VI KZP 25/85

UchwałaIzba Karna1985-09-27

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprawca przestępstwa, sądzony według stanu prawnego obowiązującego od dnia 1 lipca 1985 r., może być uznany za recydywistę w rozumieniu art. 60 k.k., jeżeli poprzednie skazanie dotyczyło czynu, który według nowego stanu prawnego jest wykroczeniem, w sytuacji braku przepisów intertemporalnych w ustawie z dnia 10 maja 1985 r.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchwalił, że sprawca przestępstwa sądzony według stanu prawnego obowiązującego od dnia 1 lipca 1985 r. nie może być uznany za recydywistę w rozumieniu art. 60 k.k., jeżeli poprzednie skazanie dotyczyło czynu, który według nowego stanu prawnego jest wykroczeniem. Wynika to z faktu, że ustawa z dnia 10 maja 1985 r. nie zawiera przepisów intertemporalnych, a zatem w kwestii konkurencji ustaw w czasie mają zastosowanie ogólne zasady wynikające z art. 2 § 1 k.k., który za punkt do oceny stosowanej ustawy przyjmuje czas orzekania. Prawomocne wyroki nie ulegają zmianie z mocy tej ustawy.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Katowicach przekazał Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące możliwości uznania sprawcy za recydywistę w świetle nowej ustawy z dnia 10 maja 1985 r. Zmiany wprowadzone tą ustawą podniosły próg kwotowy rozgraniczający przestępstwa od wykroczeń i uchyliły art. 130 § 1 k.k. Zagadnienie dotyczyło sytuacji, gdy poprzednie skazanie obejmowało czyn, który według nowego stanu prawnego jest wykroczeniem.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił udzielić odpowiedzi na przekazane zagadnienie prawne.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Mikos. Sędziowie: C. Gajewski (sprawozdawca), J. Nóżyński.Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Kabat.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stanisława A., oskarżonego z art. 208 k.k. w zw. z art. 60 § 2 k.k., po rozpoznaniu przekazanego na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Katowicach postanowieniem z dnia 16 lipca 1985 r. zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"Czy ze względu na podniesienie wysokości progu kwotowego rozgraniczającego przestępstwa od wykroczeń, a także uchylenie art. 130 § 1 k.k. sprawca przestępstwa sądzony według stanu prawnego obowiązującego od dnia 1 lipca 1985 r. może być uznany za recydywistę w rozumieniu art. 60 k.k., jeżeli poprzednie skazanie dotyczyło czynu, który według nowego stanu prawnego jest wykroczeniem?"uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneUstawa z dnia 10 maja 1985 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz. U. Nr 23, poz. 100) nie zawiera przepisów intertemporalnych. A zatem w razie jej wykładni mają zastosowanie ogólne zasady wynikające z art. 2 § 1 k.k. Wymieniony przepis za punkt do oceny, którą ustawę należy stosować w razie konkurencji ustaw, przyjmuje czas orzekania. Konsekwencją takiego unormowania jest to, że prawomocne wyroki nie ulegają zmianie z mocy cytowanej z dnia 10 maja 1985 r. ustawy. Podobny pogląd wyraził Sąd Najwyższy w orzeczeniach podjętych na tle ustawy z dnia 26 maja 1982 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz. U. Nr 16, poz. 125), która także nie zawierała przepisów intertemporalnych (uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 sierpnia 1982 r. - VI KZP 20/82, opublikowana w OSNKW 1983, z. 1-2, poz. 1, oraz uchwała z dnia 28 października 1983 r. - VI KZP 40/83, opublikowana w OSNKW 1984, z. 3-4, poz. 23). Orzeczenia te zachowały swoją aktualność także na tle powołanej ustawy z dnia 10 maja 1985 r., która - jak już wspomniano - w zakresie konkurencji ustaw w czasie nie zawiera odrębnych unormowań, lecz podlega regułom określonym w art. 2 § 1 k.k. Odmienne stanowisko w kwestii oceny prawnej uprzedniego skazania prezentowane w orzecznictwie Sądu Najwyższego w latach sześćdziesiątych wynikało z treści art. 2 § 2 k.k. z 1932 r., który stanowił, że kara już wymierzona, lecz jeszcze nie wykonana nie ulega wykonaniu, jeżeli według nowej ustawy czyn objęty wyrokiem nie jest przestępstwem. Natomiast obowiązujący kodeks karny - z 1969 r. w art. 2 § 2 stanowi: "Jeżeli według nowej ustawy czyn objęty wyrokiem nie jest zabroniony pod groźbą kary, skazanie ulega zatarciu z mocy prawa". Jak wynika z porównania treści art. 2 § 2 kodeksów karnych z 1932 r. i 1969 r., istnieje zasadnicza różnica między obydwoma przepisami, która skutkuje odmienną ocenę prawną uprzedniego skazania. Brak zatem podstaw do wyprowadzenia wniosku o różnicy poglądów orzecznictwa Sądu Najwyższego w kwestii interpretacji art. 2 k.k. aktualnie obowiązującego.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 208 KKart. 60 § 2 KKart. 390 § 1 KPKart. 130 § 1 KKart. 60 KKart. 2 § 1 KKart. 2 § 2 KKart. 2 § 2art. 2 KK§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.