II OSK 2717/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-01-15

Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz, Leszek Kamiński, Anna Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za usunięcie drzew bez zezwolenia, obliczona na podstawie przepisów uznanych później za niezgodne z Konstytucją RP, może być nadal egzekwowana?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił punkt wyroku WSA dotyczący kosztów postępowania, zasądzając wyższą kwotę na rzecz skarżącej spółki. Sąd oddalił skargę kasacyjną w pozostałym zakresie, uznając, że mimo odroczenia utraty mocy obowiązującej przepisów dotyczących kar za usunięcie drzew (uznanych za niezgodne z Konstytucją RP przez TK), przepisy te nie mogą stanowić podstawy do orzekania kar pieniężnych.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. usunęła trzy drzewa bez wymaganego zezwolenia. Wójt Gminy wymierzył karę pieniężną, która po kolejnych postępowaniach administracyjnych i sądowych została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji, uznając naruszenie prawa materialnego w sposobie obliczenia kary. Spółka wniosła skargę kasacyjną, a NSA rozpoznał sprawę, uwzględniając częściowo zarzuty dotyczące kosztów postępowania i odmawiając zastosowania przepisów o karach pieniężnych ze względu na wyrok Trybunału Konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił punkt III zaskarżonego wyroku WSA i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie na rzecz skarżącej Spółki kwotę 5224,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; oddalił skargę kasacyjną w pozostałym zakresie; odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz Sędziowie Sędzia NSA Leszek Kamiński Sędzia del. NSA Anna Żak (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Spółki z o.o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 23 stycznia 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 1081/12 w sprawie ze skargi [...] Spółki z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew 1. uchyla punkt III zaskarżonego wyroku i zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie na rzecz [...] Spółki z o.o. w Koszalinie kwotę 5224,00 (słownie: pięć tysięcy dwieście dwadzieścia cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 2. oddala skargę kasacyjną w pozostałym zakresie, 3. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. II OSK 2717/14 Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 23 stycznia 2013r.,sygn.akt IISA/Sz 1081/12, po rozpoznaniu skargi [...] Spółki z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia [...] sierpnia 2012r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew: -w pkt I wyroku uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Mielno z dnia [...] czerwca 2008 r., [...], -w pkt II wyroku stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, -w pkt. III wyroku zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie na rzecz [...] Spółki z o.o. w Koszalinie kwotę 1864 (jeden tysiąc osiemset sześćdziesiąt cztery) złote, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedstawiając stan faktyczny sprawy, Sąd pierwszej instancji wskazał, że Wójt Gminy Mielno decyzją z dnia [...] marca 2006 r. wymierzył [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej zwaną Spółka "[...]") administracyjną karę pieniężną w wysokości 94.367,34 zł za usunięcie trzech drzew bez wymaganego zezwolenia z terenu nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] położoną w M. przy ul. C .Wobec usunięcia z terenu działki pni ściętych drzew karę pieniężną obliczono na podstawie art. 89 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880 ze zm.- zwanej dalej także ustawą o ochronie przyrody). Spółka "[...]" odwołała się od powyższej decyzji domagając się min.in umorzenia postępowania i podnosząc, że usunięte drzewa nie przejawiały żadnych oznak żywotności (były ułamane i uschnięte) oraz zagrażały bezpieczeństwu ludzi i mienia na terenie prowadzonego na nieruchomości ośrodka wczasowego. Ponadto Spółka kwestionowała swoją odpowiedzialność, co do zasady podnosząc, że nie może ponosić odpowiedzialności za pracownika, który samowolnie dokonał usunięcia drzew. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie decyzją z dnia [...] maja 2006 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia kwestionując sposób obliczenia kary, ponieważ organ I instancji mimo braku kłód wyciętych drzew, przyjął sposób liczenia kary bez uwzględnienia liczby stanowiącej najmniejszy promień pnia, a także nie podał wieku wyschniętych drzew. Spółka "[...]" zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, podnosząc zarzuty bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego z powodu wymierzenia kary pieniężnej, mimo że usunięte drzewa nie przejawiały żadnej żywotności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 13 września 2006 r., sygn. akt II SA/Sz 684/06, skargę oddalił. Od powyższego wyroku Spółka "[...]" Sp. z o.o. złożyła skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 1970/06, oddalił skargę kasacyjną. W uzasadnieniu NSA m.in. wskazał, że podstawowa zasada ochrony zadrzewień została ujęta w art. 83 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia właściwego wójta, burmistrza albo prezydenta. Wyjątki od tej zasady zostały określone w ust. 6 art. 83, zawierającym zamknięty katalog drzew lub krzewów, których usunięcie nie wymaga uprzedniego uzyskania zezwolenia. W tym katalogu nie zostały ujęte drzewa obumarłe, jak i zagrażające bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych. Oznacza to, że usunięcie drzew obumarłych jak i zagrażających bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych wymaga uzyskania zezwolenia. Za takim stanowiskiem przemawia również treść art. 83 ust. 4 pkt 6 ustawy, stanowiąca, iż wniosek o wydanie zezwolenia powinien zawierać przyczynę i termin zamierzonego usunięcia drzewa. Zatem opierając się na tych przepisach można stwierdzić, że usuwanie drzew i krzewów poddane zostało reglamentacji ustawowej. Z przedstawionych wyżej regulacji jednoznacznie wynika, że usunięcie drzew obumarłych jak i zagrażających bezpieczeństwu wymaga uzyskania zezwolenia. To właściwy organ, kompetentny w zakresie ochrony przyrody, dokonuje oceny, czy wskazane we wniosku drzewo jest obumarłe lub czy zagraża bezpieczeństwu. NSA wskazał, że art. 88 ust. 1 wskazuje na zasadę wymierzania administracyjnych kar pieniężnych w przypadkach określonych w pkt 1-3. W ust. 2 tego artykułu określono generalnie termin uiszczenia wymierzonych wcześniej kar. Pojęciem uiszczenia posłużono się także w ust. 5, co wskazuje, że dotyczy on kwestii związanych z karami, które zostały wcześniej wymierzone w zakresie wskazanym w art. 88 ust. 1, lecz następnie odroczone na zasadach wskazanych w ust. 3. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w rozpatrywanej sprawie posiadaczem nieruchomości jest spółka kapitałowa posiadająca osobowość prawną. Wycięcia drzew dokonał pracownik zatrudniony przez tą Spółkę na podstawie umowy o pracę. Zatem Spółka jako pracodawca ponosi ryzyko gospodarcze prowadzonej działalności. Pracownik działał w interesie pracodawcy, w ramach obowiązków bezpośrednio związanych ze świadczeniem pracy. Pracownik bowiem nie dokonał wycięcia drzew na swój użytek, skoro po pocięciu ich na kawałki część złożył w kotłowni i następnie częściowo spalił. W tej sytuacji bowiem za działania pracownika odpowiedzialność ponosi Spółka w ramach ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r., Wójt Gminy Mielno, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2, art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew, obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 18 października 2005 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2006, § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 września 2004 r. w sprawie trybu nakładania administracyjnych kar pieniężnych za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za zniszczenie terenów zieleni, zadrzewień albo drzew lub krzewów 1. wymierzył "[...]" Sp. z o.o. w K. administracyjną karę pieniężną w wysokości 81.216,84 zł. za usunięcie trzech drzew bez wymaganego zezwolenia z terenu nieruchomości dz. nr [...] położonej w M. przy ul. C., 2. stwierdził, że karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna na konto Gminnego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Kredyt Bank SA I Oddział Koszalin Filia w Mielnie, 3. stwierdził, że w przypadku nieterminowego uiszczenia kary pobierane będą odsetki za zwłokę w wysokości odsetek pobieranych za nieterminowe regulowanie zobowiązań podatkowych. Kara nieuiszczona w wyznaczonym terminie podlega wraz z odsetkami za zwłokę przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w dniu 7 listopada 2005 r. funkcjonariusze Straży Gminnej w Mielnie odnotowali usunięcie trzech drzew – sosen zwyczajnych z terenu Ośrodka Wczasowego "[...]" w M. przy ul. C. W toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że wycinki drzew dokonał pracownik Ośrodka Wczasowego M. O. bez wymaganego zezwolenia. W dniu 8 listopada 2005r. organ I instancji przeprowadził oględziny terenu Ośrodka Wczasowego "[...] " w M. Podczas oględzin terenu w granicach działki nr [...] zlokalizowano trzy pnie drzew gatunku sosna zwyczajna, ścięte na wysokości gruntu o obwodach pni 125 cm, 130 cm i 79 cm (obwód mierzony na wysokości cięcia). Obwody pni ww. drzew zostały zmierzone i podane w protokole oględzin, który został podpisany przez pracownika Ośrodka i nie był kwestionowany. Dodatkowo sporządzono również dokumentację fotograficzną pozostałych pni po wyciętych drzewach. Pracownik Ośrodka uczestniczący podczas oględzin poinformował, że czynności związane z wycinką drzew wykonał na polecenie pracodawcy w związku z zagrożeniem bezpieczeństwa ludzi i mienia na przedmiotowym terenie. W związku z powyższym, w dniu 10 listopada 2005 r. Wójt Gminy Mielno wszczął postępowanie z urzędu w sprawie usunięcia przedmiotowych trzech drzew bez wymaganego zezwolenia. W dniu 22 grudnia 2005 r. w trakcie przesłuchania pracownik ośrodka świadek M. O. oświadczył, że samodzielnie podjął decyzję usunięcia 3 sztuk drzew w celu wykonania prac porządkowych na przedmiotowym terenie - jedno drzewo suche i dwa "kikuty" drzew złamanych w połowie. Ścięte drzewa zostały zabrane do kotłowni i pomieszczenia gospodarczego zlokalizowanych na terenie ośrodka wczasowego. Świadek pracownik skarżącego – B. O. zeznała, że widziała jak M. O. wycinał drzewa i następnie pociął je na mniejsze kawałki. Prezes Spółki "[...]" wyjaśnił, że jest właścicielem budynków i użytkownikiem wieczystym gruntów Ośrodka Wczasowego "[...]" w M. Świadkowie postępowania M. O. i B. O. są pracownikami Spółki. Pracownik nie zgłosił przełożonemu zamiaru wycinki 3 sztuk drzew, jak również nie wydano pracownikowi takiego polecenia. Usunięte drzewa w ilości 3 szt. nie były "żywotne" - jedno uschnięte, dwa ułamane na wysokości 2/3, naderwane korzenie, bez cech żywotności. W dniu 21 kwietnia 2008r., przeprowadzono dowód z oględzin przedmiotowej nieruchomości w celu wykonania pomiarów promieni pni wyciętych drzew. W toku oględzin zmierzono tylko jeden promień usuniętego drzewa. W przypadku pozostałych usuniętych dwóch drzew wykonanie pomiaru było niemożliwe z uwagi na brak pni w związku z wykonanymi pracami ziemnymi (nawiezienie ziemi) przez posiadacza nieruchomości. Podczas oględzin na przedmiotowej działce w dniu 8 listopada 2005 r. stwierdzono 3 sztuki ściętych pni drzew, co pozwoliło jednoznacznie wykluczyć zastosowanie art. 83 ust. 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w przypadku drzew, na które nie jest wymagane zezwolenie. Wiek usuniętych drzew oceniono na powyżej 35 lat. Wskazywany stan zdrowotny usuniętych drzew przez pracownika i stronę postępowania nie zwalnia z obowiązku uzyskania zgody na usunięcie drzew na podstawie z art. 83 ust. 1 przedmiotowej ustawy. Skoro więc wycięcie drzew nastąpiło bez wymaganego pozwolenia, to konsekwencją jest wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej w oparciu o art. 88 ust. 1 pkt 2 cytowanej ustawy. Działając w oparciu o art. 89 ust 1 i 3 cytowanej ustawy wartość administracyjnej kary pieniężnej wynosi 81.216,84 złotych słownie: osiemdziesiąt jeden tysięcy dwieście szesnaście złotych i osiemdziesiąt cztery grosze. Administracyjną karę pieniężną za usunięcie 3 sztuk drzew gatunku Sosna zwyczajna naliczono według stawek z obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 18 października 2005 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2006 (Monitor Polski Nr 62, poz. 861) w następujący sposób: 1. Sosna zwyczajna (nr 1) - promień 15,5 cm; obwód pnia = 97,3 cm pomniejszając o 10% wynosi: 87,6 cm x 30,91 zł x 2,37 = 6.417,29 zł x 3 = 19.251,87 zł, Poniższe obwody pni ustalono w toku postępowania administracyjnego. 2. Sosna zwyczajna (nr 2) obw. pnia 130 cm x 30,91 zł x 3,7 = 14.867,71 zł 3. Sosna zwyczajna (nr 3) obw. pnia 79 cm x 30,91 zł x 2,37 = 5.787,28 zł Razem: 20.654,99 zł x 3 = 61.964,97 zł [...] Sp. z o.o. wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Kolegium nie podzieliło stawianych w odwołaniu zarzutów naruszenia prawa materialnego, a uznało, że Spółka "[...]", jako użytkownik wieczysty nieruchomości, z terenu którego usunięto drzewa ponosi administracyjną odpowiedzialność za ich usunięcie bez wymaganego zezwolenia. Organ odwoławczy, uwzględnił zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i uniemożliwienie stronie ustosunkowania się do zgromadzonego materiału dowodowego oraz art. 79 k.p.a. poprzez brak zawiadomienia pełnomocnika strony o dokonaniu w dniu 21 kwietnia 2008 r. oględzin. W wyniku wniesienia przez Spółkę "[...]" skargi na wyżej opisaną decyzję SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Szczecinie , wyrokiem z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 782/08, WSA w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Mielno z dnia [...] czerwca 2008 r. Od powyższego wyroku Spółka "[...]" Sp. z o.o. złożyła skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 523/09, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia uznając za uzasadnione zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji art. 134 § 1 i art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Sąd drugiej instancji w uzasadnieniu wyroku wskazał m.in., że trafny jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a., upatrując tego naruszenia w tym, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest niekompatybilne z zawartym w wyroku orzeczeniem. Stwierdzenie Sądu I instancji, że zachodziła potrzeba uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia stanowi zaakceptowanie zawartego w decyzji organu odwołującego rozstrzygnięcia, wydanego w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. |WSA w Szczecinie ponownie rozpatrując sprawę, wyrokiem z dnia 27 października 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 661/10, uchylił zaskarżoną | |decyzję podnosząc, że organ odwoławczy z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. nie wykazał, że w sprawie | |zaistniała konieczność przeprowadzenia w całości lub znacznej części postępowania wyjaśniającego, co uzasadniałoby wydanie decyzji | |uchylającej rozstrzygniecie organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. | |SKO, po raz kolejny rozpatrując odwołanie Spółki "[...]", decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji| |z dnia [...] czerwca 2008r. w części rozstrzygniętej punktami 1 i 2 oraz uchyliło pkt 3 decyzji i w tym zakresie orzekło, że ustalona kara| |wraz z odsetkami w przypadku nieterminowego jej uiszczenia podlegać będzie przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o | |postępowaniu egzekucyjnym w administracji. | |W uzasadnieniu organ odwoławczy opisał przebieg dotychczasowego postępowania i wskazał, że w dniu 21 kwietnia 2008 r. dokonano | |ponownych oględzin wyciętych drzew. Podczas oględzin zdołano dokonać pomiaru najmniejszego promienia pnia jednej sosny, który określono | |na 15,5 cm. W przypadku pozostałych dwóch sosen wykonanie pomiaru najmniejszego promienia pnia okazało się niemożliwe z uwagi na | |całkowite zasypanie ich ziemią. | |Za nieuzasadniony SKO uznało zarzut naruszenia przepisu art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody. Organ odwoławczy stwierdził, że| |odpowiedzialność za usunięcie drzew lub krzewów bez zezwolenia została zobiektywizowana, a do jej ponoszenia wystarczy samo wykazanie | |związku przyczynowego między działaniem określonego podmiotu (w tym przypadku Spółki) a zniszczeniem drzew lub krzewów. Taki związek | |przyczynowy w niniejszej sprawie można ustalić, usunięcie drzew przez pracownika Spółki miało bowiem związek z funkcjonowaniem ośrodka | |wypoczynkowego Spółki i że za usunięcie drzew z terenu tego ośrodka odpowiedzialność administracyjno-karną ponosi Spółka - jako | |użytkownik wieczysty nieruchomości. Dla ustalenia takiej odpowiedzialności w okolicznościach niniejszej sprawy nie ma znaczenia, czy | |pracownik otrzymał od przełożonego polecenie usunięcia drzew albo, czy działał w błędnym przekonaniu, że na usunięcie przedmiotowych | |drzew nie jest wymagane zezwolenie. | |Organ wskazał, że stan faktyczny w sprawie został ustalony w sposób nie budzący wątpliwości. Mając powyższe na uwadze Kolegium | |stwierdziło, że naliczenie opłaty za usunięcie drzew, a następnie administracyjnej kary pieniężnej zostało dokonane w sposób | |prawidłowy. Organ podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie doszło do ścięcia pni drzew na wysokości poniżej 130 cm, a ponadto od razu po | |ścięciu usunięte zostały kłody pochodzące ze ściętych drzew poprzez ich spalenie. Nie można pominąć, że pnie usuniętych drzew zostały | |ponadto zasypane ziemią już ponad dwa lata temu. W związku z tym, organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy dokonał wyliczenia | |nakładanej administracyjnej kary pieniężnej poprzez zastosowanie pozostałych wskazówek interpretacyjnych określonych w przepisie art. 89 | |ustawy o ochronie przyrody. W szczególności wskazał, że pozostałe po ścięciu drzew pniaki, jak wynika z protokołów oględzin, mają | |mniejszą aniżeli 130 cm wysokość. W takich wypadkach, zgodnie z poglądami doktryny, pomiar obwodów pni ściętych drzew powinien być | |dokonany właśnie na wysokości ścięcia. Przy naliczaniu kary w przypadku dwóch drzew gatunku sosna zwyczajna właściwie przyjęto zatem | |obwody pni drzew mierzonych na wysokości ścięcia. Organ pierwszej instancji dysponuje tymi danymi, ponieważ utrwalone one zostały w | |protokole oględzin wyciętych drzew, który sporządzony został w dniu 8 listopada 2005 r. Zdaniem SKO, jeżeli pozostały pień ma mniejszą | |wysokość niż 130 cm., pomiar powinien być dokonany na wysokości ścięcia. Po przyjęciu tak ustalonych obwodów pni ściętych drzew gatunku | |sosna zwyczajna, zastosowano następnie właściwe stawki opłat za usunięcie drzew oraz właściwy współczynnik różnicujący. | |W przypadku natomiast trzeciej sosny właściwe jest, jak to uczynił organ pierwszej instancji, ustalenie obwodu pnia poprzez przyjęcie | |najmniejszego promienia pnia i pomniejszenie wyliczonego obwodu o 10 %. Zgodnie bowiem z przepisem art. 89 ust. 3 ustawy z dnia 16 | |kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, jeżeli ustalenie obwodu zniszczonego lub usuniętego bez zezwolenia drzewa jest niemożliwe, z powodu| |braku kłody, obwód do wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej ustala się, przyjmując najmniejszy promień pnia i pomniejszając | |wyliczony obwód o 10 %. Ten sposób ustalenia wielkości drzewa będzie znajdował zastosowanie wówczas, gdy nie ma kłody drzewa (czyli | |drzewo zostało ścięte poniżej 130 cm), ale pozostał jednak pieniek. Dokonuje się wówczas pomiaru najmniejszego promienia pnia drzewa i | |pomniejsza go o 10 %, co w przybliżeniu powinno odpowiadać obwodowi pnia drzewa na wysokości 130 cm. W niniejszej sprawie zdołano | |ustalić najmniejszy promień pnia jednej sosny. Mając na uwadze powyższe ustalenia, za niesłuszny uznać należy wskazany przez skarżącego | |zarzut naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisu art. 89 ustawy o ochronie przyrody poprzez błędne dokonanie wyliczeń | |administracyjnej kary pieniężnej. Kolegium uchyliło treść pkt 3 zaskarżonej decyzji, odsyłającą do nieterminowego regulowania zobowiązań| |podatkowych, co przewiduje art. 87 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, odnoszący się jednak do opłat za usunięcie drzew. Natomiast | |możliwość naliczenia odsetek od nieterminowego uiszczenia wymierzonej kary za usunięcie drzew i przymusowego ściągnięcia tych płatności w| |trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewiduje art. 89 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody i w tej | |części Kolegium orzekło stosownie do brzmienia tego przepisu, mającego zastosowanie przy nieterminowym uiszczaniu kar za wycinkę drzew, | |co ma miejsce w niniejszej sprawie. Za nieuzasadnione Kolegium uznało zarzuty odwołania dotyczące naruszenia art.10 k.p.a., art. 77 § 2 | |k.p.a., art.79 k.p.a. i art.107 § 1 k.p.a. uzasadniając w tym zakresie szczegółowo swoje stanowisko w dalszej części uzasadnienia. | |Kolegium za nieuzasadniony uznało zarzut naruszenia przepisów art. 86 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody - poprzez błędną wykładnię | |i uznanie, że w przypadku usunięcia bez zezwolenia drzew, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mieniu w istniejących obiektach | |budowlanych, organ ma podstawy do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej określonej w art. 88 ust. 1 ustawy; art. 83 ust. 6 ustawy. | |Podniosło, że taka argumentacja skarżącego stanowi polemikę z ustaleniami dokonanymi także przez WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 13 | |września 2006 r. Sąd jednoznacznie wskazał już, że w przypadku usunięcia (bez zezwolenia) drzew, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi | |lub mienia w istniejących obiektach budowlanych, istnieją oczywiste podstawy do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Przepis art. | |86 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody nie określa bowiem przypadków, w których nie jest wymagane zezwolenie na usunięcie drzewa | |lub przypadków, w których nie wymierza się kary pieniężnej, a jedynie przypadki, w których nie pobiera się opłaty - w związku z wydaniem | |zezwolenia na usunięcie drzewa. Na usunięcie drzew zatem, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach | |budowlanych wymagane jest zezwolenie. Podobnie nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 83 ust. 6 tej ustawy. Przepis ten | |wymienia drzewa, na usunięcie których nie jest wymagane zezwolenie. Wyjątki te nie mają jednak zastosowania w niniejszej sprawie, dlatego| |też za usunięcie drzew, które nie są wymienione w tym przepisie, wymierza się administracyjną karę pieniężną. Artykuł 83 ust. 6 ustawy | |o ochronie przyrody enumeratywnie wymienia wypadki, kiedy zezwolenie na wycięcie drzew nie jest wymagane. W przepisie tym brak jest | |jednak wyjątku dotyczącego drzew chorych, zniszczonych, uszkodzonych czy też zagrażających życiu lub mieniu. Dlatego też w przypadku | |takich drzew wymagana jest uprzednia zgoda właściwego organu. Samowolnego wycięcia drzewa nie usprawiedliwia okoliczność, że zagrażało | |ono nawet bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych. Jeżeli więc usunięcie drzewa wymagało uzyskania | |uprzedniej zgody organu, to usunięcie obiektu przyrodniczego bez zachowania obowiązującego trybu stanowi delikt administracyjny. Za | |niezasadny Kolegium wobec tego uznało także zarzut naruszenia przepisu art. 88 ust. 5 ustawy o ochronie przyrody - poprzez jego | |niezastosowanie i uznanie, że zasadne jest wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej, pomimo ustalenia w trakcie postępowania | |dowodowego braku żywotności drzew z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości. | |Również na tę decyzję Spółka "[...]" wniosła skargę do Sądu wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji i umorzenie postępowania ze względu | |na przedawnienie i brak powstania zobowiązania. | |Wydanej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów procesowych: art. 10 k.p.a. w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. - poprzez nieprawidłowe doręczenie| |decyzji SKO w Koszalinie z dnia [...] sierpnia 2012 r. pełnomocnikowi skarżącej K. W., art.10 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 kpa i 80 | |k.p.a. - poprzez akceptację naruszenia dokonanego przez organ I instancji w postaci braku umożliwienia pełnomocnikowi zapoznania się z | |aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, które wskazała w skardze, art. 79 k.p.a. w postaci braku zawiadomienia | |pełnomocnika o terminie oględzin usuniętych drzew, art. 139 k.p.a. - poprzez wydanie w toku sprawy przez organ odwoławczy decyzji na | |niekorzyść strony odwołującej się, mianowicie wydanie przez SKO w Koszalinie decyzji administracyjnej w dniu [...] sierpnia 2012r., która | |znacznie pogorszyła sytuację prawną skarżącej w porównaniu ze stanem z dnia [...] sierpnia 2008r., tj. dnia wydania przez SKO w Koszalinie| |decyzji, która to była przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego, w wyniku którego sprawa ponownie była rozpatrywana przez SKO, a | |tym samym strona w dalszym ciągu nie ma możliwości skorzystania z uprawnień procesowych przysługujących na etapie organu I instancji, co| |świadczy o pogorszeniu sytuacji strony w wyniku skierowania skargi do WSA w Szczecinie, art. 7 i 8 k.p.a. - poprzez wydanie dwóch różnych| |decyzji w zakresie oceny skutków naruszenia uprawnień procesowych strony, w tym udziału w oględzinach i zawiadomień o tej czynności | |pełnomocnika, a tym samym wydanie decyzji mniej korzystnej dla strony, niż przed odwołaniem na drogę sądowo- administracyjną, co powoduje| |naruszenie zasady praworządności i obowiązku pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, art. 75 k.p.a. - poprzez brak | |dopuszczenia z urzędu dowodu z opinii biegłego z zakresu dendrologii, art. 68 § 1 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej oraz | |art. 70 § 1 ordynacji podatkowej w zw. z art. 281 ust. 1 ustawy o ochronie środowiska - poprzez wydanie decyzji po upływie terminu | |przedawnienia i po terminie możliwości wydania decyzji ustalającej obowiązek zapłaty administracyjnej kary pieniężnej, art. 77 § 1 i 80 | |k.p.a. - poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego m.in. przez uznanie, że doszło do wycięcia dwóch sosen zwyczajnych, mimo iż były one | |ułamane, co wynika z zeznań wszystkich przesłuchiwanych świadków, a tym samym sosny te nie miały korony i zgodnie z naukami | |dendrologicznymi nie mogą być uznane za drzewa, co prowadzi do wniosku, iż nie doszło do wycięcia drzew, za które może być nałożona | |administracyjna kara pieniężna, poprzez uznanie, że bezsporne jest, że M. O. dokonał wycięcia drzew w zakresie powierzonych mu prac | |porządkowych, w sytuacji gdy okoliczność ta jest wysoce sporna, ponieważ skarżąca twierdzi, iż nigdy nie wydawała pracownikowi polecenia | |wycięcia drzew, a także pracownik w przypadku tak poważnych ingerencji w drzewostan winien uzgodnić z pracodawcą zakres prac | |porządkowych, jednak tego zaniechał i działał całkowicie samowolnie, w związku z czym w tym zakresie dokonanie ustaleń przez SKO w | |Koszalinie jest bezpodstawne, poprzez dowolną ocenę dowodów i błędną akceptację dowolnych obliczeń Wójta w zakresie wysokości | |administracyjnej kary pieniężnej, w szczególności w sytuacji, gdy obliczenia oparte są na błędnych oględzinach pni, które Skarżąca w | |całości kwestionuje. | |Skarżąca Spółka podniosła także zarzuty naruszenia prawa materialnego: | |-art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody - poprzez uznanie, że posiadacz | |nieruchomości odpowiada na zasadzie ryzyka za wycięcie drzew przez pracownika, który dokonał wycięcia samowolnego, bez polecenia | |służbowego pracodawcy i ustalenie związku przyczynowego między działaniem Spółki a wycięciem drzew, | |-art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody - poprzez błędną wykładnię zwrotu "usunięcie drzew" i uznanie za drzewa dwóch kikutów | |pni, bez korony drzewa, ze względu na wcześniejsze ułamanie koron dwóch sosen zwyczajnych, a także uznanie za drzewo — drzewa | |uschniętego, które faktycznie stało się drewnem, tj. martwą częścią przyrody, | |- art. 89 ust. 3 oraz art. 85 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody - poprzez brak jego zastosowania, a także błędną wykładnię, co | |słusznie podkreślił WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 28 stycznia 2009r. sygn. akt II SA/Sz 782/08, co powodowało konieczność uchylenia | |decyzji organu I i II instancji, ze względu na naruszenie prawa materialnego - przy czym, co do dwóch drzew aktualna kara pieniężna jest | |wyższa, niż w poprzednim postępowaniu administracyjnym, | |-art. 38 kodeksu cywilnego - poprzez jego niezastosowanie i ustalenie, że skarżąca może podnosić odpowiedzialność administracyjną za | |działanie pracownika działającego samowolnie, bez zgody i akceptacji organu, | |-wydanie decyzji bez podstawy prawnej w zakresie pkt 1 i 2 decyzji SKO - na co wskazywał już wyrok WSA w Szczecinie z dnia 28 stycznia | |2009 r. sygn. akt II SA/Sz 782/08 - "trzeba jednak dodać, iż choć o powyższej zasadzie organ I instancji winien poinformować stronę | |zobowiązaną do zapłacenia kary, to jednak kwestie określone w pkt 2 i 3 rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji wynikają wprost z | |przepisów ustawy i rozstrzygnięcie w tym zakresie jest zbędne, a nawet wydane bez podstawy prawnej" - a tym samym błędnie decyzja SKO | |utrzymała w mocy pkt 2 decyzji Wójta z dnia 16.06.2008., a także bezpodstawnie dokonała zmiany pkt 3 decyzji, | |-art. 88 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody - poprzez jego niezastosowanie, mimo że na tej podstawie Wójt ma możliwość umorzenia w całości| |kary, jeżeli posiadacz nieruchomości odtworzył w najbliższym sezonie wegetacyjnym zniszczony teren zieleni - przy czym Skarżąca od roku | |2005r. dokonała nasadzeń drzew - sosen - w ilości około 200 sztuk, a tym samym dokonała w pełni odtworzenia - w związku z czym w | |przypadku, gdyby w 2008r. pełnomocnik miał możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym złożyłby w tym zakresie odpowiednie wnioski | |dowodowe. | |Po raz kolejny rozpoznając sprawę, WSA w Szczecinie stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie jej zarzuty | |uznał za uzasadnione. | |W związku z ponownym zarzutem naruszenia przepisów art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, przytoczył| |treść art.170 p.p.s.a. wskazał, że w kwestii naruszenia art. 88 ust. 1 pkt 2 wypowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny w | |wyroku z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 1970/06. Uznał ten zarzut za niezasadny wyjaśniając, że posiadaczem nieruchomości | |jest spółka kapitałowa posiadająca osobowość prawną, a wycięcia drzew dokonał pracownik zatrudniony przez tą Spółkę na podstawie umowy o | |pracę. Zatem Spółka jako pracodawca ponosi ryzyko gospodarcze prowadzonej działalności. W tym samym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny | |w Warszawie wypowiedział się również co do zasadności nałożenia kary przewidzianej w przepisie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy w przypadku | |usunięcia drzew zniszczonych lub obumarłych. Sąd drugiej instancji wyjaśnił, że usunięcie drzew obumarłych jak i zagrażających | |bezpieczeństwu wymaga uzyskania zezwolenia. To właściwy organ, kompetentny w zakresie ochrony przyrody, dokonuje oceny, czy wskazane we | |wniosku drzewo jest obumarłe lub czy zagraża bezpieczeństwu. Posiadacz nieruchomości nie jest podmiotem uprawnionym do dokonywania tego | |typu ocen i decydowania o tym, czy i które drzewo należy usunąć. Za chybiony Sąd pierwszej instancji uznał zarzut skargi naruszenia | |przepisu art. 38 kodeksu cywilnego, ponieważ organy administracyjne nie są uprawnione do orzekania na podstawie przepisów materialnego| |prawa cywilnego. Za nietrafny Sąd uznał naruszenie przepisu art. 88 ust. 6 ustawy. Wskazany przepis umożliwia umorzenie kary za | |zniszczenie terenów zieleni, jeżeli posiadacz nieruchomości odtworzył w najbliższym sezonie wegetacyjnym zniszczony teren zieleni. | |Tymczasem przedmiotowa sprawa dotyczy kary za usunięcie drzew bez zezwolenia, a nie zniszczenia terenów zieleni. | |W ocenie Sądu pierwszej instancji skarga okazała się jednak zasadna z innych przyczyn. | |Zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy - administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 88 ust. 1, ustala się, z zastrzeżeniem ust. 5, w | |wysokości trzykrotnej opłaty za usunięcie drzew lub krzewów ustalonej na podstawie stawek, o których mowa w art. 85 ust. 4 pkt 1, ust. 5 | |i 6. Zgodnie natomiast z art. 85 ust. 1 i 2 opłatę za usunięcie drzew ustala się na podstawie stawki zależnej od obwodu pnia oraz rodzaju| |i gatunku drzewa, przy czym obwód pnia mierzony jest na wysokości 130 cm. Takie naliczenie opłat za usuwanie drzewa może mieć jednak | |miejsce wyłącznie w sytuacji, gdy można wymierzyć obwód pnia drzewa na wysokości 130 cm. | |Sąd wskazał, że w art. 89 ustawy, zawarte zostały także inne wskazania co do podstaw ustalenia wysokości kar pieniężnych, mianowicie gdy | |brak jest możliwości ustalenia obwodu usuniętego drzewa na wysokości 130 cm: | |- jeżeli ustalenie obwodu lub gatunku usuniętego bez zezwolenia drzewa jest niemożliwe, z powodu wykarczowania pnia i braku kłody, dane | |do wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej ustala się na podstawie informacji zebranych | |w toku postępowania administracyjnego, powiększając ją o 50% (ust. 2); | |- jeżeli ustalenie obwodu zniszczonego lub usuniętego bez zezwolenia drzewa jest niemożliwe, z powodu braku kłody, obwód do wyliczenia | |administracyjnej kary pieniężnej ustala się, przyjmując najmniejszy promień pnia i pomniejszając wyliczony obwód o 10% (ust. 3). | |Według uzasadnienia zaskarżonej decyzji, przy naliczaniu administracyjnej kary pieniężnej, która w myśl przepisu art. 89 ust. 1 ustawy | |stanowi trzykrotność ustalonej opłaty za usunięcie drzew lub krzewów, organ przyjął następujące dane: | |- określone w cm - mierzone na wysokości cięcia obwody pni dwóch ściętych drzew gatunku sosna zwyczajna; | |- obwód pnia trzeciego drzewa gatunku sosna zwyczajna określono natomiast na podstawie zmierzonego najmniejszego promienia zachowanego | |pnia i przy pomniejszeniu wyliczonego obwodu o 10 %; | |- kwotę 30,91 zł. - stawka za 1 cm obwodu pnia ściętego drzewa gatunku sosna zwyczajna; 2,37 współczynnik różnicujący dla każdego | |ściętego drzewa | |o obwodzie pnia 51 - 100 cm, 3,70 współczynnik różnicujący dla każdego ściętego drzewa o obwodzie pnia 101 - 200 cm; | |Dokonując przemnożenia wskazanych wyżej wartości w przypadku każdego | |z usuniętych drzew, a następnie obliczając trzykrotność uzyskanego wyniku, organ pierwszej instancji naliczył administracyjną karę | |pieniężną w łącznej wysokości 81.216,84 zł. | |W przypadku jednego z usuniętych drzew kara została wymierzona, jako trzykrotność iloczynu obwodu pnia drzewa ustalonego poprzez | |przyjęcie najmniejszego promienia pnia (obwód pomniejszono następnie o 10 %), współczynnika różnicującego i stawki za 1 cm obwodu pnia | |drzewa, a więc zgodnie | |z art. 89 ust. 3 ustawy. | |Kara pieniężna, w przypadku pozostałych dwóch drzew, została wymierzona jako trzykrotność iloczynu obwodu pnia drzewa (mierzonego na | |wysokości ścięcia, przy czym z protokołu oględzin z 8 listopada 2005 r. nie wynika jaka to była wysokość, ale załączone przez Straż | |Gminną do pisma z 6 grudnia 2005 r. zdjęcia wskazują, iż cięcie nastąpiło przy ziemi) oraz właściwego współczynnika różnicującego i | |stawki za 1 cm obwodu pnia drzewa. | |Zdaniem Sądu, w świetle przytoczonego powyżej art. 89 ustawy, kara pieniężna obliczona za wycięcie wszystkich trzech drzew powinna zostać| |wyliczona według zasady określonej w art. 89 ust. 3 z pewnością bowiem, już w czasie sporządzania pierwszych oględzin wyciętych drzew, | |tj. 8 listopada 2005 r., nie istniały kłody ściętych drzew, przez co niemożliwe było ustalenie obwodu tych drzew na wysokości 130 cm, | |ale istniały pnie tych drzew ścięte przy ziemi, co pozwalało na ustalenie najmniejszego promienia pnia. Nieprawidłowe sporządzenie | |protokołu oględzin | |w dniu 8 listopada 2005 r. nie może spowodować zastosowania mniej korzystnego dla strony sposobu ustalenia obwodu pnia, niż określony w | |art. 89 ust. 3 ustawy | |o ochronie przyrody. | |Biorąc pod uwagę powyższe Sąd uznał, że naruszenie prawa materialnego, poprzez niezastosowanie art. 89 ust. 3 ustawy i błędną wykładnię | |art. 85 ust.1 i 2 tej ustawy, zarówno przez organ I instancji, jak i organ odwoławczy, miało wpływ na wynik sprawy. Wyjaśnił, że wskazane| |powyżej naruszenie prawa materialnego wypływa z nienależytego wyjaśnienia stanu faktycznego, a to braku ustalenia w toku dokonywanych w | |dniach 8 listopada 2005r. oraz 21 kwietnia 2008r. oględzin najmniejszych promieni pni usuniętych drzew. Niewątpliwie możliwe było | |dokonanie takich ustaleń w dniu 8 listopada 2005 r., natomiast co do oględzin przeprowadzonych w dniu 21 kwietnia 2008 r., to protokół | |nie zawiera wystarczających, przekonujących, informacji dlaczego odkopano tylko jeden pień i odstąpiono od odkopania pozostałych dwóch | |pni. W takiej sytuacji nie bez znaczenia pozostaje, że w drugich oględzinach nie brał udziału pełnomocnik skarżącego. Dlatego za słuszny | |uznał zarzut skargi o naruszeniu w toku postępowania administracyjnego przepisów art. 77 k.p.a. w związku z art. 10 k.p.a. | |Odnosząc się do innych zarzutów skargi naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, Sąd wyjaśnił, że jakkolwiek decyzja organu | |odwoławczego została skierowana na nieprawidłowy adres pełnomocnika (poprzedni adres prowadzenia kancelarii), to w sytuacji gdy w | |rezultacie pełnomocnik odebrał decyzję | |i skarga wniesiona została z zachowaniem terminu, za nie mające wpływu na wynik sprawy uznać należy naruszenie przepisu art. 40 § 2 | |k.p.a. Naruszenie to nie mogło stanowić podstawy do uchylenia decyzji organu odwoławczego celem umożliwienia wniesienia skargi przez | |profesjonalnego pełnomocnika. Pełnomocnik taką możliwość posiadał, nadto w każdej mógł przystąpić do postępowania. | |Zarzut naruszenia przepisów art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. w ocenie Sądu, jest o tyle zasadny o ile dotyczy oparcia | |obliczenia wysokości kary na błędnych oględzinach pni. | |Organy nie mogły również naruszyć przepisów art. 68 § 1 w związku z art. 21 § 1 pkt 2 oraz art. 70 § 1 ordynacji podatkowej, skoro | |wskazane przepisy nie znajdują zastosowania w przedmiotowej sprawie. W szczególności przepis art. 281 ust. 1 ustawy o ochronie środowiska| |nie statuuje zasady zastosowania przepisów ordynacji podatkowej do postępowania w przedmiocie nałożenia kary za usunięcie drzew bez | |wymaganego zezwolenia. Sąd wyjaśnił, że sąd administracyjny w żadnej sytuacji procesowej nie jest uprawniony do umorzenia postępowania | |administracyjnego, ponieważ to może nastąpić wyłącznie w drodze decyzji administracyjnej (art. 105 § 1 k.p.a.), zaś Sąd nie wydaje | |decyzji. Rodzaje wyroków Sądu administracyjnego wskazane zostały w art. 145 – 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami | |administracyjnymi. | |W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135, art. 152 | |p.p.s.a. orzekł jak we wskazanym na wstępie wyroku. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a. | |Skargę kasacyjną od opisanego na wstępie wyroku wniosła Spółka "[...] reprezentowana przez adw. K. W. zarzucając : | |- naruszenie przepisów prawa materialnego: | |1.art.18 ust.1 pkt 1a (powinno być §18 ust.1 pkt 1a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat | |za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z § 1 pkt 3 | |rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16.12.2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed | |sądami administracyjnymi poprzez ich niezastosowanie i uznanie, że przedmiotem skargi przed sądem pierwszej instancji nie była należność | |pieniężna w sytuacji gdy sąd ustalił wpis na kwotę 1624,00zł tj. jako 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia na podstawie w/w § 1 pkt 3, | |tym samym kwota zasądzonych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego winna być ustalona na podstawie § 18 ust.1 pkt 1a w/w | |rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, | |2.art.68 § 1 w zw. z art. 21§1 pkt 2 i art.70 §1 ordynacji podatkowej w zw. z art.281 ust.1 ustawy o ochronie środowiska – poprzez | |błędne uznanie, że przepisy te nie mają zastosowania w sprawie w szczególności, że przepis art.281 ust.1 nie statuuje zasady zastosowania| |przepisów ordynacji podatkowej do postepowania w przedmiocie nałożenia kary za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, a tymczasem | |przepis ten odsyła do ordynacji podatkowej w tym, co do przedawnienia gdyż sama ustawa nie zawiera takiej regulacji, a brak jest innej w| |tym zakresie, która mogłaby kwestię przedawnienia w związku z nałożeniem kary administracyjnej za usunięcie drzew bez zezwolenia w | |jakikolwiek inny sposób rozstrzygnąć, co z kolei pozwalałoby na umorzenie postępowania ze względu na przedawnienie i brak powstania | |zobowiązania w związku z upływem okresu 3 lat na doręczenie decyzji ustalającej zobowiązanie; | |Zarzucono także naruszenie prawa procesowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy: | |1.art.141 § 4 w zw. z art.161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 88 ust.6 ustawy o ochronie przyrody poprzez niezastosowanie, w sytuacji gdy| |postępowanie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, że skarżący od 2005r. dokonał nasadzenia sosen w ilości około 200 sztuk, co | |powoduje że dokonał odtworzenia zniszczonego terenu zieleni, a związku z tym na podstawie art.88 ust. 6 karę za zniszczenie terenów | |zieleni umarza się w całości, | |2.art.141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak zawartej w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia w zakresie | |dotyczącym przedawnienia kary administracyjnej, w sytuacji gdy sąd stwierdził, że powołane przepisy art.68 § 1 w zw. z art. 21§1 pkt 2 i | |art.70 §1 ordynacji podatkowej w zw. z art.281 ust.1 ustawy o ochronie środowiska nie mają zastosowania w sprawie. Sąd powinien wskazać, | |które wobec tego przepisy mają zastosowanie dla określenia terminu przedawnienia zapłaty administracyjnej kary pieniężnej, | |3. art. 170 w zw. z art.141 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że Sąd jest związany wcześniejszymi ocenami prawnymi wyrażonymi | |wcześniej w tej sprawie, wbrew wyrokowi NSA z 11.07.2012r. sygn. akt 1008/12, że moc wiążąca prawomocnego orzeczenia w rozumieniu | |art.170 p.p.s.a., co do zasady dotyczy rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia, co doprowadziło do braku rozważenia przez Sąd | |pierwszej instancji w uzasadnieniu wyroku szeregu zarzutów podnoszonych przez skarżącą w skardze. Podkreślono, że dopiero aktualnie | |pierwszy raz sprawa dotyczy ostatecznej decyzji administracyjnej. Oznacza to, że wcześniejsze poglądy NSA wyrażone w tej sprawie nie | |mogą być wiążące w związku z tym, że stan faktyczny sprawy nie został w sposób prawidłowy ustalony i do rozpatrzenia pozostaje szereg | |wniosków dowodowych skarżącego. W ocenie skarżącego poprzednie wyroki NSA w tej sprawie zapadały w innym stanie faktycznym, a nadto | |dotyczyły innych merytorycznie decyzji. | |W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca Spółka wniosła o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 189 i 161 § 1 | |pkt 3 p.p.s.a. i zmianę zaskarżonego wyroku w pkt III poprzez zasądzenie od SKO na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania | |sądowego w kwocie 5.224,00, w tym kwoty 1624,00 tytułem zwrotu wpisu sądowego oraz 3600,00zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa | |procesowego. Ewentualnie wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżąca wniosła o | |zasądzenie od SKO kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. | | | | | |Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: | | | | | |Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, zgodnie bowiem z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.| |Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) rozpoznaje sprawę w granicach | |skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności | |postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi | |kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony | |jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. | |Sąd pierwszej instancji uchylił decyzje organów obu instancji uznając, że doszło do naruszenia prawa materialnego, poprzez | |niezastosowanie przy rozstrzygnięciu sprawy art. 89 ust. 3 ustawy i błędną wykładnię art. 85 ust.1 i 2 tej ustawy, czyli z uwagi na | |przyjęcie błędnej metody obliczenia wysokości kary. Takiej oceny Sądu skarżąca Spółka nie kwestionowała w skardze kasacyjnej. | |Przechodząc do oceny skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że jest ona zasadna tylko w części, w jakiej zarzuca błędne ustalenie przez| |Sąd pierwszej instancji kosztów postępowania sądowego należnych skarżącej Spółce (pkt. III zaskarżonego wyroku). Wynika to stąd, że w | |sprawach w których zaskarżony do sądu pierwszej instancji akt obejmuje należność pieniężną - tak jak ma to miejsce w tej sprawie | |-stosuje się wpis stosunkowy obliczony na podstawie § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz | |szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 221,poz.2193 ze zm.). W związku z tym, | |zgodnie z §18 ust.1 pkt 1a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie | |oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163,poz.1348 z późn.zm), do | |obliczenia opłaty za czynności adwokackie w tej sprawie mają zastosowanie stawki minimalne określone w § 6 pkt 1-7 rozporządzenia w | |zależności od wartości przedmiotu sporu. W świetle § 6 pkt 6 w/w rozporządzenia stawka minimalna przy wartości przedmiotu sprawy powyżej| |50.000 zł. do 200.000 zł. wynosi 3.600 zł. Wobec tego w niniejszej sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia była kwota 81.216,84 zł. | |opłata za czynności adwokackie wynosi 3.600 zł., a nie 240 zł, które Sąd pierwszej instancji przyznał pełnomocnikowi strony skarżącej. | |Oznacza to, że Sąd I instancji naruszył w tym zakresie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt a oraz z § 6 pkt 6 | |rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb | |Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, poprzez przyznanie pełnomocnikowi skarżącej kwoty 240 złotych, zamiast | |kwoty 3.600 zł. Łącznie z kwotą poniesionego wpisu sądowego od skargi - wynoszącego 1624,00zł., koszty postępowania sądowego przed | |Sądem pierwszej instancji, jakie poniosła skarżąca Spółka wynosiły wobec tego 5224,00zł., a nie 1864,00zł. | |Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. i w związku z § 18 ust. 1 pkt | |a/ oraz z § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz | |ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - uchylił pkt III zaskarżonego wyroku i orzekł o | |kosztach postępowania sądowego poniesionych przez skarżącą Spółkę w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji (pkt.1 wyroku). | |Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione. | |W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie art.141 § 4 w zw. z art.161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 88 ust.6 ustawy o ochronie przyrody| |poprzez ich niezastosowanie. Skarżący uważa, że postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, że dokonał od 2005r. | |nasadzenia sosen w ilości około 200 sztuk, czyli odtworzył zniszczony teren zieleni, a związku z tym na podstawie art.88 ust. 6 ustawy o| |ochronie przyrody, kara za zniszczenie terenów zieleni powinna zostać umorzona w całości. Zarzut ten jest całkowicie chybiony. | |Przepis art. 88 ust. 6 cyt. ustawy o ochronie przyrody stanowi, że nałożoną administracyjną karę pieniężną za zniszczenie terenów | |zieleni umarza się w całości, jeżeli posiadacz nieruchomości odtworzył w najbliższym sezonie wegetacyjnym zniszczony teren zieleni. | |Oznacza to, że wbrew zarzutowi kasacyjnemu, powyższy przepis nie ma zastosowania w tej sprawie, ponieważ jej przedmiotem jest nałożenie | |administracyjnej kary pieniężnej za wycięcie przez skarżącą Spółkę bez wymaganego zezwolenia trzech drzew – sosen, a nie za | |zniszczenie terenów zieleni. W tym przypadku ustawodawca nie zezwala na żadną analogię biorąc pod uwagę hipotezę, dyspozycję jak i | |sankcję administracyjną danego unormowania, które stanowi art. 88 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy o ochronie przyrody dotyczący kary | |administracyjnej za usunięcie drzew i krzewów bez wymaganego pozwolenia, a nie za zniszczenie terenów zieleni. Dlatego też nie jest | |zasadny zarzut naruszenia art. 88 ust. 6 tej ustawy, skoro nie mógł być w tej sprawie stosowany. Nie budzi żadnych wątpliwości, że | |ustawodawca odróżnia stan faktyczny polegający na usuwaniu drzew bez zezwolenia i stan polegający na zniszczeniu terenów zieleni. Sąd | |pierwszej instancji słusznie wobec tego uznał za nietrafny zarzut naruszenia art.88 ust.6 ustawy, skoro rozpoznawana sprawa dotyczy kary| |za usunięcie drzew bez zezwolenia a nie zniszczenia terenów zieleni. Dalsze wnioski skargi kasacyjnej związane z tym zarzutem na temat | |umorzenia kary administracyjnej, czy też umorzenia postępowania sądowego są więc zupełnie bezprzedmiotowe, pomijając oczywiście fakt, że | |w sprawie brak było w jakimkolwiek momencie procedowania przez Sąd pierwszej instancji, przesłanek do umorzenia postępowania sądowego na| |podstawie art.161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wnoszący skargę kasacyjną myli przesłanki umorzenia postępowania administracyjnego przez organ | |administracji publicznej w oparciu o art.105 k.p.a., od przesłanki bezprzedmiotowości postępowania sądowego w rozumieniu art. 161 § 1 pkt| |3 p.p.s.a. dającej podstawę sądowi administracyjnemu do umorzenia postępowania sądowego. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji nie| |miał żadnych podstaw prawnych do umorzenia postępowania sądowego. | |Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 170 w zw. z art.141 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne | |uznanie, że Sąd jest związany wcześniejszymi ocenami prawnymi wyrażonymi w tej sprawie, co doprowadziło w ocenie skarżącej Spółki do | |braku rozważenia przez Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu wyroku szeregu zarzutów podnoszonych przez nią w skardze, które w dalszej| |części podtrzymuje. | |Na poparcie tego zarzutu skarżąca Spółka powołała się m.in. na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11.07.2012r. sygn. akt | |1008/12, w którym wskazano, że moc wiążąca prawomocnego orzeczenia w rozumieniu art.170 p.p.s.a., co do zasady dotyczy rozstrzygnięcia | |zawartego w sentencji orzeczenia. | |Przepis art.170 p.p.s.a. stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne | |organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. | |Jakkolwiek z treści tego przepisu zdaje się wynikać, że moc wiążąca orzeczenia odnosi się do rozstrzygnięcia zawartego w jego sentencji, | |to trzeba mieć na względzie, że uzasadnienie orzeczenia stanowiące integralną jego część- jeżeli zostało sporządzone-powinno stanowić | |podstawę w odczytaniu treści zawartej w tej sentencji. W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz doktrynie ugruntowane jest | |stanowisko, że moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 p.p.s.a. w odniesieniu do sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż | |dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się | |dane zagadnienie , nie może być ono ponownie badane (por. np. wyrok NSA z dnia 6.03.2014r. sygn.akt II OSK 2423/12, wyrok NSA z dnia | |8.02.2013r.,sygn.akt II OSK 2720/12, wyrok NSA z 14.06.2011r. sygn.akt II OSK 1103/10, wyrok NSA z dnia 24.06.2014r. sygn.akt I GSK | |446/13, wyrok NSA z dnia 8.06.2011r. sygn. akt I OSK 385/1, - wszystkie publ.www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Na pełną aprobatę zasługuje | |wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2010 r., III SA/Wr 751/09( LEX nr 564453), w którym wyrażono pogląd, że skoro związanie | |wynikające z art. 170 p.p.s.a. odnosi się do kolejnych postępowań, to tym bardziej dotyczy sprawy, w której zapadł prawomocny wyrok. | |Istota tak ustanowionego związania prawomocnym orzeczeniem wyraża się w tym ,że określone przepisem podmioty muszą brać pod uwagę | |istnienie treści prawomocnego orzeczenia. Skarżący kasacyjnie nie zauważa, że dla prawidłowego odczytania treści orzeczenia trzeba | |kierować się jego uzasadnieniem, jako że rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika. | |Sąd rozpoznający między tymi samymi stronami spór, musi przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak przyjęto w | |prawomocnym, wcześniejszym wyroku. Stanowisko przeciwne, uznające możliwość czynienia przez sądy ustaleń sprzecznych z treścią | |prawomocnego orzeczenia sądu, jest nie do pogodzenia z zasadą demokratycznego państwa prawnego ujętą w art.2 Konstytucji RP oraz | |określoną w art. 7 Konstytucji RP zasadą legalizmu. Ponadto zagrożone byłoby ratio legis art. 170 p.p.s.a. polegające na | |zagwarantowaniu spójności i logiki działania organów państwa oraz na zapobieżeniu współistnieniu w obrocie prawnym orzeczeń nie do | |pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy(por. wyrok NSA z 7.06.2013r. sygn. akt I FSK 1095/12 publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). | |Skarżący formułując zarzut naruszenia art.170 p.p.s.a nie wyjaśnił jednak, które kwestie prawne przyjęte we wcześniejszych orzeczeniach| |Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadłych w tej sprawie, nie są wiążące dla Sądu pierwszej instancji tj. w jaki sposób Sąd pierwszej | |instancji naruszył powyższy przepis. Wątpliwości tej nie usuwa treść uzasadnienia tego zarzutu, w którym strona skarżąca kasacyjnie, | |ogólnie zauważa, że wcześniejsze wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego wydawane w tej sprawie, dotyczyły innego stanu faktycznego, | |innych merytorycznie decyzji, dlatego zdaniem skarżącej Spółki, Sąd pierwszej instancji błędnie uznając, że jest związany orzeczeniami | |NSA na podstawie art.170 p.p.s.a., pominął ocenę zarzutów podnoszonych w skardze. Z uzasadnienia tego zarzutu kasacyjnego nie sposób | |wywieść, które zarzuty skargi skierowanej do Sądu pierwszej instancji nie zostały ocenione przez ten Sąd przez błędne rozumienie art.170| |p.p.s.a. i jaki to miało wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji powyższy zarzut kasacyjny, wadliwie skonstruowany - nie spełniający | |wymogów art.176 p.p.s.a. nie mógł być poddany merytorycznej ocenie przez Naczelny Sąd Administracyjny. | |Dla porządku wskazać należy, że niewątpliwie Sąd pierwszej instancji związany jest i temu związaniu przy rozpoznaniu sprawy nie uchybił, | |stanowiskiem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny we wcześniejszym wyroku wydanym w tej sprawie w dniu 31 stycznia 2008r. | |sygn. akt II OSK 1970/06, w którym stwierdził że "w rozpatrywanej sprawie posiadaczem nieruchomości jest spółka kapitałowa posiadająca | |osobowość prawną. Wycięcia drzew dokonał pracownik zatrudniony przez tą Spółkę na podstawie umowy o pracę. Zatem Spółka, jako pracodawca | |ponosi ryzyko gospodarcze prowadzonej działalności. Pracownik działał w interesie pracodawcy, w ramach obowiązków bezpośrednio związanych| |ze świadczeniem pracy. Pracownik bowiem nie dokonał wycięcia drzew na swój użytek, skoro po pocięciu ich na kawałki część złożył w | |kotłowni i następnie częściowo spalił. W tym zakresie stanowisko Sądu pierwszej instancji jest jak najbardziej prawidłowe. W tej sytuacji| |bowiem za działania pracownika odpowiedzialność ponosi Spółka w ramach ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością." | |Skarżąca Spółka zarzuciła także naruszenie art.141 § 3 p.p.s.a. w powiązaniu z art.170 p.p.s.a. | |Art. 141 § 3 p.p.s.a. stanowi, że odmowa sporządzenia uzasadnienia wyroku następuje postanowieniem wydanym na posiedzeniu niejawnym. | |Przepis ten dotyczy zatem przypadku, gdy sąd pierwszej instancji odmawia sporządzenia uzasadnienia wyroku. Oczywistym jest zatem, że nie | |może on być podstawą kwestionowania poprawności uzasadnienia wyroku sądu, jak zdaje się to rozumie wnoszący skargę kasacyjną. W | |rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji sporządził uzasadnienie wyroku, dlatego powoływany przez Skarżącą Spółkę przepis art.141 §| |3 p.p.s.a. nie miał i nie ma w tej sprawie zastosowania, co wyklucza jego naruszenie. | |Za nieskuteczny należy także uznać, zawarty w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego tj. | |art.68 § 1 w zw. z art. 21§1 pkt 2 i art.70 §1 ordynacji podatkowej w zw. z art.281 ust.1 ustawy o ochronie środowiska – poprzez | |błędne uznanie, że przepisy te nie mają zastosowania w sprawie, który to zarzut powiązany jest z zarzutem naruszenia przez Sąd | |pierwszej instancji art.141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak zawartej w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia w| |zakresie dotyczącym przedawnienia kary administracyjnej. Zdaniem strony skarżącej Sąd pierwszej instancji powinien wskazać, które | |przepisy mają zastosowanie dla określenia terminu przedawnienia zapłaty administracyjnej kary pieniężnej. | |W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że czym innym jest przedawnienie wymierzenia kary administracyjnej, a czym innym przedawnienie | |zapłaty tej kary, które to pojęcia skarżący myli i stosuje zamiennie. Ustawa o ochronie przyrody reguluje sprawę przedawnienia obowiązku | |zapłaty kary, a więc kary już wymierzonej decyzją administracyjną, stanowiąc w art.89 ust.7, że kary nie uiszcza się po upływie 5 lat od| |końca roku, w którym upłynął termin jej wniesienia. | |Brak jest aktualnie w ustawie o ochronie przyrody regulacji wprowadzających przedawnienie wymierzenia kary za usunięcie drzew bez | |pozwolenia. Powoływany w skardze kasacyjnej przepis art.281 ust.1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o ochronie środowiska (Dz.U. z | |2013.1232 j.t). brzmi: do ponoszenia opłat za korzystanie ze środowiska oraz administracyjnych kar pieniężnych stosuje się odpowiednio | |przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują | |marszałkowi województwa albo wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska. Przepis ten dotyczy jednak opłat i kar pieniężnych | |nakładanych w oparciu o przepisy ustawy o ochronie środowiska, a nie ustawy o ochronie przyrody. Ma rację zatem Sąd pierwszej instancji,| |że przepis art. 281 ust. 1 w/w ustawy o ochronie środowiska nie statuuje zasady zastosowania przepisów ordynacji podatkowej do | |postępowania w przedmiocie nałożenia kary za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. | |Dalsze rozważania na temat instytucji przedawnienia wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez pozwolenia są jednak w | |okolicznościach tej sprawy bezprzedmiotowe z uwagi na wyrok TK z dnia 1 lipca 2014r.w sprawie sygn. akt SK 6/12. | |Podkreślić należy, że kontrolowane w tej sprawie decyzje administracyjne, aczkolwiek wyeliminowane z obrotu prawnego przez Sąd | |pierwszej instancji, zostały wydane na podstawie art. 88 ust.1 pkt 2 i art.89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. | |Dlatego nie sposób pominąć w tej sprawie faktu, że po złożeniu skargi kasacyjnej zgodność powyższych przepisów z ustawą zasadniczą badał | |Trybunał Konstytucyjny. Rozpoznając skargi konstytucyjne, Trybunał w wyroku z dnia 1 lipca 2014r. w sprawie sygn. akt SK 6/12 orzekł, | |że: | |I. "Art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627, 628 i 842) | |przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie | |bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu | |na okoliczności tego czynu, są niezgodne z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. | |II. Przepisy wymienione w części I tracą moc obowiązującą z upływem 18 (osiemnastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw | |Rzeczypospolitej Polskiej. | |Ponadto postanowił na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. | |643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070, z 2005 r. Nr 169, poz. 1417, z 2009 r. Nr 56, poz. 459 i Nr| |178, poz. 1375, z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1307 oraz z 2011 r. Nr 112, poz. 654) umorzyć postępowanie w pozostałym | |zakresie". | |Tak więc TK uznał za niezgodne z Konstytucją RP przepisy art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, ale | |równocześnie odroczył utratę przez te przepisy mocy obowiązującej. | |W wyroku z dnia 4 grudnia 2014r. w sprawie sygn. akt II OSK 2695/14 (publ.orzeczenia.nsa.gov.pl),Naczelny Sąd Administracyjny rozważał | |wpływ odroczenia mocy obowiązującej norm prawnych uznanych przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z ustawą zasadniczą, na rozpoznawaną| |sprawę podkreślając, że kwestia ta wywoła duże rozbieżności tak w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego, Naczelnego | |Sądu Administracyjnego, ale również i w doktrynie. W uzasadnieniu powyższego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił i dokonał | |szerokiej analizy poglądów reprezentowanych w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego jak i Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu | |Administracyjnego i m.in. wskazał, że akt normatywny uchylony (w całości lub w części) na skutek orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, | |niezależnie od odroczenia utraty jego mocy obowiązującej, traci cechę domniemania konstytucyjności. Wzruszenie tego domniemania | |następuje już z momentem ogłoszenia wyroku Trybunału na sali rozpraw (wyroki Trybunału Konstytucyjnego: z dnia 27 kwietnia 2005 r. sygn. | |akt P 1/05, OTK-A z 2005 r., nr 4, poz. 42; z dnia 13 marca 2007 r. sygn. akt K 8/07, OTK-A z 2007 r., nr 3, poz. 26; z dnia 11 maja 2007| |r. sygn. akt K 2/07, OTK-A z 2007 r., nr 5, poz. 48). Z tą też chwilą nie ma już żadnych wątpliwości, że taki akt nie spełnia | |standardów konstytucyjnych. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w indywidualnie określonych sytuacjach, mimo odroczenia | |w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2014 r. (sygn. akt SK 6/12) utraty mocy obowiązującej przepisów art. 88 ust. 1 pkt 2 i | |art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 627), przy uwzględnieniu celu | |tego odroczenia, fakt stwierdzenia niezgodności z Konstytucją RP ww. norm, jak również funkcja i ustrojowe zadania sądów | |administracyjnych oraz ich autonomia orzecznicza pozwalają na odmowę zastosowania przez Sąd ww. przepisów. Pomimo przesunięcia w czasie o| |18 miesięcy utraty mocy obowiązującej ww. przepisów, Naczelny Sąd Administracyjny w/w sprawie sygn. akt II OSK 2695/14 odmówił ich | |zastosowania, jako niekonstytucyjnych wobec wprowadzenia nieproporcjonalnych ograniczeń prawa własności. | |Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę, w pełni podziela reprezentowany wyżej pogląd, co w konsekwencji prowadzi do | |uznania, że aktualnie przepisy te nie mogą stanowić podstawy do orzekania kar pieniężnych za usunięcie drzew bez zezwolenia i co czyni | |bezprzedmiotowymi rozważania na temat przedawnienia ich wymierzania. | |Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna w pozostałej części została oddalona na podstawie art.184 p.p.s.a. (pkt II wyroku). | |Orzekając o kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny skorzystał z możliwości, która wynika z art. 207 § 2 p.p.s.a i postanowił | |odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości z uwagi na fakt, że uwzględniono tylko jeden z zarzutów | |podnoszonych w skardze kasacyjnej, a dotyczący ustalenia opłaty za czynności adwokackie przed wojewódzkim sądem administracyjnym. | | | | | | | | |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło