II SA/Sz 644/21
PostanowienieWSA w Szczecinie2021-10-21
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości sąsiedniej, nieobjętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, posiada legitymację procesową do zaskarżenia uchwały w przedmiocie uchwalenia tego planu?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, uznając, że skarżący, będący właścicielem nieruchomości sąsiedniej, nieobjętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia. Skarga miała charakter actio popularis, a skarżący nie posiadał tytułu prawnego do działek objętych planem, co wykluczało jego legitymację procesową do jej zaskarżenia.Stan faktyczny
Rada Gminy K. uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla działki nr [...]. Skarżący R. S., właściciel sąsiedniej nieruchomości, zaskarżył tę uchwałę, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym niezgodność z audytem krajobrazowym, brak ustaleń dotyczących kształtowania krajobrazu i kompensacji przyrodniczej, a także sprzeczność z dyrektywami unijnymi. Skarżący podniósł, że plan zagraża środowisku naturalnemu, w tym obszarowi Natura 2000, oraz negatywnie wpłynie na jego komfort życia i wartość jego nieruchomości. Organ administracji wniósł o oddalenie skargi, zarzucając skarżącemu brak legitymacji procesowej.Rozstrzygnięcie
Sąd odrzucił skargę i orzekł o zwrocie skarżącemu kwoty uiszczonej tytułem wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.) Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2021 r. sprawy ze skargi R. S. na uchwałę Rady Gminy K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. dla działki nr [...] obręb K. postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu R. S. kwotę [...]([...]) złotych uiszczone tytułem wpisu od skargi.
W dniu [...] października 2020 r. Rada Gminy K., działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2020 r., poz. 713), art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 293, z późn. zm.) w związku z uchwałą Rady Gminy K. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. dla działki nr [...] obręb K., po stwierdzeniu, że niniejsza uchwała nie narusza ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K., podjęła uchwałę nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. dla działki nr [...] obręb K..
Pismem z dnia 26 kwietnia 2021 r. (uzupełnionym pismem z dnia 2 czerwca 2021 r. oraz z dnia 22 lipca 2021 r. i z dnia 12 października 2021 r.) R. S., działając na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wniósł skargę na ww. uchwałę Rady Gminy K. z dnia [...] października 2020 r., zarzucając jej:
1) naruszenie art. 10 ust. 4 oraz art. 20 pkt 1 i art. 15 pkt 3 i 3a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez przyjęcie rozwiązań niezgodnych z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, polegające na nieuwzględnieniu rekomendacji i wniosków zawartych w audycie krajobrazowym oraz określonych przez ten audyt granic krajobrazów priorytetowych;
2) naruszenie art. 15 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez niedokonanie ustaleń w uchwalonym planie miejscowym w zakresie zasad kształtowania krajobrazu oraz zasad wynikających z potrzeb kształtowania przestrzeni publicznej, pomimo że takie ustalenia stanowią obligatoryjną część projektu planu miejscowego; a nadto niezawarcie w planie kompensacji przyrodniczej w rozumieniu dyrektywy siedliskowej;
3) błędne nieuwzględnienie w planie zagospodarowania przestrzennego terenu jako krajobrazu priorytetowego, mimo że jako taki teren ten został określony w audycie krajobrazowym oraz planach zagospodarowania przestrzennego województwa;
4) naruszenie art. 13 ust. 1, 17 pkt 1, art. 20 ust. 1 oraz art. 15 ust. 2 i 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, oraz niesporządzenie dokumentacji planistycznej zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r.
5) brak unormowania przez organ wszystkich koniecznych elementów w planie miejscowym, takich jak na przykład pominięcie określenia stawek procentowych, na podstawie których ustala się opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości po jej zagospodarowaniu, co stanowi istotne naruszenie prawa;
6) oparcie planu zagospodarowania przestrzennego na opiniach środowiskowych sporządzonych przez osoby, których kwalifikacje czy licencje nie zostały odpowiednio sprawdzone i zweryfikowane, co doprowadziło do tego, iż opinie te i ekspertyzy są nieaktualne i zawierają wiele błędów, które przedstawiają sytuację przyrodniczą niezgodnie z rzeczywistym stanem;
7) sprzeczność planu z dyrektywą 92/43/EWG5 (zwaną dyrektywą siedliskową) oraz dyrektywą 2009/147/WE6 (zwaną dyrektywą ptasią).
