VI KZP 5/73

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia dr J. Bratoszewski. Sędziowie: Z. Nyczaj, W. Sikorski (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: J. Pozorski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie: 1) Henryka W., oskarżonego z art. 60 § 1 u.k.s., 2) Alojzego W., oskarżonego z art. 47 § 1 u.k.s. w związku z art. 70 § 2 u.k.s., po rozpoznaniu przekazanego w trybie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Gdańsku postanowieniem z dnia 1 lutego 1973 r. zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:”Czy w związku z treścią przepisu § 4 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 12 czerwca 1971 r. w sprawie zezwolenia na niektóre darowizny i pożyczki wartości dewizowych (Mon. Pol. Nr 34, poz. 225) do osoby, która przed dniem wejścia w życie tego zarządzenia otrzymała w drodze darowizny wartości dewizowe, a sprawa rozstrzygana jest po dniu 30 czerwca 1971 r., ma zastosowanie art. 2 § 1 k.k. w związku z art. 2 u.k.s., a więc czy zarządzenie Ministra Finansów z dnia 12 czerwca 1971 r. w związku z przepisami ustawy karnej skarbowej i ustawy dewizowej należy uznać za przepisy ustawy względniejszej dla sprawcy - obowiązującej w czasie orzekania, czy też decydujące znaczenie w rozumieniu art. 2 § 1 k.k. mają tylko przepisy ustawy karnej skarbowej?”i po wysłuchaniu wniosku prokuratorauchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePrzepis art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy dewizowej z dnia 28 marca 1952 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 133) uprawnia Ministra Finansów do udzielenia - w drodze zarządzeń ogólnych - zezwoleń dla określonych kategorii osób na określone rodzaje czynności.Na podstawie powyższego przepisu Minister Finansów udzielił osobom fizycznym - krajowcom dewizowym zezwolenia na dokonywanie od dnia 30 czerwca 1971 r. w kraju darowizny walut obcych w gotówce lub w czekach oraz złota w postaci stanowiącej wartość dewizową, jeżeli darowizna następuje na rzecz członków najbliższej rodziny będących krajowcami dewizowymi (§ 4 ust. 1 i § 7 zarządzenia z dnia 12 czerwca 1971 r. w sprawie zezwolenia na niektóre darowizny i pożyczki wartości dewizowych - Mon. Pol. Nr 34, poz. 225). W tej więc postaci i zakresie zakaz obrotu wartościami dewizowymi został od dnia wejścia w życie powołanego zarządzenia zniesiony.Do takich czynów popełnionych przed tym terminem ma zastosowanie art. 2 § 1 k.k. w związku z art. 2 u.k.s. Przez użyte bowiem w art. 2 § 1 k.k. określenie ”ustawa” - jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 25 listopada 1971 r. - VI KZP 42/71 (OSNKW 1972, z. 2, poz. 30), dotyczącej podobnego zagadnienia - należy rozumieć cały stan prawny obowiązujący zarówno w chwili popełnienia przestępstwa, jak i w chwili orzekania. ”Cały stan prawny” zaś - to zarówno ustawa, jak i każdy akt normatywny, czerpiący swą moc obowiązującą z upoważnienia ustawy, wydany przez właściwy organ na podstawie i w granicach określonych tym upoważnieniem.Takim zaś aktem normatywnym jest w tym wypadku wymienione zarządzenie Ministra Finansów z dnia 12 czerwca 1971 r.