III K 194/63
WyrokIzba Cywilna1964-08-28
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyjęcie korzyści majątkowej w związku z pełnieniem obowiązków służbowych, bez bezpośredniego powiązania z konkretną czynnością urzędową, wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 290 § 1 k.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 290 § 1 k.k. ma zastosowanie nie tylko wtedy, gdy sprawca otrzymuje korzyść majątkową za spełnienie konkretnej czynności urzędowej, ale również gdy korzyść taką otrzymuje w związku z urzędowaniem. Wystarczy, że zakres obowiązków służbowych łączy się z możliwością załatwienia sprawy urzędowej, aktualnej lub przyszłej. Przyjęcie korzyści majątkowej, nawet w postaci pożyczki, w celu okazania przyszłej przychylności przy wykonywaniu czynności urzędowych, wyczerpuje znamiona tego przestępstwa.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy rozpoznał rewizje prokuratora i oskarżonych od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Lublinie, który skazał Stanisława S., Bronisława O. i Mariana L. za przestępstwa z art. 290 § 1 k.k. (przyjmowanie korzyści majątkowych w związku z pełnioną funkcją). Sąd Najwyższy uchylił wyrok w części dotyczącej kar dla Stanisława S. i Bronisława O., kwalifikując ich czyny jako przestępstwo ciągłe i wymierzając nowe kary. W odniesieniu do Mariana L., Sąd Najwyższy uchylił wyrok w części uniewinniającej go od niektórych zarzutów i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że jego czyny również wypełniają znamiona art. 290 § 1 k.k. w świetle przyjętej wykładni.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kar Stanisława S. i Bronisława O., kwalifikując ich czyny jako przestępstwo ciągłe i wymierzając nowe kary. W odniesieniu do Mariana L., uchylił wyrok w części uniewinniającej go od niektórych zarzutów i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, a w pozostałym zakresie wyrok utrzymał w mocy.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Dąbrowski.Sędziowie: K. Czajkowski (sprawozdawca), M. Szczepański.Prokurator Generalnej Prokuratury: T. Miernik.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stanisława S., Bronisława O. i Mariana L. oskarżonych z art. 290 § 1 k.k., po rozpoznaniu rewizji założonej przez prokuratora w stosunku do oskarżonego Mariana L. oraz rewizji wszystkich trzech oskarżonych od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 11 maja 1963 r., na podstawie art. 375, 383 pkt 3 i 388 § 1 k.p.k.1. uchylił zaskarżony wyrok co do oskarżonego Stanisława S. w części dotyczącej kary łącznej oraz kar poszczególnych; przyjmując, że czyny przypisane oskarżonemu Stanisławowi S. stanowią jedno przestępstwo ciągłe popełnione w okresie od grudnia 1955 r. do grudnia 1958 r., skazał go za tak określony czyn na podstawie art. 290 § 1, 42 § 2 i 47 § 2 k.k. na karę dwóch lat i sześciu miesięcy więzienia, 10.000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia na 100 dni więzienia oraz na utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat; na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemu Stanisławowi S. okres tymczasowego aresztowania od dnia 16 września 1961 r. do dnia 8 września 1962 r.;2. uchylił powyższy wyrok co do oskarżonego Bronisława O. w części dotyczącej kary łącznej oraz kar poszczególnych; przyjmując, że przypisane oskarżonemu Bronisławowi O. czyny stanowią jedno przestępstwo ciągłe popełnione w czasie od 1956 r. do 1958 r., skazał go za tak określony czyn na podstawie art. 290 § 2, 42 § 2 i 47 § 2 k.k. na karę dwóch lat i sześciu miesięcy więzienia, 10.000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia na 100 dni więzienia oraz na utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres dwóch lat; na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemu Bronisławowi O. okres tymczasowego aresztowania od dnia 16 września 1961 r. do dnia 21 maja 1963 r.;3. uchylił zaskarżony wyrok co do oskarżonego Mariana L. w części uniewinniającej go od zarzutów popełnienia przestępstw określonych w punktach XXXIV, XXXV, XXXVI i XXXVII aktu oskarżenia i w tym zakresie przekazał sprawę temuż Sądowi do ponownego rozpoznania;4. poza tym utrzymał w mocy tenże wyrok co do oskarżonego Mariana L. oraz w części orzekającej przepadek dowodów rzeczowych (...).Prokuratura oskarżyła:1) Stanisława S. o to, że:I. w okresie od sierpnia 1956 r. do końca grudnia 1958 r. w L., jako główny księgowy Przedsiębiorstwa Skupu Surowców Włókienniczych i Skórzanych w L., przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Józefa S., magazyniera magazynu wojewódzkiego włókna L.P.S.S.Wł.iSk. tego Przedsiębiorstwa, w ciągu kilkunastu kolejnych miesięcy (przeciętnie po 1.000 zł miesięcznie) łącznie 18.000 zł;II. w okresie od lata 1956 r. do końca 1958 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Józefa B., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w P., sześciokrotnie różne kwoty pieniężne, zyskując łącznie kwotę 8.000 zł;III. w okresie od jesieni 1957 r. do lutego 1958 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Ludwika P., magazyniera magazynu powiatowego w L.P.S.S.Wł.iSk. w J. dwukrotnie pieniądze w łącznej kwocie 3.500 zł;IV. w czasie bliżej nie ustalonym w 1957 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Józefa L., kierownika punktu skupu włókna w N., za pośrednictwem Jana T. w dwóch ratach kwotę 3.000 zł;V. w listopadzie i grudniu 1957 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Jana S., kierownika punktu skupu wełny i włókna w J., w dwóch ratach łączną kwotę 3.000 zł;VI. w okresie od grudnia 1955 r. do końca 1958 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Juliana K., kierownika magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w K., pięciokrotnie po 500 zł, czyli łącznie 2.500 zł;VII. w roku 1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Leszka P., brakarza punktu skupu skór surowych L.P.S.S.Wł.iSk. w K., w dwóch ratach kwotę 1.800 zł;VIII. w okresie od maja 1957 r. do końca 1958 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Edwarda Z., magazyniera magazynu wojewódzkiego wełny L.P.S.S.Wł.iSk. w L. w trzech ratach kwotę 1.500 zł;IX. w czasie bliżej nie ustalonym w 1956 r. w P. i L., działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Czesława L., magazyniera powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w P. trzy razy po 500 zł, czyli łącznie 1.500 zł;X. zimą 1957 r. w L., działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Józefa S., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w H., kwotę 1.500 zł;XI. w czasie bliżej nie ustalonym w roku 1957 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Władysława K., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w K., w dwóch ratach kwotę 1.000 zł;XII. w czasie bliżej nie ustalonym w 1957 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Bolesława G., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w B. w dwóch ratach kwotę 1.000 zł;XIII. w czasie bliżej nie ustalonym w 1956 r. i 1957 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Juliana G., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w C., w dwóch ratach 1.000 zł;XIV. w grudniu 1956 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Piotra K., brakarza włókna L.P.S.S.Wł.iSk., kwotę 500 zł;XV. w jesieni 1957 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Bolesława S., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w Z., kwotę 500 zł;XVI. w czasie bliżej nie ustalonym w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Stanisława K., magazyniera punktu skupu skór surowych w P., 500 zł i dziesięć wyprawionych skór piżmowców.2) Bronisława O. o to, że:XVII. w czasie bliżej nie ustalonym w 1957 r. lub w 1958 r. w L., jako zastępca głównego księgowego L.P.S.S.Wł.iSk., przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Ludwika P., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w J., w dwóch ratach kwotę 3.000 zł;XVIII. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1957 i 1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Józefa S., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w H., w dwóch ratach kwotę 3.000 zł;XIX. w czasie bliżej nie ustalonym w roku 1957 lub 1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Józefa L., kierownika punktu skupu włókna L.P.S.S.Wł.iSk. w N., za pośrednictwem Jana T. w dwóch ratach kwotę 3.000 zł;XX. w czasie bliżej nie ustalonym w roku 1957 lub 1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Jana M., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w Ł., w dwóch ratach kwotę 3.000 zł;XXI. w czasie bliżej nie ustalonym w roku 1957 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku z zajmowanym stanowiskiem od Bolesława S., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w Z., w trzech ratach kwotę 2.000 zł;XXII. w okresie od 1956 r. do 1958 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Juliana K., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w K., w trzech ratach kwotę 2.000 zł;XXIII. w okresie od 1956 r. do 1958 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Bolesława G., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w B., w trzech ratach kwotę 2.000 zł;XXIV. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Józefa B., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk., w kilku ratach łącznie 2.000 zł;XXV. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Edwarda Z., magazyniera magazynu wojewódzkiego wełny L.P.S.S.Wł.iSk., w dwóch ratach 1.500 zł;XXVI. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Bronisława T., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk., w dwóch ratach 1.500 zł;XXVII. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Jana S. magazyniera punktu skupu wełny i włókna L.P.S.S.Wł.iSk. w J., w trzech ratach kwotę 1.500 zł;XXVIII. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Tadeusza S., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w T., w dwóch ratach kwotę 1.000 zł;XXIX. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku z zajmowanym stanowiskiem od Edwarda K., brakarza punktu skupu L.P.S.S.Wł.iSk. w P., dwukrotnie kwotę po 500 zł, czyli łącznie 1.000 zł;XXX. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Władysława K., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w K., dwa razy po 500 zł, czyli łącznie 1.000 zł;XXXI. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Czesława Z., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w P., kwotę 1.000 zł;XXXII. w czasie bliżej nie ustalonym w latach 1956-1958 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Juliana S., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w C., kwotę 1.000 zł.3) Mariana L. o to, że:XXXIII. w czasie bliżej nie ustalonym w 1957 r. w L., jako kierownik transportu Przedsiębiorstwa Skupu Surowców Włókienniczych i Skórzanych w L., przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Józefa B., magazyniera magazynu powiatowego tego Przedsiębiorstwa, dwukrotnie po 2.000 zł, czyli łącznie 4.000 zł;XXXIV, w okresie od 1 stycznia 1956 r. do sierpnia 1958 r. w tymże miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Piotra K., brakarza włókna L.P.S.S.WłiSk., w trzech ratach kwotę 5.000 zł;XXXV. w czasie i miejscu oraz w charakterze opisanym w pkt XXXIV przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Ludwika P., kierownika magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w J., w trzech ratach kwotę 2.500 zł;XXXVI. w tymże czasie i miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Bolesława G., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk., w B. w ratach kwotę 2.500 zł;XXXVII. w tymże czasie i miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Bolesława S., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w Z., w różnych kwotach 4.000 zł;XXXVIII. w tymże czasie i miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Bolesława T., magazyniera magazynu powiatowego L.P.S.S.Wł.iSk. w L., kwotę 2.000 zł;XXXIX. w tymże czasie i miejscu, działając w takimże charakterze, przyjął w związku ze sprawowaną funkcją od Edwarda Z., magazyniera magazynu wojewódzkiego L.P.S.S.Wł.iSk. w L., kwotę 2.000 zł.Sąd Wojewódzki w Lublinie wyrokiem z dnia 11 maja 1963 r. uznał Stanisława S. i Bronisława O. za winnych dokonania zarzuconych im przestępstw, a Mariana L. za winnego dokonania przestępstw wymienionych w pkt 33, 38 i 39 i na mocy art. 290 § 1, 42 § 2 i 47 § 2 k.k. skazał Stanisława S. za czyny wymienione w pkt I do XVI, Bronisława O. za czyny wymienione w pkt XVII do XXXII i Mariana L. za czyny wymienione w pkt XXXIII, XXXVIII i XXXIX - po roku i 6 miesięcy więzienia oraz po 3.000 zł grzywny i orzekł pozbawienie ich praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na 2 lata za każdy czyn.Łącznie na mocy art. 31 k.k. wymierzył Stanisławowi S. i Bronisławowi O. po 2 lata i 6 miesięcy więzienia i po 10.000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia w terminie na 100 dni więzienia oraz pozbawienie praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na 2 lata. Marianowi L. wymierzył łączną karę 2 lat więzienia, 5.000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia w terminie na 50 dni więzienia i pozbawienie praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na 2 lat".Od powyższego wyroku założyli rewizje prokurator i oskarżeni.I. Rewizja prokuratora zaskarża wymieniony wyrok w częściach dotyczących uniewinnienia Mariana L. z zarzutów przyjęcia pieniędzy od: Piotra K., Ludwika P., Bolesława G. i Bolesława S. i - zarzucając obrazę art. 290 § 1 k.k. przez niesłuszne uznanie przez Sąd, że pieniądze od wymienionych osób przyjął Marian L. tytułem pożyczek i nie ułatwiał za to załatwienia ich spraw, gdy tymczasem czyny Mariana L. w zupełności wypełniają znamiona przestępstw z art. 290 § 1 k.k. - wnosi o uchylenie wyroku w zaskarżonych częściach i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu w Lublinie do ponownego rozpoznania w innym składzie.II. Rewizja oskarżonego Stanisława S., wnosząc o uchylenie wyroku i uniewinnienie, zarzuca obrazę art. 290 § 1 k.k. przez przypisanie oskarżonemu popełnienia przestępstwa z tego przepisu prawnego, oraz obrazę przepisów art. 320 i 339 k.p.k. przez oparcie wyroku skazującego wyłącznie na przyznaniu się oskarżonego w toku dochodzenia i pominięcie dowodów ze świadków, którzy rzekomo mieli wręczać łapówki, oraz opinii psychiatrycznej, jak również zarzuca błędną ocenę okoliczności faktycznych na skutek uznania, że przyznanie się oskarżonego w dochodzeniu mimo jego choroby psychicznej oraz odwołania na rozprawie wyjaśnień złożonych w toku dochodzenia oraz mimo braku innych uzupełniających dowodów wystarczą do wydania wyroku skazującego.III. Rewizja oskarżonego Bronisława O. zarzuca mającą wpływ na treść wyroku obrazę norm art. 8, 9, 320 i 339 § 1 k.p.k. przez nienależyte i niewszechstronne rozważenie wyjaśnień tegoż oskarżonego oraz zeznań świadków, jak również błędną ocenę okoliczności faktycznych, przyjętych za podstawę wyroku, przez oparcie wyroku jedynie na częściowych wyjaśnieniach oskarżonego, niewezwanie zaś na rozprawę świadków M., K., K. i Z., którzy nie figurują w akcie oskarżenia. W konkluzji rewizja wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 11 maja 1963 r. w stosunku do Bronisława O. i uniewinnienie go, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temuż Sądowi w innym składzie.IV. Rewizja oskarżonego Mariana L. zarzuca obrazę prawa procesowego mającą wpływ na treść wyroku, a mianowicie: 1) obrazę art. 8, 9, 96, 320, 330 i 339 k.p.k. przez:a) nierozważenie należyte całokształtu okoliczności sprawy, w szczególności zeznań wszystkich świadków, oraz przez pominięcie zeznań świadka Józefa B. złożonych na rozprawie i w śledztwie tudzież wyjaśnień oskarżonego Mariana L. co do istotnych dla sprawy momentów,b) niewezwanie świadka Edwarda Z. w celu stwierdzenia, czy istotnie wręczył on kwotę 2.000 zł oskarżonemu Marianowi L., oraz przez błędną ocenę okoliczności faktycznych, przyjętych za podstawę wyroku, a mianowicie że oskarżony Marian L. sprawował nadzór nad działalnością skazanych magazynierów i że pozostawali oni w stosunku zależności od niego oraz że w związku z urzędowaniem ułatwiał załatwianie spraw magazynierom i dlatego przyjął korzyść materialną od Józefa B. w kwocie 4.000 zł, a od Edwarda Z. 2.000 zł, gdy tymczasem w rzeczywistości oskarżony otrzymał od Józefa B. kwotę 4.000 zł tytułem darowizny z wdzięczności, a od Edwarda Z. kwoty 2.000 zł nie wziął;2) obrazę prawa materialnego tj. art. 50 § 1 k.k., przez orzeczenie przepadku książeczki PKO, stanowiącej własność Mariana L., bez uprzedniego ustalenia, że stan oszczędności figurujący w książeczce, a także sama książeczka zostały uzyskane w drodze przestępstwa, a ponadto obrazę art. 290 k.k. co do pkt 33 i 39 sentencji wyroku przez wymierzenie oskarżonemu Marianowi L. - mimo braku dowodu winy - zbyt surowej kary w stosunku do stopnia jego zawinienia.W konkluzji rewizja wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 11 maja 1963 roku w stosunku do oskarżonego Mariana L. co do zarzutów wymienionych w pkt 33 i 39 sentencji wyroku i uniewinnienie go w tej części, o zmianę tegoż wyroku w części dotyczącej kary zasadniczej i kary dodatkowej przez wydatne złagodzenie kary pozbawienia wolności i grzywny oraz przez nieorzekanie przepadku dowodu rzeczowego książeczki oszczędnościowej PKO - ewentualnie o przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania w innym składzie.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:I. Rewizja prokuratora jest zasadna.Przepis art. 290 § 1 k.k. ma zastosowanie nie tylko wtedy, gdy sprawca otrzymuje korzyść majątkową lub osobistą za spełnienie konkretnej czynności urzędowej; wystarcza, że korzyść taką otrzymuje w związku z urzędowaniem, a więc w związku z faktem pełnienia obowiązków służbowych w danym urzędzie, których zakres łączy się z możliwością - bezpośrednią lub pośrednią - załatwienia sprawy urzędowej, aktualnej lub przyszłej. W tym znaczeniu przyjęcie korzyści majątkowej czy to w postaci pieniędzy czy też w postaci pożyczki w celu okazania w przyszłości - gdy będą tego wymagać okoliczności - zainteresowanemu przychylności przy wykonywaniu urzędowych czynności wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 290 k.k. Ten pogląd prawny odnosi się także do sytuacji, o których mowa w art. 46 m.k.k.Gdyby Sąd Wojewódzki prawidłowo interpretował przepis art. 290 k.k., to niewątpliwie doszedłby do innego wniosku co do winy oskarżonego Mariana L.Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 388 § 1 i 4 k.p.k. uchylił wyrok w części uniewinniającej oskarżonego Mariana L. i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania.II. Jak ustalili biegli psychiatrzy, psychoza reaktywna powstała u oskarżonego Stanisława S. już po popełnieniu przestępstwa, wyjaśnienia zaś składał, kiedy był psychicznie zdrowy.Wbrew twierdzeniu rewizji Sąd Wojewódzki oparł swe przekonanie o winie oskarżonego Stanisława S. nie tylko na jego przyznaniu się do winy, lecz także na zeznaniach świadka W. Niezależnie od tych dowodów podkreślić należy, że fakt zależności magazynierów, dających łapówki, od oskarżonego Stanisława S. nie budzi w sprawie wątpliwości, popełnienie zaś przez nich poważnych przestępstw gospodarczych mogło nastąpić jedynie po wyjednaniu sobie "przychylnego" ustosunkowania się oskarżonego.Niezależnie od granic rewizji Sąd Najwyższy - biorąc pod uwagę, że wielość czynów popełnionych przez oskarżonego Stanisława S. objęta była jednolitym jego zamiarem oraz że sposób, w jaki były one realizowane, wskazuje na popełnienie jednego przestępstwa "na raty" - uznał za celowe nadać całemu zachowaniu się oskarżonego Stanisława S. kwalifikację prawną przestępstwa ciągłego z art. 290 § 1 k.k.III. Sąd Wojewódzki na podstawie swobodnej oceny dowodów mógł dojść do wniosku, że wyjaśnienia oskarżonego Bronisława O. złożone w toku dochodzenia, w którym przyznał się do winy, w pełni uzasadniają uznanie jego winy, zwłaszcza że inne okoliczności sprawy potwierdzają te wyjaśnienia.W szczególności do oskarżonego Bronisława O. odnoszą się także uwagi co do zależności magazynierów od oskarżonego oraz co do umożliwienia im popełniania przestępstw. Te okoliczności przemawiają za wiarygodnością wyjaśnień złożonych przez oskarżonego Bronisława O. w dochodzeniu.W tej sytuacji nieprzesłuchanie wskazanych w rewizji świadków nie mogło mieć wpływu na treść wyroku.Do oskarżonego Bronisława O. zastosowano kwalifikację prawną do wszystkich jego czynów jako przestępstwa ciągłego z tych samych powodów, dla których kwalifikację taką przyjęto wobec oskarżonego Stanisława S.IV. Oskarżony Marian L. nie kwestionuje, że pieniądze otrzymał od magazynierów. Twierdzi jedynie, że były to pożyczki, a co do pobrania 2.000 zł od Z., odwołał swoje wyjaśnienia złożone w dochodzeniu, że otrzymał tę sumę na łapówkę dla innego.Zarzuty rewizyjne w świetle poglądu prawnego omówionego wyżej w pkt I oraz należycie ocenionego przez Sąd I instancji materiału dowodowego, w szczególności zeznań świadka B. i wyjaśnień oskarżonego Mariana L., ostać się nie mogą.Orzeczenie przepadku książeczki PKO znajduje podstawę w przepisie art. 50 k.k., skoro pieniądze "pożyczane" od magazynierów składane były na tę książeczkę.Kary poszczególne oraz kara łączna nie mogą być uznane za surowe w stopniu rażącym, skoro się uwzględni okoliczności obciążające przytoczone przez Sąd I instancji.Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji wyroku.
Powiązane orzeczenia
- V K 682/61 1963-04-07Czy uzależnianie czynności urzędowych od otrzymania korzyści majątkowych, w sytuacji gdy decyzja o zleceniu robót nie należała do urzędnika, stanowi przestępstwo z art. 290 § 2 k.k.?
- II K 447/62 1964-05-03Czy przyjęcie korzyści majątkowej przez urzędnika w związku z pełnioną funkcją, po wykonaniu czynności urzędowej, stanowi przestępstwo z art. 290 § 1 k.k. i czy można warunkowo zawiesić wykonanie kary pozbawienia wolnośc…
- I K 361/55 1955-07-15Czy uzależnienie dokonania czynności urzędowej od otrzymania korzyści majątkowej, w sytuacji gdy inicjatywa wręczenia korzyści wyszła od płatnika, wyczerpuje dyspozycję art. 290 § 2 k.k.?
- I K 1/54 1954-12-02Czy przyjęcie korzyści majątkowej przez urzędnika w celu dokonania czynności sprzecznej z ustawą, nawet jeśli czynność ta ostatecznie nie została dokonana, stanowi przestępstwo z art. 290 § 2 k.k.?
- IV K 768/58 1958-09-23Czy przyjęcie korzyści majątkowej za podpisanie fikcyjnego dokumentu dostawy, który jest sprzeczny z ustawą, wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 290 § 2 k.k., a nie art. 290 § 1 k.k.?
Powołane przepisy
art. 290 § 1 KKart. 375art. 290 § 1art. 290 § 2art. 31 KKart. 320art. 8art. 50 § 1 KKart. 290 KKart. 46art. 388 § 1art. 50 KK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.