V KO 88/18
Izba Karna2019-01-17
Skład orzekający: Andrzej Siuchniński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty formułowane przez stronę procesową pod adresem sędziów rozpoznających inne sprawy z jej udziałem, stanowią wystarczającą przesłankę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty formułowane przez stronę procesową pod adresem sędziów, wynikające z jej subiektywnych ocen i kwestionujące prawidłowość podejmowanych przez nich czynności w innych sprawach, nie stanowią wystarczającej przesłanki do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. Przepis ten, jako wyjątkowy, nie podlega interpretacji rozszerzającej, a jego stosowanie jest limitowane dobrem wymiaru sprawiedliwości, które nie może być utożsamiane z obawą przed przyszłą niekorzystną opinią społeczną czy opinią strony zainteresowanej rozstrzygnięciem.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy we W. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie innemu sądowi równorzędnemu zażalenia pokrzywdzonego J. G. na postanowienie o umorzeniu dochodzenia. Uzasadnieniem wniosku były liczne zarzuty formułowane przez J. G. pod adresem sędziów Sądu Rejonowego we W. w innych prowadzonych sprawach, kwestionujące prawidłowość ich czynności. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 88/18 POSTANOWIENIE Dnia 17 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński w sprawie zażalenia pokrzywdzonego J. G. na postanowienie z dnia 08 kwietnia 2018r., zatwierdzone przez prokuratora Prokuratury Rejonowej we W. w dniu 10 kwietnia 2018r., o umorzeniu dochodzenia w sprawie PR1 Ds.[…], po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 17 stycznia 2019 r., wniosku Sądu Rejonowego we W. zawartego w postanowieniu z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. akt V Kp […], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. akt V Kp […], Sąd Rejonowy we W., na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zażalenia pokrzywdzonego J. G. na postanowienie z dnia 08 kwietnia 2018r., zatwierdzone przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej we W. w dniu 10 kwietnia 2018r., o umorzeniu dochodzenia w sprawie, o sygn. akt PR1 Ds.[…], o przestępstwo z art. 281 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Uzasadniając wniosek wskazano, że przed Sądem Rejonowym we W. prowadzonych było wiele innych spraw, w których J. G. w pismach procesowych formułował zarzuty pod adresem sędziów tego Sądu, kwestionując prawidłowość podejmowanych przez nich czynności.
2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Najwyższy, w utrwalonym orzecznictwie, wielokrotnie wskazywał, że przepis art. 37 k.p.k., jako wyjątkowy, nie podlega interpretacji rozszerzającej. Nadmierne jego wykorzystywanie może podważać zaufanie do niezależności sądów i niezawisłości sędziów. Dlatego odstąpienie od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy miejscowo może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Należy pamiętać, że odstąpienie od zasady właściwości miejscowej stanowi sytuację wyjątkową, limitowaną dobrem wymiaru sprawiedliwości. Dlatego wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu może być skuteczny tylko wtedy, gdy jego przesłanki faktyczne są rzeczywiście spełnione ( por. postanowienie SN z dnia 6 czerwca 2018r., sygn. akt IV KO 41/18, LEX nr 2498080). Na gruncie omawianej sprawy Sąd wnioskujący istnienia takich przesłanek nie wykazał. Zarzuty formułowane przez J. G., pod adresem sędziów miejscowo właściwego sądu, rozpoznających inne sprawy z jego udziałem – na które wskazuje ten Sąd – jako wynikające z jego subiektywnych ocen, nie stanowią przesłanki do przekazania sprawy w trybie art. 37 k.p.k. Oczywistym jest, że nie może prowadzić do takiego rozstrzygnięcia, powszechnie pojawiająca się sytuacja potrzeby rozpoznawania sprawy dotyczącej osoby zaangażowanej w sposób uciążliwy dla sądu w inne własne sprawy, choćby dlatego, że wówczas instytucja przewidziana w art. 37 k.p.k. stałaby się narzędziem do manipulowania nią dla własnych celów, nie mających nic wspólnego z dobrem wymiaru sprawiedliwości. Istotnie, warunki dla orzekania muszą być takie, by choćby w opinii publicznej nie powstawały wątpliwości co do tego, że wydawane orzeczenia wolne są od jakichkolwiek poza procesowych wpływów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2001 r., IV KO 21/01, OSNKW 2001, z. 7-8, poz. 58). Jednak obawa przed przyszłą niekorzystną opinią społeczną w tej mierze, a tym bardziej opinią osoby zainteresowanej konkretnym rozstrzygnięciem, jedynie hipotetyczna, zatem niemająca żadnych realnych podstaw, nie powinna uzasadniać
3 uchylania się przez sąd od rozpoznania sprawy. Autorytet sądu buduje sprawne, bez zbędnej zwłoki, przeprowadzenie każdego postępowania i wydanie, na podstawie wnikliwej i bezstronnej oceny dowodów, sprawiedliwego orzeczenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 2009 r., III KO 81/09, OSNKW 2010, z. 2, poz. 20). Z tych względów, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- V KO 106/17 2017-12-14Czy zarzuty podniesione przez stronę przeciwko sędziom rozpoznającym sprawę uzasadniają przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- II KO 84/21 2021-10-19Czy wystąpienie sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest uzasadnione, gdy skarżący kwestionują rozstrzygnięcia organów państwowych, w tym prezesa sądu właściwe…
- I KO 81/22 2022-08-03Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy strona zgłasza zarzuty braku bezstronności sędziów i składa liczne wnioski o ich wyłączenie?
- III KO 153/24 2024-10-17Czy w sytuacji, gdy stroną postępowania jest sędzia sądu nadrzędnego nad sądem właściwym miejscowo, zachodzą uzasadnione podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w celu ochro…
- IV KO 121/21 2021-09-22Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżonymi są sędziowie tego samego sądu, a oskarżony formułuje wobec nich obraźliwe zarzuty?
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 281 KKart. 157 § 2 KKart. 11 § 2 KK§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy