III CO 1412/24

III CO 1412/24 POSTANOWIENIE 11 grudnia 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Dończyk na posiedzeniu niejawnym 11 grudnia 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa Gminy Kostrzyn przeciwko G.L. o zapłatę, na skutek wystąpienia przez Sąd Rejonowy we Wrześni postanowieniem z 18 października 2024 r., I C 582/23, o przekazanie do sądu równorzędnego, odmawia przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu. UZASADNIENIE Postanowieniem z 18 października 2024 r. Sąd Rejonowy we Wrześni, w sprawie z powództwa Gminy Kostrzyn przeciwko G.L. o zapłatę, na podstawie art. 441 k.p.c. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Postanowienie Sądu Rejonowego (w zasadniczych motywach rozstrzygnięcia) nie zawiera uzasadnienia, które wskazywałoby na istnienie przesłanek usprawiedliwiających przekazanie sprawy innemu sądowi III CO 1412/24 2 równorzędnemu. Zgodnie z art. 441 § 2 k.p.c., obowiązek przedstawienia okoliczności uzasadniających przekazanie sprawy spoczywa na sądzie występującym z takim wnioskiem. Sąd ten powinien zatem wyjaśnić, jakie okoliczności – w jego ocenie – przemawiają za uznaniem, iż przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest uzasadnione przesłankami wymienionymi w art. 441 § 1 k.p.c., czyli dlaczego wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Sąd w tym zakresie nie może poprzestać na wyraźnym, a tym bardziej jedynie dorozumianym odesłaniu do stanowiska strony, której wolą jest, aby sprawę rozpoznawał inny sąd aniżeli wynika to z zasad ogólnych. Rekonstrukcja okoliczności leżących u podstaw wystąpienia sądu właściwego oraz poszukiwanie argumentów uzasadniających przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu nie należą przy tym do Sądu Najwyższego (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z 1 lutego 2024 r., III CO 45/24; z 14 lipca 2022 r., III CO 555/22; z 22 lutego 2023 r. i z 2 marca 2021 r., II CO 13/21 – niepubl.). Sąd Rejonowy w zasadniczych motywach rozstrzygnięcia wskazał na żądanie pozwanej zawarte w piśmie z 11 października 2024 r. i odwołał się do stanowiska doktryny. Nie dokonał jednak analizy okoliczności podanych we wniosku przez pryzmat przesłanek określonych w art. 441 i nie wyjaśnił dlaczego – w jego ocenie – miałaby one zostać spełnione w konkretnym stanie faktycznym. Nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie, przy ocenie zasadności zastosowania art. 441 k.p.c., argumentów przemawiających ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu, jeśli nie przedstawił ich we właściwy sposób sąd występujący o takie przekazanie. Z tych względów, orzeczono jak w sentencji. (A.G.) r.g. III CO 1412/24 3