I K 264/52

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Bachrach (sprawozdawca); Sędziowie: J. Zembaty, I. Andrejew; Prokurator: T. Czaplicki.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Franciszka O. osk. o przestępstwo przewidziane w art. 286 § 1 k.k. i w art. 10 ust. 2 dekretu z dnia 26.X 1949 r. o ochronie tajemnicy służbowej i państwowej (Dz. U. R. P. Nr 55, poz. 437), po rozpoznaniu założonej przez oskarżonego rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 16-17 stycznia 1952 r., na podstawie art. 375, 384 pkt 2, art. 388 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej skazania oskarżonego Franciszka O. za przestępstwo przewidziane w art. 10 ust. 2 dekretu z dnia 26.X 1949 r. (Dz. U. R. P. Nr 55, poz. 437) oraz co do kary łącznej i w tej części przekazał sprawę temuż sądowi do ponownego rozpoznania; w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. (...)Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 17 stycznia 1952 r. Franciszek O. został uznany, między innymi, za winnego, że w marcu 1951 r. jako kierownik techniczny Zakładów Przemysłu Dziewiarskiego w G. nie dopełniając swego obowiązku sporządzenia zgodnej ze stanem faktycznym sprawozdawczości zakładu, wykazał w sprawozdaniu z wykonywanych planów produkcyjnych za miesiąc marzec 1951 r. 44.127 sztuk różnych artykułów dziewiarskich wartości 288.550 zł mimo że artykuły te były jeszcze nie wykończone i znajdowały się w wykończalni, oraz zlecił pracownikom tego działu wykazanie tych artykułów jako towarów gotowych, czym działał na szkodę interesu publicznego i za czyn ten, na zasadzie art. 286 § 1 k.k. skazany został na 1 rok więzienia. (...)Rewizja oskarżonego zarzuca, między innymi, błędną ocenę okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę wyroku skazującego co do motywów działania oskarżonego przy ustaleniach dotyczących przestępstwa przewidzianego w art. 286 § 1 k.k.Rewizja podnosi:a)że spadek wydajności Zakładów Przemysłu Dziewiarskiego w G. nie był zawiniony przez oskarżonego O., lecz był wywołany jedynie wprowadzeniem do produkcji przez Centralny Zarząd Przemysłu Dziewiarskiego zupełnie nowych artykułów, co do których pracownicy nie mieli doświadczenia. Oskarżony słusznie liczył na to, że załoga po wpracowaniu się wyrówna zaległość, przy czym zmobilizowano wszystkich pracowników fizycznych i umysłowych oraz uruchomiono trzecią zmianę.b)że Sąd błędnie przyjął za motyw działania oskarżonego fałszywą ambicję wykazania się lepszą pracą, co nie znajduje oparcia w wynikach przewodu sądowego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził, między innymi, następujący pogląd prawny:Zarzut rewizji ad a) jest niezasadny. Dla bytu popełnionego przez oskarżonego przestępstwa przewidzianego w art. 286 § 1 k.k. jest rzeczą obojętną, czy niewykonanie planu produkcji wynikło z jego winy jako kierownika oddziału, czy też z winy jego władz zwierzchnich. Działanie na szkodę interesu publicznego przez naruszenie swych obowiązków służbowych polega w sprawie niniejszej na świadomie fałszywej sprawozdawczości o wykonaniu planu produkcji, co w każdym przypadku stanowi samoistne przestępstwo przewidziane w art. 286 k.k.Sprawozdawczość w zakresie gospodarki planowej jest tak poważnym elementem kontroli wykonywania zadań gospodarczych, iż jakiekolwiek podawanie wyników wykonania planu świadomie niezgodne z rzeczywistością stanowi zamach na dobro chronione przez art. 286 k.k. (o ile nie jest przestępstwem cięższym).Zarzut ad b) jest nieistotny, ponieważ Sąd nie przypisał oskarżonemu kwalifikowanej postaci przestępstwa z art. 286 § 2 k.k., do czego konieczne byłoby ustalenie motywu działania ("w celu osiągnięcia korzyści osobistej lub majątkowej"), lecz ogólną postać tego przestępstwa, określoną w art. 286 § 1 k.k.Ustawowy stan faktyczny przestępstwa przewidzianego w art. 286 § 1 k.k. nie mieści w sobie motywu działania, a elementy tego przestępstwa w niniejszej sprawie nie istnieją.Kwestia motywu działania w sprawie z art. 286 § 1 k.k. może mieć znaczenie jedynie dowodowe i stanowić może element, który w całokształcie dowodów ma wpływ na wynik ich oceny. Skoro jednak w sprawie niniejszej sam czyn przypisany oskarżonemu nie budzi wątpliwości w świetle dowodów sprawy i wyjaśnień oskarżonego (polecenie wypisywania fikcyjnych dokumentów o rzekomym znajdowaniu się nie wykończonej produkcji w magazynie), kwestia, czy motywem działania była "fałszywa ambicja", czy inna pobudka, jest dla bytu przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. obojętna.