IV SA/Po 531/21
PostanowienieWSA w Poznaniu2021-09-28
Skład orzekający: Sędzia WSA Maria Grzymisławska-Cybulska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na uchwałę organu samorządu terytorialnego podjętą przed 1 czerwca 2017 r. może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa?Ratio decidendi
Skarga na uchwałę organu samorządu terytorialnego podjętą przed 1 czerwca 2017 r. podlega odrzuceniu, jeśli skarżący nie wyczerpał trybu zaskarżenia poprzez uprzednie bezskuteczne wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa. Brak takiego wezwania stanowi o niedopuszczalności skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.Stan faktyczny
L. Z. wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] czerwca 1998 r. w sprawie zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu, skarżąca uiściła należność. Następnie, na zarządzenie sądu, została wezwana do wykazania, czy przed wniesieniem skargi wyczerpała tryb wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Skarżąca przyznała, że nie dokonała takiego wezwania, a następnie wniosła o cofnięcie skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę L. Z. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] czerwca 1998 r. oraz zwrócono skarżącej uiszczoną kwotę tytułem wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w dniu 28 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. Z. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] czerwca 1998 r., nr [...] w sprawie zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta W. w kwartale ulic: K., J. , Ś. (dawna P. ) postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić L. Z. kwotę [...](słownie: [...]) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
Pismem sporządzonym dnia [...] marca 2021 r. L. Z. (zwana dalej także "Skarżącą") wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] czerwca 1998 r., nr [...] w sprawie zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta W. w kwartale ulic: K., J. , Ś. (dawna P. ). Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV z dnia [...] czerwca 2021 r. wezwano Skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...]([...]) złotych (k. 54), a Skarżąca wpis ten uiściła w dniu [...] czerwca 2021 r. (k.63).
Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia [...] września 2021 r. (k. 90 akt sąd.) Skarżącą wezwano do wykazania – w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi – że przed wniesieniem przedmiotowej skargi na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] czerwca 1998 r., nr [...] Skarżąca wyczerpała tryb, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 446) w brzmieniu sprzed nowelizacji (zob. art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw - Dz.U. z 2017 r., poz. 935), a zatem czy wniosła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez organ. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, L. Z. pismem sporządzonym [...] września 2021 r. oświadczyła, że nie wzywała organu do usunięcia naruszenia prawa, bo o takim obowiązku nie została pouczona. Skarżąca wyjaśniła, że popełniła błąd i "prosi o odrzucenie skargi" (k.96).
Pismem sporządzonym dnia [...] września 2021 r. Skarżąca oświadczyła, że "cofa skargę" na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] czerwca 1998 r., nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga L. Z. podlega odrzuceniu.
Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zasadności złożonej skargi Sąd zobowiązany jest zawsze do ustalenia, czy odpowiada ona warunkom formalnym, czy wniesiona została w terminie, a także czy jest dopuszczalna.
Na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019, poz. 2325 - dalej także jako: "p.p.s.a."), sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Rozpatrując niniejszą sprawę w kontekście powyższych przesłanek Sąd uznał, że skarga nie jest dopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest uchwała z dnia [...] czerwca 1998 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Warunkiem skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego, na podstawie art. 52 ust. 1 p.p.s.a., jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.
W przypadku skarg na uchwały organów samorządu terytorialnego podjętych przed dniem 1 czerwca 2017 r. (tak jak ma to miejsce w badanej sprawie, bowiem zaskarżoną uchwałę podjęto 17 czerwca 1998 r.), zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, według brzmienia obowiązującego do dnia 31 maja 2017 r. (wówczas tekst jedn. Dz. U. 2016 r., poz. 446 ze zm.), takim niezbędnym wyczerpaniem środków zaskarżenia było uprzednie bezskuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Ponieważ zatem zaskarżoną uchwałę podjęto przed dniem 1 czerwca 2017 r., wzorcem kontroli zachowania trybu i terminu do wniesienia skargi pozostają przepisy obowiązujące przed tą datą, co następuje na podstawie art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 935). Konsekwentne stanowisko w tej kwestii zajmuje Naczelny Sąd Administracyjny (por. postanowienie NSA z dnia 10 września 2020 r. sygn. II OZ 575/20, postanowienie z dnia 09 czerwca 1921 r. sygn. II OZ 324/20 oraz postanowienie NSA z dnia 20 kwietnia 2021 r. sygn. II OZ 233/21), a Sąd sprawę niniejszą rozpoznający w pełni je podziela.
W myśl przepisów przejściowych ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2017 r., poz. 935) przepisy ustawy o samorządzie gminnym w brzmieniu nadanym tą nowelizacją stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu jej wejścia w życie, a więc po 1 czerwca 2017 r. (zob. art. 17 ust. 2 w zw. z art. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r.). Zaskarżoną przez L. Z. uchwałę podjęto [...] czerwca 1998 r., a więc przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. A zatem w przypadku uchwały podjętej [...] czerwca 1998 r. zastosowanie znajduje przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym według brzmienia obowiązującego do dnia 31 maja 2017 r. (wówczas tekst jedn. Dz. U. 2016 r., poz. 446 ze zm.). Przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, według brzmienia obowiązującego do dnia 31 maja 2017 r., stanowił wówczas, że "Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego". Zatem termin do wniesienia skargi określony w art. 53 § 2 p.p.s.a., wynosi 60 dni - od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa - w przypadku nieudzielenia odpowiedzi na takie wezwanie. W sytuacjach zaś, gdy odpowiedź została udzielona termin ten wynosi 30 dni od daty jej doręczenia; w takim wypadku termin 60 dni uznaje się za bezprzedmiotowy. Co więcej, w przypadku wezwania do usunięcia naruszenia prawa w związku z podjęciem uchwały w sprawie planu miejscowego odpowiedź taka musi przybrać formę uchwały rady uwzględniającej lub odmawiającej uwzględnienia wezwania (tak postanowienie NSA z 15 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 2954/13).
Ponieważ zaskarżona uchwała Rady Miasta została podjęta w dniu [...] czerwca 1998 r., a więc przed zmianą art. 101 ust. 1 u.s.g. (polegającą na rezygnacji z wymogu wezwania do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego na akty podejmowane przez organ gminy) oraz art. 53 p.p.s.a. (zgodnie z którym od dnia 1 czerwca 2017 r. skargę na akty, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., tj. akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, można wnieść w każdym czasie), Skarżąca - przed wniesieniem do Sądu skargi na uchwałę podjętą [...] czerwca 1998 r.- była obowiązana do wezwania Rady Miasta do usunięcia naruszenia prawa i do zachowania terminu do wniesienia skargi przewidzianego w art. 53 § 2 p.p.s.a. - w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r. Wezwanie właściwego organu do usunięcia naruszenia jest zatem obligatoryjnym elementem skuteczności wniesienia skargi na uchwałę organu gminy podjętą przed 1 czerwca 2017 r., w tym na zaskarżoną w niniejszej sprawie uchwałę z dnia 17 czerwca 1998r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Jak wynika z akt sprawy i jak przyznała - w odpowiedzi na wezwanie Sądu - sama Skarżąca (k.96), przed wniesieniem skargi nie wyczerpała ona warunku jej skutecznego wniesienia obejmującego złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Skoro zatem w okolicznościach badanej sprawy, skargę na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] czerwca 1998 r., nr [...] w sprawie zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta W. w kwartale ulic: K., J. , Ś. (dawna P. ) wniesiono bez uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, Skarżąca nie wyczerpała warunku skutecznego wniesienia skargi, a skargę należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2017 r., I OSK 2492/17 oraz z dnia 26 września 2017 r., II OSK 2034/17, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wyjaśnić należy, że uwadze Sądu nie umyka, że Skarżąca jakkolwiek przyznała, że nie wyczerpała trybu wniesienia skargi, to jednocześnie oświadczyła, że skargę cofa (pismo z dnia [...] września 2021 r.). W okolicznościach badanej sprawy cofnięcie skargi nie stanowi jednak przesłanki umorzenia postępowania z art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Cofnięciu podlega, bowiem skarga skutecznie wniesiona do sądu, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło
Z wymienionych wyżej względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzeczono jak w pkt. 1 sentencji postanowienia. Postanowienie zostało wydane na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 58 § 3 p.p.s.a.
O zwrocie wpisu orzeczono w pkt 2 sentencji postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło