II OSK 2266/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-24

Skład orzekający: Jerzy Stelmasiak, Małgorzata Stahl, Jerzy Bortkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel lokalu mieszkalnego, który nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji, posiada interes prawny do bycia stroną w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, jeśli podnosi argumenty dotyczące wpływu inwestycji na komunikację w okolicy?
Ratio decidendi
Właściciel lokalu mieszkalnego, który nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji, nie posiada interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, jeśli podnoszone przez niego argumenty dotyczą wpływu inwestycji na komunikację w okolicy. Tego typu uciążliwości stanowią jedynie interes faktyczny, a nie prawny, który jest warunkiem koniecznym do posiadania statusu strony w postępowaniu administracyjnym. Status strony zależy od wykazania wpływu decyzji na prawa i obowiązki oparte na przepisach prawa materialnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej O.B. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję SKO w Warszawie o umorzeniu postępowania odwoławczego. SKO umorzyło postępowanie, uznając, że O.B. nie wykazał indywidualnego interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji budowlanej. O.B. argumentował, że inwestycja wpłynie negatywnie na komunikację w okolicy i zabudowę mieszkaniową, mimo że jego lokal nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem inwestycji. WSA oddaliło skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędzia del. WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej O.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 658/14 w sprawie ze skargi O.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE: Zaskarżonym wyrokiem z dnia 12 maja 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 658/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę O.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku przedstawił następujący stan faktyczny sprawy: Decyzją z dnia [...] października 2013 r. Prezydent m. st. Warszawy ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku biurowo-usługowego z garażem podziemnym, z wjazdem i elementami zagospodarowania przestrzennego terenu oraz infrastrukturą techniczną na części działek nr ew. [...] obręb [...] oraz części działek nr ew. [...] obręb [...] i części działek nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w Dzielnicy Wola w Warszawie. Odwołanie od tej decyzji wniósł O.B., zwany dalej: "skarżącym", wywodząc, że jest właścicielem lokalu położonego przy ul. [...], tj. działki nr ew. [...] obręb [...]. W odwołaniu skarżący podniósł, że realizacja planowanej inwestycji oznaczać będzie paraliż komunikacyjny okolicy oraz będzie niekorzystnie wpływać na zabudowę mieszkaniową. Decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej: "k.p.a.", umorzyło postępowanie odwoławcze uznając, że skarżący nie wykazał indywidualnego interesu prawnego do bycia stroną w przedmiotowym postępowaniu. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że działka nr ew. [...] obręb [...], gdzie skarżący jest właścicielem lokalu nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji. Jest oddalona od przedmiotowego terenu ok 120 m. Pomiędzy budynkiem przy ul. [...], a działkami inwestycyjnymi znajduje się zabudowa. Na tej podstawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie przyjęło, że skarżący nie jest stroną przedmiotowego postępowania. Organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może nastąpić tylko w takim zakresie, w jakim sprawa nie jest objęta przepisami prawa budowlanego. Organy, do których właściwości rzeczowej należy wydawanie decyzji w przedmiocie warunków zabudowy, nie są właściwe do rozpoznania zarzutów w zakresie utrudnień zamieszkiwania w sąsiednim budynku z powodu ograniczenia dostępu do światła, hałasu, itp. W ocenie tego organu, nawet ewentualne utrudnienia zamieszkiwania w sąsiednim budynku mogą wskazywać jedynie na interes faktyczny, a nie interes prawny. Warunkiem natomiast koniecznym do występowania podmiotu w charakterze strony postępowania jest posiadanie interesu prawnego lub obowiązku związanego z prowadzonym postępowaniem. Brak bezpośredniego wpływu planowanej inwestycji na działkę skarżącego w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie nie pozwala na uznanie skarżącego za stronę toczącego się postępowania w przedmiocie warunków zabudowy. W skardze na powyższą decyzję, skarżący zarzucił: 1/ naruszenie art. 28 k.p.a., poprzez błędne uznanie, że skarżącemu nie przysługuje przymiot strony w ramach postępowania zakończonego decyzją Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] października 2013 r.; 2/ naruszenie art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., poprzez brak wyjaśnienia okoliczności istotnych dla ustalenia kręgu stron przedmiotowego postępowania oraz brak należytego uzasadnienia przesłanek, które doprowadziły do uznania, że skarżący nie był stroną tego postępowania; 3/ naruszenie art. 8 i 11 k.p.a. poprzez naruszenie zasady budowania zaufania do organów administracji oraz braku rzetelnego wyjaśnienia sprawy. W uzasadnieniu skargi wskazano, że w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy krąg stron powinien być określany możliwie szeroko, z uwzględnieniem zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomości sąsiednie, a stroną w tym postępowaniu będą również właściciele lub użytkownicy wieczyści działek niesąsiadujących bezpośrednio z terenem inwestycji. Wyjaśniono, że oddziaływanie planowanej inwestycji na lokal skarżącego oraz nieruchomość, której skarżący jest współużytkownikiem wieczystym, wiązać się będzie przede wszystkim z negatywnym wpływem planowanego zamierzenia na komunikację w tym rejonie Warszawy. Zaznaczono, że w okolicy działek objętych przedmiotową sprawą trwa budowa drugiej linii metra oraz rozpocznie się przebudowa ul. Prostej, co powoduje skumulowanie wielu inwestycji na stosunkowo małym obszarze. Zarzucono, że organ odwoławczy nie ustalił zakresu oddziaływania inwestycji objętej przedmiotową decyzją oraz wadliwie obliczył odległości nieruchomości skarżącego do terenu planowanej inwestycji wskazując, że znajduje się ona od nieruchomości skarżącego o ok. 45 m. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując ocenę wyrażoną w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 29 kwietnia 2014 r. uczestnik postępowania – A. S.K., powstała w wyniku przekształcenia dotychczasowego uczestnika postępowania B. Sp. z o.o. - wniosła o oddalenie przedmiotowej skargi. W jego uzasadnieniu wywodzono, że skarżący nie posiada interesu prawnego dającego podstawę do uzyskania statusu strony w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji. Podniesiono, że nieruchomość lokalowa należąca do skarżącego nie znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji i nie jest narażona na jakiekolwiek jej negatywne oddziaływanie; budynek, w którym znajduje się lokal skarżącego znajduje się w odległości 100 m od granicy terenu planowanego zamierzenia, a między inwestycją a budynkiem mieszkalnym znajduje się jeszcze szlak komunikacyjny (ul. Wronia) oraz rozległy kompleks obiektów edukacyjnych. Mając na uwadze, że stronami postępowania w sprawach o ustalenie warunków zabudowy są - poza inwestorem - właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości inwestycyjnej oraz właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości z nią sąsiadujących, na które inwestycja może oddziaływać, stwierdzono, że skoro planowana inwestycja w żadnym stopniu nie będzie oddziaływać na nieruchomość skarżącego, to skarżący nie może zostać uznany za stronę w tym postępowaniu. Odnosząc się do okoliczności podniesionych w skardze zwrócono uwagę, że zarówno hałas z urządzeń wentylacyjnych, jak i utrudnienia komunikacyjne dotyczą sfery faktycznego oddziaływania inwestycji i nie mogą kreować po stronie skarżącego interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] października 2013 r. Na marginesie wskazano, że w tzw. wspólnotach "dużych" (gdzie- tak jak w niniejszej sprawie- lokali wyodrębnionych i niewyodrębnionych jest więcej niż siedem), współwłaścicieli reprezentuje zarząd wspólnoty. Dopuszczalna jest wprawdzie sytuacja, w której członek wspólnoty posiada w postępowaniu status strony obok wspólnoty reprezentowanej przez zarząd, jednak dzieje się tak, jeżeli wykaże on swój własnym indywidualny interes prawny, niezależny od interesu prawnego wspólnoty. Wywodzono, że skoro w niniejszym postępowaniu orzekające organy stwierdziły, że cały budynek mieszkalny położony przy ul. [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, to tym bardziej pojedynczy lokal w tym budynku nie może się w takim obszarze znajdować. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę wskazał, że status strony w postępowaniu administracyjnym określa art. 28 k.p.a., a interes prawny jest konkretnym interesem indywidualnym którego istnienie musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych konkretnej sprawy i w określonych przepisach prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2035/11, LEX nr 1121192). Sąd stwierdził, że za stronę, będzie uważana osoba fizyczna czy prawna, która na podstawie obowiązującego prawa może uzyskać określone korzyści lub może być zobowiązana do określonego zachowania, które wyznacza konkretna decyzja administracyjna wydana przez organ administracji publicznej. Sąd I instancji stwierdził, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy jest nie tylko właściciel (użytkownik wieczysty) działki bezpośrednio graniczącej z działką, której dotyczy postępowanie w sprawie warunków zabudowy, ale i właściciel innej działki w granicach obszaru analizowanego, w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (D.U. z 2012, poz. 647 ze zm.) – por. wyrok NSA z 25 lutego 2009 r, sygn. akt II OSK 1732/09, wyrok WSA z 28 maja 2008 r., sygn. akt II SA/Bd 243/08 – publ. w internetowej bazie danych orzeczeń NSA. Tym samym uprawnione jest twierdzenie, że przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy mają także ci z właścicieli (użytkowników wieczystych) działek, na które potencjalnie oddziałuje dana inwestycja. Jak wskazał Sąd I instancji, należąca do skarżącego nieruchomość - lokal nr [...] oraz działka nr ew. [...], obręb [...], której jest współużytkownikiem wieczystym, położona przy ul. [...], nie przylega bezpośrednio do działki inwestycyjnej, gdzie ma być realizowane planowane przedsięwzięcie. W tej sytuacji jednakże istnienie interesu prawnego jest uwarunkowane wykazaniem, że wydanie danej decyzji będzie miało wpływ na wykonywanie prawa własności do nieruchomości skarżącego, do czego konieczne jest uprawdopodobnienie, że przedsięwzięcie będzie oddziaływać na jego nieruchomość w sposób, mający wpływ na zakres wykonywania prawa własności. Sąd stwierdził, że art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zwaną dalej: "u.p.z.p.", stanowi automatyczne źródło interesu prawnego jedynie dla sąsiadów bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji. W ocenie Sądu, nie każdy wpływ planowanej inwestycji na sytuację nieruchomości sąsiednich można zakwalifikować, jako spowodowanie na tych nieruchomościach nieuzasadnionych prawnie uciążliwości, których wyeliminowanie wchodzi w zakres obowiązków organu orzekającego w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. W ocenie Sądu, wzmożony ruch pojazdów w okolicy planowanej inwestycji, jest logiczną konsekwencją zwiększenia się liczby użytkowników przyległego terenu, a jego mieszkańcy muszą liczyć się z tym, że w przyszłości może dojść do zabudowania niezabudowanych nieruchomości, a co za tym idzie do pojawienia się pewnych niedogodności z tym związanych. Sąd I instancji podzielił stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 28 września 2006 r., sygn. akt II OSK 726/06, że możliwe utrudnienia związane ze wzmożonym ruchem pojazdów i osób w okolicy planowanej inwestycji wskazują wyłącznie na interes faktyczny strony, który nie skutkuje jednak uznaniem jej za stronę tego postępowania. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a.", Sąd I instancji oddalił skargę. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości, domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, jak też zwrotu kosztów postępowania, według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: a/ art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. - poprzez jego niezastosowanie oraz naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie i oddalenie skargi, pomimo że organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a w zw. z tym naruszenie przez WSA w Warszawie, dyspozycji: i. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. - poprzez błędne uznanie, że organy administracji publicznej w sposób wystarczający wyjaśniły okoliczności istotne dla ustalenia stron postępowania oraz w należyty sposób uzasadniły przesłanki, które doprowadziły do uznania, że skarżącemu nie przysługiwał status strony postępowania; ii. art. 8 k.p.a. i art. 11 k.p.a. - poprzez błędne uznanie, że organy administracji publicznej nie naruszyły zasady zaufania i rzetelnie wyjaśniły sprawę; iii. art. 28 k.p.a. - poprzez jego niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji uznanie, że organy administracji publicznej słusznie stwierdziły, iż skarżącemu nie przysługuje status strony w ramach postępowania zakończonego decyzją Prezydenta m.st. Warszawy nr [...]. b/ naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. - poprzez nieustosunkowanie się do zarzutów skarżącego podniesionych w skardze, a tym samym pominięcie zarzutów dot. naruszenia zasady zaufania i nierzetelnego wyjaśnienia sprawy przez organy administracji publicznej; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: a/ art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. w zw. z art. 28 k.p.a. - poprzez jego niewłaściwą wykładnię, a tym samym uznanie, że organy administracji publicznej słusznie stwierdziły, że skarżącemu nie przysługuje status strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Prezydenta m.st. Warszawy nr [...] i w związku z tym nie przysługuje mu prawo do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów objętych przedmiotową decyzją o warunkach zabudowy; b/. art. 28 k.p.a. - poprzez jego niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji uznanie, że skarżącemu nie przysługuje status strony w ramach postępowania zakończonego decyzją Prezydenta m.st. Warszawy nr [...]. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż "w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy krąg stron powinien być określany możliwie szeroko, z uwzględnieniem zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomości sąsiednie, a stroną w tym postępowaniu będą również, w zależności od okoliczności, właściciele lub użytkownicy wieczyści działek niesąsiadujących bezpośrednio z terenem inwestycji" (powołano m.in. wyrok WSA w Kielcach z dnia 27 lutego 2013 r. sygn. II SA/Ke 51/13, LEX nr 1312220). Wskazano, że oddziaływanie planowanej inwestycji na lokal skarżącego oraz nieruchomość, której jest współużytkownikiem wieczystym, wiązać się będzie przede wszystkim z negatywnym wpływem przedmiotowego zamierzenia budowlanego na komunikację w tym rejonie Warszawy, a także będzie oddziaływać na wszystkie nieruchomości położone w szeroko rozumianym sąsiedztwie, także poprzez emisję hałasu i inne immisje. Wywodzono, że z przytoczonych wcześniej orzeczeń sądów administracyjnych wynika, iż nie jest możliwe prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy bez dokładnego wyjaśnienia, jaki jest zakres oddziaływania inwestycji objętej decyzją o warunkach zabudowy. Zarzucono, że o niewyczerpującym i nierzetelnym przeprowadzeniu postępowania dowodowego świadczą również, przywoływane w treści uzasadnienia wyroku, rozbieżności w ustaleniach dotyczących odległości, w jakiej nieruchomość skarżącego znajduje się od nieruchomości, będącej przedmiotem postępowania administracyjnego. Zarzucono też, że Sąd ten nie ustosunkował się do części zarzutów podniesionych w skardze dot. nierzetelnego zebrania materiału dowodowego, naruszenia zasady zaufania i nierzetelnego wyjaśnienia sprawy przez organy administracji publicznej, a skarżący wymienił szereg uchybień organu, czego nie wyjaśniono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych, będąc związany granicami skargi kasacyjnej. W rozpoznawanej sprawie strona podniosła zarówno zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. W sytuacji oparcia skargi kasacyjnej na obu podstawach przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zasadą jest w pierwszej kolejności rozpoznawanie zarzutów odnoszących się do przepisów postępowania, a nie prawa materialnego, jednak w rozpoznawanej sprawie, zarzut naruszenia przepisów postępowania w istocie jest konsekwencją wysunięcia zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji przepisu o charakterze materialnym, tj. przepisu art. 28 k.p.a. w zw.z art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. Dlatego też zachodziły przesłanki odniesienia się w pierwszej kolejności do wytyku naruszenia powyższych przepisów, poprzez ich wadliwą wykładnię. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut ten nie zasługiwał na uwzględnienie. Powyższe przepisy prawa materialnego, zostały przez Sąd I instancji prawidłowo zinterpretowane, a w konsekwencji trafnie Sąd ten uznał, że skarżący nie ma przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku biurowo-usługowego z garażem podziemnym, z wjazdem i elementami zagospodarowania przestrzennego terenu oraz infrastrukturą techniczną na ww. części działek Przepisy u.p.z.p., nie określają kręgu podmiotów będących stronami postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Dlatego, co prawidłowo wskazał Sąd I instancji, zastosowanie ma norma art. 28 k.p.a. Z przepisu tego wynika, że stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Istotą interesu prawnego w rozumieniu ww. artykułu jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać, jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje (zob. np. wyrok NSA z dnia 30.09.999 r. sygn. akt IV SA 629/97). Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy więc to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu – strony postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że stronami w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy mogą być, oprócz właścicieli lub użytkowników wieczystych działek sąsiednich, także i właściciele działek niesąsiadujących bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji, przy czym zawsze "działkę sąsiednią" należy określać dla każdego przypadku oddzielnie (por. Z. Niewiadomski (red.) Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz. Wyd. 5. Warszawa 2009, s. 494-498; zobacz także wyrok NSA z dnia 24.01.2012 r. sygn. akt II OSK 2105/10, dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). O posiadaniu przez konkretny podmiot przymiotu strony w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy nie decyduje zatem tylko bezpośrednie, czy dalsze jego sąsiedztwo z działką (nieruchomością) przewidzianą pod inwestycję, lecz ocena interesu prawnego tego podmiotu dokonana przez pryzmat przepisów prawa materialnego, które mogą mieć w sprawie zastosowanie. Zatem ustalenie kręgu stron postępowania zależy od okoliczności występujących w konkretnej sprawie, tj.: charakteru planowanej inwestycji, rodzaju, stopnia, zakresu uciążliwości i zasięgu oddziaływania na otoczenie (patrz także wyrok NSA z dnia 5.03.2014 r. sygn. akt II OSK 1809/12, niepublikowane). W przedmiotowej sprawie skarżący wywodząc o swym interesie prawnym, twierdził, że planowana inwestycja spowoduje: - paraliż komunikacyjny okolicy, - niekorzystny wpływ na zabudowę mieszkaniową, - negatywny wpływ na komunikację w tym rejonie Warszawy. Poddając analizie tak sformułowany wywód o istnieniu interesu prawnego, należy stwierdzić, że skarżący powołuje się w istocie na interes faktyczny w sprawie i nie wykazał, że planowana inwestycja będzie oddziaływać na jego nieruchomość. Wysunięte bowiem przez niego zarzuty dotyczące negatywnego wpływu na komunikację w tym rejonie Warszawy, nie dotyczą jego prawnie strzeżonej strefy praw i obowiązków, lecz są spowodowane troską o dobro bliżej nieokreślonego kręgu podmiotów. W konsekwencji należało uznać, że skarżący nie wykazał, aby wynik postępowania prowadzonego w sprawie ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania nieruchomości niesąsiadującej bezpośrednio z jego nieruchomością, wpływał na jego prawa i obowiązki oparte na przepisach prawa materialnego. Trzeba wskazać, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przesądzono już, że możliwe utrudnienia związane ze wzmożonym ruchem pojazdów i osób w okolicy planowanej inwestycji wskazują wyłącznie na interes faktyczny strony skarżącej w toczącym się postępowaniu, który nie skutkuje jednak uznania jej za stronę tego postępowania (vide: wyrok NSA z dnia 28 września 2006 r., sygn. akt II OSK 726/06). W kontekście powyższego, należało dojść do wniosku, że bezzasadny jest również zarzut naruszenia wskazanych w podstawie skargi kasacyjnej przepisów postępowania. Nie można Sądowi I instancji zasadnie czynić zarzutu naruszenia przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a., albowiem organy nie naruszyły przepisów art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Stan sprawy został w sposób wystarczający wyjaśniony, co pozwalało na stwierdzenie, że skarżącemu nie służy status strony postępowania administracyjnego. Okoliczności, na które powoływał się, zostały przeanalizowane przez organy, które powzięły słuszną konkluzję, że świadczą one o istnieniu po jego stronie jedynie interesu faktycznego, który nie dawał możliwości skutecznego zaskarżenia decyzji o udzieleniu inwestorowi warunków zabudowy. W konsekwencji niezasadnym okazał się również zarzut naruszenia art. 8 k.p.a. i art. 11 k.p.a. Nie wykazano bowiem skutecznie naruszenia przez organy jakichkolwiek norm procesowych, jak i braku prawidłowego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej zaskarżonej decyzji. Nie mógł też odnieść skutku zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. - poprzez nieustosunkowanie się Sądu I instancji do zarzutów skarżącego podniesionych w skardze, a tym samym pominięcie zarzutów dot. naruszenia zasady zaufania i nierzetelnego wyjaśnienia sprawy przez organy administracji publicznej. W kontekście zasady braku związania zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi, należy podkreślić, że sąd administracyjny I instancji nie jest zobowiązany odnosić się w uzasadnieniu wydawanego orzeczenia do zarzutów i argumentacji nie mających istotnego znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Pominięcie w uzasadnieniu wyroku rozważań dotyczących zarzutów niezasadnych nie stanowi bowiem naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego o istotnym wpływie na wynik sprawy. Jeżeli ponadto, wyczerpujące przedstawienie i wyjaśnienie podstawy prawnej zamyka zagadnienie stanu prawnego sprawy – a więc tak, jak w rozpatrywanej sprawie - to tym bardziej zbędne jest ustosunkowanie się do tych argumentów skargi, które pozostają bez związku z istotą normy prawnej, której prawidłowość interpretacji i zastosowania przez organ stanowi przedmiot kontroli sądu administracyjnego (por. np.: wyrok NSA z 14 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 850/09; wyrok NSA z dnia 17 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1824/10; wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1766/10; wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2624/14). Uwzględniając powyższe, zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i przepisów postępowania okazały się niezasadne. Dlatego też, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło