III PRN 3/86
WyrokIzba Cywilna1986-12-09
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pobyt w obozie pracy przymusowej w okresie okupacji hitlerowskiej, w sytuacji gdy nie był to obóz koncentracyjny ani więzienie, uprawnia do świadczeń kombatanckich na podstawie ustawy o dalszym zwiększaniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę, stwierdzając, że ścisła wykładnia pojęcia 'więzienie' w kontekście ustawy o świadczeniach kombatanckich wyklucza przyznanie uprawnień osobie, która przebywała w obozie pracy przymusowej, a nie w więzieniu. W niniejszej sprawie nie mógł mieć zastosowania nawet w drodze analogii pogląd wyrażony w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 1982 r. III UZP 5/82, dotyczącej pobytu dziecka w obozie w Zamościu.Stan faktyczny
Związek Bojowników o Wolność i Demokrację odmówił przyznania świadczeń kombatanckich osobie, która w okresie od maja 1944 r. do maja 1945 r. była zatrudniona w "Jurid-Werk" w Coswig i przebywała w obozie pracy przymusowej. Organ uznał, że nie był to obóz koncentracyjny ani więzienie w rozumieniu ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał w mocy decyzję organu, a następnie Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wniósł rewizję nadzwyczajną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego i oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Zarządu Głównego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację (...) w przedmiocie stwierdzenia uprawnień do świadczeń kombatanckich na skutek rewizji nadzwyczajnej Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 1985 r. II SA 2029/84uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę.Uzasadnienie faktyczneZarząd Główny Związku Bojowników o Wolność i Demokrację rozpoznając przedmiotową sprawę, zastosował ścisłą wykładnię pojęcia "więzienie" o jakim mowa w art. 1 omawianej ustawy, a wobec ustalenia na podstawie informacji z Niemieckiego Czerwonego Krzyża w Niemieckiej Republice Demokratycznej, że zainteresowana w okresie od 1 maja 1944 r. do maja 1945 r. była zatrudniona w "Jurid-Werk" w mieście Coswig i przebywała w obozie pracy przymusowej, a nie w więzieniu, niewadliwie przyjął, że nie należy ona do osób wymienionych w tym przepisie.W niniejszej sprawie nie może mieć nawet w drodze analogii - zastosowania uchwała Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 1982 r. III UZP 5/82 /OSN 1983 z. 5-6 poz. 67/, zgodnie z którą, "pobyt dziecka w wieku do 14 lat w okresie okupacji hitlerowskiej w obozie w Zamościu uprawnia do świadczeń rentowych określonych w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 23 października 1975 r. o dalszym zwiększaniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych (Dz. U. Nr 34 poz. 186/".
Powiązane orzeczenia
- III UZP 30/86 1986-10-09Czy wysiedlenie ludności w okresie okupacji hitlerowskiej z terenów Zamojszczyzny i osadzanie wysiedlonych w tzw. obozach przejściowych może być równoznaczne z więzieniem w hitlerowskich obozach koncentracyjnych i więzie…
- III PRN 8/88 1989-09-02Czy pobyt w obozie przesiedleńczym w okresie okupacji hitlerowskiej, w szczególności w przypadku dzieci, może być podstawą do stwierdzenia uprawnień kombatanckich?
- I UK 136/17 2018-05-17Czy niezdolność do pracy powstała w wyniku schorzeń, które nie pozostają w związku przyczynowym z pobytem w miejscu odosobnienia, może stanowić podstawę do przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy na podstawie ust…
- III PRN 4/86 1986-12-09Czy sąd administracyjny może rozszerzająco interpretować pojęcie kombatanta w celu zaliczenia do osób więzionych w hitlerowskich obozach koncentracyjnych także osób osadzanych w innych miejscach odosobnienia, jeśli warun…
- II URN 171/80 1980-09-12Czy sąd pracy i ubezpieczeń społecznych, przyznając rentę inwalidzką kombatancką, prawidłowo ocenił dowody dotyczące okoliczności postrzelenia wnioskodawcy, które miało być związane z pobytem w więzieniu hitlerowskim?
Powołane przepisy
art. 1art. 4 ust. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.