I PSK 138/21

Sygn. akt I PSK 138/21 POSTANOWIENIE Dnia 6 października 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bohdan Bieniek w sprawie z powództwa S.K. przeciwko Skarbowi Państwa - Zakładowi Karnemu w S. o zwrot kosztów przejazdu, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 6 października 2021 r., skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w C. z dnia 18 czerwca 2020 r., sygn. akt IV Pa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 1.350 (tysiąc trzysta pięćdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w C., wyrokiem z dnia 18 czerwca 2020 r., zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w C. z dnia 28 stycznia 2020 r. i oddalił powództwo S.K. skierowane przeciwko Skarbowi Państwa - Zakładowi Karnemu w S. o zwrot kosztów przejazdu. Wyrok Sądu Okręgowego zaskarżył w całości skargą kasacyjną pełnomocnik powoda. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołano się na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne, a mianowicie: czy brak 2 faktycznej zmiany miejsca pełnienia służby uniemożliwia funkcjonariuszowi służby więziennej uzyskanie świadczenia, o którym mowa w art. 73 ust. 3 pkt 6 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (jednolity tekst: Dz.U. z 2021 r., poz. 1064), w sytuacji gdy został on formalnie przeniesiony do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej i dojeżdża do tej jednostki z innej miejscowości niż miejscowość, w której pełni służbę, a jego rodzina pozostała w dotychczasowym miejscu zamieszkania? Zdaniem pełnomocnika powoda, brak zmiany miejsca pełnienia służby nie pozbawia powoda (funkcjonariusza) uprawnień do świadczenia w postaci zwrotu kosztów przejazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem, w sytuacji, gdy został formalnie przeniesiony do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, do której dojeżdża z innej miejscowości, a jego rodzina pozostaje w dotychczasowym miejscu zamieszkania. Jednocześnie, skoro orzekające sądy odmiennie rozstrzygnęły żądanie powoda, to powstaje problem prawny, który powinien rozstrzygnąć Sąd Najwyższy, zwłaszcza że dotąd nie zajmował się tym zagadnieniem. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwany wniósł o wydanie postanowienia o odmowie przyjęcia jej do rozpoznania i orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie może być przyjęta do rozpoznania. W sprawie powołano się na podstawę z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. W takim wypadku obowiązkiem wnoszącego skargę jest wykazanie, że: (-) po pierwsze, przedstawiony problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy; (-) po drugie, musi to być zagadnienie dotyczące wykładni przepisów prawa, których wyjaśnienie ma nie tylko znaczenie dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw; (-) po trzecie, skarżący powinien sformułować problem prawny, określić przepisy prawa i wskazać argumenty, które prowadzą do rozbieżnych ocen; (-) po czwarte winien 3 przeprowadzić stosowny wywód prawny, zbieżny do pytania prawnego, o którym mowa w art. 390 k.p.c., tak by uchwycić istotę i wagę formułowanego problemu. Dopiero łączne wydobycie wymienionych parametrów pozwala na stwierdzenie istnienia istotnego zagadnienia prawnego. O ile faktycznie do tej pory Sąd Najwyższy nie wypowiadał się na tle art. 73 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej, a problem może dotyczyć większego grona funkcjonariuszy, o tyle problem zwrotu kosztów przejazdu nie jest tylko zagadnieniem wynikającym z tej pragmatyki. Koszty przejazdu przysługują także innym podmiotom, w tym pracownikom służby cywilnej (na tym tle wypowiadał się już Sąd Najwyższy). Istnieją zatem adekwatne mechanizmy, które pozwalają na jurydyczne rozważania tożsamości obu regulacji i ewentualnego wydobycia różnić i wątpliwości, jakie wiążą się z rozwiązaniem przyjętym w analizowanym sporze. Tymczasem uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania gubi ustalenie faktyczne Sądu Okręgowego, a mianowicie nie rozwija aspektu związanego z reorganizacją Służby Więziennej (znoszenie jednej jednostki i utworzenie w to miejsce drugiej). Ten zaś wątek był impulsem do korekty rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji. Posługiwanie się zwrotem „formalnego przeniesienia” nie zamyka się w obrębie treści art. 73 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej, skoro ten przepis posługuje się terminem „funkcjonariuszowi przeniesionemu z urzędu do pełnienia służby w innej miejscowości”. W końcu należy też dodać, że nie chodzi o jakiekolwiek zagadnienie prawne, jakie może powstać przy rozpoznawaniu problemu prawnego, zwłaszcza gdy jest możliwa odpowiedź z wykorzystaniem zwyklej wykładni prawa, w tym wyboru jednego z możliwych mechanizmów interpretacyjnych. One zawsze towarzyszą procesowi stosowania prawa i tym samym nie prowadzą do wniosku, że wykładnia konkretnego przepisu składa się na istotne zagadnienie prawne. Per saldo, skarżący w sprawie nie wykreował istotnego zagadnienia prawnego, co obliguje do rozstrzygnięcia w myśl art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach procesu orzeczono w myśl art. 39821 w związku z art. 108 § 1 k.p.c. as 4