III CZP 9/90

UchwałaIzba Cywilna1990-03-19

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest dokonanie wpisu do rejestru handlowego przedmiotu przedsiębiorstwa obejmującego usługi ochrony mienia, w sytuacji gdy podmiot gospodarczy uzyskał koncesję na prowadzenie tego rodzaju działalności, mimo istnienia przepisu § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 lipca 1985 r. ustanawiającego wyłączne prawo świadczenia takich usług na rzecz spółdzielni inwalidów?
Ratio decidendi
Świadczenie usług w zakresie ochrony mienia, w tym usług parkingowych, nie jest już zastrzeżone wyłącznie dla spółdzielni inwalidów. Paragraf 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 lipca 1985 r., który ustanawiał takie wyłączne prawo, nie pozostał w mocy na podstawie art. 52 ustawy o działalności gospodarczej, ponieważ został wydany na podstawie art. 7 ust. 3, a nie art. 7 ust. 2 ustawy o drobnej wytwórczości. Obecnie nie istnieją inne obowiązujące przepisy, które zastrzegałyby na rzecz spółdzielni inwalidów świadczenie tych usług.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy odmówił wpisu do rejestru handlowego dla spółki z o.o. rozszerzenia przedmiotu działalności o usługi ochrony mienia, powołując się na wyłączne prawo spółdzielni inwalidów wynikające z § 9 ust. 1 rozporządzenia z 1985 r. Sąd Wojewódzki, rozpoznając rewizję, przedstawił zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu. Spółka posiadała koncesję Ministra Spraw Wewnętrznych na prowadzenie działalności w tym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił, że dopuszczalne jest dokonanie wpisu do rejestru handlowego przedmiotu przedsiębiorstwa obejmującego usługi ochrony mienia, jeśli podmiot gospodarczy uzyskał koncesję na prowadzenie takiej działalności.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN Z. Marmaj.Sędziowie SN: J. Szachułowicz, M. Sychowicz (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z wniosku Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego (...) Spółka z o.o. w P. o dokonanie wpisu do rejestru handlowego po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Warszawie postanowieniem z dnia 11 grudnia 1989 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy dopuszczalne jest dokonanie wpisu do rejestru handlowego przedmiotu przedsiębiorstwa obejmującego usługi, co do których ustanowione zostało wyłączne prawo ich świadczenia na rzecz spółdzielni inwalidów (§ 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 lipca 1985 r. - Dz. U. Nr 39, poz. 185), w sytuacji gdy podmiot gospodarczy - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością uzyskała, zgodne z art. 11 ust. 1 pkt 11 ustawy z 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 41, poz. 324), koncesję Ministra Spraw Wewnętrznych na prowadzenie tego rodzaju działalności?"podjął następującą uchwałę:Według stanu prawnego ukształtowanego przepisami ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 41, poz. 324 ze zm.) świadczenie usług w zakresie ochrony mienia (w tym usług parkingowych) nie jest zastrzeżone wyłącznie dla spółdzielni inwalidów. Uzasadnienie faktycznePostanowieniem z dnia 2 października 1989 r. Sąd Rejonowy w Płocku m.in. odmówił dokonania zmiany w rejestrze Nr (...) prowadzonym dla Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P. wpisu dotyczącego przedmiotu przedsiębiorstwa przez uzupełnienie go o usługi w zakresie ochrony mienia. Sąd rejestrowy stanął bowiem na stanowisku, że zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 lipca 1985 r. w sprawie zapewnienia warunków działania i rozwoju spółdzielczości inwalidów spółdzielni niewidomych (Dz. U. Nr 39, poz. 185), utrzymanym w mocy przez art. 52 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 41, poz. 324), wyłączne prawo świadczenia usług w zakresie ochrony mienia ( w tym usług parkingowych) przysługuje spółdzielni inwalidów. Rozpoznając rewizję Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego (...) od wymienionego postanowienia Sąd Wojewódzki w Warszawie przedstawił do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu przytoczone w sentencji zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości. Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Przedstawione do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne oparte zostało na założeniu, że w obowiązującym stanie prawnym świadczenie usług w zakresie ochrony mienia (w tym usług parkingowych) zastrzeżone jest wyłącznie dla spółdzielni inwalidów. Założenie to jednak jest błędne. Z dniem 1 stycznia 1989 r., tj. z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 41, poz. 324 ze zm.), na podstawie art. 53 pkt 14 w związku z art. 54 tej ustawy utraciła moc ustawa z dnia 31 stycznia 1985 r. o drobnej wytwórczości (Dz. U. Nr 3, poz. 11 ze zm.). Oznacza to, że z wymienionym dniem utraciły moc także przepisy wydane na podstawie tej ustawy. Jedyny wyjątek wynika z art. 52 ustawy o działalności gospodarczej. Według bowiem tego przepisu do czasu wydania przepisów dotyczących warunków działania i rozwoju spółdzielczości inwalidów i spółdzielni niewidomych pozostają w mocy przepisy wydane na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy o drobnej wytwórczości. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 lipca 1985 r. w sprawie zapewnienia warunków działania i rozwoju spółdzielczości inwalidów i spółdzielni niewidomych (Dz. U. Nr 39, poz. 185) wydane zostało - co expressis verbis wynika z jego treści - na podstawie art. 7 ust. 2-4 ustawy o drobnej wytwórczości. Pozostały więc w mocy - stosownie do art. 52 ustawy o działalności gospodarczej - nie wszystkie przepisy wymienionego rozporządzenia, ale tylko te jego przepisy. które wydane zostały na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy o drobnej wytwórczości. Ostatnio wymieniony przepis stanowił: "Rada Ministrów w drodze rozporządzenia określa warunki działalności i rozwoju spółdzielczości inwalidów i spółdzielni niewidomych". W mocy zatem pozostały tylko te przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 lipca 1985 r., które określają warunki działania i rozwoju spółdzielczości inwalidów i spółdzielni niewidomych. Jednakże do przepisów tych nie należy § 9 ust. 1 tego rozporządzenia. Przepis ten, który ustanawia na rzecz spółdzielczości inwalidów wyłączne prawo wytwarzania wyrobów i świadczenia usług określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia, a zatem m.in. usług wymienionych pod poz. 42 tego załącznika, tj. usług w zakresie ochrony mienia (w tym usług parkingowych), wydany bowiem został na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o drobnej wytwórczości. Stosownie do tego przepisu Rada Ministrów, w celu zapewnienia inwalidom i niewidomym warunków rehabilitacji zawodowej w procesie pracy w drodze rozporządzenia mogła ustanowić na rzecz spółdzielni inwalidów i spółdzielni niewidomych wyłączne prawo wytwarzania niektórych wyrobów i świadczenia niektórych usług. Paragraf 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 lipca 1985 r. zastrzegający wyłączność świadczenia m.in. usług w zakresie ochrony mienia ( w tym usług parkingowych) na rzecz spółdzielni inwalidów, jako nie wydany na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy o drobnej wytwórczości, nie pozostał w mocy stosownie do art. 52 ustawy o działalności gospodarczej. Nie ma zaś innych obowiązujących obecnie przepisów, które zastrzegałyby na rzecz spółdzielni inwalidów świadczenie usług w zakresie ochrony mienia (w tym usług parkingowych).Z wymienionych względów Sąd Najwyższy podjął uchwałę jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 391 KPCart. 11 ust. 1art. 52art. 53 pkt 14art. 54art. 7 ust. 2art. 7 ust. 3§ 9 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.