III PZP 15/72

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Wilewski. Sędziowie: A. Filcek (sprawozdawca), W. Masewicz.SentencjaSąd Najwyższy, w sprawie z powództwa Eugeniusza S. przeciwko Zakładom Energetycznym Okręgu Zachodniego - Zespół Elektrowni w P. o przywrócenie do pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym następującego zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Poznaniu - Ośrodek w Kaliszu postanowieniem z dnia 21 marca 1972 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy skuteczne jest wypowiedzenie umowy o pracę pracownikowi objętemu układem zbiorowym pracy dla przemysłu energetycznego z dnia 25 lipca 1958 r., dokonane przez pracodawcę bez uzgodnienia z radą zakładową?",udzielił następującej odpowiedzi:Wypowiedzenie umowy o pracę pracownikowi objętemu układem zbiorowym pracy dla przemysłu energetycznego z dnia 25 lipca 1958 r., dokonane przez zakład pracy bez przewidzianego w art. 4 tegoż układu uprzedniego uzgodnienia z radą zakładową, jest nieważne. Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy w Turku wyrokiem z dnia 30 listopada 1971 r. przywrócił powoda do pracy w pozwanych Zakładach na uprzednio zajmowanym stanowisku montera urządzeń przygotowania wody, m.in. z tej przyczyny, że pozwane Zakłady wypowiedziały powodowi umowę o pracę bez uprzedniego uzgodnienia z radą zakładową przewidzianego w art. 4 układu zbiorowego pracy dla przemysłu energetycznego z dnia 25 lipca 1958 r.Sąd Wojewódzki, rozpoznając rewizję strony pozwanej, przedstawił Sądowi Najwyższemu w trybie art. 391 k.p.c. do rozstrzygnięcia przytoczone w sentencji zagadnienie prawne.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Podobne zagadnienie rozstrzygnięte zostało przez Sąd Najwyższy w uchwale składu 7 sędziów z dnia 14 kwietnia 1972 r. sygn. III PZP 23/70, w której udzielono następującej odpowiedzi:"Wypowiedzenie umowy o pracę dozorcy przez Gminną Spółdzielnię "Samopomoc Chłopska" bez uprzedniej, wyrażonej na piśmie zgody rady zakładowej jest nieważne (art. 4 ust. 1 układu zbiorowego pracy z dnia 24.I.1949 r. dla pracowników zatrudnionych w spółdzielczości zaopatrzenia i zbytu)".Porównanie treści wymienionego w cytowanej uchwale przepisu art. 4 układu zbiorowego pracy dla pracowników zatrudnionych w spółdzielczości zaopatrzenia i zbytu z brzmieniem art. 4 układu zbiorowego pracy dla przemysłu energetycznego z dnia 25 lipca 1958 r., mającego zastosowanie w niniejszej sprawie, nie pozwala dostrzec między nimi większych różnic poza tą, że w pierwszym wypadku uzgodnienie zwolnienia pracownika z radą zakładową wymaga pisemnej formy, w drugim zaś forma uzgodnienia nie została określona. Różnica ta nie może prowadzić do wniosku, aby brak uzgodnienia z radą zakładową wypowiedzenia umowy o pracę pracownikowi objętemu układem zbiorowym dla pracowników przemysłu energetycznego powodował inne skutki niż przyjęte w cytowanej uchwale Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 1972 r. w postaci nieważności wypowiedzenia. Skoro bowiem przepisy układu zbiorowego pracy mają moc normatywną w rozumieniu art. XVI przep. wprow. k.c., to w świetle art. 58 § 1 k.c. nieważność wypowiedzenia wynika zarówno z braku wymaganej układem zbiorowym pracy zgody rady zakładowej, jak i z niezachowania formy zgody, jeżeli układ zbiorowy pracy formę tę określa.Jeżeli zaś przedstawiona różnica nie ma wpływu na wykładnię skutków prawnych omawianego przepisu, to wobec zbieżności pozostałych przesłanek, od których oba układy zbiorowe pracy uzależniają rozwiązanie stosunku pracy przez zakład pracy, dojść należy również w niniejszej sprawie do identycznego wniosku co Sąd Najwyższy w uchwale składu 7 sędziów z dnia 14 kwietnia 1972 r. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 391 k.p.c. udzielił odpowiedzi jak w sentencji, nie podzielając dotychczasowej odmiennej wykładni w tym przedmiocie, jako sprzecznej z jednoznacznym brzmieniem konkretnego przepisu układowego oraz nie znajdującej akceptacji społecznej.