III CO 1434/25

III CO 1434/25 POSTANOWIENIE 30 stycznia 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Grzesiowski na posiedzeniu niejawnym 30 stycznia 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa K. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. przeciwko W.S. o zapłatę, na skutek wystąpienia przez Sąd Rejonowy we Wrześni postanowieniem z 20 listopada 2025 r., I C 336/24, o przekazanie do sądu równorzędnego, odmawia przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu (art. 441 § 1 k.p.c.). UZASADNIENIE 1. Postanowieniem z 20 listopada 2025 r. Sąd Rejonowy we Wrześni wystąpił do Sądu Najwyższego na podstawie art. 441 § 2 k.p.c. o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Podstawę do wystąpienia stanowił wniosek pozwanego złożony na rozprawie w dniu 20 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2. Stosownie do art. 441 § 2 k.p.c. o przekazanie sprawy może wystąpić wyłącznie sąd właściwy. Jak trafnie wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z 26 lutego 2021 r. (V CO 256/20) skoro w przywołanym przepisie mowa o wystąpieniu sądu, to jego rola nie może sprowadzać się jedynie do przekazania wniosku pochodzącego od strony, gdyż taki stan byłby w praktyce równoznaczny III CO 1434/25 2 z przyznaniem samej stronie kompetencji do występowania z wnioskiem o zastosowanie instytucji unormowanej w art. 441 k.p.c., co nie znajduje uzasadnienia w treści wskazanego przepisu. Nie pozbawia to oczywiście stron postępowania możliwości zwrócenia sądowi właściwemu uwagi na okoliczności mogące przemawiać za zastosowaniem omawianej instytucji. Jednakże, jeżeli wystąpienie takie miałoby być zainspirowane aktywnością procesową strony postępowania, to również w takim wypadku postanowienie sądu winno zawierać szczegółowe uzasadnienie przesłanek. To sąd właściwy ma bowiem wyjaśnić, jakie okoliczności przemawiają za uznaniem, że przekazanie sprawy wymaga wzgląd na wartości wskazane w art. 441 § 1 k.p.c. 3. Należy podkreślić, że rekonstrukcja okoliczności leżących u podstaw wystąpienia sądu właściwego oraz poszukiwanie argumentów uzasadniających przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu nie należą do Sądu Najwyższego (zob. postanowienia SN: z 1 lutego 2024 r., III CO 45/24, Legalis; z 14 lipca 2022 r., III CO 555/22, Legalis; z 22 lutego 2023 r., III CO 62/23, Legalis). 4. Postanowienie Sądu Rejonowego poza lakonicznym odniesieniem się do wniosku pozwanego nie zawiera szerszego wywodu, z którego wynikałyby przesłanki usprawiedliwiające przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Dlatego na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. Krzysztof Grzesiowski (G.N.-J.) [SOP]