadzenia spółdzielni i zapłatę, na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Opolu z dnia 7 czerwca 1966 r., rewizję oddalił.Uzasadnienie faktyczneRozpoznając rewizję powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego, którym oddalono powództwo o unieważnienie uchwały walnego zgromadzenia pozwanej spółdzielni, w przedmiocie wykluczenia powoda ze spółdzielni, nawiązanie stosunku pracy i zasądzenie od tejże spółdzielni 11.200 zł tytułem odszkodowania za utracony zarobek i niewykorzystany urlop.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zarzut niewyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy jest bezpodstawny. Z niebudzących wątpliwości ustaleń Sądu Wojewódzkiego, opartych na znajdujących się w aktach dokumentach, przez strony niekwestionowanych, wynika, że od daty walnego zgromadzenia, na którym zapadła uchwała o wykluczeniu powoda ze spółdzielni (24.III.1966 r.) do chwili wniesienia powództwa o uchylenie wspomnianej uchwały (13.V.1966 r.) upłynęło więcej niż 6 tygodni. Powód był obecny na tym zgromadzeniu i składał oświadczenia. W tej sytuacji, Sąd Wojewódzki oddalając powództwo, jako wniesione po upływie ustawowego 6-tygodniowego terminu, postąpił zgodnie z art. 38 § 3 ustawy z 17 lutego 1961 r. o spółdzielniach i ich związkach. Fakt obecności powoda na walnym zgromadzeniu wyłącza potrzebę badania przesłanek, mogących usprawiedliwić wniesienie powództwa w terminie późniejszym, o których mowa w powołanym art. 38 § 3 in fino. Również nie zachodziła potrzeba wyjaśnienia i sprawdzenia zasadności przesłanek, jakie zostały przyjęte przez radę spółdzielni i walne zgromadzenie za podstawę wykluczenia powoda z grona członków spółdzielni, skoro powództwo podlegało oddaleniu, jako wniesione po upływie ustawowego terminu, omieszkanie którego wywołuje jako skutek wygaśnięcie prawa skargi. Sprawa zatem pod względem faktycznym nie wymagała - wbrew odmiennemu stanowisku skarżącego - dalszych ustaleń czy wyjaśnień.Chybione są również zarzuty naruszenia art. 117 § 3 zdanie 2 k.c. oraz art. 5 k.c., powołane bowiem przepisy nie mogą mieć w tym przypadku zastosowania.Przepisy art. 117-125 k.c. dotyczą przedawnienia roszczeń majątkowych, gdy tymczasem przysługujące wykluczonemu członkowi spółdzielni, z mocy art. 38 § 3 i § 5 ustawy o spółdzielniach i ich związkach, prawo domagania się uchylenia uchwały walnego zgromadzenia o wykluczeniu, należy do kategorii roszczeń zawierających także elementy niemajątkowe. Wprawdzie wykluczony członek spółdzielni może dochodzić także odszkodowania, a więc roszczenia majątkowego, co w sprawie niniejszej zachodzi, jednakże ta możliwość jest uzależniona, stosownie do wymagań art. 128 § 3 ustawy o spółdzielniach i ich związkach, od dochodzenia w trybie przewidzianym w art. 38 uchylenia uchwały walnego zgromadzenia o wykluczeniu ze spółdzielni. Bezskuteczność dochodzenia uchylenia uchwały o wykluczeniu ze spółdzielni przesądza o bezzasadności roszczenia o odszkodowanie, zgłoszonego przez wykluczonego członka.Ustawowa współzależność dochodzenia przez wykluczonego ze spółdzielni pracy członka nawiązania stosunku pracy i odszkodowania od dochodzenia, w trybie art. 38 ustawy o spółdzielniach i ich związkach, uchylenia uchwały walnego zgromadzenia o wykluczeniu go ze spółdzielni, wyłącza możliwość stosowania przez sąd przepisu art. 117 § 3 zdanie 2 k.c. nie tylko do roszczeń o uchylenie uchwały i o nawiązanie stosunku pracy, ale także do związanych z nimi roszczeń odszkodowawczych, będących wyłącznie roszczeniami majątkowymi.Nie zachodzi również naruszenie art. 5 k.c., skoro zastosowanie art. 38 § 2 ustawy o spółdzielniach i ich związkach ze wszystkimi jego konsekwencjami nie jest uzależnione od woli stron bądź od ich wniosku, lecz sąd z urzędu obowiązany jego go stosować.Rewizja przeto z braku uzasadnionych podstaw podlega oddaleniu (art. 387 k.p.c.).