VI KZP 15/74

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Pyszkowski. Sędziowie: J. Pustelnik (sprawozdawca), W. Sutkowski.Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Ferenc.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Mieczysława W., oskarżonego z art. 192 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. Nr 44, poz. 220 z późn. zm.) w związku z art. 2 § 1 k.k., po rozpoznaniu przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Katowicach postanowieniem z dnia 9 kwietnia 1974 r. w trybie art. 390 § 1 k.p.k. do rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"Czy obywatel PRL przebywający za granicą, który przed dniem 15 lipca 1969 r. ujawnił w ambasadzie PRL występek określony w art. 192 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. Nr 44, poz. 220 z późn. zm.) w związku z art. 2 § 1 k.k., może być traktowany jako osoba znana organom powołanym do ścigania przestępstw w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151)?"i po wysłuchaniu wniosków prokuratora i obrońcy oskarżonegouchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczne1. Przepis art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) stanowi, że przepisy art. 3, 5 i 6 powołanej ustawy nie stosuje się do przestępstw popełnionych przed dniem 15 lipca 1969 r., jeżeli sprawcy ich nie byli w dniu wejścia w życie ustawy znani organom powołanym do ścigania przestępstw. W uchwale z dnia 10 czerwca 1970 r. - VI KZP 14/70 (OSNKW 1970, z. 9, poz. 115), dotyczącej wykładni tego przepisu, Sąd Najwyższy w związku z brzmieniem art. 256 § 2 k.p.k. wyraził pogląd, że ustawodawca ograniczając zakres stosowania ustawy amnestyjnej do sprawców nie znanych w dniu jej wejścia w życie organom powołanym do ścigania przestępstw nie miał na względzie faktu niewykonania przez instytucję państwową lub społeczną ciążącego na jej przedstawicielu obowiązku niezwłocznego zawiadomienia prokuratora lub Milicji Obywatelskiej o ujawnionym przestępstwie ściganym z urzędu. Z tego względu ujawnienie w związku z działalnością instytucji państwowej lub społecznej przed dniem 15 lipca 1969 r. faktu popełnienia przestępstwa ściganego z urzędu i niezawiadomienie o tym organów powołanych do ścigania przestępstw, a w następstwie tego wszczęcie przeciwko sprawcy postępowania o ten czyn po dniu 22 lipca 1969 r., nie może pociągać za sobą wyłączenia przewidzianego w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii.2. Pogląd powyższy i stanowisko zajęte w uchwale z dnia 10 czerwca 1970 r. - VI KZP 14/70 odnosi się odpowiednio do sytuacji przedstawionej w treści postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Katowicach, przekazującego do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne. A zatem należy także i w tym wypadku uznać, że sprawca przestępstwa ściganego z urzędu, popełnionego przed dniem 15 lipca 1969 r., który przed tą datą fakt popełnienia przestępstwa ujawnił w polskim przedstawicielstwie za granicą (w ambasadzie, w konsulacie), nie może być pozbawiony możliwości stosowania wobec niego art. 3, 5 i 6 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii wskutek wyłączenia przewidzianego w art. 8 ust. 1 powołanej ustawy, jeżeli przedstawicielstwo to nie dopełniło obowiązku zawiadomienia prokuratora lub Milicji Obywatelskiej o tym przestępstwie (art. 256 § 2 k.p.k.), a postępowanie karne wszczęto po dniu wejścia w życie tej ustawy, tj. po dniu 22 lipca 1969 r.