V KO 70/21
Izba Karna2021-09-28
Skład orzekający: Małgorzata Gierszon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu podróżowanie na znaczną odległość, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w celu zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu stawienie się na rozprawę w sądzie właściwym ze względu na odległość od miejsca zamieszkania, może być podstawą do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., jeżeli daje to realne szanse udziału oskarżonego w rozprawie przed tym sądem. Instytucja ta powinna być stosowana wyjątkowo, gdy skierowanie sprawy do sądu właściwego według przepisów ogólnych godziłoby w prawidłowość rozpoznania sprawy i szeroko pojęte dobro wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Do Sądu Rejonowego w O. wpłynął akt oskarżenia przeciwko B.W. Obrońca wniósł o przekazanie sprawy innemu sądowi ze względu na zły stan zdrowia oskarżonego. Sąd Rejonowy w O. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w W., wskazując na stan zdrowia oskarżonego (ciężka hemofilia, problemy z poruszaniem się). Biegła medycyny sądowej stwierdziła, że stan zdrowia oskarżonego nie stanowi przeciwskazania do udziału w postępowaniu, ale podróż na znaczną odległość sprzyja możliwości doznania urazu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 70/21 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie B.W. oskarżonego z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 września 2021 r., wystąpienia Sądu Rejonowego w O., II Wydział Karny o przekazanie sprawy II K (…) do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W.. UZASADNIENIE Do Sądu Rejonowego w O. wpłynął akt oskarżenia przeciwko B.W. wniesiony przez (...) Urząd Celno-Skarbowy, w którym zarzucono mu popełnienie przestępstwa z art. 107 § 1 k.k.s w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. W odpowiedzi na akt oskarżenia obrońca wniósł o zwrócenie się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu równorzędnemu sądowi – Sądowi Rejonowemu w W. - ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wniosek uzasadnił złym stanem zdrowia oskarżonego. Postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2021 r. Sąd Rejonowy w O. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w W. na podstawie art. 37 k.p.k. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał na potrzebę przekazania sprawy sądowi właściwemu dla miejsca zamieszkania oskarżonego ze względu na jego stan zdrowia. Oskarżony choruje na hemofilie typu A – postać
2 ciężką, z atropatią hemofiliową i endoprotezoplastyką stawu kolanowego prawego, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenia depresyjne oraz refluks żołądkowo-przełykowy. Powołana w sprawie biegła z zakresu medycyny sądowej stwierdziła w opinii z dnia 10 lipca 2021 r., że stan zdrowia oskarżonego nie stanowi przeciwskazania do braniu udziału w postępowaniu sądowym, jednak jego podróż, w szczególności na znaczną odległość, sprzyja możliwości doznania urazu. Z uwagi na towarzyszące urazom wylewy skutkujące znacznym pogorszeniem stanu miejscowego do niemożności samodzielnego przemieszczania się włącznie, a oprócz tego z uwagi na zaawansowane zmiany stawowe, oskarżony ma ograniczoną możliwość poruszania się na dłuższych dystansach. Biegła stwierdziła również, że sytuacja zdrowotna oskarżonego w przyszłości nie ulegnie poprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w O. jest zasadny. Przepis art. 37 k.p.k. stanowi odstępstwo od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w drodze wskazania innego sądu równorzędnego. Wprowadza więc on także odstępstwo od przewidzianej w art. 45 ust. 1 Konstytucji gwarancji rozpoznania sprawy przez właściwy sąd. Dlatego art. 37 k.p.k. nie powinien podlegać wykładni rozszerzającej, a przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu powinno mieć miejsce wyjątkowo (por. postanowienia SN: z 12.02.2002 r., V KO 4/02, LEX nr 53043; z 13.12.2002 r., III KO 53/02, LEX nr 75503; z 21.01.2003 r., III KO 59/02, LEX nr 77010; z 11.01.2012 r., II KO 93/11, LEX nr 1108480). Niemniej jednak instytucja przewidziana w art. 37 k.p.k. powinna znaleźć zastosowanie w sytuacjach, w których skierowanie sprawy do sądu właściwego według przepisów ogólnych godziłoby w szeroko pojętą prawidłowość rozpoznania sprawy, wpływając negatywnie na dobro wymiaru sprawiedliwości. Przyjmuje się, że przez pojęcie dobra wymiaru sprawiedliwości należy też rozumieć interes wymiaru sprawiedliwości w szybkim rozpoznaniu sprawy. W związku z tym okoliczność dotycząca złego stanu zdrowia oskarżonego czy jego kalectwa, która uniemożliwia stawienie się na rozprawę w sądzie właściwym z uwagi na odległość
3 od miejsca jego zamieszkania, jest uwzględniana jako podstawa przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli daje to realne szanse udziału oskarżonego w rozprawie przed tym sądem (por. postanowienia SN: z 15.12.2010 r., II KO 100/10, OSNwSK 2010, poz. 2520; z 11.09.2012 r., IV KO 54/12, LEX nr 1220939; z 29.08.2012 r., II KO 45/12, LEX nr 1220831). Z taką sytuacją mamy do czynienia w badanej sprawie. Zapewnienia sprawnego przeprowadzenia postępowania wymaga z uwagi na stan zdrowia oskarżonego przekazania sprawy do sądu właściwego dla jego miejsca zamieszkania, którym obecnie jest (jak to wynika z treści pisma z dnia 27 kwietnia 2021 r. – k.222v) Warszawa. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. as
Powiązane orzeczenia
- IV KO 17/19 2019-03-20Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu podróżowanie na rozprawy do odległego sądu, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 61/20 2020-06-25Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu udział w rozprawie przed sądem właściwym miejscowo z uwagi na konieczność odbywania dalekich podróży, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzęd…
- V KO 96/19 2019-10-31Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu długie podróże, uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- III KO 107/16 2017-01-18Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu podróż do sądu właściwego miejscowo, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- IV KO 83/19 2019-07-25Czy stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu podróżowanie do odległego sądu, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?
Powołane przepisy
art. 107 § 1 KKart. 9 § 3 KKart. 37 KPKart. 45 ust. 1§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy