IV PPN 3/84

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN M. Rafacz-Krzyżanowska (sprawozdawca). Sędziowie SN: E. Jachczyk, W. Myga.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym sprawy z wniosku Wojewódzkiego Związku Drobnych Hodowców Drobiu w W. o wpis do rejestru na skutek rewizji nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego PRL od postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy-Pragi w Warszawie z dnia 13 stycznia 1984 r.postanowił zaskarżone postanowienie uchylić i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu dla Warszawy-Pragi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawcy domagali się zarejestrowania Wojewódzkiego Związku Drobnych Hodowców Drobiu w W. Do wniosku dołączono statut, który w § 12 ust. 2 stanowi, że "członkami zwyczajnymi wojewódzkiego związku mogą być osoby fizyczne lub prawne, zajmujące się praktycznie lub naukowo hodowlą lub chowem drobiu, bez względu na wielkość produkcji, obszar użytkowanej ziemi, oraz sympatycy i wieloletni działacze wojewódzkiego związku, którzy z przyczyn niezależnych nie zajmują się obecnie chowem drobiu".Sąd Rejonowy wpisał do rejestru organizacji rolniczych w dziale C Wojewódzki Związek Drobnych Hodowców Drobiu w W.Powyższe postanowienie zaskarżył rewizją nadzwyczajną Prokurator Generalny PRL, wnosząc o uchylenie tego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Skarżący zarzuca rażące naruszenie art. 15 ust. 3 i 4, art. 19, 23 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników (Dz. U. Nr 32, poz. 217), a także § 7, 8 i 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 grudnia 1982 r. w sprawie postępowania dotyczącego rejestracji społeczno-zawodowych organizacji rolników (Dz. U. Nr 45, poz. 302).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:I. Wpisując Wojewódzki Związek Drobnych Hodowców Drobiu w W. w Dziale C rejestru, Sąd Rejonowy potraktował ten Związek jako związek rolników, kółek i organizacji rolniczych (§ 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 grudnia 1982 r. w sprawie postępowania dotyczącego rejestracji społeczno-zawodowych organizacji rolników - Dz. U. Nr 45, poz. 302), gdy tymczasem Wojewódzki Związek Drobnych Hodowców Drobiu w W. - jak sama jego nazwa wskazuje - ma charakter rolniczego zrzeszenia branżowego w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 3 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników (Dz. U. Nr 32, poz. 217). W konsekwencji wpisanie jego do rejestru powinno nastąpić w dziale B (§ 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 grudnia 1982 r.).II. Zgodnie z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników (Dz. U. Nr 32, poz. 217) do członkostwa w rolniczym zrzeszeniu branżowym stosuje się odpowiednio art. 15 ust. 3 i 4 cytowanej ustawy. Stosownie do powołanego art. 15 ust. 4 statut może przewidzieć przyjmowanie na członków osób związanych bezpośrednio charakterem swej pracy z rolnictwem. Trafnie zatem podnosi rewizja nadzwyczajna, iż zawarte w § 12 ust. 2 statutu postanowienie, że członkami zwyczajnymi Wojewódzkiego Związku Drobnych Hodowców Drobiu mogą być również "osoby prawne naukowo zajmujące się rolnictwem oraz sympatycy i wieloletni działacze wojewódzkiego związku, którzy z przyczyn niezależnych nie zajmują się obecnie chowem drobiu", pozostaje w sprzeczności z art. 15 ust. 4 w związku z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 8 października 1982 r. Ani bowiem osoba prawna, zajmująca się naukowo rolnictwem, ani sympatyk czy działacz związku, którzy nie zajmują się hodowlą drobiu, nie spełniają ustawowych kryteriów zawartych we wspomnianym ust. 4 art. 15. Naukowa działalność osób prawnych, choćby nawet jej przedmiotem było rolnictwo, nie ma charakteru bezpośredniej działalności związanej z rolnictwem, jak tego wymaga ust. 4 art. 15, lecz działalność taka - jakkolwiek istotna - ma dla rolnictwa charakter uzupełniający i uboczny, a nie charakter pracy bezpośrednio związanej z rolnictwem. Podobnie sympatyk lub działacz związku, jeśli nie zajmuje się w praktyce hodowlą drobiu, nie wykonuje pracy bezpośrednio związanej z rolnictwem.W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że w świetle ust. 4 art. 15 w związku z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników (Dz. U. Nr 32, poz. 217) członkami rolniczego zrzeszenia branżowego nie mogą być osoby prawne naukowo zajmujące się rolnictwem, jak również sympatycy i działacze zrzeszenia, jeżeli nie zajmują się praktycznie rolnictwem.Sama nazwa "Związek Drobnych Hodowców Drobiu", a w szczególności podkreślenie w tej nazwie, że chodzi nie o każdego hodowcę drobiu, lecz tylko o "drobnego hodowcę drobiu", wskazuje, iż Związek ma skupiać tylko takich indywidualnych rolników, którzy realizują drobnotowarową hodowlę drobiu. Z takim charakterem Związku pozostaje w sprzeczności końcowa część ust. 2 § 12 statutu, że członkiem Związku może być osoba fizyczna "bez względu na wielkość produkcji i obszar użytkowej ziemi". Wielkość produkcji bowiem powinna mieć cechy produkcji drobnotowarowej, a obszar użytkowanej ziemi powinien być taki, aby umożliwiał realizowanie wspomnianej produkcji drobnotowarowej.Wobec więc uzasadnionych zarzutów rewizji nadzwyczajnej Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.