VI SA/Wa 2210/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-01-22

Skład orzekający: Dariusz Zalewski, Andrzej Czarnecki, Ewa Frąckiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Prezesa UKE o ograniczeniu wglądu do materiału dowodowego w zakresie tajemnicy przedsiębiorstwa, wydane na podstawie art. 207 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego, jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie samoistnej, od którego przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego?
Ratio decidendi
Postanowienie Prezesa UKE o ograniczeniu wglądu do materiału dowodowego w zakresie tajemnicy przedsiębiorstwa, wydane na podstawie art. 207 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego, stanowi rozstrzygnięcie samoistnej kwestii prawnej i jest postanowieniem kończącym postępowanie w tym zakresie. W związku z tym, od takiego postanowienia przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a następnie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarga wniesiona bezpośrednio do WSA bez wyczerpania tych środków zaskarżenia podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki i Telekomunikacji (KIGEiT) zaskarżyła postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE) ograniczające jej wgląd do materiału dowodowego w postępowaniu dotyczącym uzgodnienia i zatwierdzenia instrukcji rachunkowości regulacyjnej oraz kalkulacji kosztów T. S.A., ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa. KIGEiT zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że zastrzeżone dokumenty nie zawierały tajemnicy przedsiębiorstwa. Prezes UKE w odpowiedzi wniósł o odrzucenie skargi jako przedwczesnej, wskazując na brak wyczerpania środków zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Zalewski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Protokolant st. ref. Paulina Stylińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji z siedzibą w W. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia wglądu do materiału dowodowego postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej Krajowej Izbie Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji z siedzibą w W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu wpisu. I. Stan sprawy przedstawia się następująco: 1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej ograniczył K. z siedzibą w W. - dalej: "K" oraz P. z siedzibą w W. - dalej: "PIIT" prawo wglądu do materiału dowodowego w postępowaniu w przedmiocie uzgodnienia i zatwierdzenia prowadzonej przez T. S.A. z siedzibą w W. - dalej: "T" instrukcji rachunkowości regulacyjnej za rok 2012 i opisu kalkulacji kosztów na rok 2014, wszczętym przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej - zwanego dalej "Prezesem UKE" na wniosek T. z dnia [...] kwietnia 2012 r., w zakresie w jakim materiał ten zawiera tajemnice przedsiębiorstwa T., wskazane w dokumentach przekazanych przez T. do pisma z dnia [...] maja 2013 r. A także ograniczył PIIT prawo wglądu do materiału dowodowego w zakresie informacji oznaczonych jako tajemnica przedsiębiorstwa T. wskazanych w dokumentach, przekazanych przez T. do pisma z [...] kwietnia 2012 r. 2. Jak wynika z akt sprawy pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. T. wniosła o uzgodnienie projektów dokumentów: Instrukcji II, Opisu FL-FDC II. Jednocześnie przedstawiła wersję jawną: Instrukcji II, Opisu FL-FDC II, Opisu LRIC, Opisu kalkulacji w zakresie przeszacowania wartości składników kapitału zaangażowanego na dzień [...] grudnia 2012 r. 3. Prezes UKE pismem z [...] maja 2012 r. zawiadomił T., K., PIIT oraz P. o wszczęciu postępowania w przedmiocie uzgodnienia i zatwierdzenia instrukcji z prowadzonej rachunkowości regulacyjnej za rok 2012 i opisów kalkulacji kosztów usług T. na rok 2014. 4. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 roku Prezes UKE na podstawie art. 31 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 roku, poz. 267) – dalej: "K.p.a." dopuścił K. do udziału w niniejszym postępowaniu w charakterze podmiotu na prawach strony. 5. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 roku Prezes UKE ograniczył prawo wglądu K. do pisma T. z dnia [...] kwietnia 2012 r. w zakresie w jakim zawiera on tajemnicę przedsiębiorstwa T. 6. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. Prezes UKE na podstawie art. 31 § 2 K.p.a. dopuścił PIIT do udziału w niniejszym postępowaniu w charakterze podmiotu na prawach strony. 7. Pismem z dnia [...] lutego 2013 r., T. wniosła o zatwierdzenie dokumentów w wersji zawierającej tajemnice przedsiębiorstwa T. 8. Pismem z dnia [...] marca 2013 r. - zwanym dalej: "Wezwaniem" Prezes UKE wezwał T., w trybie art. 50 § 1 K.p.a., do przedstawienia wyjaśnień w zakresie wprowadzenia do kalkulacji kosztów na rok 2014 definicji Multimedialnej Sieci Agregacyjnej (MSA), wskazania jak propozycja uśrednienia poprzez wycenę Modern Equivalent Asset (MEA) obejmująca połączone sieci ATM i Ethernet przełoży się na koszt usług świadczonych na Rynku 12, wskazania liczby abonentów usług szerokopasmowych obsługiwanych przez sieć ATM oraz sieć Ethernet, wyjaśnienia czy wyniki kalkulacji kosztów będą stanowić wyniki kalkulacji kosztów usług świadczonych w sieci ATM czy też w sieci MSA/Ethernet. 9. Pismem z dnia [...] marca 2013 roku w odpowiedzi na wezwanie, T. przekazała wyjaśnienia, w wersji zawierającej tajemnice przedsiębiorstwa T. 10. Następnie pismem z dnia [...] marca 2013 roku, T. przekazała odpowiedzi na wezwanie w wersji jawnej 11. Pismem z [...] maja 2013 r. - zwanym dalej: "Wezwaniem I" Prezes UKE wezwał T. do przedstawienia zmian oraz wyjaśnień w zakresie projektów Instrukcji i Opisu, przekazanych pismem z dnia [...] lutego 2013 r. 12. W odpowiedzi na Wezwanie I, pismem z dnia [...] maja 2013 r., T. przedstawiła projekty dokumentów uwzględniające w części zmiany wskazane w Wezwaniu. Ponadto T. przedstawiła odpowiedzi na zadane przez Prezesa UKE pytania. Wersja dokumentów została opatrzona zapisem tajemnica przedsiębiorstwa TP. 13. Pismem z dnia [...] maja 2013 r. T. przedstawiła projekty dokumentów uwzględniające w części zmiany wskazane w Wezwaniu I. Ponadto, T. przedstawiła odpowiedzi na zadane przez Prezesa UKE pytania, w wersji jawnej. 14. Prezes UKE uzasadniając zaskarżone postanowienie z dnia [...] maja 2013 wskazał, na treść art. 206 ust. 1 p.t., a także art. 73 ust. 1 K.p.a., z którego wynika, że strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Zatem prawo wglądu do akt postępowania o sygn. [...] obejmuje prawo stron przedmiotowego postępowania do wglądu we wszystkie pisma nadesłane przez strony w przedmiotowej sprawie. Prawo wglądu do materiału dowodowego sprawy jest więc jednym z uprawnień uczestnika postępowania administracyjnego, w tym niniejszego postępowania, zaś jego realizacja jest gwarancją ogólnej zasady wysłuchania stron. Podkreślił jednak, że stosownie do art. 207 ust. 1 p.t., Prezes UKE w postępowaniach prowadzonych na podstawie tej ustawy, w drodze postanowienia, może ograniczyć pozostałym stronom prawo wglądu do materiału dowodowego, jeżeli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa, lub innych tajemnic prawnie chronionych. Przepis art. 207 ust. 1 p.t. daje zatem kompetencje Prezesowi UKE do ograniczenia zasady jawności postępowania. Wskazał, że przez tajemnicę przedsiębiorstwa, o której mowa w powyższym przepisie należy rozumieć tajemnicę w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503, z późn. zm., dalej "u.z.n.k."), zgodnie z którym, tajemnicą przedsiębiorstwa są nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 u.z.n.k., stanowią w szczególności "dane obrazujące wielkość produkcji i sprzedaży, a także źródła zaopatrzenia i zbytu. Przedsiębiorstwo załączające do akt sprawy materiały zawierające informacje stanowiące jego istotne tajemnice może żądać, stosownie do art. 21a ust. 1 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym, aby materiały te nie zostały udostępnione osobom trzecim, a w szczególności konkurentom. Do informacji mogących mieć taki charakter zalicza się "wiadomości dotyczące sposobów produkcji, planów technicznych, metod kontroli jakości, wzorów użytkowych i zdobniczych, wynalazków nadających się do opatentowania, jak też informacje związane z działalnością marketingową, z pozyskiwaniem surowców, organizowaniem rynków zbytu czy informacje odnoszące się do struktury organizacyjnej, zasad finansowania działalności, wysokości wynagrodzeń pracowników. Do tajemnic przedsiębiorstwa zalicza się również tzw. poufne know-how, w tym zarówno tzw. know-how produkcyjne, jak i know-how handlowe." (M. Uliasz, Przestępstwo naruszenia tajemnicy przedsiębiorstwa, Monitor Prawniczy Nr 22/2001). Prezes UKE stwierdził, że informacje zawarte w wersjach dokumentów T. przekazanych Prezesowi UKE do pisma z dnia [...] maja 2013r, nr [...] oraz w dokumentach T., przekazanych do UKE przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] są ściśle związane z prowadzoną przez T. działalnością gospodarczą i mają dla niej niewątpliwie wartość gospodarczą. Zdaniem Prezesa UKE na podstawie całokształtu zapisów, odnoszących się do korekty sieci pakietowej ATM/FR oraz Ethernet operatorzy zrzeszeni w K. mogą wywnioskować, jakie plany rozwoju w zakresie szerokopasmowej transmisji danych zamierza podjąć T. i bazując na strategii T. ukształtować własną politykę sprzedaży usług detalicznych i pozyskania klienta detalicznego. Informacje powyższe, w ocenie Prezesa UKE zaliczają się do katalogu informacji zawierających dane technologiczne i organizacyjne dotyczące procesów stosowanych w przedsiębiorstwie T. oraz informacji finansowych, mających strategiczne znaczenie dla prowadzenia działalności gospodarczej przez T. Według oceny Prezesa UKE, informacje te, w przypadku ich ujawnienia, umożliwią pozostałym przedsiębiorcom telekomunikacyjnym uzyskanie nieuzasadnionej przewagi konkurencyjnej w stosunku do T. Mając na uwadze powyższe wskazał, iż dokonując analizy Instrukcji oraz Załącznika nr 1 do Instrukcji, Instrukcji II, Opisu FL-FDC, Opisu FL-FDC II, Opisu LRIC, Załączników nr 2-5 do Opisu LRIC jako posiadających znamiona tajemnicy przedsiębiorstwa T., uwzględnił także przesłanki odnoszące się do wymaganego Zaleceniem Komisji zakresu prezentacji wyników kalkulacji kosztów oraz sprawozdań z prowadzonej rachunkowości regulacyjnej. Podkreślił, iż również Zalecenie Komisji zwraca uwagę na konieczność ochrony danych stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, bowiem zgodnie z przytoczonym fragmentem dostarczając informacje do celów identyfikacji średniego kosztu usługi oraz metody, za pomocą której koszty zostały skalkulowane, krajowe organy regulacyjne powinny mieć należyty wzgląd na tajemnicę handlową. Mając powyższe na uwadze Prezes UKE stwierdził, że dane co do których T. wnioskowała o zachowanie ich poufności, bez wątpienia posiadają znaczącą wartość gospodarczą, spełniają zatem pierwszą przesłankę z art. 11 u.z.n.k., pozwalającą na zaliczenie tych informacji do informacji zawierających tajemnicę przedsiębiorstwa. Wskazał, iż zapisy doprecyzowujące i uszczegółowiające sposób przeprowadzenia korekty sieci pakietowej ATM/FR oraz Ethernet wykonywanej przez T. w procesie kalkulacji (zmieniające pierwotny zapis korekty) oraz informacje dotyczące szczegółowych alokacji kategorii kosztowych, jak również informacje odnośnie schematów sposobów świadczenia usług na Rynkach. 1 -7 zawarte w Opisie FL-FDC oraz Opisie FL-FDC II, a także informacje zawarte w podrozdziałach 16.16, 16.18, 16.19. 16.20, 16.21 Instrukcji oraz Załączniku nr 1 do Instrukcji, w podrozdziałach 16.19, 16.21, 16.22, 16.23, 16.24 Instrukcji II, Załącznikach nr 2-5 do Opisu LRIC, nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej, zaś z charakteru tych danych wynika, iż nie mogą one dotrzeć do wiadomości osób trzecich w normalnym toku zdarzeń, bez żadnych specjalnych starań z ich strony. Wskazał, że informacje, które zostały oznaczone przez T. jako tajemnica przedsiębiorstwa, nie były dotychczas podawane przez T. do wiadomości publicznej, również Prezes UKE nigdy wcześniej nie udostępnił tych informacji podmiotom na prawach strony. W odniesieniu do trzeciej przesłanki wskazał, że podjecie przez T. działań niezbędnych w celu zachowania poufności ww. informacji potwierdza fakt, iż w piśmie z dnia z dnia [...] maja 2013 r., oraz w piśmie z dnia [...] kwietnia 2012 r., T. złożyła wniosek o ograniczenie prawa wglądu dla pozostałych stron przedmiotowego postępowania do istotnych informacji zawartych w dokumentach, w przypadku których mogłoby dojść do udostępnienia danych będących własnością T., a więc T. podjęła działania zabezpieczające wgląd do informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa T. W kontekście powyższego Prezes UKE stwierdził, że informacje zawarte w wersjach dokumentów T. przekazanych Prezesowi UKE do pisma z dnia [...] maja 2013 r. oraz pisma z dnia [...] kwietnia 2012 r., oznaczone jako posiadające tajemnicę przedsiębiorstwa T., które nie zostały ujawnione w wersji jawnej tych dokumentów, przekazanej Prezesowi UKE przy piśmie z dnia [...] maja 2013 r., oraz piśmie z dnia [...] kwietnia 2012 r., tj. w Instrukcji, Załączniku nr 1 do instrukcji, instrukcji II, Opisie FL-FDC, Opisie FL-FDC II, Opisie LRIC, Załączniku nr 2 do Opisu LRIC, Załączniku nr 3 do Opisu LRIC, Załączniku nr 4 do Opisu LRIC, Załączniku nr 5 do Opisu LRIC, Wyjaśnieniach do kwestii zawartych w Wezwaniu L, Informacji na temat wskazanych w Wezwaniu zmian do Opisu LRIC, Informacji na temat proponowanych przez T. zmian do Opisu LRIC i FL-FDC oraz Instrukcji, spełniają wszystkie przesłanki niezbędne do uznania ich za tajemnicę przedsiębiorstwa, a także stwierdził, iż udostępnienie tych informacji pozostałym podmiotom biorącym udział w postępowaniu administracyjnym (tj. K. oraz PUT) groziłoby ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa T. 15. K. w skardze skierowanej do WSA w Warszawie zarzuciła, iż kwestionowane postanowienie istotnie narusza przepisy postępowania: art. 7, 77 i 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 126 K.p.a. oraz art. 124 § 2 K.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia okoliczności uzasadniających ograniczenia K. wglądu do akt, a nadto niewyjaśnienie motywów rozstrzygnięcia w treści zaskarżonego postanowienia. Nadto Skarżąca zarzuciła mające wpływ na wynik sprawy naruszenie prawa materialnego – art. 207 ust. 1 p.t. przez niezasadne ograniczenie wglądu K. do materiału dowodowego w postaci dokumentów zastrzeżonych przez T. jako "tajemnica przedsiębiorstwa T." podczas, gdy dokumenty zastrzeżone nie zawierały tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 u.z.n.k., co pozbawiło K. udziału w przedmiotowym postępowaniu. W oparciu o powyższe zarzuty K. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. 16. W odpowiedzi na skargę Prezes UKE podkreślił, iż K. nie wezwało Prezesa UKE na piśmie do usunięcia naruszeń prawa. Izba, po otrzymaniu zaskarżonego postanowienia złożyła od razu skargę do WSA, domagając się w niej uchylenia postanowienia i umożliwienie K. wglądu do akt sprawy z uwzględnieniem informacji, których dotyczyło zaskarżone postanowienie. Mając te okoliczności na względzie Prezes UKE wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na jej przedwczesność. 17. K. pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. ustosunkowała się do odpowiedzi na skargę, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. 18. Pismem datowanym na [...] stycznia 2014 r. O. S.A. dawniej T. (pismo procesowe zostało złożone do akt sprawy na rozprawie) poinformowała, że z dniem [...] grudnia 2013 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego dokonał wpisu połączenia T. (jako spółki przejmującej), P.– C. sp. z o.o. oraz O. sp. z o.o. (jako spółek przejmowanych) do rejestru przedsiębiorców. Z dniem [...] grudnia 2013 r. T. jako spółka przejmująca wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki spółek przejmowanych. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. 1. Skarga podlega odrzuceniu. 2. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Stosownie zaś do art. 52 § 2 powołanej ustawy, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. 3. Zaskarżone postanowienie Prezesa UKE z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] o ograniczeniu wglądu do oferty uczestników postępowania zostało wydane w postępowaniu w przedmiocie uzgodnienia i zatwierdzenia prowadzonej przez T. instrukcji rachunkowości regulacyjnej za rok 2012 i opisu kalkulacji kosztów na rok 2014, na podstawie art. 207 ust. 1 p.t. w związku z art. 206 ust. 1 p.t. Zgodnie z art. 207 ust. 1 p.t., w postępowaniach prowadzonych na podstawie ww. ustawy Prezes UKE, w drodze postanowienia, może ograniczyć pozostałym stronom prawo wglądu do materiału dowodowego, jeżeli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych. Powyższy przepis nie przyznaje stronie prawa do wniesienia zażalenia. Stosownie do dyspozycji art. 206 ust. 1 p.t., postępowanie przed Prezesem UKE toczy się na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego ze zmianami wynikającymi z ww. ustawy. W myśl art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w sprawach skarg na dwa rodzaje postanowień: wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zaskarżone postanowienie dotyczy wyłącznie kwestii ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych. Nie można uznać, aby jego przedmiotem była kwestia incydentalna w postępowaniu w przedmiocie uzgodnienia i zatwierdzenia prowadzonej przez T. instrukcji rachunkowości regulacyjnej za rok 2012 i opisu kalkulacji kosztów na rok 2014. Przeciwnie – dotyczy ono samoistnego problemu prawnego, jakim jest rozstrzygnięcie, czy udostępnienie materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 443/12, (dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl): "W ocenie NSA, postanowienie wydane w przedmiocie ograniczenia stronie postępowania prawa wglądu do materiału dowodowego, mimo że podjęte w toku prowadzonego postępowania przetargowego na rezerwację częstotliwości dotyczy wyłącznie kwestii ochrony "tajemnic przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych" i z tego względu nie stanowi kwestii incydentalnej w stosunku do postępowania głównego. Jego istotą jest wyłącznie ocena czy udostępnienie materiału dowodowego grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych i ewentualnie podjęcie rozstrzygnięcia mającego na celu ochronę tego dobra. Nie może być wątpliwości, że na załatwienie tej samodzielnej przecież przedmiotowo kwestii (postanowienie to zamyka sprawę prawa wglądu do materiału dowodowego), mimo osadzenia jej w określonym postępowaniu prowadzonym przez Prezesa UKE na podstawie przepisów ustawy – Prawo telekomunikacyjne, stronie postępowania służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy na zasadzie art. 127 § 2 w związku z art. 206 ust. 1 Pt. przy czym bez znaczenia pozostaje, że ustawodawca określił typ podejmowanego przez Prezesa UKE rozstrzygnięcia jako postanowienia". Przy ocenie, czy postanowienie, o jakim mowa w art. 207 ust. 1 p.t. jest postanowieniem co do istoty sprawy, należy mieć na uwadze również okoliczność, iż w świetle art. 9 ust. 1 i 2 tej ustawy (informacje, dokumenty lub ich części) zawierające tajemnicę przedsiębiorstwa podlegają wzmożonej ochronie. Zgodnie z art. 9 ust. 1 tej ustawy przedsiębiorca telekomunikacyjny może zastrzec informacje, dokumenty lub ich części zawierające tajemnicę przedsiębiorstwa, dostarczane na żądanie Prezesa UKE lub na podstawie przepisów ustawy, przy czym Prezes UKE może uchylić zastrzeżenie w drodze decyzji, jeżeli uzna, że dane są niezbędne. Rozumowanie takie znajduje uzasadnienie w wykładni celowościowej i systemowej. Należy bowiem zwrócić uwagę, że identyczną przedmiotowo sprawę (zastrzeżenie dokumentów i informacji ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa) załatwianą na podstawie art. 9 ust. 1 i 2 p.t. ustawodawca nakazuje traktować jako samodzielną i załatwianą przez organ decyzją administracyjną, od której przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Okoliczność, że postępowanie wszczynane przez Prezesa UKE na podstawie art. 9 ust. 2 p.t. dotyczy informacji już zastrzeżonych przez przedsiębiorcę telekomunikacyjnego, a postępowanie z art. 207 ust. 1 p.t. dotyczy dopiero możliwości wglądu do materiału dowodowego w prowadzonym już postępowaniu, nie może prowadzić do pozbawienia strony prawa do ponownego rozpatrzenia sprawy. Prawo to przysługuje jej w razie skorzystania przez Prezesa UKE z uprawnienia uchylenia tego zastrzeżenia, o którym mowa w art. 9 ust. 2 p.t. Wówczas stronie przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Identyczne uprawnienie przynależy więc stronie w ramach gwarancji ochrony jej praw na podstawie 207 p.t., co Sąd wywodzi z wykładni celowościowej i systemowej powyższego przepisu. 4. Powyższe stanowisko można uznać za utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych, aczkolwiek nie jest to pogląd jednolity. Wskazać należy, że pogląd powyższy podzielił NSA w następujących orzeczeniach: postanowienie NSA z dnia 14 września 2010 r., sygn. akt II GSK 700/09 oraz przytaczane już postanowienie NSA z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 443/12, a także WSA w Warszawie w orzeczeniach: z dnia 12 listopada 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1945/13, z dnia 17 listopada 2011 r., VI SA/Wa 420/11, z dnia 6 września 2013 r., VI SA/Wa 2266/12, czy też z dnia 10 grudnia 2013 r., VI SA/Wa 1946/13. Jak stwierdzały w powołanych powyżej postanowieniach składy orzekające sądów administracyjnych, nie można dopatrzyć się żadnego ratio legis, aby identyczne kwestie dotyczące ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa z tego tylko względu, iż są związane z udostępnieniem materiałów stronom postępowania, były rozstrzygane postanowieniem, o jakim mowa w art. 207 ust. 1 p.t., nieposiadającym przymiotu samodzielnego orzeczenia, oderwanego od właściwego postępowania administracyjnego, a w konsekwencji uniemożliwiającym jego kontrolę na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Jak z powyższego wynika, kwestia zastrzeżenia informacji zawierających tajemnicę przedsiębiorstwa stanowi autonomiczną sprawę administracyjną rozstrzyganą w formie postanowienia. Podobny pogląd prawny prezentuje doktryna, m.in. w komentarzu do art. 207 ustawy – Prawo telekomunikacyjne (Autor: Krzysztof Kawałek; System Informacji Prawnej LEX Omega 2013), w którym stwierdza się jednoznacznie, iż: "Wobec stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, od postanowienia wydanego na podstawie art. 207 nie przysługuje zażalenie, a jedynie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zaś po ponownym wydaniu postanowienia – skarga do WSA.". 5. Przytoczone wyżej poglądy sądów administracyjnych w pełni podziela WSA w Warszawie w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, a akceptacja tych poglądów oznacza równocześnie, że skarga i poglądy w niej sformułowane nie zasługują na uwzględnienie. Skoro zatem zaskarżone postanowienie kończy postępowanie w sprawie samoistnej, tj. ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych (poprzez ograniczenie prawa wglądu do materiału dowodowego, w niniejszej sprawie do oferty złożonej przez uczestnika postępowania) to postanowienie to jest zaskarżalne. Mianowicie, od rozstrzygnięcia Prezesa UKE wydanego w postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 207 p.t., wobec stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zaś po ponownym wydaniu postanowienia - skarga do WSA. 6. Ponadto należy zauważyć, że postępowanie administracyjne jest co do zasady dwuinstancyjne, zgodnie z naczelną zasadą tego postępowania wyrażoną w art. 15 k.p.a., a skarga do sądu przysługuje jedynie na postanowienia, które są w toku instancji ostateczne. Pozbawienie strony tego prawa stanowiłoby w istocie naruszenie prawa do dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy, które to doprecyzowane jest w art. 127 k.p.a. Przy czym postępowanie w przedmiocie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.) respektować również powinno zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.). W ocenie Sądu odstąpienie od zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, jej ograniczenie lub wyłączenie bądź wprowadzenie innego środka ochrony prawnej może nastąpić tylko w drodze ustawy, a jako wyjątek od zasady musi być wyraźne i jednoznaczne. Ewentualne wątpliwości co do takiego wyjątku powinny być wyjaśniane na rzecz realizacji zasady, a nie rozszerzenia wyjątku. Jest to w takich sytuacjach jedna z podstawowych reguł interpretacji przepisów w toku stosowania prawa, prezentowana powszechnie w doktrynie i w orzecznictwie (por. uchwała SN z dnia 1 grudnia 1994 r., III AZP 8/94, OSNP 1997, nr 7, poz. 82, oraz wyrok SN z dnia 9 grudnia 1999 r., III RN 19/00, OSNAPiUS 2000, nr 10, poz. 378; i OSP 2000, z. 11, poz. 174). Wyjątki te "nie mogą one prowadzić do naruszenia innych norm konstytucyjnych. Ponadto nie mogą powodować przekreślenia samej zasady ogólnej, która na gruncie zwykłego ustawodawstwa stałaby się de facto wyjątkiem od wprowadzanej w różnych regulacjach procesowych reguły postępowania jednoinstancyjnego. Należy zatem uznać, że odstępstwo od reguły wyznaczonej art. 78 Konstytucji w każdym razie powinno być podyktowane szczególnymi okolicznościami oraz odpowiadać zasadzie proporcjonalności" (wyrok TK z dnia 6 grudnia 2011 r., SK 3/11, OTK-A 2011, nr 10, poz. 113, Dz. U. z 2011 r. Nr 272, poz. 1613). Wobec powyższego pozbawienie strony w przedmiotowej sprawie praw do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stanowiłoby pozbawienie jej istotnych praw konstytucyjnych i doprowadziłoby do sytuacji niedopuszczalnej w demokratycznym państwie prawa jakim jest Rzeczpospolita Polska (art. 2 Konstytucji RP). 7. Ponadto w ocenie Sądu podkreślenia wymaga, że oczywiście błędne pouczenie o właściwym trybie zaskarżenia zamieszczone w końcowej części zaskarżonego postanowienia przez organ administracji publicznej nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała. Okoliczność ta daje w szczególności podstawę do domagania się przez stronę przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na zasadach przewidzianych w art. 58-59 K.p.a. 8. Reasumując, skoro w rozpatrywanej sprawie Skarżąca wniosła skargę do Sądu bez wyczerpania toku instancji, skarga ta jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu przez Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło