I OSK 1504/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wiśniewska, , , po rozpoznaniu w dniu 30 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. P. i E. P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 523/10 o odrzuceniu skargi E. P. i E. P. na uchwałę Rady Gminy Rewal z dnia 14 listopada 2008 r., nr XXXI/224/08 w przedmiocie gospodarowania mieniem komunalnym postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 25 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 523/10, odrzucił skargę E. P. i E. P. na uchwałę Rady Gminy Rewal z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] w przedmiocie gospodarowania mieniem komunalnym oraz zwrócił skarżącym kwotę 300 zł tytułem pobranego wpisu. W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Sąd pierwszej instancji wskazał, że już postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 547/09 została odrzucona wcześniejsza skarga E. i E. P. na tę samą uchwałę Rady Gminy Rewal nr XXXI/224/08 z dnia 14 listopada 2008 r., z uwagi na wniesienie jej po terminie. Skarga kasacyjna E. i E. P. wniesiona na powyższe postanowienie sądu pierwszej instancji z dnia 1 października 2009 r. została oddalona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 1610/09. W dniu 25 marca 2010 r. E. i E. P. ponownie wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na uchwałę Rady Gminy Rewal nr XXXI/224/08 z dnia 14 listopada 2008 r. Do skargi dołączyli kolejne swoje wezwanie z dnia [...] stycznia 2010 r. wzywające Radę Gminy Rewal do usunięcia naruszenia prawa oraz uchwałę Rady Gminy Rewal z dnia 26 marca 2010 r., nr LVI/395/10, która uznała powtórne wezwanie za nieskuteczne i podtrzymała ustalenia zawarte w zaskarżonej uchwale. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w uzasadnieniu postanowienia z dnia 25 czerwca 2010 r. stwierdził, że nie można instytucji wezwania, o której mowa w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) traktować jako czynności niewywołującej żadnych skutków prawnych, która może być powtarzana wielokrotnie bez ograniczeń. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością prawną przysługującą konkretnemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie. Na poparcie swojego stanowiska wskazał na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego: postanowienie z dnia 24 czerwca 2002 r., sygn. akt OSA 2/02, postanowienie z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt II GSK 212/06, postanowienie z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 754/08. Mając powyższe na uwadze sąd pierwszej instancji uznał, że skarga E. i E. P. wniesiona w następstwie powtórnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jako spóźniona, jest niedopuszczalna i z tego powodu podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 oraz art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej powoływanej jako: P.p.s.a.). Powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargą kasacyjną skierowaną do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżyli E. i E. P. Jako podstawę kasacyjną wskazali na: "naruszenie przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przysługuje tylko raz, a w następstwie naruszenie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 53 § 2 poprzez ich zastosowanie i odrzucenie skargi pomimo wniesienia jej w terminie". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zaznaczono, że stanowisko Sądu pierwszej instancji jest błędne ponieważ z literalnego brzmienia przepisu art. 101 ust. 1 u.s.g. nie wynika ile razy podmiot może wystąpić z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. W konkluzji skargi kasacyjnej skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako: P.p.s.a.), z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, ogólnie określonymi w art. 174 P.p.s.a. Podstawy te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wychodząc z tego założenia, należy także zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, stanowiącym lex specialis wobec przepisu art. 50 § 1 P.p.s.a, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Nie ulega wątpliwości, że warunkiem skutecznego wniesienia skargi na uchwałę rady gminy jest uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa. Jak wynika z akt sprawy, wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] stycznia 2010 r. jest drugim wezwaniem, jakie zostało skierowane do Rady Gminy Rewal w związku z jej uchwałą nr XXXI/224/08. Na pierwsze wezwanie z dnia [...] grudnia 2008 r. organ nie udzielił odpowiedzi, a skarga wniesiona do sądu administracyjnego została, jako złożona po terminie, odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 547/09, od którego wniesiona skarga kasacyjna została oddalona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 1610/09. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w niniejszej sprawie słusznie odrzucił kolejną skargę E. i E. P. na uchwałę Rady Gminy Rewal nr XXXI/224/08 z dnia 14 listopada 2008 r. uznając, że termin do jej wniesienia należy liczyć od momentu skierowania pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] grudnia 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podzielając stanowisko wyrażone w powołanych przez Sąd pierwszej instancji orzeczeniach, jak również w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego: II OSK 1624/10 oraz I OSK 234/08, pragnie podkreślić, że nie można instytucji wezwania traktować, jak czynności niewywołującej żadnych skutków prawnych, mogącej być powtarzaną wielokrotnie bez ograniczeń. Przyjęcie takiego poglądu pozbawiałoby to działanie znaczenia prawnego, byłoby zaprzeczeniem jego istoty i powodowałoby destabilizację obrotu prawnego, zamiast poprawić bezpieczeństwo tego obrotu. Takie rozumienie wezwania stawiałoby wnoszących skargi, na podstawie przepisów przewidujących skierowanie wezwania do usunięcia naruszenia prawa w pozycji bardziej uprzywilejowanej, niż inne podmioty wnoszące skargi na podstawie innych przepisów. Stwierdzić zatem należy, że zasadnie Sąd pierwszej instancji przyjął, iż wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością przysługującą stronie tylko jeden raz, a kolejne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. Przyjęcie odmiennego poglądu byłoby sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wszystkich podmiotów wobec prawa. Jeżeli skarga z uwagi na wniesienie jej z uchybieniem terminu zostanie odrzucona, to ponowne wniesienie jej w tej samej sprawie byłoby podważeniem sensu istnienia rygorów procesowych i skutków ich stosowania. W tej sytuacji powołane w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia prawa poprzez błędną wykładnię art. 101 ust. 1 u.s.g. są niezasadne. Sąd pierwszej instancji wobec dokonania prawidłowej interpretacji art. 101 ust. 1 u.s.g. konsekwentnie odrzucił ponownie wniesioną skargę nie uchybiając, wbrew wywodom skargi kasacyjnej, przepisom art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 oraz art. 53 § 2 P.p.s.a. Tak więc przytoczone argumenty wskazują, że zawarte w skardze kasacyjnej podstawy nie zasługują na uwzględnienie, co sprawia, że skarga ta podlega oddaleniu. Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.