VI KO 63/59

UchwałaIzba Karna1959-04-16

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawach o występki z art. 241 k.k. popełnione przed dniem 17 czerwca 1958 r. (przed wejściem w życie ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o zaostrzeniu odpowiedzialności karnej za chuligaństwo), o ile oskarżeni są na wolności, tryb uproszczony jest obecnie dopuszczalny?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że w sprawach o występki z art. 241 k.k. popełnione przed dniem 17 czerwca 1958 r., nawet jeśli oskarżeni są na wolności, tryb uproszczony jest dopuszczalny. Podkreślono, że na obowiązek sądu rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym nie ma wpływu okoliczność, że w pewnym okresie sankcja karna za dane przestępstwo została podwyższona ponad granicę wskazaną w art. 5 § 1 ustawy z dnia 20 lipca 1950 r., jeśli sąd ma orzec co do czynu popełnionego przed wejściem w życie aktu prawnego podwyższającego sankcję.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Rzeszowie przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą dopuszczalności trybu uproszczonego w sprawach o występki z art. 241 k.k. popełnione przed wejściem w życie ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o zaostrzeniu odpowiedzialności karnej za chuligaństwo. Dotyczyło to sytuacji, gdy oskarżeni pozostawali na wolności. Analizowano, czy podwyższenie sankcji karnej w późniejszym okresie wpływa na możliwość zastosowania trybu uproszczonego do czynów popełnionych przed tą zmianą.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił, że w sprawach o występki z art. 241 k.k. popełnione przed dniem 17 czerwca 1958 r., o ile oskarżeni są na wolności, tryb uproszczony jest dopuszczalny.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes Z. Opuszyński. Sędziowie: A. Bachrach (sprawozdawca), M. Dźbikowski. Prokurator: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Mieczysława G. oskarżonego z art. 241 k.k., po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, na podstawie art. 390 k.p.k. uchwalił przedstawioną przez Sąd Wojewódzki w Rzeszowie kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy w sprawach o występki z art. 241 k.k. popełnione przed dniem 17 czerwca 1958 r., a więc przed wejściem w życie ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o zaostrzeniu odpowiedzialności karnej za chuligaństwo (Dz. U. Nr 34, poz. 152), o ile oskarżeni są na wolności, tryb uproszczony jest obecnie dopuszczalny?"rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneJeśli czyn oskarżonego został prawidłowo zakwalifikowany w akcie oskarżenia według przepisu przewidującego karę pozbawienia wolności do dwóch lat lub grzywnę albo obie te kary łącznie, niezależnie od kar dodatkowych i środków zabezpieczających, a prezes sądu nie zarządzi rozpoznania sprawy - ze względu na jej okoliczności - w składzie jednego sędziego i dwóch ławników (art. 6 ustawy z 20 lipca 1950 r.), to sąd obowiązany jest rozpoznać taką sprawę w trybie uproszczonym ("Sąd Powiatowy rozpoznaje (...)" - art. 5 § 1 cytowanej wyżej ustawy).Na ten obowiązek sądu nie ma wpływu okoliczność, że w pewnym okresie sankcja karna za dane przestępstwo została podwyższona - ponad granicę wskazaną w powołanym art. 5 § 1 ustawy z dnia 20 lipca 1950 r. - w wypadku, gdy sąd ma orzec wprawdzie już po wejściu w życie aktu prawnego, mocą którego owa sankcja karna została podwyższona, ale co do czynu popełnionego przed tym faktem.W wypadku tym nie wchodzi w grę zasada, że przepisy proceduralne działają wstecz, ponieważ sąd w myśl art. 2 § 1 k.k. bierze pod uwagę rodzaj i wysokość zagrożenia ustawowego istniejącego w chwili popełnienia czynu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 241 KKart. 390 KPKart. 6art. 5 § 1art. 2 § 1 KK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.