VI KO 64/60

UchwałaIzba Karna1960-12-08

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wyrażenie "prowadzi" użyte w art. 28 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu oznacza, że do skazania niezbędne jest ustalenie ruchu pojazdu mechanicznego bezpośrednio przed stwierdzeniem stanu nietrzeźwości, czy wystarczy siedzenie za kierownicą zaparkowanego, ale gotowego do jazdy pojazdu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że wyrażenie "prowadzi" w art. 28 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu oznacza wprawienie w ruch silnika i pojazdu. Samo siedzenie za kierownicą zaparkowanego, ale gotowego do jazdy pojazdu, nie jest "prowadzeniem". Możliwe jest jednak usiłowanie prowadzenia pojazdu, co wymaga ustalenia, czy sprawca przedsięwziął działania bezpośrednio zmierzające do urzeczywistnienia zamiaru prowadzenia.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą wykładni art. 28 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu. Chodziło o ustalenie, czy do skazania za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości wystarczy ustalenie, że nietrzeźwy kierowca siedział za kierownicą zaparkowanego pojazdu, czy też konieczne jest ustalenie, że pojazd był w ruchu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy rozstrzygnął przedstawioną przez Sąd Wojewódzki kwestię prawną dotyczącą wykładni art. 28 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes Z. Opuszyński. Sędziowie: A. Pyszkowski (sprawozdawca), S. Kalinowski (współsprawozdawca). Prokurator: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Henryka P. oskarżonego z art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434), po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. uchwalił przedstawioną przez Sąd Wojewódzki dla m. Łodzi w Łodzi Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy wyrażenie «prowadzi» użyte w art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434), oznacza, że do skazania na podstawie tego przepisu niezbędne jest ustalenie, iż pojazd mechaniczny był w ruchu bezpośrednio przed stwierdzeniem stanu nietrzeźwości kierowcy, czy też wystarczy samo ustalenie, że będący w stanie nietrzeźwości kierowca siedział przy kierownicy pojazdu mechanicznego zaparkowanego, lecz gotowego każdej chwili do odjazdu?"rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePrzepis art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434) stanowi wprost o "prowadzeniu" pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości. Nie jest "prowadzeniem". samo siedzenie za kierownicą pojazdu mechanicznego, którego jeszcze nie uruchomiono. "Prowadzeniem" jest wprawienie w ruch silnika i pojazdu. Pojazd "gotowy każdej chwili do odjazdu" nie jest pojazdem "prowadzonym", dopóki człowiek nie wprawi w ruch jego motoru, a pojazd wskutek tego nie zacznie się poruszać.Możliwe jest usiłowanie "prowadzenia" pojazdu mechanicznego przez sprawcę w stanie nietrzeźwości. Kwestia, czy w konkretnym wypadku usiłowanie zachodzi, tj. czy sprawca znajdujący się w stanie nietrzeźwości przedsięwziął działanie, które skierowane było bezpośrednio ku urzeczywistnieniu takiego zamiaru "prowadzenia", pozostaje do rozstrzygnięcia przez sąd w każdym z takich wypadków na podstawie całokształtu okoliczności. W ramach też usiłowania należy rozważać samo zajęcie przez nietrzeźwego kierowcę miejsca za kierownicą i uruchomienie motoru z zamiarem prowadzenia pojazdu.Za takim ujęciem zagadnienia przemawiają w szczególności przepisy rozporządzenia z dnia 27 października 1937 r. o ruchu pojazdów mechanicznych na drogach publicznych, które rozróżniają "prowadzenie" pojazdu od jego "postoju okolicznościowego", zabraniając używania alkoholu bądź znajdowania się w stanie wskazującym na użycie alkoholu "w czasie prowadzenia" pojazdu mechanicznego lub w czasie "okolicznościowego postoju" takiego pojazdu i zagrażając w obu wypadkach cofnięciem kierowcy zezwolenia na prowadzenie pojazdów mechanicznych (§ 47 i 53 ust. 2) przez organa administracji państwowej.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 28 § 1art. 390 § 1 KPK§ 1§ 47

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.