V KRN 345/65

WyrokIzba Karna1965-10-04

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można zastosować środek zabezpieczający w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie leczniczym przeciwalkoholowym na podstawie art. 79 k.k. wobec sprawcy czynu popełnionego w stanie zwykłego upojenia alkoholowego, który nie był niepoczytalny?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej umieszczenia oskarżonego w zamkniętym zakładzie leczniczym przeciwalkoholowym, uznając, że przepis art. 79 k.k. może mieć zastosowanie jedynie wobec sprawcy uznanego za nieodpowiedzialnego, którego pozostawanie na wolności zagraża porządkowi prawnemu. Skoro oskarżony popełnił czyn w stanie zwykłego upojenia alkoholowego i nie istniały co do niego warunki niepoczytalności przewidziane w art. 17 k.k., zastosowanie art. 79 k.k. było nieprawidłowe. Podobnie, nie można było zastosować art. 80 k.k., gdyż oba te przepisy dotyczą osób psychicznie chorych.
Stan faktyczny
Sąd Powiatowy skazał oskarżonego Józefa Ł. za chuligaństwo i zarządził jego umieszczenie w zamkniętym zakładzie leczniczym przeciwalkoholowym na podstawie art. 79 k.k. Sąd Najwyższy rozpoznał rewizję nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości, która zarzuciła obrazę art. 79 k.k. Ustalono, że oskarżony popełnił czyn w stanie zwykłego upojenia alkoholowego i nie był niepoczytalny.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej umieszczenia oskarżonego Józefa Ł. w przeciwalkoholowym zamkniętym zakładzie leczniczym.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Zembaty (sprawozdawca).Sędziowie: E. Binkiewicz, Z. Kubec.Prokurator Generalnej Prokuratury: S. Majewski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Józefa Ł., oskarżonego z art. 132 § 1 k.k. w związku z art. 2 ustawy z 22 maja 1958 r. (Dz. U. Nr 34, poz. 152), po rozpoznaniu założonej przez Ministra Sprawiedliwości na korzyść oskarżonego rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Powiatowego dla Warszawy-Pragi z dnia 17 marca 1964 r., na podstawie art. 394-396, 400, 383 pkt 2, 388 § 1 i 432 k.p.k.uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej umieszczenia oskarżonego Józefa Ł. w przeciwalkoholowym zamkniętym zakładzie leczniczym (...).Rewizja nadzwyczajna Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Powiatowego dla Warszawy-Pragi z dnia 17 marca 1964 r., założona na korzyść oskarżonego Józefa Ł., zarzuciła temu wyrokowi na podstawie przepisu art. 371 pkt 1 k.p.k. obrazę art. 79 k.k. i wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej zarządzenia umieszczenia oskarżonego Józefa Ł. w zakładzie leczniczym przeciwalkoholowym.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:Rewizja nadzwyczajna jest zasadna.Sąd Powiatowy dla Warszawy-Pragi wyrokiem z dnia 17 marca 1964 r. skazał oskarżonego Józefa Ł. z mocy art. 132 § 1 k.k. w związku z art. 2 ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o zaostrzeniu odpowiedzialności karnej za chuligaństwo (Dz. U. Nr 34, poz. 152) na karę 6 miesięcy aresztu, zarządzając jednocześnie na podstawie art. 79 k.k. umieszczenie go w zamkniętym zakładzie leczniczym przeciwalkoholowym.Wyrok powyższy nie jest trafny w części dotyczącej zastosowania do oskarżonego przepisu art. 79 k.k. Przepis art. 79 k.k. może mieć zastosowanie tylko wówczas, gdy sprawcę czynu zabronionego pod groźbą kary uznano za nieodpowiedzialnego, a jego pozostawanie na wolności zagraża bezpieczeństwu porządku prawnego. Warunek więc nieodpowiedzialności jest koniecznym elementem do zastosowania art. 79 k.k. Z orzeczenia zaś sądowo-psychiatrycznego wynika, że oskarżony Józef Ł. dopuścił się czynu w stanie zwykłego upojenia alkoholowego i w chwili popełnienia czynu nie istniały co do niego warunki przewidziane w art. 17 k.k.Z tego orzeczenia wynika również, że u oskarżonego Józefa Ł. w chwili popełnienia czynu nie istniały również warunki przewidziane w artykule 18 § 1 k.k.Z powyższych względów umieszczenie Józefa Ł. w zamkniętym zakładzie leczniczym przeciwalkoholowym nie mogło również nastąpić na podstawie art. 80 k.k.Wprawdzie oskarżony Józef Ł. był poprzednio wielokrotnie karany, lecz okoliczność ta nie może stanowić podstawy do wydania zarządzenia w trybie art. 79 i 80 k.k., gdyż oba te przepisy dotyczą osób psychicznie chorych.Do nałogowych alkoholików należy natomiast stosować tryb przewidziany w art. 13-16 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434), przy czym o zastosowaniu przymusowego leczenia w zakładzie lecznictwa zamkniętego sąd orzeka na wniosek komisji społeczno-lekarskiej w postępowaniu niespornym.Z tych względów orzeczono jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 132 § 1 KKart. 2art. 394art. 371 pkt 1 KPKart. 79 KKart. 17 KKart. 80 KKart. 79art. 13§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.