VII SA/Wa 529/21
WyrokWSA w Warszawie2021-07-08
Skład orzekający: Joanna Gierak - Podsiadły, Izabela Ostrowska, Grzegorz Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa stacji bazowej telefonii komórkowej, obejmująca montaż konstrukcji wsporczych, anten i urządzeń technicznych na dachu istniejącego budynku, wymaga pozwolenia na budowę, czy też może być zrealizowana na podstawie zgłoszenia?Ratio decidendi
Budowa stacji bazowej telefonii komórkowej, obejmująca montaż konstrukcji wsporczych, anten i urządzeń technicznych na dachu istniejącego budynku, stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Nie może być ona traktowana jako instalacja urządzeń technicznych, która mogłaby być realizowana na podstawie zgłoszenia, nawet jeśli wysokość elementów przekracza 3 metry. W związku z tym, organ administracji architektoniczno-budowlanej jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu wobec takiego zgłoszenia.Stan faktyczny
Spółka złożyła zgłoszenie zamiaru instalacji urządzeń technicznych służących do obsługi telefonii komórkowej na dachu budynku. Zgłoszenie dotyczyło budowy zespołu urządzeń, w tym konstrukcji wsporczych, anten i instalacji radiokomunikacyjnych, o wysokości przekraczającej 3 metry. Organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw, uznając, że inwestycja wymaga pozwolenia na budowę. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując prawidłowość zakwalifikowania inwestycji jako wymagającej pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, Sędziowie sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lipca 2021 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru instalacji urządzeń i nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r., Nr [...], Wojewoda [...] (dalej: "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] od decyzji Prezydenta [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] listopada 2020 r., Nr [...], wnoszącej sprzeciw do zgłoszenia zamiaru instalacji zespołu urządzeń - utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniu 26 października 2020 r. do organu I instancji wpłynęło zgłoszenie [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "inwestor") dotyczące wykonania robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń technicznych nr [...], służących do obsługi telefonii komórkowej [...] na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy Al. [...] w [...], Dzielnica [...]. W zgłoszeniu zawarto informację, że zamiarem inwestora jest budowa zespołu urządzeń technicznych na dachu budynku, który składa się z: konstrukcji wsporczych, urządzeń sterujących, anten, instalacji radiokomunikacyjnych i instalacji elektrycznej. Wysokość urządzeń przekracza 3 m.
Po rozpatrzeniu powyższego pisma Prezydent [...] decyzją z [...] listopada 2020 r. wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru instalacji omawianego zespołu urządzeń. Od decyzji tej odwołania wniósł inwestor, domagając się jej uchylenia. Podniósł przy tym naruszenie szeregu przepisów prawa materialnego i procesowego wskazując na niedokonanie istotnych ustaleń stanu faktycznego sprawy, dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego a także niewłaściwe zastosowanie przepisów, stanowiących podstawę wydanego rozstrzygnięcia. Po przeanalizowaniu przedmiotowego odwołania Wojewoda [...] decyzją z [...] stycznia 2021 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta [...].
W uzasadnieniu organ II instancji zacytował przepisy stanowiące podstawę wydanej decyzji. Wskazał, że wniesienie sprzeciwu, określonego w art. 30 Prawa budowlanego, oznacza brak zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej na przystąpienie przez inwestora do realizacji zamierzonej działalności budowlanej. Niewniesienie takiego sprzeciwu w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia lub usunięcia braków zgłoszenia w praktyce oznacza udzielenie zgody na realizację zamierzeń inwestycyjnych. Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, że w przypadku gdy realizacja zamierzenia inwestycyjnego na podstawie zgłoszenia nie jest dopuszczalna z powodów merytorycznych, organ na podstawie art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego ma kompetencje do wydania decyzji wnoszącej sprzeciw do zamiaru wykonania robót ujętych w zgłoszeniu. Organ może ponadto wnieść sprzeciw i nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę w oparciu o przesłanki określone w art. 30 ust. 6 i 7 Prawa budowlanego, co może dotyczyć tylko takich budów lub robót budowlanych, które są objęte obowiązkiem zgłoszenia z mocy prawa. Obowiązku takiego nie można nałożyć, jeżeli z mocy prawa, budowa lub wykonanie określonych robót budowlanych wymagają pozwolenia na budowę. Jeżeli inwestor miał zamiar realizować określone roboty budowlane na podstawie dokonanego zgłoszenia, a wymagały one pozwolenia na budowę, to organ powinien wnieść sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego.
Przenosząc powyższe regulacje na grunt niniejszej sprawy Wojewoda [...] stwierdził, że z załączonej do zgłoszenia dokumentacji przedmiotowego zespołu urządzeń wynika, że emituje on fale elektromagnetyczne, a jego funkcją jest zapewnienie sygnału dla użytkowników telefonii komórkowej. Zdaniem organu odwoławczego konstrukcja ta nie stanowi urządzenia budowlanego, o którym mowa w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, lecz budowlę w postaci stacji bazowej telefonii komórkowej w rozumieniu art. 3 pkt 3 tej ustawy, co znalazło potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Równocześnie organ II instancji dodał, że przez pojęcie urządzenia technicznego, określone w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, należy rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Tymczasem sporna inwestycja obejmuje nie tylko urządzenia techniczne, ale również konstrukcję stalową (wsporczą) o wysokości ponad 3,9 m (umieszczonej na budynku o wysokości 26 m), pozwalające na funkcjonowanie stacji bazowej telefonii komórkowej. W ocenie Wojewody [...] wskazuje to na konieczność zakwalifikowania tej inwestycji jako budowli, nie zaś jako robót budowlanych polegających na instalacji urządzenia na obiektach budowlanych.
Dodatkowo organ odwoławczy podkreślił, że urządzenia wchodzące w skład stacji bazowej telefonii komórkowej objęte zgłoszeniem, są telekomunikacyjnymi obiektami budowlanymi w rozumieniu § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. z
2005 r. Nr 219, poz. 1864 ze zm.). Zdaniem Wojewody [...] wskazuje to więc na konieczność zakwalifikowania projektowanego przedsięwzięcia jako budowli stanowiącej całość techniczno-użytkową. Stąd też roboty budowlane polegające na wykonaniu masztu z antenami należy kwalifikować jako budowę obiektu, niemogącą podlegać pod tymczasowy obiekt budowlany. Z tego względu w niniejszej sprawie należy uznać, że zamiarem inwestycyjnym objęty jest nowy obiekt wznoszony od podstaw, obejmujący wykonanie stacji bazowej telefonii komórkowej. W ocenie organu II instancji całe zamierzenie budowlane w związku z posadowieniem masztu i odciągami, a także instalacją radiokomunikacyjną na obiekcie kontenerowym, nie może być traktowane jako tymczasowe obiekty budowlane.
Jednocześnie Wojewoda [...] zwrócił uwagę na okoliczność, że przed wydaniem pozwolenia na budowę w przedmiotowej sprawie organ architektoniczno- budowlany powinien badać wymagania bezpieczeństwa dotyczące w szczególności ochrony przed polem elektromagnetycznym, z uwzględnieniem dopuszczalnych poziomów promieniowania, jakie mogą występować w środowisku. Na etapie zgłoszenia nie jest to zaś możliwe. Z tego względu wniosek inwestora zawierający zgłoszenie w trybie art. 29 ust. 12 Prawa budowlanego jest bezzasadny, ze względu na konieczność rozstrzygnięcia w trybie art. 30 ust. 1 tej ustawy.
Organ odwoławczy zgodził się ponadto ze stanowiskiem Prezydenta [...], zgodnie z którym w przedmiotowym postępowaniu niezbędny jest udział stron z uwzględnieniem właścicieli nieruchomości, nad powierzchnią których dochodzi do przekroczenia dopuszczalnego poziomu pól elektromagnetycznych. Zasięg sumaryczny projektowanych anten znacznie wykracza oraz oddziałuje na sąsiednie działki.
Skargę na decyzję Wojewody [...] Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...], domagając się jej uchylenia, stwierdzenie jej nieważności, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie pełnomocnik skarżącej zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie:
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. z uwagi na jego zastosowanie w niniejszej sprawie, podczas gdy sprzeciw do zgłoszonych robót budowlanych został bezzasadnie wniesiony przez organ I instancji, co powinno skutkować jego uchyleniem,
- art. 107 § 3 w zw. z art. 8 k.p.a. z uwagi na brak odniesienia się przez organ odwoławczy do większości zarzutów Spółki powołanych w odwołaniu od decyzji organu I instancji,
- art. 6 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz.U. z 1997 roku nr 78 poz. 483 ze zm.) poprzez nie działanie w postępowaniu administracyjnym przez organy I i II instancji na podstawie i w granicach prawa, a w szczególności oparcie decyzji na przepisach, które nie obowiązują - art. 29 ust 2 pkt 15 oraz art. 30 ust 1 Prawa budowalnego, które to przepisy w związku z nowelizacją Prawa budowlanego, która weszła w życie w dniu 19 września 2020 roku przestały istnieć w porządku prawnym i zostały zastąpione innymi,
- art. 8 k.p.a. poprzez działanie organu II instancji w sposób niebudzący zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, co wynika z prezentowania odmiennych ocen prawnych tożsamych stanów faktycznych w wydawanych przez ten organ decyzjach, w szczególności przez wydawanie decyzji z pominięciem treści aktualnie obowiązujących przepisów prawa,
- art. 15 k.p.a. poprzez brak dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy zwłaszcza w kontekście zarzutu zawartego w odwołaniu skarżącej o naruszeniu art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów przedstawionych przez Skarżącą w niniejszym postępowaniu,
- art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a w zw. z art. 3 ust. 3 Prawa budowlanego, w zw. z § 3 pkt 2 i 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. Z 2005 r., Nr 219, poz.1864 ze zm.) poprzez nieuprawnione stwierdzenie przez organ I instancji, że zamierzenie inwestycyjne skarżącej, polegające na instalowaniu urządzeń w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych na obiekcie budowlanym, wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, a nie - jak wynika z treści powołanych wcześniej przepisów - wystarczającym jest zgłoszenie budowlane, jak również uznanie że przedmiotowa inwestycja powoduje powstanie budowli, a nie że postępowanie dotyczy instalowania urządzeń na istniejącym obiekcie,
- art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a w zw. z art. 30 Prawa budowlanego, poprzez nieprawidłowe uznanie, że nie znajdzie on zastosowania w niniejszej sprawie i utrzymanie sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych, które zwolnione są z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a wymagają jedynie zgłoszenia z uwagi na wysokość elementów instalacji radiokomunikacyjnej przekraczającą 3 metry,
- art. 3 pkt 3, art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a Prawa budowlanego, a także § 3 pkt 2 i 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, poprzez błędne utożsamienie urządzeń, o których mowa w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit a, z pojęciem urządzeń budowlanych, podczas gdy ustawa Prawo budowlane nie wymaga, aby urządzenia o których mowa w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit a były urządzeniami budowlanymi zdefiniowanymi przez tę ustawę,
- art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że planowane przedsięwzięcie polegające na posadowieniu masztu na istniejącym budynku i zainstalowanie na nim anteny telekomunikacyjnej stanowi budowę nowego obiektu w rozumieniu tego przepisu, podczas gdy należy je zakwalifikować jako instalację urządzeń wskazanych w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit a Prawa budowlanego,
- § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że instalacja antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych stanowi telekomunikacyjny obiekt budowlany w rozumieniu tego przepisu, którego budowa wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, podczas gdy należy je zakwalifikować jako urządzenia wskazane w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit a Prawa budowlanego.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej rozwinął powyższe zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r.,poz. 137), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -p.p.s.a.( Dz.U z 2019r., poz. 2325), sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym.
W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady nie wystąpiły, dlatego skarga nie została uwzględniona.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2021r., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2020r. wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń technicznych nr [...], służących do obsługi telefonii komórkowej [...] na działce nr ew. [...] z obrębu [...] na dachu budynku położonego przy Al. [...] w [...], Dzielnica [...].
Przedmiotem dokonanego przez skarżącą spółkę zgłoszenia była budowa zespołu urządzeń technicznych na dachu budynku, który składa się z: konstrukcji wsporczych, urządzeń sterujących, anten, instalacji radiokomunikacyjnych i instalacji elektrycznej przy czym wysokość urządzeń przekracza 3 m ( ponad 3,9m na budynku o wysokości 26 m).
Na wstępie wyjaśnić należy, że nie ulega wątpliwości, że wykonanie stacji bazowej telefonii komórkowej w postaci posadowienia konstrukcji wsporczych, urządzeń sterujących, zasilających i nadawczo odbiorczych wymaga wykonania robót budowlanych w rozumieniu art. 3 pkt. 7 Prawa budowlanego. Przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego.
Szczególnego rodzaju roboty budowlane wymienił ustawodawca w ww. art. 29 ust. 3 pkt. 3 lit a Prawa budowlanego ( Dz.U. z 2020r., poz.1333), zaliczając do nich instalowanie stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, na obiektach budowlanych. Należy jednakże wyraźnie stwierdzić, że z hipotezy ww. przepisu wynika wprost, że ma on zastosowanie wyłącznie do urządzeń – które to pojęcie jest zdefiniowane w ustawie Prawo budowlane w art. 3 pkt. 9, jako "urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem".
