II SA/Wa 34/13
WyrokWSA w Warszawie2013-04-25
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Andrzej Kołodziej, Anna Mierzejewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obniżenie dodatku służbowego policjantowi przebywającemu na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r., stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji?Ratio decidendi
Obniżenie dodatku służbowego policjantowi przebywającemu na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r., stanowi rażące naruszenie prawa. Wynika to z faktu, że art. 121 ust. 1 ustawy o Policji gwarantuje policjantowi w razie choroby zachowanie uposażenia w dotychczasowej wysokości, a art. 121 ust. 2 tej ustawy, który przewiduje możliwość ograniczenia dodatków w drodze rozporządzenia, nie został wykonany. W związku z tym, przepisy rozporządzenia wydanego na podstawie art. 104 ust. 6 ustawy nie mogą być stosowane w sytuacji choroby policjanta.Stan faktyczny
Skarżący J. K. wniósł o stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] maja 2010 r., który obniżył mu dodatek służbowy o 30% z powodu długotrwałego przebywania na zwolnieniach lekarskich. Organy administracji, począwszy od Komendanta Wojewódzkiego Policji, a skończywszy na Komendancie Głównym Policji, odmówiły stwierdzenia nieważności tego rozkazu, uznając go za zgodny z prawem. Skarżący zaskarżył decyzję Komendanta Głównego Policji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości i zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej Anna Mierzejewska (spr.) Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego J. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] października 2012 r., na podstawie art. 138 par 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2000 r. nr 98, poz 1071 ze zm), po rozpatrzeniu odwołania Pana J. K. od decyzji nr [...] [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. z dnia [...] września 2012 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] maja 2010 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ podał , że Komendant Powiatowy Policji w S. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2010 r., na podstawie § 9 ust. 5 w związku § 8 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. nr 152, poz. 1732 ze zm.), z dniem [...] maja 2010 r. obniżył J. K. dodatek służbowy o 30% otrzymywanej stawki i nadał mu rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu wskazał na fakt nierealizowania przez policjanta przydzielonych mu zadań, wynikający z długotrwałego przebywania na zwolnieniach lekarskich. W ocenie organu, policjant, który od wielu miesięcy nie realizuje żadnych zadań i czynności służbowych, nie może otrzymywać dodatku służbowego w kwocie [...] złotych miesięcznie.
Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2012 r. J. K. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. o stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] . W uzasadnieniu wniosku wskazał, że rozstrzygnięcie to zostało wydane bez podstawy prawnej oraz z naruszeniem przepisów art. 6, art. 9 i art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej K.p.a. oraz § 8 i § 9 ust. 5 powołanego rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, a także art. 121 ust. 1 ustawy o Policji.
[...] Komendant Wojewódzki Policji decyzją nr [...] z dnia [...] września 2012 r., na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1 K.p.a., odmówił J. K. stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2010 r.
W dniu [...] września 2012 r. J. K. złożył odwołanie od wskazanego wyżej rozkazu personalnego, wnosząc o jego uchylenie oraz stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] maja 2010 r. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] października 2012 r., po rozpoznaniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Zdaniem organu odwoławczego, decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z [...] września 2012 r., na mocy której odmówiono stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] maja 2010 r., jest zgodna z prawem.
W uzasadnieniu wskazał, że wysokość przyznanego dodatku służbowego jest ściśle związana z faktycznym wykonywaniem przez policjanta obowiązków służbowych. Dodatek ten nie jest premią za dotychczasową nienaganną służbę, lecz wynagrodzeniem za aktualnie należyte realizowanie wyznaczonych zadań i czynności, a zatem długotrwałe niewykonywanie obowiązków służbowych stanowi przesłankę dokonania weryfikacji ustalonej stawki dodatku służbowego.
Organ podał, że w przedmiotowej sprawie J. K. przed wydaniem rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] maja 2010 r. był uprawniony do otrzymywania dodatku służbowego w kwocie [...] złotych miesięcznie, a więc adekwatnie do realizowanych przez niego obowiązków. Z uwagi na nieobecność w służbie z powodu choroby, przydzielone funkcjonariuszowi zadania od dnia [...] maja 2010 r. łącznie przez [...] miesięcy i [...] dni nie były przez niego realizowane, przez co ich wykonywanie wymagało zaangażowania innych policjantów. Miało to wpływ na ocenę wywiązywania się przez J. K. z obowiązków oraz realizacji przez niego zadań i czynności służbowych, co uzasadniło obniżenie mu dodatku służbowego.
Podkreślił, że ocena wywiązywania się przez policjanta z obowiązków oraz realizacji przez niego zadań i czynności służbowych, dokonywana przez przełożonego w przypadku, o którym mowa w § 8 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r., stanowi samodzielną przesłankę obniżenia, bądź też podwyższenia dodatku służbowego i nie wymaga wydania opinii służbowej.
Organ stwierdził, że rozkaz personalny, którego stwierdzenia nieważności żąda J. K., został wydany w oparciu o wprowadzone, zgodnie z upoważnieniem ustawowym zawartym w art. 104 ust. 6 ustawy o Policji (Dz. U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.), przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego. Nieuzasadnione zatem, według organu, jest powoływanie się na delegację z art. 121 ust. 2 ustawy o Policji, przewidującą dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, możliwość, w drodze rozporządzenia, ograniczenia w całości lub w części wypłaty niektórych dodatków do uposażenia w okresie choroby, urlopu okolicznościowego albo pozostawania policjanta bez przydziału służbowego (...). Powołany przepis daje bowiem możliwość wydania aktu wykonawczego, określającego przypadki ograniczenia w całości lub w części wypłaty niektórych dodatków do uposażenia między innymi w okresie choroby, natomiast przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. nie stanowią o ograniczeniu, lecz obniżeniu dodatków do uposażenia. Zestawienie delegacji ustawowych, zawartych w art. 104 ust. 6 i art. 121 ust. 2 ustawy o Policji, prowadzi więc do wniosku, że czym innym jest ograniczenie wypłaty, a czym innym obniżenie dodatków do uposażenia.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi J. K., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji wydanej przez organ I instancji. Skarżący zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 156 § 1 K.p.a., a także błędną interpretację art. 121 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 8 i § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), do rozpoznawania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. –Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja w ocenie Sądu narusza przepisy prawa.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajnym środkiem wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznej decyzji administracyjnej i stanowi odstępstwo od zasady trwałości decyzji administracyjnej, wyrażonej w art. 16 § 1 K.p.a. Zatem celem postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest ustalenie istnienia, bądź braku istnienia przesłanek wskazujących na to, że kontrolowana w tym postępowaniu decyzja dotknięta jest wadą, określoną w art. 156 § 1 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,
2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,
4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie,
5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Zestawienie to stanowi katalog zamknięty przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji. Taka redakcja przepisu, zważywszy również na nadzwyczajny charakter tej instytucji, nie pozwala na stosowanie wykładni rozszerzającej względem tego przepisu.
O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 zd. 2), decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia i zakres wpływu tego naruszenia na sposób załatwienia sprawy. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z przepisami prawa poprzez proste ich zestawienie ze sobą (Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz - J. Borkowski, J. Jendrośka, R. Orzechowski, A. Zieliński, Wydawnictwo Prawnicze - Warszawa, 1985, s. 237, por. także Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz - B. Adamiak, J. Borkowski, Wydawnictwo C.H. Beck - Warszawa 1996, s. 716-721). Rażące naruszenie prawa jest kwalifikowaną postacią. Utożsamianie zatem tego pojęcia z każdym naruszeniem jest oczywiście wadliwe, zwłaszcza w sytuacji naruszenia polegającego na niewłaściwym zastosowaniu przepisu, kiedy uchylenie decyzji może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Nie każde, nawet oczywiste, naruszenie prawa może być uznane za rażące, nie jest też decydujący charakter przepisu, jaki został naruszony.
Należy podkreślić, iż materialnoprawną podstawą ocenianego w trybie nadzoru rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] maja 2010 r. o obniżeniu dodatku służbowego był § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.
Problem prawny, jaki powstał na gruncie przedmiotowej sprawy, to rozstrzygnięcie, czy rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. może stanowić podstawę do obniżenia dodatku służbowego policjantowi przebywającemu na długotrwałym zwolnieniu lekarskim. Kwestią tą zajmował się Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 14 kwietnia 2001 r., sygn. akt I OSK 1845/10 (dostępnym w bazie orzeczeń na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.) uznał, iż niewydanie przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych rozporządzenia, o jakim mowa w art. 121 ust. 2 ustawy o Policji, powoduje, że w drodze wykładni przepisów art. 121 i art. 104 tej ustawy do obniżenia dodatku służbowego funkcjonariuszowi Policji w razie jego choroby nie można stosować nawet odpowiednio przepisów § 8 ust. 5-8 w zw. z § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, wydanego na podstawie art. 101 ust. 2, art. 102 i art. 104 ust. 6 ustawy o Policji.
Powołując się na powyższe orzeczenie, wskazać należy , iż zgodnie z art. 104 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje dodatek za stopień w wysokości uzależnionej od posiadanego stopnia policyjnego. Na stanowiskach innych niż wymienione w ust. 2 policjant za należyte wykonywanie obowiązków służbowych może otrzymywać dodatek służbowy (art. 104 ust. 3 ustawy). Przepis art. 104 ust. 6 ustawy o Policji zawiera delegację dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych do wydania rozporządzenia, w którym określi w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, szczegółowe zasady otrzymywania oraz wysokość dodatków do uposażenia, o których mowa w ust. 1-4, uwzględniając ich rodzaj i charakter, przesłanki przyznawania lub podwyższania na stałe lub na czas określony, warunki obniżania lub cofania oraz stanowiska uprawniające do dodatku funkcyjnego.
Na podstawie powyższej delegacji, jak również na podstawie delegacji wynikającej z art. 101 ust. 2 i art. 102 wskazanej ustawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał rozporządzenie z dnia 6 grudnia 2001 r. Stosownie do treści § 9 ust. 5 powołanego rozporządzenia, w szczególnie uzasadnionych przypadkach dodatek służbowy podlega obniżeniu. Przepisy § 8 ust. 5-8 stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 6.
W sprawie niniejszej skarżącemu obniżono dodatek służbowy, jednakże ze względu na - zupełnie inne od ww. okoliczności - przebywanie na długotrwałym zwolnieniu lekarskim. W tym przypadku zachodzi wprawdzie faktyczne niewykonywanie obowiązków służbowych, ale jest to sytuacja objęta odrębną regulacją prawną w powołanej ustawie o Policji, gdyż zgodnie z art. 121 ust. 1 tej ustawy, w razie choroby, urlopu, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawania bez przydziału służbowego policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki do uposażenia o charakterze stałym i inne należności pieniężne, należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym – z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub na ich wysokość. Jest to regulacja wyodrębniona spod ogólnej zasady, zawartej w art. 104 ust. 4 ustawy o Policji, że policjant może otrzymywać dodatek służbowy za należyte wykonywanie obowiązków służbowych, oznaczająca, że sytuacje określone w art. 121 ust. 1 (choroba, urlop, zwolnienie od zajęć służbowych, pozostawanie bez przydziału) nie mieszczą się w płaszczyźnie należytego czy nienależytego wykonywania obowiązków w rozumieniu art. 104 ust. 3 ustawy o Policji oraz przepisów § 8 ust. 5-7 powołanego rozporządzenia, wydanego na podstawie art. 104 ust. 6 tej ustawy (warunki obniżania lub cofania dodatków do uposażenia, w tym dodatku służbowego).
Analiza powołanego art. 121 ust. 1 ustawy o Policji wskazuje ponadto, iż zawarte w tym przepisie sformułowanie "z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub na ich wysokość" dotyczy zmian prawnych, a nie faktycznych. Oznacza zatem konieczność uwzględniania, w stosunku do policjanta przebywającego na zwolnieniu lekarskim z powodu choroby, czy też przebywającego na urlopie, zwolnionego od zajęć służbowych lub pozostającego bez przydziału służbowego, wprowadzanych w tym okresie nowych regulacji prawnych, w tym płacowych. Przepis ten ma charakter ochronny, gwarantujący policjantowi co do zasady zachowanie prawa do uposażenia w dotychczasowej wysokości w okresie w jakim nie pełni on obowiązków służbowych w związku z zaistnieniem szczególnych okoliczności wymienionych w tym przepisie (m.in. w razie choroby).
Art. 121 ust. 2 ustawy o Policji zawiera odrębną od upoważnienia z art. 104 ust. 6 tej ustawy delegację dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych, który w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy może, w drodze rozporządzenia, ograniczyć w całości lub w części wypłatę niektórych dodatków do uposażenia w okresie choroby, urlopu okolicznościowego albo pozostawania policjanta bez przydziału służbowego, uwzględniając rodzaje i wysokość dodatków, których wypłata podlega ograniczeniu w razie choroby, urlopu okolicznościowego albo pozostawania policjanta bez przydziału służbowego, a także właściwość organów w tych sprawach. Powyższe upoważnienie ma charakter fakultatywny. Minister właściwy nie skorzystał do tej pory z tej delegacji ustawowej i nie wydał przepisów wykonawczych, które regulowałyby kwestię obniżania dodatków służbowych tym policjantom, którzy nie wykonują czynności służbowych z przyczyn określonych w art. 121 ust. 1 ustawy.
Niewydanie przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych rozporządzenia, o jakim mowa w art. 121 ust. 2 ustawy o Policji, powoduje, że w drodze wykładni przepisów art. 121 i art. 104 tej ustawy do obniżania dodatku służbowego funkcjonariuszowi Policji w razie jego choroby nie można stosować nawet odpowiednio przepisów § 8 ust. 5-8 w zw. z § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r., wydanego na podstawie art. 101 ust. 2, art. 102 i art. 104 ust. 6 powołanej ustawy o Policji.
W ocenie Sądu, powyższe oznacza, że Komendant Powiatowy Policji w S., obniżając skarżącemu dodatek służbowy, niewątpliwie naruszył prawo materialne, tj. art. 121 ust. 1 ustawy o Policji, a także § 9 ust. 5 w związku § 8 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.
W ocenie Sądu rozkaz personalny o obniżeniu skarżącemu dodatku służbowego z uwagi na przedłużającą się nieobecność w służbie związaną z chorobą rażąco narusza przepisy, stanowiące jego materialnoprawną podstawę.
Przepis art. 121 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że w razie choroby, urlopu, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawania bez przydziału służbowego policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki do uposażenia o charakterze stałym i inne należności pieniężne, należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym - z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub na ich wysokość.
Z kolei z ust. 2 art. 121 ustawy wynika, że minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, może, w drodze rozporządzenia, ograniczyć w całości lub w części wypłatę niektórych dodatków do uposażenia w okresie choroby, urlopu okolicznościowego albo pozostawania policjanta bez przydziału służbowego, uwzględniając rodzaje i wysokość dodatków, których wypłata podlega ograniczeniu w razie choroby, urlopu okolicznościowego albo pozostawania policjanta bez przydziału służbowego, a także właściwość organów w tych sprawach. Do chwili obecnej właściwy minister nie skorzystał z upoważnienia, określonego w art. 121 ust. 2 ustawy o Policji i nie wydał rozporządzenia regulującego kwestie ograniczania w całości lub w części wypłaty niektórych dodatków do uposażenia w sytuacjach przedstawionych w art. 121 ust. 1.
Rozporządzenie z dnia 6 grudnia 2001 r., na które powołał się organ w podstawie rozkazu o obniżeniu skarżącemu dodatku służbowego, zostało wydane w wykonaniu delegacji, zawartej w art. 104 ust. 6 , zgodnie z którym minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady otrzymywania oraz wysokość dodatków do uposażenia, o których mowa w ust. 1-4, uwzględniając ich rodzaj i charakter, przesłanki przyznawania lub podwyższania na stałe lub na czas określony, warunki obniżania lub cofania oraz stanowiska uprawniające do dodatku funkcyjnego.
Zauważyć więc należy, że art. 121 w ust. 2 powołanej ustawy o Policji zawiera odrębną od upoważnienia z art. 104 ust. 6 ustawy delegację dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych do wydania rozporządzenia. Wobec takiej regulacji prawnej przepisy rozporządzenia, wydanego na podstawie art. 104 ust. 6 ustawy, nie mogą znajdować zastosowania w sytuacjach określonych w art. 121 ust.1 ustawy.
Jeszcze raz należy podkreślić że w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2001 r., I OSK 1845/10 została postawiona teza, zgodnie z którą niewydanie przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych rozporządzenia, o jakim mowa w art. 121 ust. 2 ustawy o Policji (Dz.U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.), powoduje, że w drodze wykładni przepisów art. 121 i art. 104 tej ustawy do obniżenia dodatku służbowego funkcjonariuszowi Policji w razie jego choroby nie można stosować nawet odpowiednio przepisów § 8 ust. 5-8 w zw. z § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. nr 152, poz. 1732 ze zm.), wydanego na podstawie art. 101 ust. 2, art. 102 i art. 104 ust. 6 powołanej ustawy o Policji. Stanowisko to konsekwentnie podtrzymywane jest w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. m. in. wyroki NSA w sprawach o sygn. I OSK 1113/11, I OSK 90/12, I OSK 731/12, I OSK 577/11 – dostępne w Internecie).
W tym miejscu należy zatem ocenić, czy w sytuacji, jaka miała miejsce w niniejszej sprawie, rozkaz personalny o obniżeniu skarżącemu dodatku służbowego, podjęty na podstawie przepisów, które nie znajdowały zastosowania w przypadku skarżącego, nie narusza prawa w sposób rażący – art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że podstawą stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa jest stwierdzenie, że decyzja ta pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu niebudzącego wątpliwości interpretacyjnych, a nadto że skutkiem tego naruszenia jest powstanie – w następstwie wydania tej decyzji – sytuacji niemożliwej do zaakceptowania w praworządnym państwie. Rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., stanowi podstawę stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, w sytuacji gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa (cechą rażącego naruszenia prawa jest więc to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią stosowanego w sprawie przepisu prawa, co wynika z prostego ich zestawienia i nie stanowi konsekwencji błędu w wykładni prawa, ale jego przekroczenia w sposób jasny i niedwuznaczny) i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki, które wywołuje decyzja. (por. wyroki NSA z dnia 7 października 2011 r., II OSK 1521/10, LEX 956192, z dnia 20 października 2011 r., II GSK 1056/10, LEX 1070197 ).
Rażące naruszenie prawa będzie miało miejsce w sytuacji, gdy w stanie prawnym niebudzącym wątpliwości co do jego zrozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów (por. wyrok NSA z dnia 12 września 2012 r., I OSK 1107/11, LEX 1228463).
Wobec powyższego, przy wydaniu zaskarżonej decyzji został naruszony art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a. Skoro w rozpoznawanej sprawie zachodzi oczywista sprzeczność pomiędzy jej rozstrzygnięciem, a treścią przepisu, w oparciu o który została rozstrzygnięta, to niewątpliwie rozkaz o obniżeniu skarżącemu dodatku służbowego obarczony jest wadą rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 par 1 pkt 1c P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności decyzji zostało wydane w oparciu o art. 152 cytowanej ustawy, zaś o zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł w myśl art. 200 cytowanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło