I PZP 30/76

UchwałaIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1976-07-19

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zgodę na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownicy będącej w ciąży (art. 177 § 1 k.p.) może skutecznie wyrazić prezydium rady zakładowej działające bez wyraźnego upoważnienia statutowego i bez uchwały rady zakładowej upoważniającej prezydium do podejmowania tego rodzaju decyzji?
Ratio decidendi
Zgodę na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z kobietą w okresie ciąży (art. 177 § 1 k.p.) może wyrazić prezydium rady zakładowej. Jest ono bowiem do wyrażania tej zgody statutowo uprawnione z mocy § 46 ust. 2 statutu Zrzeszenia Związków Zawodowych z 1972 r. w świetle pkt 13 rozdz. I wytycznych CRZZ z dnia 19 czerwca 1975 r. w sprawie zadań instancji związkowych przy stosowaniu niektórych przepisów kodeksu pracy.
Stan faktyczny
Pracownica w okresie ciąży została zwolniona z pracy bez wypowiedzenia z winy. Spółdzielnia uzyskała zgodę na rozwiązanie umowy od prezydium rady zakładowej, zamiast od całej rady zakładowej. Pracownica domagała się przywrócenia do pracy i zapłaty wynagrodzenia. Terenowa Komisja Odwoławcza do Spraw Pracy orzekła przywrócenie do pracy i zasądziła wynagrodzenie, uznając, że Spółdzielnia miała podstawy do zwolnienia, ale zgoda rady zakładowej była wadliwa.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi twierdzącej na postawione zagadnienie prawne, stwierdzając, że prezydium rady zakładowej może skutecznie wyrazić zgodę na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z kobietą w ciąży.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Knap. Sędziowie: M. Piekarski (sprawozdawca), Z. Zaziemski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z wniosku Sabiny W. przeciwko Rejonowej Spółdzielni Pracy Usługowo-Wytwórczej w S. o przywrócenie do pracy i zapłatę po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi postanowieniem z dnia 13 maja 1976 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 § 1 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych:"Czy zgodę na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownicy będącej w ciąży (art. 177 § 1 k.p.) może skutecznie wyrazić prezydium rady zakładowej działające bez wyraźnego upoważnienia statutowego i bez uchwały rady zakładowej upoważniającej prezydium do podejmowania tego rodzaju decyzji?",udzielił następującej odpowiedzi:Zgodę na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z kobietą w okresie ciąży (art. 177 § 1 k.p.) może wyrazić prezydium rady zakładowej. Uzasadnienie faktyczneWnioskodawczyni żądała przywrócenia jej do pracy, twierdząc, że niesłusznie w okresie ciąży została zwolniona z pracy; domagała się także wynagrodzenia za okres pozbawienia zarobków.Terenowa Komisja Odwoławcza do Spraw Pracy dnia 25.III.1976 r. orzekła przywrócenie wnioskodawczyni do pracy i zasądziła od Spółdzielni wynagrodzenie po 1.117 zł miesięcznie od dnia 7.II.1976 r. do dnia zatrudnienia wnioskodawczyni pod warunkiem podjęcia przez nią pracy w ciągu 7 dni od przywrócenia do pracy.Komisja ustaliła, że w związku z ciążą Spółdzielnia przeniosła z dniem 12.I.1976 r. wnioskodawczynię do pracy w oddziale montażu, lecz nie przychodziła ona przez kilkanaście dni w tym miesiącu do pracy bez usprawiedliwienia za czas swej nieobecności i dopuściła się sfałszowania zaświadczeń lekarskich. Komisja uznała więc, że Spółdzielnia miała podstawy do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia. Jednakże Spółdzielnia uzyskała zgodę prezydium rady zakładowej na rozwiązanie tej umowy zamiast wymaganej zgody całej rady zakładowej, co zdaniem Komisji uzasadnia uwzględnienie żądań wnioskodawczyni w myśl art. 56, 57 § 2 i 177 § 1 k.p.Na skutek odwołania Spółdzielni od powyższego orzeczenia Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne, czy zgodę na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownicy będącej w ciąży (art. 177 § 1 k.p.) może skutecznie wyrazić prezydium rady zakładowej działające bez wyraźnego upoważnienia statutowego i bez uchwały rady zakładowej upoważniającej prezydium do podejmowania tego rodzaju decyzji.Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zgodę na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z kobietą w okresie ciąży (art. 177 § 1 k.p.) może wyrazić prezydium rady zakładowej. Jest ono bowiem do wyrażania tej zgody statutowo uprawnione z mocy § 46 ust. 2 statutu Zrzeszenia Związków Zawodowych z 1972 r. w świetle pkt 13 rozdz. I wytycznych CRZZ z dnia 19 czerwca 1975 r. w sprawie zadań instancji związkowych przy stosowaniu niektórych przepisów kodeksu pracy (Biuletyn CRZZ Nr 11, poz. 65). Statut wymienionego Zrzeszenia przewiduje w § 24 pkt 1 zgodność statutów zrzeszonych związków zawodowych ze statutem Zrzeszenia, który w § 46 upoważnił zarządy instancji wyższych do określenia przypadków, w których rady zakładowe mogą wybierać prezydia i ustalać ich uprawnienia. Na podstawie tego upoważnienia CRZZ wydała wymienione wytyczne. Mają więc one moc wiążącą zgodnie z ustalonym już orzecznictwem Sądu Najwyższego (por. uchwała Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych tego Sądu z dnia 24.IV.1976 r. I PZP 12/76 i wyrok wymienionego Sądu z dnia 15.XII.1975 r. I PRN 27/75).Udzielenie powyższej odpowiedzi twierdzącej powoduje, że pozostałe zagadnienia przedstawione przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych nie mają znaczenia w sprawie, zwłaszcza że zostały one przedstawione tylko w przypadku udzielenia odpowiedzi negatywnej na wyżej wyjaśnioną kwestię. Słusznie bowiem Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że "gdy odpowiedź na pytanie pierwsze była twierdząca, bezprzedmiotowe stałyby się pytania następne".

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 66 § 1art. 177 § 1 KPart. 56§ 1§ 2§ 46 ust. 2§ 24 pkt 1§ 46

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026.