Innymi słowy, jeżeli antenowe konstrukcje wsporcze i instalacje radiokomunikacyjne, instalowane są na obiektach budowlanych, to tylko wówczas nie będzie niezbędne uzyskanie na takie roboty budowlane pozwolenia na budowę, jeżeli są to urządzenia związane z tym obiektem i mają na celu umożliwienie jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem.
Zamierzenie inwestycyjne skarżącej nie mieści się jednak w ww. definicji urządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreśla, że kwestia charakteru prawnego budowy stacji bazowej telefonii komórkowej – a tym w rzeczywistości jest zamierzenie skarżącej - była wielokrotnie przedmiotem wykładni sądowej.
Przywołane poniżej stanowisko sadów administracyjnych odnosi się do instytucji przewidzianej w art. 29 ust 2 pkt 15 Prawa budowlanego przed nowelizacja z 13 lutego 2020r., jednak przez analogie ma zastosowanie do sprawy niniejszej.
W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjmuje się (por. np. wyrok WSA w Warszawie z 16 września 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 778/10 – CBOSA), że nie należy rozciągać pojęcia urządzenia o jakim mowa w art. 29 ust. 2 pkt 15 i w art. 30 ust. 1 pkt 3 b prawa budowlanego z 1994 r. - na telekomunikacyjne obiekty budowlane, wymieniane wprost jako takie w definicji zawartej w § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać komunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. 2019, poz. 1864).
Z ww. definicji wynika, że wolnostojące konstrukcje wsporcze anten i urządzeń radiowych, w tym wolnostojące maszty i wieże antenowe stanowią tzw. telekomunikacyjny obiekt budowlany. Skoro tak, to nie mogą one stanowić urządzeń, do których zastosowanie ma dyspozycja art. 29 ust. 3 pkt. 3 lit a Prawa budowlanego. Z tej także przyczyny stacje bazowe telefonii komórkowej nie mogą stanowić "urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych", których budowa wymaga jedynie zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektonicznobudowlanej, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt. 3 lit. b Prawa budowlanego.
Jak słusznie wyjaśnił to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w ww. wyroku sygn. akt VII SA/Wa 778/10: "jeżeli zatem art. 30 ust. 1 pkt 3 b Prawa budowlanego mówi o urządzeniach o wysokości powyżej 3 m instalowanych na obiektach budowlanych, a stacja bazowa telefonii cyfrowej, o którą chodzi w sprawie z uwagi na definicję zawartą w § 3 rozporządzenia z 26 października 2005 r., jest telekomunikacyjnym obiektem budowlanym, a właściwie budowlą, nie zaś urządzeniem funkcjonującym samodzielnie, to budowa taka nie mieści w wyjątkach od zasady z art. 28 Prawa budowlanego". W uzasadnieniu tego wyroku Sąd zwrócił ponadto uwagę na to, że budowa stanowiącego jedną całość urządzenia stacji bazowej telefonii cyfrowej (maszty z konstrukcją wsporczą dla anten i kablami antenowymi oraz szafami z urządzeniami technicznymi) wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest – w pełni podzielany przez skład orzekający – utrwalony pogląd, że do budowy stacji bazowej telefonii komórkowej nie może znaleźć zastosowania przepis art. 29 ust. 2 pkt 15 i związany z tym przepisem art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b Prawa budowlanego (vide wyroki NSA z dnia 11 kwietnia 2013 r. sygn. akt II OSK 2400/11; z dnia 26 listopada 2013r. sygn. akt II OSK 1480/12; z dnia 22 października 2014 r. sygn. akt II OSK 956/13; z dnia 23 października 2014 r. sygn. akt II OSK 790/13, z dnia 20 stycznia 2017 r., sygn. II OSK 1148/15, z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. II OSK 613/17, z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. II OSK 527/17 – publikowane w zbiorze orzeczenia.nsa.gov.pl.)
Jak wyjaśnił to w sposób niebudzący wątpliwości NSA w wyroku z dnia 12 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 1389/16 - realizacja przedmiotowej stacji bazowej, która obejmuje budowę masztów i montaż na nich anten sektorowych oraz montaż urządzeń sterujących, zdecydowanie wykracza poza pojęcie instalacji o jakiej mowa w art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego i co za tym idzie wraz z odpowiednim okablowaniem wymaga uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Przypomnieć bowiem należy, iż w obowiązującym Prawie budowlanym zasadą jest, że rozpoczęcie i prowadzenie robót budowlanych może nastąpić po uprzednim uzyskaniu przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę, z czego wynika, iż wszelkie wyjątki od tej zasady nie mogą być wykładane rozszerzająco".
Taka linia orzecznicza prezentowana była także w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 407/10, stwierdził jednoznacznie: "roboty budowlane polegające na wykonaniu masztu z antenami i nośnikiem (konstrukcją wsporczą), na dachu budynku, należało kwalifikować jako budowę obiektu (patrz: wyrok NSA z dnia 23 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 1709/09, (...)". Sąd ten wyjaśnił ponadto, że "skoro instalowanie masztów stacji telefonii komórkowej miało polegać na zamocowaniu ich do planowanych bloków betonowych w obiekcie budowlanym, to wiązało się z przebudową istniejącego obiektu budowlanego (zmiana parametrów technicznych obiektu budowlanego). Przebudowa taka, w myśl art. 28-29 Prawa budowlanego nie była zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę".
Podkreślenia wymaga, że już 25 listopada 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt II OSK 1458/07 stwierdził, że "o instalacji czy też montażu urządzenia można mówić wówczas, gdy na dachu budynku istnieje już nośnik (konstrukcja wsporcza), na którym zainstalowane zostaną anteny i inne urządzenia wyposażenia stacji. Stąd roboty budowlane polegające na wykonaniu masztu z antenami należy kwalifikować jako budowę obiektu" i tutejszy Sąd w pełni podziela ten pogląd.
Wykazany powyżej fakt, że realizacja wskazanej w zgłoszeniu inwestycji wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, podczas gdy Spółka zgłosiła organowi w trybie art. 30 Prawa budowlanego zamierzenie wykonania robót budowlanych, w pełni uzasadniał wniesienie przez organ sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. Takie działanie organu, uzasadnione art. 6 i 7 k.p.a., prowadziło bowiem do tego, aby skarżąca – jeżeli podtrzyma zamiar zrealizowania określonej inwestycji – wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę. Podkreślenia przy tym wymaga, że właśnie w takim postępowaniu będą badane między innymi zagadnienia związane ze zgodnością projektu ze stosownymi przepisami (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał więc, że zarzut naruszenia "art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. z uwagi na jego zastosowanie w niniejszej sprawie" był w tej sprawie nieuzasadniony. Nietrafnym okazał się być także zarzut skarżącej naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez "nie odniesienie się przez organ odwoławczy do większości zarzutów Spółki powołanych w odwołaniu od sprzeciwu". Nawet jeśli nie wszystkie zarzuty odwołania zostały omówione w uzasadnieniu zaskarżonego aktu to uchybienie to pozostaje bez wpływu na wynik sprawy i nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
Należy podkreślić, że choć prawidłowo zwrócił organ I instancji uwagę na to, że zasadniczą przesłanką wydania decyzji o sprzeciwie jest fakt, że taka inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, tym niemniej w uzasadnieniu swej decyzji wskazał także na możliwość naruszenia przez inwestycję praw osób trzecich, biorąc pod uwagę potencjalne oddziaływanie stacji bazowej telefonii komórkowej. Organ wskazał na punkt 1 i 4 art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego, jako przesłankę nakazania uzyskania pozwolenia na budowę.
Wojewoda [...], kontrolując w postępowaniu odwoławczym decyzję organu I instancji nie dokonał odmiennych ustaleń w zakresie tego, że zamierzona przez skarżącą inwestycja wymagała pozwolenia na budowę, zaś zgłoszenie zamiaru jej wykonania nie było wystarczające. Sąd w składzie orzekającym podziela stanowisko organu odwoławczego, że zgłoszona konstrukcja nie stanowi urządzenia budowlanego, o którym mowa w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, lecz budowlę w postaci bazy telefonii komórkowej w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, której realizacja wymaga wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę.
W ocenie Sądu nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 15 k.p.a, bowiem organ odwoławczy , przy niezmienionym stanie faktycznym dokonał merytorycznej oceny dokonanego zgłoszenia , dokonując kwalifikacji zamierzenia inwestycyjnego, które doprowadziło do prawidłowego wniosku o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę.
Sąd dostrzega, za skarżącym, że organ odwoławczy błędnie powołał w uzasadnieniu art. 29 ust 2 pkt 15 Prawa budowlanego przed nowelizacją, która nastąpiła na mocy ustawy z dnia 13 lutego 2020r. w sprawie zmiany ustawy Prawo budowlane i innych ustaw ( Dz.U. z 2020r., poz.471), jednak przywołany wyżej przez Sąd art. 29 ust 3 pkt 3 lit a Prawa budowlanego, wskazuje na konieczność tożsamego z zaskarżonym rozstrzygnięcie.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło