II OSK 582/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-12-09

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Tomasz Zbrojewski, Piotr Broda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej, nietrwale związany z gruntem, służący do rekreacji indywidualnej, o powierzchni zabudowy przekraczającej 35 m2, wymagał pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia, a w przypadku braku pozwolenia, czy właściwe jest zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego nakazującego rozbiórkę?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Sąd stwierdził, że obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej, nietrwale związany z gruntem, służący do rekreacji indywidualnej, zadaszony taras stanowiący balkon, o powierzchni zabudowy przekraczającej 35 m2, stanowi obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę. W przypadku braku takiego pozwolenia, zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i nakazanie rozbiórki było zasadne, zwłaszcza w sytuacji, gdy inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie. Sąd uznał również, że jedynym właścicielem działki i inwestorem, zgodnie z dokumentacją, był J. K., co wykluczało zarzut pominięcia jego żony M. K. w postępowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. K. i J. K. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił ich skargę na decyzję WINB nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego. Obiekt ten, o konstrukcji drewnianej, służący rekreacji indywidualnej, został wybudowany przez J. K. w 1998 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego nakazały rozbiórkę obiektu na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, uznając, że nie spełnia on warunków do zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Skarżący kwestionowali m.in. ustalenie daty budowy, status współwłaścicielki M. K. oraz kwalifikację obiektu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) sędzia del. WSA Piotr Broda po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M. K. i J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 570/20 w sprawie ze skargi M. K. i J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 25 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 570/20, oddalił skargę M. K. i J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2020 r., nr [...], w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. Powyższą decyzją organ odwoławczy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., zwana dalej: "k.p.a."), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] lutego 2020 r., znak: [...], nakazującą J. K., w oparciu o art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.), rozbiórkę obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 4,53 m x 5,60 m + taras 2,60 m x 4,53 m, pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym K. [...], gmina K. Sąd I instancji podejmując swoje rozstrzygnięcie wskazał, że na działce nr [...] w K. skarżący J. K. w 1998 r. pobudował nietrwale związany z gruntem obiekt rekreacji indywidualnej o konstrukcji drewnianej i wymiarach 4,53 m x 5,60 m + 2,60 m x 4,53 m. Z dokumentacji fotograficznej zawartej w aktach sprawy wynika, że zadaszenie tarasu stanowi jednocześnie balkon, które wedle oświadczenia zawartego w skardze zostały dobudowane po 1998 r. Z akt sprawy wynika także, że jako właściciel działki w ewidencji gruntów figuruje jedynie J. K. i on także złożył oświadczenie o zakończeniu budowy obiektu w lipcu 1998 r. Z niekwestionowanych okoliczności sprawy wynika przy tym, że skarżący nie posiadają pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. Dalej, Sąd podniósł, że przepis art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego stanowi, że właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Znajdujący się na działce nr [...] niepołączony trwale z gruntem obiekt letniskowy (rekreacji indywidualnej) o konstrukcji drewnianej i powierzchni zabudowy ponad 35 m2 (25,36 m2 powierzchnia domku i 11,77 m2 powierzchnia tarasu) - jest obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, niestanowiącym budynku. Przedmiotowy obiekt letniskowy stanowi przy tym tymczasowy obiekt budowlany. Posadowienie tymczasowego obiektu budowlanego na terenie działki nr [...] wymagało zaś uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Przepis art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie realizacji obiektu, stanowił, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Katalog art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego nie obejmował wyjątkiem od powyższej zasady uzyskania pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. W ocenie Sądu, błędnie wywodzą skarżący, że na realizację tego typu obiektu wystarczało dokonanie zgłoszenia. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 tej ustawy pozwolenia na budowę nie wymagała budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Przedmiotowy obiekt, z uwagi na wybudowanie go w lipcu 1998 r. nie może zostać zaliczony do obiektów, o których mowa w tym przepisie. W sprawie nie mogło znaleźć również zastosowania wyłączenie od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, o który mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego. Przepis ten stanowi bowiem, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej, rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki. Będący przedmiotem niniejszej sprawy obiekt budowlany, z uwagi na fakt nietrwałego połączenia go z gruntem, nie stanowi budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, a którego dotyczy właśnie powołany przepis art. 29 ust. 1 pkt 2a ustawy. Ponadto, jego powierzchnia zabudowy przekracza określoną w tym przepisie powierzchnię 35 m2. Sąd Wojewódzki uznał także, że przeprowadzona przez PINB procedura legalizacyjna nie narusza dyspozycji art. 48 Prawa budowlanego. Po dokonaniu wstępnej kontroli przedmiotowej budowy, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r., organ I instancji wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i nałożył na skarżącego (właściciela działki) obowiązek przedłożenia określonych w nim dokumentów, w terminie do dnia 31 grudnia 2015 r. W wyznaczonym w postanowieniu terminie, ani do dnia wydania zaskarżonej decyzji, skarżący nie przedłożył określonych przywołanym postanowieniem dokumentów. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych przez organ obowiązków, właściwy organ obowiązany jest wydać decyzję, o której mowa w art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Sąd I instancji zauważył, że niezasadny jest zarzut pominięcia skarżącej w niniejszym postępowaniu, bowiem nie wynika z żadnego dokumentu, że pozostaje ona współwłaścicielką działki czy obiektu, samo twierdzenie, że działka i obiekt stanowią przedmiot wspólności ustawowej małżeńskiej nie może przesądzić o nadaniu skarżącej statusu strony. Poza tym, wniesienie skargi przez małżonków wspólnie świadczy o tym, że M. K. posiada wiedzę o toczącym się postępowaniu. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), skargę oddalił. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli M. K. i J. K., wnosząc o jego uchylenie oraz o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji wraz z postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. oraz o umorzenie postępowania przed PINB, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto, wnoszący skargę kasacyjną wnieśli o przeprowadzenie dowodu z dokumentu załączonego do niniejszej skargi kasacyjnej (kopia aktu małżeństwa). Zaskarżonemu rozstrzygnięciu strona skarżąca zarzuciła: I. na podstawie art 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a., z uwagi na to, że organy obu instancji nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności w zakresie dat wybudowania właściwego obiektu rekreacyjnego oraz niezadaszonego tarasu oraz współwłaścicieli działki nr [...] i inwestorów w zakresie powyższego obiektu, co winno było skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz decyzji PINB i postanowienia PINB z dnia [...] sierpnia 2015 r. w oparciu o art. 135 p.p.s.a.; 2) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 10, art. 79 § 1 i 2 oraz art. 81 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 48 i 52 Prawa budowlanego w zw. z art. 145 § 1 pkt 4) k.p.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 10, art. 79 § 1 i 2 oraz art. 81 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 48 i 52 Prawa budowlanego, poprzez pozbawienie M. K., która jest współwłaścicielką działki nr [...], na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej, udziału w postępowaniu, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4) k.p.a., co winno było skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. oraz decyzji PINB i postanowienia PINB z dnia [...] sierpnia 2015 r. w oparciu o art. 135 p.p.s.a.; 3) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a., z uwagi na to, że nie odniesiono się w niej do wszystkich zarzutów powołanych w odwołaniu od decyzji PINB; 4) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., bowiem utrzymała w mocy decyzję PINB, w sytuacji, gdy WINB powinien był uchylić decyzję PINB i umorzyć postępowanie, ewentualnie uchylić decyzję PINB i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania; 5) art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez nie odniesienie się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze, w szczególności zarzutu dotyczącego błędnego uznania, że do powierzchni zabudowy w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 2a) Prawa budowlanego należy zaliczyć powierzchnię tarasu; II. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj.: 1) art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego oraz art. 3 pkt 2 i 5 Prawa budowlanego, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie (oraz w konsekwencji niezastosowanie art. 29 ust. 1 pkt 2a) Prawa budowlanego), polegające na błędnym uznaniu, że obiekt rekreacji indywidualnej znajdujący się na działce nr [...] nie stanowi budynku, a stanowi tymczasowy obiekt budowlany, który jako nieprzewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w art. 29 ust. 1 pkt 12) Prawa budowlanego nie kwalifikował się jako obiekt, którego budowa wymagała jedynie zgłoszenia, w sytuacji, gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że obiekt ten jest trwale związany z gruntem i jako taki stanowi budynek o powierzchni użytkowej poniżej 35 m2, którego budowa zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2a) Prawa budowlanego wymagała jedynie zgłoszenia, co skutkowało bezzasadnym oddaleniem skargi w sytuacji, gdy WSA powinien był uchylić zaskarżoną decyzję w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. oraz decyzję PINB w oparciu o art. 135 p.p.s.a.; 2) art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że za trwałe związanie z gruntem nie można uznać takie sposobu posadowienia obiektu jak występujący w odniesieniu do obiektu rekreacyjnego znajdującego się na działce nr [...] i w konsekwencji, że takiego obiektu nie można uznać za budynek; 3) art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że dla budowy obiektu położonego na działce nr [...] wymagane było pozwolenie na budowę, w sytuacji gdy wymagane było jedynie zgłoszenie; 4) art. 29 ust. 1 pkt 2a) Prawa budowlanego, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że do powierzchni zabudowy, o której mowa w tym przepisie wlicza się powierzchnię tarasu, co skutkowało błędnym przyjęciem, że obiekt znajdujący się na działce nr [...] posiada powierzchnię zabudowy przekraczającą 35 m2, a w konsekwencji, że powyższy przepis nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, co z kolei doprowadziło do bezzasadnego oddalenia skargi w sytuacji, gdy WSA powinien był uchylić zaskarżoną decyzję w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. oraz decyzję PINB w oparciu o art. 135 p.p.s.a.; 5) art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, poprzez niewłaściwe zastosowanie go w sprawie na skutek błędnego uznania, że budowa obiektu wymagała uzyskania pozwolenia na budowę i uznanie, że prawidłowo przeprowadzono postępowanie administracyjne w trybie powyższego przepisu, w sytuacji gdy w sprawie powinien mieć zastosowanie art. 49b Prawa budowlanego (z uwagi na fakt, że na budowę obiektu budowlanego na działce nr [...] wymagane było wyłącznie zgłoszenie wskazane w art. 29 ust. 1 pkt 2a) Prawa budowlanego) i w trybie tego przepisu powinno być prowadzone całe postępowanie, co skutkowało bezzasadnym oddaleniem skargi w sytuacji, gdy WSA powinien był uchylić zaskarżoną decyzję w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. oraz decyzję PINB w oparciu o art. 135 p.p.s.a.; 6) art. 52 Prawa budowlanego, poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne wydanie nakazu rozbiórki jedynie wobec J. K. w sytuacji, gdy tytuł prawny do działki nr [...] i znajdującego się na nim obiektu przysługuje J. K. i M. K. na prawach ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej i obydwoje małżonkowie byli inwestorami; 7) art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że inwestorem był tylko J. K., w sytuacji, gdy współwłaścicielem nieruchomości na prawach ustawowej wspólności małżeńskiej jest także jego małżonka M. K., co doprowadziło do pozbawienia strony - współwłaścicielki działki nr [...] - możliwości obrony jej praw w postępowaniu administracyjnym - poprzez brak wskazywania jej w decyzjach administracyjnych wydawanych w toku niniejszego postępowania (nie została wskazana jako osoba zobowiązana) oraz brak doręczania jej tych decyzji (stroną postępowania powinni być wszyscy właściciele nieruchomości, a zatem w wypadku istnienia na niej wspólności małżeńskiej - obydwoje małżonkowie - art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego); 8) art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, poprzez błędne zastosowanie ich w sprawie, oraz skierowanie postanowienia z dnia [...] sierpnia 2015 r. tylko do J. K. z pominięciem M. K. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie bowiem zaskarżonym wyrok, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Nieuzasadniony jest podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zakresie, w jakim zarzuca organom niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia okoliczności w zakresie daty wybudowania spornego obiektu. Okoliczność ta została bowiem ustalona w oparciu o oświadczenie J. K. - właściciela działki nr [...], na której posadowiono sporny obiekt, będącego równocześnie inwestorem. W piśmie z dnia 10 kwietnia 2015 r., odpowiadając na pismo organu I instancji, J. K. wprost wskazał, że budowa obiektu budowlanego będącego przedmiotem oględzin, położonego w miejscowości K. [...] na działce nr [...], została zakończona w lipcu 1998 r. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przywołane powyżej oświadczenie było w tym zakresie wystarczające, tym bardziej, że w toku postępowania nie ujawniły się żadne inne okoliczności podważające stanowisko inwestora. Nie mogły ponadto odnieść zamierzonego skutku podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty związane z pominięciem w postępowaniu administracyjnym żony J. K. – M. K. Nie można bowiem w okolicznościach przedmiotowej czynić organom zarzutu błędnego ustalenia właściciela nieruchomości nr [...] w K. [...], a w dalszej kolejności także inwestora spornej nieruchomości. Jak wynika bowiem z uzyskanych przez organy wypisów z rejestru gruntów sporządzonych zarówno według stanu z dnia 28 września 1998 r., jak i z dnia 27 stycznia 2015 r. oraz z dnia 14 listopada 2019 r., jedynym właścicielem ww. nieruchomości jest J. K.. Okoliczność, że M. K. jest współwłaścicielem nieruchomości nr [...] nie wynikała zatem ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji. Jednocześnie na żadnym etapie postępowania administracyjnego - czy to przed organem pierwszej czy też drugiej instancji - biorący w nim czynny udział J. K. będący mężem M. K., nie podnosił okoliczności wadliwego (niewyczepującego) ustalenia właścicieli nieruchomości nr [...] oraz nie podważał uznania go za jedynego inwestora spornej inwestycji. Zwrócenia uwagi wymaga ponadto, że warunkiem koniecznym wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jest stwierdzenie, że strona nie ponosi winy w tym, że nie brała udziału w postępowaniu. Nie jest zatem wystarczające samo wskazanie przez stronę (jak miało to miejsce w tej sprawie), że nie brała udziału w postępowaniu, jeżeli strona nie wskaże równocześnie okoliczności świadczących o braku jej winy. Z tych względów brak było na tym etapie postępowania podstaw do zastosowania przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Podnoszone w tym zakresie w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., a także w zw. z art. 10, art. 79 § 1 i 2, art. 81 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. oraz art. 28 ust. 2, art. 48 i art. 52 ustawy Prawo budowlane oraz art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., nie zasługiwały na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł natomiast odnieść się do zarzutu naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. z uwagi na to, że nie odniesiono się w niej do wszystkich zarzutów powołanych w odwołaniu. W skardze kasacyjnej brak jest bowiem uzasadnienia powyższego zarzutu – jej autor nie wskazał, które z zarzutów odwołania zostały pominięte przez organ odwoławczy i nie wykazał, że ich pominięcie miało istotny wpływ na wynik sprawy, jak tego wymaga art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się też, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. mamy do czynienia w przypadku, gdy uzasadnienie nie odpowiada wymogom tego przepisu, przy czym nie każde naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skuteczny, gdy uzasadnienie wyroku sporządzone zostało w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną, w szczególności gdy nie zawiera któregoś z wymienionych w przepisie elementów konstrukcyjnych, albo nie pozwala w sposób pewny ustalić przesłanek, jakimi kierował się sąd administracyjny, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. można kwestionować kompletność elementów uzasadnienia, a nie jego prawidłowość merytoryczną. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 29 ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego, wskazać należy, iż słusznie Sąd pierwszej instancji uznał, że nie mógł on znaleźć zastosowania w przedmiotowej sprawie, przy czym wadliwie Sąd wskazał przyczyny braku możliwości jego zastosowania. Przepis ten nie mógł mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie z tego względu, że został dodany do ustawy Prawo budowlane w dniu 27 czerwca 2015 r. na mocy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 443), której przepisy przejściowe wyłączają jego zastosowanie do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia tej ustawy w życie decyzją ostateczną (art. 6 ust. 1 ww. ustawy). Kontrolowane postępowanie administracyjne w dniu wejścia w życie ww. ustawy było w toku i zakończyło się dopiero wydaniem w dniu [...] kwietnia 2020 r. zaskarżonej decyzji. Z tych też względów nie zasługiwał również na uwzględnienie powiązany z art. 29 ust. 1 pkt 2a ustawy Prawo budowlane zarzut naruszenia art. 29 ust. 1 pkt 12 oraz art. 3 pkt 2 i 5 tej ustawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadny jest natomiast podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego kwestionujący przyjętą przez Sąd pierwszej instancji kwalifikację spornego obiektu, przy czym zaznaczenia wymaga, iż nie miało to istotnego wpływu na rozstrzygnięcie. Należy bowiem podzielić stanowisko skarżących co do uznania spornego obiektu za trwale związanego z gruntem. W orzecznictwie sądów administracyjnych i w piśmiennictwie wielokrotnie podnoszono, że cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce. Przyjmuje się również, że wydzielenie budynku za pomocą przegród budowlanych i dachu tworzy w budynku przestrzeń zamkniętą, będącą osłoną przed szkodliwym działaniem czynników klimatycznych (por. Prawo budowlane, Komentarz pod red. A.Glinieckiego, LexisNexis, Warszawa 2014, str. 39 i powołane tam orzeczenia oraz wyroki NSA: z dnia 23 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 923/05; z dnia 25 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 1509/06; z dnia 11 września 2008 r., sygn. akt II OSK 982/07; z dnia 20 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 680/07; z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 186/07; z dnia 3 września 2009 r., sygn. akt II OSK 1331/08; z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1461/08; z dnia 5 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 25/10 i inne w nich powołane). Wszystkie wymienione powyżej cechy posiada sporny domek o konstrukcji drewnianej o dachu wielospadowym, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej. Posadowienie tego obiektu na bloczkach betonowych osadzonych w ziemi wiąże ten budynek z gruntem uniemożliwiając jego przemieszczenie. Nie było zatem w przedmiotowej sprawie podstaw do uznania, że przedmiotowy obiekt nie jest budynkiem. Z uwagi natomiast na jego trwałe związanie z gruntem nie mógł on być zakwalifikowany jako tymczasowy obiekt budowlany. Jak jednak słusznie wskazano w zaskarżonym wyroku, budowa przedmiotowego obiektu powinna być poprzedzona uzyskaniem przez inwestora pozwolenia na budowę, stosownie do treści art. 28 Prawa budowlanego. Katalog art. 29 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wykonania spornego obiektu, nie obejmował bowiem wyjątkiem od wyrażonej w art. 28 tej ustawy zasady uzyskania pozwolenia na budowę, budynków rekreacji indywidualnej trwale powiązanych z gruntem. Wobec tego organy nadzoru budowlanego zasadnie zastosowały tryb postępowania przewidziany w art. 48 ustawy Prawo budowlane i w związku z niespełnieniem przez skarżącego warunków określonych w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2015 r. wydanym w trybie art. 48 ust. 3 ww. ustawy, nakazał rozbiórkę przedmiotowego obiektu na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Stosownie bowiem do treści art. 48 ust. 4 ww. ustawy, w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1. Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przywołanych powyżej przepisów Prawa budowlanego nie mogły zatem odnieść zamierzonego przez autora skargi kasacyjnej skutku. W konsekwencji powyższych ustaleń nieuzasadniony jest też zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a., tj. z uwagi na to, że strona skarżąca kasacyjnie zrzekła się przeprowadzenia rozprawy, a pozostałe strony w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu skargi kasacyjnej każdej z nich, nie wniosły o przeprowadzenie rozprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło