VI SA/Wa 2385/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-02-17
Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Pamela Kuraś-Dębecka, Elżbieta Olechniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej odmawiające zawieszenia postępowania administracyjnego jest dopuszczalna w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Skarga na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej odmawiające zawieszenia postępowania administracyjnego jest niedopuszczalna, ponieważ zgodnie ze zmienionym art. 101 § 3 k.p.a. zażalenie przysługuje jedynie na postanowienie o zawieszeniu postępowania lub odmowie podjęcia zawieszonego postępowania. Postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania nie jest zaskarżalne zażaleniem, a tym samym nie podlega kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. Sp. z o.o. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (Prezesa UKE) odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie dokonania rezerwacji częstotliwości. Skarżąca argumentowała, że postępowanie rezerwacyjne powinno zostać zawieszone ze względu na toczące się postępowanie o unieważnienie przetargu, które stanowi zagadnienie wstępne. Prezes UKE odmówił zawieszenia, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., a postępowania są odrębne. Sąd administracyjny uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącej kwotę 100 zł tytułem wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2014 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013r. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej "Prezes UKE"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 97 § 1 pkt 4 w związku z art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267, zwanej dalej "k.p.a.), w związku z art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm., zwanej dalej "p.t."), po rozpoznaniu wniosku P. Sp. z o.o. (zwana "Skarżącą") o ponowne rozpoznanie sprawy utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...] maja 2013r. odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie dokonania rezerwacji częstotliwości obejmującej blok częstotliwości o szerokości 2x5 MHz z zakresu [...] MHz oraz [...] MHz na obszarze całego kraju, przeznaczonych do świadczenia usług telekomunikacyjnych w służbie ruchomej lub stałej, do dnia 31 grudnia 2027r. ("Rezerwacja częstotliwości [...]"), po przeprowadzeniu przetargu na pięć rezerwacji częstotliwości z zakresu [...] MHz oraz [...] MHz na obszarze całego kraju, przeznaczonych do świadczenia usług telekomunikacyjnych w służbie ruchomej lub stałej.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia organu stanowiły następujące ustalenia faktyczne.
Prezes UKE [...] sierpnia 2012r. ogłosił przetarg na rezerwację częstotliwości. Oferty złożyły: E. sp. z o.o. z siedzibą w K., P. sp. z o.o. z siedzibą w W., P., P. S.A. z siedzibą w W. (obecnie: T. S.A.), P. sp. z o.o. z siedzibą w W. i S. S.A. z siedzibą w W.
W dniu [...] lutego 2013r. po przeprowadzeniu przetargu, działając w oparciu o przepis art. 118c ust. 1 p.t., ogłosił w siedzibie Urzędu Komunikacji Elektronicznej oraz na stronie Biuletynu Informacji Publicznej UKE wyniki przetargu. W terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników przetargu, strony postępowania złożyły wnioski o dokonanie ww. rezerwacji częstotliwości [...].
Pismem z dnia [...] marca 2013r. Prezes UKE zawiadomił strony postępowania o wszczęciu z dniem [...] lutego 2013r. postępowania administracyjnego w sprawie dokonania rezerwacji częstotliwości [...] oraz pouczył o treści art. 10 i art. 73 k.p.a.
Skarżąca pismem z dnia [...] kwietnia 2013r. wniosła o zawieszenie postępowania w sprawie dokonania rezerwacji częstotliwości "[...]" wskazując, iż jest ono konieczne w związku z powstaniem zagadnienia wstępnego, rozstrzygnięcia kwestii unieważnienia przetargu na skutek złożonego przez z nią wniosku z dnia [...] marca 2013r. w tym zakresie.
Prezes UKE postanowieniem z dnia [...] maja 2013r., po rozpatrzeniu wniosku Skarżącej, odmówił zawieszenia postępowania w sprawie dokonania rezerwacji częstotliwości [...], uznając że nie zostały spełnione łącznie wszystkie przesłanki wynikające z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., obligujące Prezesa UKE do zawieszenia postępowania, gdyż w niniejszej sprawie brak jest zagadnienia wstępnego, od rozstrzygnięcia którego zależałoby rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji.
Prezes UKE podniósł, iż zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek:
a) postępowanie administracyjne jest w toku;
b) rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd;
c) zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte.
W opinii organu zawieszenie postępowania w sprawie rezerwacji po przeprowadzonym przetargu w oparciu o przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. nie może mieć miejsca, bowiem przesłanka obligatoryjnego zawieszenia postępowania nie została spełniona, gdyż rozstrzygnięcie w postępowaniu w sprawie unieważnienia przetargu, czego konsekwencją jest zmiana wyników przetargu, nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego uzależnione jest rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w postępowaniu w sprawie rezerwacji częstotliwości.
Prezes UKE wskazał, iż w świetle normy wynikającej z art. 118d ust. 1 p.t., wniosek o unieważnienie przetargu można złożyć w terminie 21 dni od ogłoszenia jego wyników, a unieważnienie przetargu stanowi podstawę wznowienia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości dokonanej po przeprowadzeniu tego przetargu. Natomiast analiza art. 114 ust. 4a p.t. oraz art. 118c ust. 4 p.t. prowadziła do wniosku, że wnioski o rezerwację częstotliwości powinny być złożone w terminie 7 dni od ogłoszenia wyników przetargu, a organ ma obowiązek rozpatrzyć owe wnioski w terminie 6 tygodni od tego ogłoszenia. Z przepisów powyższych wynika, że wszczęcie, prowadzenie, a także w konsekwencji wydanie decyzji w przedmiocie rezerwacji częstotliwości po przeprowadzeniu przetargu jest całkowicie odrębne od ewentualnego postępowania w sprawie unieważnienia przetargu. W szczególności decyzja w sprawie rezerwacji częstotliwości może być wydana, zanim wpłyną i zostaną rozstrzygnięte wnioski o unieważnienie przeprowadzonego przetargu. W razie przyjęcia przeciwnego stanowiska nie zachodziłaby potrzeba stanowienia przez ustawodawcę, że unieważnienie przetargu jest podstawą do wznowienia postępowania w sprawie rezerwacji. Ustawodawca natomiast, jak wynika z analizy normy art. 118 d ust. 4 p.t., przyjął, że dopuszczalne jest prowadzenie postępowania w przedmiocie rezerwacji częstotliwości i wydanie decyzji w tej sprawie, a także - ewentualnie - wznowienie przeprowadzonego postępowania z uwagi na zakończenie innego, odrębnego postępowania tj. postępowania w przedmiocie unieważnienia przetargu i to tylko wtedy, gdy unieważnienie takie nastąpiło.
Zdaniem Prezesa UKE dopóty przetarg nie zostanie unieważniony, postępowanie w sprawie rezerwacji częstotliwości toczy się, zaś wydane w jego wyniku rozstrzygnięcia pozostają w obrocie prawnym, aż do momentu ewentualnego rozstrzygnięcia w sprawie z wniosku o wznowienie postępowania.
Skarżąca pismem z dnia [...] maja 2012r. złożyła wniosek o ponowne rozparzenie sprawy w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości "[...]". Wskazała, że konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy ze względu na istnienie zagadnienia wstępnego w postaci rozstrzygnięcia wniosku z dnia [...] marca 2013r. o unieważnienie przetargu przez Prezesa UKE.
Zanegowała brak zależności prejudycjalnej pomiędzy postępowaniem rezerwacyjnym a postępowaniem w sprawie unieważnienia przetargu, wskazując na brak uregulowania tych kwestii jako stanowiących przedmiot jednego postępowania kończącego się decyzją w sprawie rezerwacji albo o unieważnieniu przetargu.
W ocenie Skarżącej, art. 118d ust. 7 p.t. nie można uznać jako wyłączającego konieczność obligatoryjnego zawieszenia postępowania w przypadku, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji uzależnione jest od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Ponadto zdaniem Skarżącej, konieczność zawieszenia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości na czas trwania postępowania w sprawie unieważnienia przetargu wynika nie tylko z jednoznacznego sformułowania przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., lecz również z zasad logiki i racjonalności regulacji ustawowej. Podniosła, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie udzielenia rezerwacji częstotliwości ma bowiem daleko idące skutki ekonomiczne, które z upływem czasu mogą okazać się trudne do odwrócenia.
W treści wniosku podniosła również zarzut naruszenia przez Prezesa UKE podstawowych zasad postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 i art. 8 k.p.a.
Prezes UKE postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013r. utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] maja 2013r.
Organ stwierdził, iż nie zachodzą przesłanki warunkujące obowiązek organu do zawieszenia postępowania w trybie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., co potwierdził NSA w postanowieniu z dnia 10 sierpnia 2010r., sygn. akt. II GZ 61/10.
Zdaniem Prezesa UKE, pomiędzy postępowaniem w sprawie unieważnienia przetargu a postępowaniem w sprawie rezerwacji częstotliwości nie zachodzi zależność prejudycjalna, która polegałaby na tym, że rozpatrzenie i wydanie decyzji w sprawie rezerwacji częstotliwości zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia postępowania w sprawie unieważnienia przetargu.
Prezes UKE wskazał, że do p.t. zostały wprowadzone szczególne rozwiązania, pozwalające na prowadzenie postępowania w sprawie dokonania rezerwacji częstotliwości bez względu na przebieg postępowania dotyczącego ewentualnego unieważnienia przetargu. Mając na względzie zasady logiki i racjonalności regulacji ustawowej, w tym konieczność wspierania efektywnego wykorzystania oraz zarządzania częstotliwościami (art. 189 ust. 2 pkt 1 lit. d p.t.) oraz daleko idące skutki ekonomiczne, jakie wyniknęłyby z przedłużania postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości stwierdził, iż uznanie postępowania w sprawie unieważnienia przetargu za zagadnienie wstępne w stosunku do postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości jest niedopuszczalne.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia go poprzedzającego oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Podniosła zarzut naruszenia:
- art. 97 § 1 pkt 4 w zw. z art. 123 § 1 k.p.a. przez postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania rezerwacyjnego, mimo kumulatywnego spełnienia wszystkich przesłanek, o których mowa w art. 97 § 1 pkt: 4 k.p.a., mimo istnienia obligatoryjnej podstawy takiego zawieszenia;
- art. 6, art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a. w zw. z art. 1 ust. 2 p.t. przez świadome dopuszczenie przez Prezesa UKE możliwości wznowienia postępowania rezerwacyjnego w związku z unieważnieniem i zmianą wyników przetargu, mimo iż w gestii tego organu leży uniknięcie wady postępowania, skutkującej taką koniecznością, a także od niego zależy zapobieżenie negatywnym skutkom takiego wznowienia w zakresie rozwoju równoprawnej konkurencji, rozwoju infrastruktury telekomunikacyjnej oraz zapewnienia ładu w gospodarce częstotliwościami.
W uzasadnieniu Skarżąca przypomniała istotne elementy stanu faktycznego i szczegółowo rozwinęła podniesione zarzuty.
Przytaczając treść art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Skarżąca zauważyła, że:
1) nie ulega wątpliwości, że kwestia ważności (unieważnienia) przetargu na rezerwację częstotliwości z zakresu [...] MHz wyłoniła się w toku postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia rezerwacji "[...]", bowiem postępowanie owo zostało wszczęte w dniu [...] lutego 2013r., podczas gdy jej wniosek o unieważnienie przetargu został złożony w dniu [...] marca 2013r., po wszczęciu rzeczowych postępowań;
2) w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, iż "innym organem" w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. może być ten sam organ administracji publicznej w sytuacji, gdy prowadzi lub jest właściwy do prowadzenia innego, odrębnego przedmiotowo postępowania administracyjnego lub innego postępowania, w którym podejmowane jest rozstrzygnięcie, a zatem należy uznać, iż na gruncie niniejszego postępowania został spełniony powyższy warunek, bowiem ustalenie ważności przetargu należy do kompetencji Prezesa UKE, realizowanej w ramach przedmiotowo odrębnego postępowania;
3) rozstrzygnięcie "zagadnienia wstępnego" w postaci ustalenia ważności przetargu powinno poprzedzać udzielenie rezerwacji, bowiem z przepisów p.t. jednoznacznie wynika, iż postępowanie to stanowi "fazę wstępną", warunkującą przebieg i determinującą wyniki postępowania rezerwacyjnego; wskazują na to m.in. art. 116 ust. 1 pkt 2 art. 118 ust. 2 oraz art. 118c ust. 4 p.t.,
4) między unieważnieniem przetargu (względnie ustaleniem jego ważności) a decyzją o rezerwacji częstotliwości zachodzi zależność o charakterze "prejudycjalnym", bowiem wyniki przetargu (a tym samym ich ważność) determinuje, na rzecz jakich podmiotów udzielane są rezerwacje; w orzecznictwie podkreśla się, iż zależność między postępowaniami, uzasadniająca zawieszenie jednego z nich na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. ma charakter związku faktycznego.
W ocenie Skarżącej rozstrzygnięcie w przedmiocie jej wniosku o unieważnienie przetargu z dnia [...] marca 2013r. nosi wszystkie cechy "zagadnienia wstępnego" w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zachodziła zatem obligatoryjna podstawa jego zawieszenia i na Prezesie UKE spoczywał obowiązek zawieszenia postępowania w udzielenia rezerwacji częstotliwości "[...]" do czasu rozstrzygnięcia o ważności przetargu.
Na poparcie swojej argumentacji wskazała wyrok NSA z dnia 19 maja 1998r. sygn. I SA 1874/97 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2006r. sygn. VI SA/Wa 2024/05.
Ponadto Skarżąca zauważyła, iż konieczność rozstrzygnięcia przez organ uprzednio w przedmiocie ważności przetargu, a dopiero następczo w sprawie udzielenia rezerwacji - w sytuacji, w której decyzja co do rezerwacji pozostaje w ścisłym funkcjonalnym związku z postępowaniem przetargowym - wynikała także z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, tj. przede wszystkim z zasady praworządności oraz z zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej (art. 6 i 8 k.p.a.). Niedopuszczalna jest bowiem sytuacja, w której organ z góry godzi się na ewentualne wzruszenie podejmowanej przezeń decyzji administracyjnej, zamiast uniknąć potencjalnej wady swojego rozstrzygnięcia i negatywnych następstw jego wydania.
Skarżąca argumentowała, że określenie w przepisie art. 118d ust. 7 p.t. "podstawy wznowieniowej" - wbrew twierdzeniom Prezesa UKE - nie wykluczało potrzeby zawieszenia postępowania rezerwacyjnego w razie ziszczenia się którejkolwiek z przesłanek wskazanych w art. 97 § 1 k.p.a., w tym w szczególności w razie zaistnienia zagadnienia wstępnego i podkreśliła, iż wada postępowania, uzasadniająca jego wznowienie, ma szczególny ciężar gatunkowy, a zatem działający na podstawie przepisów prawa organ, powinien zachować szczególną uwagę, celem uniknięcia konieczności wznowienia.
Wskazała również, że wydanie decyzji rezerwacyjnej, mimo jej nieostateczności oraz mimo toczącego się postępowania w sprawie unieważnienia przetargu, powodować będzie szereg trudnych do odwrócenia konsekwencji ekonomicznych dla wszystkich uczestników rynku usług telekomunikacyjnych. Dodała, że standard szybkości i prostoty postępowania nie może stanowić uzasadnienia dla podejmowania błędnych i naruszających przepisy rozstrzygnięć i to zwłaszcza w sytuacji, w której organ dostrzega potencjalną istotną bo uzasadniającą wznowienie wadę postępowania.
W ocenie Skarżącej, Prezes UKE błędnie utożsamia dwa niejednorodne pojęcia, zależności "prejudycjalnej" oraz tożsamości przedmiotowej postępowań albowiem w razie tożsamego przedmiotu dwóch postępowań nie może być mowy o związku uzasadniającym zawieszenie jednego z nich na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż w takim przypadku w istocie mamy do czynienia z jednym postępowaniem. Zależność, o której mowa w powyższym przepisie, z natury rzeczy dotyczyć musi zatem "dwóch odrębnych postępowań o odmiennym przedmiocie", gdyż w innym przypadku nie sposób w ogóle mówić o dwóch postępowaniach i jakiejkolwiek relacji między nimi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna i z tego względu podlega odrzuceniu.
Przedmiotem skargi jest postanowienie Prezesa UKE z dnia [...] czerwca 2013r., utrzymujące w mocy postanowienie tego samego organu z dnia [...] maja 2013r. o odmowie zawieszenia postępowania, a więc wydane na podstawie m.in. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako "p.p.s.a.") sąd orzeka w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Zaskarżone postanowienie natomiast nie należy do żadnej z ww. kategorii postanowień, albowiem ani nie rozstrzyga o istocie sprawy, ani nie kończy postępowania. Zdaniem Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, w aktualnym stanie prawnym, nie służy na nie również zażalenie.
Art. 141 § 1 k.p.a. stanowi, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Art. 101 § 3 k.p.a. do dnia 10 kwietnia 2011r. miał następującą treść: "Na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania służy stronie zażalenie". Wobec takiego brzmienia ww. przepisu przyjmowano, że zażalenie przysługuje na wszystkie rodzaje postanowień w przedmiocie zawieszenia tj. 1) postanowienie o zawieszeniu postępowania, 2) postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania, 3) postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania, 4) postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania. Zmiana kodeksu postępowania administracyjnego wprowadzona ustawą z 3 grudnia 2010r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18), która weszła w życie 11 kwietnia 2011r. (a więc obowiązująca już w dacie wydania postanowienia organu I instancji) zmieniła treść art. 101 § 3 k.p.a. Przepis ten obecnie brzmi: "Na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania służy stronie zażalenie". Zdaniem Sądu wyrażany w piśmiennictwie pogląd, że dodanie do dotychczas obowiązującej treści sformułowania "albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania" oznacza, że aktualnie zażalenie przysługuje na trzy wyżej wymienione pozostałe postanowienia "w sprawie zawieszenia" z wyjątkiem postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania, jest nieprzekonywujący. Należy wskazać, że jest to pogląd wyrażany w aktualnych komentarzach do art. 101 kodeksu postępowania administracyjnego dostępnych w Systemie Informacji Prawnej Lex 17/2012 autorstwa Andrzeja Wróbla i Alicji Plucińskiej – Filipowicz. Również uzasadnienie rządowego projektu zmiany k.p.a. cytowane w w/w komentarzu A. Wróbla nie wskazuje na taką intencję ustawodawcy, która nakazywałaby wykluczenie z katalogu zaskarżalnych postanowień w sprawie zawieszenia jedynie postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania: "W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przeważa pogląd, że podjęcie zawieszonego postępowania powinno również nastąpić w formie postanowienia. Powyższe wynika z obowiązku zapewnienia stronom prawa do czynnego udziału w podjętym postępowaniu na każdym jego etapie. Mając jednak na uwadze, że ocena przeprowadzonego postępowania przed jego zawieszeniem i po jego podjęciu jest możliwa przez organ wyższego stopnia w ramach rozpatrywania przez ten organ odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, a następnie całość postępowania podlega ocenie przez wojewódzki sąd administracyjny (w przypadku wniesienia skargi na decyzję), brak jest uzasadnienia do zaskarżania postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania. Strony powinny mieć jednak zagwarantowane prawo do zaskarżenia postanowienia odmawiającego podjęcia zawieszonego postępowania w celu oceny przez organ wyższego stopnia, czy rzeczywiście nie ustały przyczyny zawieszenia postępowania, a organ niezasadnie odmawia jego podjęcia, a w konsekwencji wydania decyzji w sprawie". Zdaniem Sądu z powyższego uzasadnienia projektu zmiany wynika, że zasadniczym powodem dodania wyrażenia "albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania" do treści art. 101 § 3 k.p.a. było wyłącznie dostrzeżenie przez ustawodawcę istnienia czwartego rodzaju postanowienia w sprawie zawieszenia tj. postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania. Nie można jednak pominąć wskazanych w nim motywów, z powodu których ustawodawca wykluczył możliwość jego kontroli instancyjnej. Skoro zatem ustawodawca wykluczył zażalenie na podjęcie zawieszonego postępowania motywując to możliwością oceny jego zasadności w ramach kontroli podjętego rozstrzygnięcia na skutek odwołania (i skargi do sądu) to ten sam argument przemawia za wykluczeniem zażalenia na postanowienie odmawiające zawieszenia. Dodanie do dotychczasowej treści art. 101 § 3 k.pa. sformułowania "albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania" zmienia sens i rozumienie zawartego w tym przepisie pojęcia "w sprawie zawieszenia" w taki sposób, że od [...] kwietnia 2011r. oznacza ono jedynie postanowienie o zawieszeniu postępowania. Skoro zażalenie nie służy na podjęcie zawieszonego postępowania, to nie może też służyć na odmowę zawieszenia postępowania, gdyż skutek obu tych postanowień jest taki sam, a mianowicie że postępowanie administracyjne jest kontynuowane. Organ w jednym i w drugim przypadku (zarówno przy postanowieniu o odmowie zawieszenia, jak i przy postanowieniu o podjęciu zawieszonego postępowania) ocenia czy istnieją przeszkody do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego. Należy wskazać, że w przypadku rozpoznawania wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania organ nie tylko bada czy ustały przyczyny jego zawieszenia, ale ponownie ocenia samą zasadność zawieszenia, bowiem gdy nie było podstaw do zawieszenia organ w każdym czasie obligowany jest podjąć postępowanie. Wykładając obecnie treść art. 101 § 3 k.p.a. należy mieć na względzie, że chodzi o kontrolę incydentalnej kwestii (zawieszenia postępowania). Ma ona jednak istotne znaczenie tylko w przypadku gdy dochodzi do wstrzymania toku postępowania. Brak jest takich okoliczności, które przemawiałyby za przyjęciem dopuszczalności zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia w sytuacji gdy nie przysługuje ono na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania. W każdym z tych przypadków bowiem zasadność odmowy zawieszenia i zasadność podjęcia zawieszonego postępowania podlegać będzie kontroli instancyjnej w ramach odwołania od decyzji.
Zdaniem Sądu, skoro wprowadzeniu do treści art. 101 § 3 k.p.a. "albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania" towarzyszyło przekonanie ustawodawcy, że brak jest uzasadnienia do zaskarżania tego postanowienia to świadczy, że prawidłowa interpretacja "w sprawie zawieszenia postępowania" powinna obejmować tylko postanowienie o zawieszeniu postępowania, a nie o odmowie zawieszenia.
Podobne stanowisko na tle wprowadzonej przez ustawodawcę zmiany ww. przepisu wyrażone zostało już w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. postanowienia WSA w Białymstoku - z 29 września 2011r., sygn. akt II SA/Bk 466/11 Lex 1122843 i z 21 lutego 2012r., sygn. akt II SA/Bk 513/11 oraz postanowienia WSA w Warszawie z 29 listopada 2011r., sygn. akt II SA/Wa 2184/11 i z 22 marca 2012r., sygn. akt V SA/Wa 270/12 i wyroki tego Sądu z 16 lutego 2012r., sygn. akt IV SA/Wa 1822/11 i z 25 kwietnia 2012r., sygn. akt VII SA/Wa 127/12 – wszystkie dostępne na https://cbois.nsa.gov.pl). Ww. stanowisko znajduje również potwierdzenie w wyrokach NSA - z 18 czerwca 2013r., sygn. akt II OSK 2296/12 oraz z 15 lutego 2013r., sygn. akt II OSK 2921/12 (wszystkie dostępne na https://cbois.nsa.gov.pl).
Uznając zatem niedopuszczalność zażalenia na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania, Sąd obligowany był orzec o odrzuceniu skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło