III SA/Wa 2765/16

WyrokWSA w Warszawie2017-07-26

Skład orzekający: Agnieszka Olesińska, Sylwester Golec, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odprawa pieniężna otrzymana przez pracownika w ramach Programu Dobrowolnych Odejść (PDO), na podstawie Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy (ZUZP), stanowi odszkodowanie lub zadośćuczynienie, które może korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odprawa pieniężna wypłacona pracownikowi w ramach PDO na podstawie ZUZP, nawet jeśli wynika z restrukturyzacji zatrudnienia po stronie pracodawcy, nie jest odszkodowaniem w rozumieniu prawa cywilnego, ponieważ nie naprawia szkody wynikającej z bezprawnego działania pracodawcy. Niemniej jednak, sąd stwierdził, że pojęcie 'odszkodowania' w art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. powinno być rozumiane szerzej i obejmować również odprawy wypłacane na podstawie przepisów prawa pracy, pod warunkiem, że ich wysokość lub zasady ustalania wynikają z przepisów odrębnych ustaw lub aktów prawa pracy, o ile nie podpadają pod enumeratywnie wymienione wyłączenia.
Stan faktyczny
Skarżący, J. C., skorzystał z Programu Dobrowolnych Odejść (PDO) i rozwiązał stosunek pracy, otrzymując odprawę na podstawie Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy (ZUZP). Zwrócił się do Ministra Finansów o interpretację, czy otrzymana odprawa jest zwolniona z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., argumentując, że ma ona charakter odszkodowawczy. Minister Finansów uznał stanowisko skarżącego za nieprawidłowe, twierdząc, że odprawa nie jest odszkodowaniem, ponieważ nie naprawia szkody wynikającej z bezprawnego działania pracodawcy. Skarżący złożył skargę do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i zasądzenie od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz J. C. kwoty 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Olesińska, Sędziowie sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant starszy referent Grażyna Wojda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2017 r. sprawy ze skargi J. C. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 16 czerwca 2016 r. nr IPPB4/4511-419/16-4/MS1 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) zasądza od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz J. C. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Finansów pisemną interpretacją przepisów prawa podatkowego z dnia 16 czerwca 2016 r. uznał za nieprawidłowe stanowisko Skarżącego J. C. wyrażone we wniosku o wydanie interpretacji, dotyczące podatku dochodowego. Na podstawie akt sprawy Sąd przyjął następujący stan faktyczny za podstawę do wydania wyroku w niniejszej sprawie: Skarżący złożył do Ministra wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. We wniosku wskazał, że był pracownikiem Przedsiębiorstwa P. Skarżący skorzystał z Programu Dobrowolnych Odejść, dalej "PDO" i rozwiązał stosunek pracy w oparciu o przepisy Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy z 1999 r., dalej "ZUZP". Na podstawie przepisów ZUZP Skarżący otrzymał odprawę za rezygnację z zatrudnienia w Przedsiębiorstwie P. Skarżący zwrócił się do organu z zapytaniem, czy otrzymana przez niego na podstawie ZUZP oprawa jest objęta zwolnieniem od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, ze zm.), dalej "u.p.d.o.f.". Przedstawiając własne stanowisko w sprawie Skarżący odwołując się do interpretacji indywidualnych Ministra Finansów w sprawach podatkowych stwierdził, że odprawa, która została mu wypłacona jest odszkodowaniem w rozumieniu powołanego przepisu. Skarżący wskazał, że odprawa ta pomimo, że nie nazywała się odszkodowaniem pełniła funkcje odszkodowania, gdyż rekompensowała mu utratę możliwości dalszego zatrudnienia. Skarżący podnosił, że zmuszony był skorzystać z PDO z powodu prowadzenia przez Przedsiębiorstwo P. restrukturyzacji zatrudnienia. Skarżący, gdyby pozostał w stosunku zatrudnienia to z powodu stanu zdrowia nie mógłby być zatrudniony na dotychczasowych warunkach i musiałby przyjąć gorsze warunki zatrudnienia. Skarżący wskazywał też, że zamieszczenie w art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. c) u.p.d.o.f wyjątku od zwolnienia w postaci odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym, świadczy o tym, że odprawy są odszkodowaniami. W przeciwnym wypadku wskazywanie odpraw jako wyjątku od zwolnienia z podatku odszkodowań nie miałoby sensu. Minister Finansów interpretacją indywidualną z dnia 16 czerwca 2016 r. uznał stanowisko Skarżącego za nieprawidłowe. W uzasadnieniu interpretacji organ odwołał się do art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1, art. 12 ust. 1 i art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. wskazując, że ostatni ze wskazywanych przepisów wszedł w życie na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r., poz. 1328), dalej "ustawa zmieniająca". Organ zauważył, że w brzmieniu do dnia 3 października 2014 roku tj. przed nowelizacją, na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. zwolnione od podatku dochodowego były jedynie otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikały wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkami wskazanymi w dalszej części przepisu. Organ zwrócił uwagę, że nowelizacja uzupełniła art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. o inne normatywne źródła prawa pracy, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.), dalej "K.p.". Przepis art. 9 § 1 K.p. wskazuje, że ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy. Znowelizowany przepis miał zastosowanie do dochodów uzyskanych od stycznia 2014 r. Według Ministra, wypłacona Skarżącemu przez pracodawcę w 2014 r. odprawa pieniężna, o której mowa w art. 245 ust. 2 pkt 3 ZUZP spełniała jedną z przesłanek wynikających z art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., a mianowicie przesłankę związaną z bezpośrednim źródłem wypłaty tego świadczenia, określającym jego wysokość lub zasady ustalania, jakim są postanowienia układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 K.p. Minister wskazał również, że warunkiem zwolnienia od opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. jest odszkodowawczy charakter świadczeń, do których ma zastosowanie (odszkodowania i zadośćuczynienia). Z kolei odszkodowanie jest świadczeniem, którego celem jest naprawienie wyrządzonej szkody, czyli uszczerbku. Organ stwierdził, że Skarżący przystępując z własnej woli do PDO i składając wniosek o rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron zdawał sobie sprawę z tego, że straci bieżące źródło utrzymania, ale dzięki temu otrzyma, określone szczegółowo w porozumieniu świadczenia pieniężne. Skarżący nie doznał uszczerbku w swym majątku, czyli nie doznał straty, a więc nie wystąpiła szkoda. W uzasadnieniu interpretacji organ stwierdził, że otrzymana przez Skarżącego odprawa nie stanowi odszkodowania. To stanowisko organ uzasadniał okolicznością wypłaty odprawy na podstawie ZUZP i porozumienia Skarżącego z pracodawcą w przedmiocie przystąpienia do PDO. Zdaniem organu okoliczności te świadczą o tym, że odprawa nie została wypłacona Skarżącemu za działania niezgodne z prawem. W ocenie organu brak bezprawności w działaniu pracodawcy realizującego postanowienia ZUZP powodował, że odprawa nie pełniła funkcji odszkodowawczych. Zdaniem organu odszkodowaniem może być tylko świadczenie wypłacone za zachowania niezgodne z prawem. Pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pisemną interpretację indywidualną z dnia 16 czerwca 2016 r. W skardze zaskarżonej interpretacji zarzucił naruszenie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. W uzasadnieniu skargi Skarżący wywodził, że otrzymana przez niego odprawa jest odszkodowaniem, gdyż ma na celu zrekompensowanie mu utratę możliwości zatrudnienia na dotychczasowych warunkach. W ocenie Skarżącego w sprawie powinien mieć znaczenie odszkodowawczy charakter wypłaconego mu świadczenia a nie jego nazwa. Minister Finansów w odpowiedzi na skargę zarzuty w niej wywiedzione uznał za bezzasadne i wniósł o oddalenie skargi. |Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest zasadna. | |Sąd uznał, że zaskarżona interpretacja narusza art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. | |Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest to czy otrzymana przez Skarżącego odprawa i odszkodowanie, przewidziane w regulaminie | |programu dobrowolnych odejść w zw. z art. 245 ust. 2 pkt 3 ZUZP, korzysta ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3| |u.p.d.o.f. Zdaniem Skarżącego wypłacone mu świadczenie (odprawa) mieści się w pojęciu odszkodowania (zadośćuczynienia), do którego | |zastosowanie znajduje zwolnienie określone w tym przepisie. Minister Finansów stanął natomiast na stanowisku, że ww. świadczenia nie jest| |zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., gdyż nie jest ani odszkodowaniem ani zadośćuczynieniem, ale | |stanowi przychód ze stosunku pracy podlegający opodatkowaniu. | |Zdaniem Sądu za prawidłowe uznać należy stwierdzenia organów podatkowych, że odprawa wypłacona Skarżącemu przez pracodawcę na podstawie | |ZUZP nie była odszkodowaniem (zadośćuczynieniem) za bezprawne działanie pracodawcy, polegające na rozwiązaniu stosunku pracy. | |Podkreślenia przede wszystkim wymaga, że prawo nie zabrania pracodawcy restrukturyzacji zatrudnienia, nawet jeżeli wiąże się ono ze | |zwolnieniem znacznej części pracowników, jak też przewiduje możliwość wypowiedzenia zakładowego układu zbiorowego pracy, co z kolei wiąże| |się z wypowiedzeniem dotychczasowych warunków pracy i płacy (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 12 sierpnia 2009r., II PK 313/08, LEX nr | |1746679). Niewątpliwie w prawie pracy chroniona jest stabilność zatrudnienia, co nie oznacza jednak absolutnej gwarancji pozostawania w | |takim stosunku. Zasada ta bowiem w praktyce doznaje ograniczeń w związku np. z ryzykiem gospodarczym przedsiębiorcy (pracodawcy zarazem),| |które przekłada się na ryzyko utraty pracy przez pracownika. Trudno zatem uznać, że pracodawca ponosi odpowiedzialność za samo zwolnienie| |pracowników będące skutkiem ryzyka związanego z prowadzeniem przedsiębiorstwa. W przypadku zwolnień grupowych pracodawca obowiązany jest | |do zachowania procedury określonej w przepisach ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami | |stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. Nr 90, poz. 844 ze zm.) i wypłaty odpraw pieniężnych, o których mowa w art.| |8 ust. 1 tej ustawy. Przy realizacji zwolnień grupowych pracodawca jest zobowiązany do przestrzegania postanowień układów zbiorowych | |pracy, których jest stroną. Układy te mogą przewidywać obowiązek dokonania wypłay świadczeń innych niż przewidziane w powołanej ustawie z| |dnia 13 marca 2003 r. i w przepisach Kodeksu pracy. | |W orzecznictwie zwraca się uwagę, że odprawy związane ze zwolnieniami grupowymi są swoistą "zapłatą" przez pracodawcę za zgodne z prawem | |i skuteczne zwolnienie się od zobowiązania zatrudnienia pracownika. Funkcją odprawy nie jest wynagrodzenie szkody za utratę możliwości | |zarobkowania, bowiem zakończenie stosunku pracy u dotychczasowego pracodawcy nie jest równoznaczne z utratą możliwości zarobkowania w | |ogóle (por. wyrok Sądu Najwyższego z 1 kwietnia 2015r., II PK 134/14, LEX nr 1682206). | |Słusznie w związku z tym przyjął organ, że występująca w niniejszej sprawie odprawa nie miała charakteru odszkodowania za utracone | |korzyści, a rozwiązanie stosunku pracy było wynikiem porozumienia między pracodawcą, a pracownikiem. PDO był bowiem wynikiem uzgodnień | |między pracodawcą, a pracownikami reprezentowanymi przez organizacje związków zawodowych. A zatem, chociaż pozbawienie Skarżącego w | |analizowanej sprawie możliwości dalszego uzyskiwania przychodów ze stosunku pracy (u danego pracodawcy) nastąpiło z przyczyn leżących po | |stronie pracodawcy, to jednak było wynikiem dozwolonego jego działania i nie może ono pociągać za sobą skutku w postaci konieczności | |wypłaty odszkodowania na podstawie art. 471 K.c. | |Żaden z przepisów kodeksu cywilnego (jak też kodeksu pracy) nie nakłada na pracodawcę obowiązku zapłaty odszkodowania z tytułu zgodnego z| |prawem rozwiązania umowy o pracę (zob. wyrok WSA w Poznaniu z 29 listopada 2005r., sygn. akt I SA/Po 2919/03 CBOSA). Działanie zakładu | |pracy, którego celem była racjonalizacja zatrudnienia, nie może być uznane za działanie nienależyte, zawinione. Jest to bowiem | |uprawnienie pracodawcy, z którego może i powinien on skorzystać, gdy wymagają tego zasady prawidłowego gospodarowania. Są to działania | |racjonalne, mające na celu zachowanie miejsc pracy dla tych pracowników, którym pracodawca może jeszcze zapewnić zatrudnienie i | |zapewniające osiąganie przez zakład lepszych wyników ekonomicznych (zob. wyrok WSA w Łodzi z 28 czerwca 2005 r. sygn. akt I SA/Łd 309/05,| |CBOSA). | |Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że w uzasadnieniu wyroku z 12 sierpnia 2009r., II PK 313/08 Sąd Najwyższy stwierdził, że pracodawca | |(PP.) zawarł dobrowolnie ze związkami zawodowymi Zakładowy Układ Zbiorowy Pracy, przewidujący niezwykle korzystne (bardzo wysokie w | |porównaniu z wysokością odprawy przewidzianej w art. 8 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami | |stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników) odprawy dla pracowników zwalnianych z pracy z przyczyn dotyczących pracodawcy | |(opisanych jako restrukturyzacja, podział, likwidacja PP., reorganizacja powodująca zwolnienia pracowników lub inna zmiana struktury | |przedsiębiorstwa). Zauważyć jednocześnie należy, że w wyroku tym brak jakichkolwiek stwierdzeń Sądu Najwyższego o odszkodowawczym | |charakterze odpraw przewidzianych w art. 245 ust. 2 ZUZP. Kwestią sporną w sprawie, w której zapadł ten wyrok było to czy każda zmiana | |organizacyjna, o której mowa w art. 245 ust. 2 ZUZP (restrukturyzacja, podział, likwidacja PP, reorganizacja powodująca zwolnienia | |pracowników lub inna zmiana struktury przedsiębiorstwa), w wyniku której zwalniani są pracownicy, daje podstawy do otrzymania odprawy, | |czy tylko taka zmiana, w wyniku której powstaną odrębne podmioty prawa. Uwagi te odnieść należy również do wyroku Sądu Najwyższego z 12 | |sierpnia 2009r., II PK 8/09. | |Zauważyć należy, że do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2014 r., z mocy art. 14 ustawy zmieniającej, zastosowanie miał art. 21 ust. 1 | |pkt 3 u.p.d.o.f. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Zgodnie z tym przepisem wolne od podatku dochodowego są: otrzymane odszkodowania| |lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych | |wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają | |wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa| |w art. 9 § 1 K.p., z wyjątkiem: | |a) określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę, | |b) odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn | |niedotyczących pracowników, | |c) odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym, | |d) odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji, | |e) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, | |f) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody | |są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c, | |g) odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe. | |Przepis ten odwołuje się zatem wyraźnie do źródeł prawa pracy, wymienionych w art. 9 § 1 K.p., wyliczając te źródła również w ustawie | |podatkowej. Został on zmieniony w następstwie postanowienia sygnalizacyjnego Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 marca 2013 r., S 2/13 | |(OTK-A z 2013 r., nr 6, poz. 89). Trybunał uznał w nim, że pominięcie w art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. normatywnych źródeł prawa pracy | |innych niż ustawy i rozporządzenia wykonawcze do nich powoduje powstanie luki prawnej, przekładającej się na niewykonanie dyrektywy | |wynikającej z art. 59 ust. 2 Konstytucji RP i art. 9 § 1 K.p. Postanowienia układów zbiorowych oraz innych aktów prawa pracy obowiązują | |bezpośrednio w stosunkach pracy, tak jak przepisy aktów rangi ustawowej, rozporządzeń wykonawczych czy też prawa międzynarodowego | |(Trybunał odwołał się do poglądów zawartych w jego wyroku z 28 czerwca 2000r., K 25/99, OTK ZU z 2000r., nr 5, poz. 141 i poglądów | |piśmiennictwa: W. Sokolewicz, uwaga 38 do art. 59 Konstytucji, [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, red. L. Garlicki, | |Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 1999-2007; L. Florek, Prawo pracy, wyd. 13, Warszawa 2011, s. 37-38; A.M. Świątkowski, Polskie prawo pracy,| |wyd. 3, Warszawa 2012, s. 68-69). | |Niewątpliwie zatem zwolnienie dotyczyło również odszkodowań lub zadośćuczynień otrzymanych w 2014 r., których wysokość wynikała wprost z | |postanowień układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych. Zwolnieniu podlegałoby zatem także odszkodowanie| |lub zadośćuczynienie, którego wysokość określono w porozumieniu kończącym spór zbiorowy (por. wyrok Sądu Najwyższego z 2 kwietnia 2008r.,| |II PK 261/07, OSNP z 2009r., nr 1-16, poz. 200), pod warunkiem, że nie zostało ono wymienione jako wyjątek w art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. | |a-g) u.p.d.o.f. | |W niniejszej sprawie, jak już wskazano, organ prawidłowo uznał, że sporna odprawa nie jest odszkodowaniem (zadośćuczynieniem) z uwagi na | |brak bezprawności działania pracodawcy. Zauważyć jednakże należy, że jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 | |października 2016r., II FSK 1861/16, użyte w art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. wyrażenie "odszkodowania" nie powinno być rozumiane | |wyłącznie jako odszkodowania w rozumieniu przyjętym w prawie cywilnym, ale obejmuje ono również odszkodowania i odprawy wypłacane na | |podstawie przepisów prawa pracy. W wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 listopada 2007r., SK 18/05 (publ. w OTK-A z 2007r., nr 10, | |poz. 128) stwierdzono (na tle art. 58 K.p.), że ustawodawca określa roszczenie majątkowe pracownika w razie niezgodnego z prawem | |rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia jako "odszkodowanie", ale charakter tego roszczenia nie jest bezsporny. W orzecznictwie i | |literaturze zauważa się, że wystąpienie szkody rozumianej jako uszczerbek w prawnie chronionych dobrach pracownika i jego wysokość nie | |stanowią przesłanek powstania tego roszczenia. Z tego względu odszkodowania te określa się jako "odszkodowania ustawowe". Za zgodne z | |prawem Trybunał uznał w związku z tym ograniczenie wysokości świadczenia do wynagrodzenia należnego za okres wypowiedzenia (podobnie w | |wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2 czerwca 2003r., SK 34/01, OTK-A z 2003r., nr 6, poz. 48). W powołanym postanowieniu z [...] marca 2013| |r. Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że prawo pracy stanowi odrębny od prawa prywatnego (obligacyjnego) system norm, wykazujący związki | |z prawem publicznym. Tym samym przyjąć należy, że użyte w nim pojęcia nie mogą być, w braku wyraźnego zastrzeżenia, rozumiane tak jak w | |prawie cywilnym. | |Jeżeli zatem ustawodawca podatkowy odwołuje się do odszkodowań i zadośćuczynień, których wysokość została określona zgodnie z przepisami | |prawa pracy, to pojęcia odszkodowania nie można zawęzić wyłącznie do odszkodowania w rozumieniu prawa cywilnego. Potwierdza to zresztą | |treść art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. Przepis ten nie definiuje wprawdzie pojęcia odszkodowania, jednakże w jego treści zawarto | |wyłączenie z odszkodowań zwolnionych niektórych odpraw, wypłacanych pracownikom. | |Pod pojęciem "odszkodowania" z art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. należy zatem także rozumieć odprawy wypłacane na podstawie przepisów prawa| |pracy. W przeciwnym bowiem razie zbędne byłoby wyłączenie odpraw ze zwolnienia od opodatkowania. Gdyby odprawy nie były jednym z | |desygnatów wyrażenia "odszkodowania", racjonalny ustawodawca nie wyłączyłby dochodów z odpraw z zakresu zwolnienia. Odprawy, jak wskazano| |wyżej, stanowią świadczenie pieniężne wypłacane pracownikowi przez pracodawcę jako swoistego rodzaju zapłata za skuteczne i zgodne z | |prawem zwolnienie się od obowiązku dalszego zatrudnienia pracownika. | |W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zasadny był podniesiony w skardze zarzut naruszenia zaskarżoną interpretacją art. 21 ust. 1 pkt 3 | |u.p.d.o.f. przez uznanie, że wypłacona Skarżącemu odprawa nie jest odszkodowaniem wymienionym w tym przepisie. Organ przy ponownym | |rozpatrzeniu wniosku Skarżącego o wydanie interpretacji obowiązany będzie uwzględnić ocenę prawną zawartą w niniejszym wyroku. Sąd będąc| |na podstawie art. 57a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718,| |ze zm.) dalej powoływanej jako P.p.s.a., związany granicami skargi nie mógł niniejszym wyrokiem ocenić czy wypłacona Skarżącemu odprawa, | |stanowiąca odszkodowanie ustawowe podlegać będzie zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., gdyż ocena taka wymagałaby | |rozważenia czy w niniejszej sprawie zastosowanie miałoby, któreś z wyłączeń ze zwolnienia wskazane w przepisach art. 21 ust. 1 pkt 3 lit | |a)-g). Czynienie takich rozważań na obecnym etapie postępowania było niemożliwe z uwagi nieobjęcie zakresem skargi wyłączeń ze zwolnienia| |ustanowionych na mocy przepisów art. 21 ust. 1 pkt 3 lit a)-g) u.p.d.o.f. | |Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami | |administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, ze zm.) uchylił zaskarżoną interpretację. O zwrocie kosztów postępowania orzeczona na | |podstawie art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a. Zasądzony zwrot kosztów postępowania odpowiadał kwocie wpisu sądowego, który został pobrany od | |Skarżącego na podstawie § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad | |pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło