VI KZP 9/65

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes F. Wróblewski.Sędziowie: L. Chmielewski, A. Kafarski, T. Majewski (sprawozdawca), W. Ostrowski (współsprawozdawca), K. Wagner, J. Zembaty.Prokurator Generalnej Prokuratury: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Romana J., oskarżonego z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228), po rozpoznaniu przedstawionej na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Koszalinie postanowieniem z dnia 18 grudnia 1964 r. i przekazanej składowi powiększonemu Sądu Najwyższego na podstawie art. 30 ustawy o Sądzie Najwyższym z dnia 15 lutego 1962 r. (Dz. U. Nr 11, poz. 54) kwestii prawnej wymagającej zasadniczej wykładni ustawy, a mianowicie:"1.Czy zgłoszenie się, o jakim mowa w art. 8 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174), poprzedzone wezwaniem uprawnionego organu, które nie dotarło do osoby wezwanej, uzasadnia stosowanie wyżej wymienionego przepisu?2.Czy dopuszczalne jest złagodzenie o połowę wymierzonej sprawcy kary pozbawienia wolności na podstawie art. 8 dekretu o amnestii z dnia 20 lipca 1964 r. w sytuacji, gdy uprzednio złagodzono już karę na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 2 tegoż dekretu?"uchwalił jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneI. Ze sformułowania art. 8 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii wynika, że pierwszym warunkiem skorzystania z dobrodziejstwa tego przepisu jest zgłoszenie się sprawcy do organu ścigania. Takie zgłoszenie się może mieć miejsce zarówno przed wezwaniem sprawcy przez uprawniony do tego organ, jak i po skierowaniu do sprawcy wezwania do stawienia się przed tym organem. Wynika to z faktu, że omawiany przepis żadnego formalnego ograniczenia w tym względzie nie przewiduje. Doręczenie czy niedoręczenie wezwania nie ma zatem znaczenia w omawianej kwestii.Drugim warunkiem, który jednocześnie musi być spełniony, żeby sprawca mógł skorzystać z dobrodziejstwa art. 8, jest ujawnienie przez sprawcę - z własnej inicjatywy - okoliczności czynu oraz innych osób, które współdziałały z nim w popełnieniu tego przestępstwa. Chodzi tu o takie okoliczności, o których - według przekonania sprawcy - organy ścigania dotychczas nie wiedziały.II. Pytanie przedstawione w pkt II wyłoniło się na tle następującej sytuacji faktycznej:Oskarżony został skazany na podstawie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. na 2 lata więzienia i 3.000 zł grzywny. W wyroku złagodzono oskarżonemu karę pozbawienia wolności o połowę na zasadzie art. 3 ust. 1 pkt 2 dekretu o amnestii z 1964 r. Wyrok zaskarżyli: prokurator w części dotyczącej orzeczenia o karze oraz obrońca oskarżonego, który wniósł m.in. o zmianę wyroku w części dotyczącej kary przez zastosowanie do oskarżonego art. 8 dekretu o amnestii i uwolnienie go od kary.Jeżeliby w wyniku rozpoznania rewizji została orzeczona kara surowsza, to wówczas automatycznie odpadłaby możność złagodzenia kary na podstawie przepisu art. 3 ust. 1 pkt 2 dekretu o amnestii, natomiast znalazłby zastosowanie przepis art. 8 tegoż dekretu. W wypadku zaś nieuwzględnienia rewizji prokuratora zachodziłby zbieg przepisów art. 8 wspomnianego dekretu z art. 3 ust. 1 pkt 2 tegoż dekretu. Równoczesne zastosowanie obu tych przepisów nie jest dopuszczalne, albowiem każdy z nich dotyczy kary pozbawienia wolności wymierzonej, a nie kary już złagodzonej na podstawie innego przepisu tegoż dekretu amnestyjnego. Należy wobec tego zastosować jeden z tych przepisów, a mianowicie przepis korzystniejszy dla sprawcy. Oceniając, który z tych przepisów byłby w konkretnym wypadku korzystniejszy dla sprawcy, należy mieć na uwadze, że przepis art. 8 przewiduje w wypadkach szczególnie uzasadnionych uwolnienie od kary (na wniosek prokuratora).Zastosowanie tego przepisu może mieć znaczenie także w innych sytuacjach, np. przy rozpatrywaniu w przyszłości kwestii warunkowego zwolnienia.