Rw 435/77

WyrokIzba Cywilna1978-01-17

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zmiana kary aresztu wojskowego na karę pozbawienia wolności w postępowaniu rewizyjnym, w sytuacji gdy sprawca działał w warunkach powrotu do przestępstwa (art. 60 § 1 k.k.), stanowi zmianę rodzaju kary na surowszy, uzasadniającą wymierzenie opłat za postępowanie odwoławcze?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zmiana kary aresztu wojskowego na karę pozbawienia wolności w postępowaniu rewizyjnym, w sytuacji gdy sprawca działał w warunkach powrotu do przestępstwa (art. 60 § 1 k.k.), nie stanowi zmiany rodzaju kary na surowszy. Kara aresztu wojskowego, mimo odmienności w sposobie wykonania, jest traktowana jako swoista odmiana kary pozbawienia wolności, a nie kara surowsza od niej.
Stan faktyczny
Andrzej C. został skazany nieprawomocnie za przestępstwo z art. 303 § 3 k.k. w związku z art. 60 § 1 k.k. na karę 2 lat aresztu wojskowego. Prokurator Wojskowej Prokuratury Garnizonowej wniósł rewizję na niekorzyść oskarżonego, zarzucając naruszenie wytycznych dotyczących orzekania kary aresztu wojskowego i wnosząc o wymierzenie kary pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uwzględnił rewizję, zmieniając zaskarżony wyrok przez wymierzenie kary 2 lat pozbawienia wolności zamiast aresztu wojskowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił rewizję prokuratora, zmienił zaskarżony wyrok przez wymierzenie kary 2 lat pozbawienia wolności zamiast kary aresztu wojskowego i w pozostałej części utrzymał wyrok w mocy. Kosztami postępowania rewizyjnego obciążył Skarb Państwa.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk C. Bakalarski (sprawozdawca). Sędziowie: płk J. Gawrysiak, płk E. Olczak.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk Z. Piekarski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 1978 r. na rozprawie sprawy Andrzeja C., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo określone w art. 303 § 3 k.k. w związku z art. 60 § 1 k.k. na karę 2 lat aresztu wojskowego, z powodu rewizji wniesionej przez zastępcę Prokuratora Wojskowej Prokuratury Garnizonowej w N. na niekorzyść oskarżonego od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. z dnia 5 grudnia 1977 r.:1) uwzględniając rewizję prokuratora, zmienił zaskarżony wyrok przze:a) wymierzenie, zamiast orzeczonej oskarżonemu kary 2 lat aresztu wojskowego, kary 2 lat pozbawienia wolności,b) przyjęcie za podstawę wymiaru kary art. 303 § 3 k.k. w związku z art. 60 § 1 k.k. i z tymi zmianami zaskarżony wyrok utrzymał w mocy;2) na podstawie art. 547 § 3 k.p.k. kosztami postępowania rewizyjnego obciążył Skarb Państwa.Uzasadnienie faktyczne(...) Prokurator w rewizji zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej z dnia 13 grudnia 1977 r. w sprawie orzekania kary aresztu wojskowego - U 11/70 (OSNKW 1977, z. 2, poz. 21) przez wymierzenie skazanemu w warunkach przewidzianych w art. 60 § 1 k.k. kary aresztu wojskowego, zamiast karyp ozbawienia wolności, i wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Rację ma prokurator, żądając w rewizji zmiany zaksarżonego wyroku przez wymierzenie oskarżonemu - zamiast kary 2 lat aresztu wojskowego - kary 2 lat pozbawienia wolności. Wymierzenie oskarżonemu, skazanemu w warunkach powortu do przestępstwa (art. 60 § 1 k.k.), kary aresztu wojskowego nastąpiło z naruszeniem wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej z dnia 13 grudnia 1973 r. w sprawie orzekania kary aresztu wojskowego - U 11/70 (OSNKW 1974, z. 2, poz. 21). Wytyczne te stanowią, że: "(..) wyłączyć należy możliwość orzekania kary aresztu wojskowego wobec sprawców czynów popełnionych w warunkach określonych w art. 60 § 1 i 2 k.k." z przyczyn podanych w tych wytycznych.W myśl art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. Nr 11, poz. 54 z późn. zm.) naruszenie wytycznych możestanowić podstawę uchylenia lub zmiany orzezcenia, należało zatem odpowiednio skorygować orzeczenie sądu pierwszej instancji.Kara aresztu wojskoego jest - zgodnie z treścią wspomnianych wytycznych - swoistą odmianą kary pozbawienia wolności, z tym jednak zastrzeżeniem, wynikającym zresztą z art. 293 § 3 k.k., że areszt wojskowy wykonuje sią w warunkach zbliżonych do rygorów życia wojskowego. Tego rodzaju interpretacja nie pozwala uznać karyp ozbawienia wolności za surowszy rodzaj kary od kary aresztu wojskowego w rozumieniu art. 10 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. Nr 27, poz. 152).Powyższe wywody pozwalają na wyrażenie następującego poglądu prawnego:Zmiana przez instancję rewizyjną kary aresztu wojskowego na karę pozbawienia wolności nie stanowi zmiany rodzaju kary na surowszy, i dlatego nie ma podstaw prawnych do wymierzenia opłat za postępowanie odwoławcze.Z tych też powodów Sądu Najwyższy odstąpił w tej sprawie od wymierzenia oskarżonemu opłaty za postępowanie odwoławcze.Wobec powyższego orzeczono jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 303 § 3 KKart. 60 § 1 KKart. 547 § 3 KPKart. 60 § 1art. 28 ust. 1art. 293 § 3 KKart. 10§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.