I PZ 12/81

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN S. Perestaj. Sędziowie SN: A. Grymaszewski, A. Szczurzewski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Emila N. przeciwko Spółdzielni Inwalidów "Wielkopolanka" w G. o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia, na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 18 marca 1981 r.uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie z wniosku powoda o zwolnienie go od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.Uzasadnienie faktycznePowód domagał się w pozwie uchylenia uchwały walnego zgromadzenia pozwanej Spółdzielni z dnia 29.XII.1980 r. oraz uchwały rady pozwanej z dnia 6.XI. o wykluczeniu go ze Spółdzielni. Zarządzeniem z dnia 12.II.1981 r. powód został wezwany do uiszczenia wpisu od pozwu w kwocie 1.000 zł.W dniu 20.II.1981 r. powód złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych. Sąd Wojewódzki postanowieniem z dnia 18.III.1981 r. oddalił ten wniosek, ponieważ zdaniem tego Sądu powód jest w stanie uiścić opłatę sądową w kwocie 1.000 zł.W zażaleniu powód wnosi o uchylenie powyższego postanowienia i zwolnienie go od kosztów sądowych.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Błędne jest stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że powód obowiązany jest uiścić wpis od pozwu.W sprawie niniejszej powód korzysta bowiem z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych przewidzianych w art. 111 § 1 pkt 3 k.p.c. Wprawdzie użyte w tym przepisie sformułowanie "strona dochodząca należności ze stosunku pracy" może sugerować, iż chodzi o zwolnienie pracownika od kosztów sądowych w sprawach, w których strona pozwana obowiązana jest do określonego świadczenia na rzecz pracownika, zwłaszcza zaś do zapłaty należności pieniężnej, jednakże stanowisko oparte na tego rodzaju wąskiej, gramatycznej wykładni omawianego przepisu nie jest słuszne. Pracownikowi dochodzącemu roszczeń ze stosunku pracy przysługują w świetle przepisów kodeksu postępowania cywilnego szczególne ułatwienia procesowe, i to bez względu na rodzaj łączącego go z zakładem pracy stosunku pracy (art. 459-476 k.p.c.). Do ułatwień procesowych należy również przewidziane w art. 111 § 1 pkt 3 k.p.c. zwolnienie od kosztów sądowych. Brak jest natomiast uzasadnionych podstaw, aby ułatwienie to zawężać do niektórych tylko spraw pracowniczych bądź wyłączać je w odniesieniu do spraw dotyczących członkostwa w spółdzielni pracy, skoro pochodną członkostwa jest stosunek pracy.Z przedstawionego stanu prawnego wynika więc, iż ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych (art. 111 § 1 pkt 3 k.p.c.) odnosi się także do spraw dotyczących członkostwa w spółdzielniach pracy.Skoro więc powód korzysta w niniejszej sprawie z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, przeto rozpoznanie jego wniosku o zwolnienie od tych kosztów było zbędne i bezprzedmiotowe.Z powyższych względów należało orzec jak w sentencji (art. 355, 388 § 3 i art. 397 k.p.c.).