W uzasadnieniu skargi wskazano, że zgodnie z uchwalonym planem teren działki nr [...] obręb K. przeznaczony został do zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem zabudowy usługowej, zabudowy rekreacji indywidualnej oraz na drogi wewnętrzne. W rozdziale 2. uchwały wskazano na szereg ustaleń ogólnych, w tym stwierdzając w § 4, iż przy ustaleniach dotyczących zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu oraz zasad kształtowania krajobrazu nie określa się krajobrazów priorytetowych określonych w audycie krajobrazowym oraz planach zagospodarowania przestrzennego województwa. Ustalono jedynie zakaz lokalizacji inwestycji uciążliwych dla środowiska i zdrowia ludzi, jednakże tylko tych które znacząco mogłyby oddziaływać na środowisko przyrodnicze, z wyłączeniem urządzeń infrastruktury technicznej.
Zdaniem skarżącego, z powyższym planem nie sposób się zgodzić, narusza on bowiem zasady i tryb jego sporządzenia, a nadto ingeruje w środowisko naturalne chronione przez ustawę o ochronie przyrody i dyrektywy unijne oraz narusza interes prawny skarżącego, jako właściciela sąsiedniej nieruchomości, gdyż znacząco wpłynie na jego komfort życia, a także zniszczy środowisko naturalne, które ma dla niego wyjątkowe znaczenie.
Skarżący wskazał, że obszar działki nr [...] jest obszarem sąsiadującym z obszarami o bardzo dużym znaczeniu przyrodniczym, na którym swoje siedliska mają różnego rodzaju zwierzęta, co zostało szczegółowo opisane i przedstawione w toku postępowania. Na tym obszarze znajdują się również stare ponad 100-letnie drzewa i w przypadku działań budowlanych zagrożone zostaną wody gruntowe, co zagrozi też temu staremu drzewostanowi. Nadto, działka ta objęta jest obszarem Natura 2000: PLB20010 Wybrzeże [...] i [...] Pas Nadmorski. Na terenach Natura 2000, jeżeli chodzi o realizację inwestycji, istnieje szereg ograniczeń, które w niniejszej sprawie, zdaniem skarżącego, mają miejsce. Po pierwsze, zgodnie z przepisami, obowiązuje bezwzględny zakaz takiego działania, które może negatywnie oddziaływać na cele ochrony przyrody Natura 2000. Wynika to m.in. z art. 33 ustawy o ochronie przyrody, który jasno wskazuje, iż zabrania się podejmowania działań mogących, osobno lub w połączeniu z innymi działaniami, znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000. Tymczasem, Rada Gminy, mimo że w uchwale powołuje się na punkt dotyczący ochrony środowiska, w żaden sposób nie określiła jakie działania przy realizacji inwestycji budowalnej mieszkaniowej podejmie celem ochrony środowiska naturalnego objętego obszarem Natura 2000. Skarżący wielokrotnie wskazywał, iż jego intencją jest zakupienie tego terenu i jego zalesienie celem ochrony oraz rozwoju żyjących tam gatunków, jednakże jego apele pozostają bezskuteczne. Zdaniem skarżącego, organ nawet nie przeprowadził analizy jakie oddziaływanie na przyrodę będzie miała realizacja projektu zabudowy mieszkaniowej na tym terenie, nie wskazano również w jaki sposób wykonana będzie kompensacja przyrodnicza niezbędna do zapewnienia spójności i właściwego funkcjonowania sieci obszarów Natura 2000. W ocenie skarżącego, nie zachodzi w niniejszej sprawie również wyjątkowa sytuacja, która pozwalałaby na odstępstwa od spełnienia ww. wymagań, bowiem za inwestycją nie przemawiają konieczne wymogi interesu publicznego wobec braku rozwiązań alternatywnych. Na terenie spornej działki występują przede wszystkim siedliska i gatunki priorytetowe, a planowana inwestycja nie jest niezbędna do ochrony zdrowia i życia ludzi czy zapewnienia bezpieczeństwa powszechnego. Organ przyjął błędne założenie, iż wybuduje infrastrukturę na obszarze chronionym, a dopiero później zatroszczy się o walory przyrodnicze, o ile jakiekolwiek zostaną - co jest sprzeczne z zasadą zrównoważonego rozwoju, z prawem międzynarodowym, ale także z art. 74 Konstytucji RP.
Skarżący podkreślił, że plan w takiej postaci, w jakiej jest przedstawiony w uchwale, zagraża przyrodzie na jego działce i działce, na której znajduje się cmentarz. Realizacja inwestycji przedstawionej w planie zagraża także jego zdrowiu i przyszłości życiowej (zniszczenie projektu życiowego). Działka nr [...] graniczy od północy z posesją skarżącego na długości 100 m, dochodzi do tego droga cmentarna od wschodu, która ma być połączona według planu z drogą powiatową, a co z kolei oznacza, iż ślepa uliczka cmentarna od strony wschodniej zostanie przekształcona w ruchliwą drogę, mimo że jest bardzo wąska i wzdłuż niej znajdują się ok. 100-letnie lipy, które powinny być chronione jako "pomnik przyrody". Nadto, taka inwestycja spowoduje wzrost zanieczyszczeń powietrza, smogu, zniszczy naturalne siedliska zwierząt oraz spowoduje zniszczenie starych i zdrowych drzew. Niezależnie od powyższego, realizacja takiej inwestycji wpłynie także na zmniejszenie wartości działki skarżącego. Już od strony południowej, około 800 m, postawiono wiatraki, które znacząco wpływają na komfort życia skarżącego ze względu na generowany hałas, infradźwięki a realizacja osiedla mieszkaniowego dodatkowo wpłynie negatywnie na jego zdrowie. W uchwale brak jest nawet unormowania w zakresie określenia stawek procentowych, na podstawie których ustala się opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości po jej zagospodarowaniu, co stanowi również istotne naruszenie prawa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie zarzucając skarżącemu przede wszystkim brak legitymacji prawnej do zaskarżenia przedmiotowej uchwały, a więc wniesienia jej z naruszeniem art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Zdaniem organu, w niniejszej sprawie nie można się dopatrzeć istotnego oddziaływania na działkę skarżącego, tym bardziej, że nie przywołuje on żadnego przepisu prawa materialnego, który miałby zostać naruszony zaskarżoną uchwałą, a tym samym naruszony miałby być jego konkretny interes prawny. Ustalenia skarżonego planu nie wpływają na sytuację prawną nieruchomości skarżącego poprzez zabudowanie terenów, dotychczas niezbudowanych, zabudową o zbliżonej funkcji i parametrach zabudowy. Rozwój zabudowy na terenach przyległych został ponadto określony w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego już w 2003 r. Działki skarżącego z zabudowaniami ulokowane są w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej i usługowej (domy mieszkalne, usługi agroturystyczne), przy drodze powiatowej i drodze gminnej stanowiącej dojazd do cmentarza, w zwartej zabudowie wiejskiej. Nie można żądać od Gminy zahamowania zrównoważonego rozwoju wsi K. o funkcję mieszkaniową i rekreacyjną. Ponadto skarżący adaptując budynek byłej szkoły, jako byłego budynku użyteczności publicznej zlokalizowanego w centrum wsi, musiał mieć świadomość wynikających z jego położenia okoliczności oraz nie może ograniczać Gminy w rozwoju zabudowy mieszkaniowej, zwłaszcza wokół obiektów istotnych, stanowiących centrum życia mieszkańców np. kościół, budynek byłej szkoły i tak posadowionych.
Zdaniem organu, planowane zagospodarowanie terenu przedmiotowej działki nie wpływa negatywnie na środowisko przyrodnicze, co zostało uzgodnione z organami ochrony środowiska w przeprowadzonym postępowaniu formalno-prawnym oraz nie zagraża istniejącemu drzewostanowi zarówno na cmentarzu, jak i wzdłuż drogi dojazdowej do cmentarza, które nie są objęte planem. Planowany sposób zagospodarowania działki spowoduje nieznaczne zwiększenie ruchu pojazdów stanowiących dojazd do kilku planowanych działek budowlanych o znaczeniu lokalnym, bez wpływu na pogorszenie stanu środowiska. Zakończona procedura uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przedmiotowej działki jest procesem przekształcania terenu dotychczas niezbudowanego o powierzchni 1,08 ha pod zabudowę mieszkaniową, co jest związane z rozwojem miejscowości K. przy uwzględnieniu wymogów ładu przestrzennego. Organ podkreślił, że ochrona elementów środowiska przyrodniczego uregulowana w uchwale odnosi się do stopnia przewidywanych rozwiązań i adekwatnie do stanu istniejącego. Na działce nr [...] brak jest jakiegokolwiek starodrzewia, a grunt jest użytkowany rolniczo. Istniejącym w sąsiedztwie planu drzewom nie zagraża obniżenie poziomu wód gruntowych, a zapisy planu wprowadzają konieczność podłączenia budynków do sieci wodociągowej. Ruch wynikający z konieczności dojazdu do kilku działek nie będzie miał wpływu na istniejący poza terenem objętym planem drzewostan. Ponadto, według oceny oddziaływania na środowisko jak również innych materiałów będących w posiadaniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (m.in. materiały zebrane na potrzeby ustanowienia planów zadań ochronnych dla obszarów Natura 2000, czy "Waloryzacja przyrodnicza województwa [...], Biuro Konserwacji Przyrody, S., 2010 r.):
- nie stwierdzono gniazd ptaków i ich lęgów, czy też szczególnych miejsc żerowiskowych, czy odpoczynku gatunków ptaków, będących przedmiotami ochrony w obszarze Natura 2000 Wybrzeże [...],
- występująca roślinność z niewielkimi skupiskami zadrzewień przy drodze nie tworzy chronionych siedlisk przyrodniczych, będących przedmiotami ochrony w obszarze Natura 2000 [...] Pas Nadmorski [...],
- w granicach planu nie ma cennych form geologicznych (np. pagórki, dolinki, naturalne skarpy) mających wpływ na krajobraz.
Organ wskazał również, że procedura formalno-prawna planu była przeprowadzona w sposób jawny i przejrzysty. W jej trakcie pojawiło się wiele zastrzeżeń ze strony skarżącego, który wyraził m.in. chęć zalesienia terenu objętego planem, stanowiący grunt o najwyższej przydatności rolniczej (III klasa bonitacyjna), co w myśl obowiązujących przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych jest istotnym ich naruszeniem. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ważąc interes ekonomiczny wynikający z rozwoju wsi oraz interes związany z produkcją rolniczą gruntu rolnych o wysokiej przydatności rolniczej na działce nr [...], zdecydował o wyrażeniu zgody na zmianę przeznaczenia gruntu rolnego chronionego na cele nierolne pod zabudowę jednorodzinną i rekreacji indywidualnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 i pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej przez badanie zgodności z prawem m.in. uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego, stanowiących przepisy prawa miejscowego (art. 3 § 2 pkt 5 ) oraz aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6).
W myśl z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Takim przepisem szczególnym w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. jest art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1372) zwanej dalej: "u.s.g.", który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
W związku z treścią powołanego wyżej art. 101 ust. 1 u.s.g. oraz wniesieniem skargi na podstawie tego przepisu, przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd zobowiązany jest w pierwszej kolejności do weryfikacji przesłanek jej dopuszczalności, a więc zbadania, czy skargę wniesiono w sprawie z zakresu administracji publicznej oraz czy legitymuje się interesem prawnym w zaskarżeniu uchwały.
W kontekście przytoczonych przepisów, skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest uwarunkowane następującymi okolicznościami: po pierwsze - zaskarżony akt musi dotyczyć sfery administracji publicznej, po drugie - zaskarżony akt musi nie tylko dotyczyć interesu prawnego, ale również naruszać interes prawny lub uprawnienie skarżącego.
Przedmiotem zaskarżenia jest uchwała Rady Gminy K. z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. dla działki nr [...] obręb K. (dalej jako: "uchwała" lub "plan miejscowy"). Tym samym należy stwierdzić, że skarga dotyczy kategorii spraw o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. i dotyczy sfery administracji publicznej.
Merytoryczna ocena zasadności skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie jest możliwa, jeśli skarżący nie ma legitymacji procesowej do wniesienia skargi. Zatem w dalszej kolejności należało zbadać, czy skarżący ma legitymację do zaskarżenia ww. uchwały.
Stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem obowiązek wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia spoczywa na skarżącym. Musi on wykazać, że istnieje związek pomiędzy jego prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienia (por. wyrok SN z 7 marca 2003 r., III RN 42/02, OSNP z 2004 r. Nr 7, poz. 114; por. też wyrok WSA w Białymstoku z 9 września 2004 r., II SA/Bk 364/04, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący musi zatem wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia (por. wyrok NSA z 4 lutego 2005 r., OSK 1563/04, wyrok NSA z 22 lutego 2006 r., II OSK 1127/05, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Interes ten powinien być bezpośredni, konkretny i realny. Związek pomiędzy własną, indywidualną sytuacją prawną skarżącego, a zaskarżoną uchwałą musi w dacie wniesienia skargi powodować następstwo w postaci wynikającego z przepisu prawa ograniczenia lub pozbawienia danego podmiotu konkretnych uprawnień lub nałożenia na niego obowiązków (por. wyrok NSA z 7 maja 2008 r., II OSK 84/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji, musi to być interes znajdujący bezpośrednie i jasne odzwierciedlenie w przepisie prawa, przekładający się na stwierdzenie, że poprzez określoną regulację w uchwale nastąpi konkretne oddziaływanie na sytuacje prawną skarżącego (nie faktyczną) poprzez uszczuplenie jego praw (pogorszenie jego sytuacji prawnej) lub wygenerowanie obowiązków (uciążliwości). Przy czym, owo oddziaływanie musi być rzeczywiste, a nie potencjalne, a więc jego stwierdzenie nie może opierać się na antycypacji, że może ono wystąpić (a nie musi) w przyszłości. Powołany przepis kreujący legitymację skargową przesądza bowiem o naruszeniu interesu prawnego, a nie możliwości jego naruszenia.
W kontekście zarzutów skargi wymaga również podkreślenia, że skarga złożona w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, a zatem do jej wniesienia nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 3 listopada 2003 r. sygn. SK 30/02, OTK ZU-A 2003, nr 8 poz. 84, wyrok NSA z 1 marca 2005 r., sygn. OSK 1437/04, a także wyrok NSA z 10 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 2349/14). W związku z powyższym nawet ewentualna sprzeczność aktu z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli akt ten nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego (por. wyroki NSA z 14 marca 2002 r., II SA 2503/01, z 23 lutego 2012 r., sygn. II OSK 2451/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podstawą zaskarżenia jest bowiem równocześnie naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień prawnych konkretnego obywatela lub ich grupy, ewentualnie innego podmiotu, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą w inny sposób prawnie związany.
W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, na którą to okoliczność sąd już wyżej zwrócił uwagę, że każdy skarżący, składając skargę w trybie art. 101 u.s.g. musi wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną przezeń uchwałą, to znaczy, iż zachodzi związek polegający na tym, że uchwała narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) jego interes prawny lub uprawnienie, albo jako indywidualnego podmiotu, albo jako członka określonej wspólnoty samorządowej (wyrok Sądu Najwyższego z 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02, OSNP 2004/7/114).
Powyższe oznacza, że skuteczne rozpoznanie skargi jest możliwe wówczas, gdy skarżący wykaże, że zaskarżona uchwała, naruszając prawo, negatywnie wpływa na jego sytuację prawną, pozbawiając go pewnych uprawnień, czy też uniemożliwiając ich realizację.
Przenosząc powyższe rozważenia na grunt rozpoznawanej sprawy, sąd uznał, że skarżący nie ma interesu prawnego do zaskarżenia uchwały Rady Gminy K. nr [...], a przywołana argumentacja przywołana w skardze jak i w pismach pełnomocnika skarżącego z dnia 22 lipca 2021 r. i 12 października 2021 r. nie stanowi okoliczności świadczących o posiadaniu przez skarżącego interesu prawnego, który zostałby naruszony zaskarżoną uchwałą. Nie przedstawił on tego rodzaju okoliczności, które mogłyby świadczyć o tym, że kwestionowany miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rzeczywiście, a nie tylko potencjalnie narusza ten interes prawny lub uprawnienie.
Z treści skargi oraz pism pełnomocnika wynika, że skarżący swój interes prawny wywodzi z prawa własności działki pozostającej w sąsiedztwie działki [...], której przeznaczenie w planie kwestionuje. Na etapie procedury planistycznej składał uwagi do planu.
Sąd zauważa, że działka skarżącego położona jest poza granicami planu.
W orzecznictwie sądów administracyjnych spór wywołała kwestia, czy do zaskarżania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego legitymowany jest podmiot, który jest właścicielem nieruchomości nie objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (tj. znajdującej się poza obszarem, którego plan dotyczy).
Według jednego z poglądów, okoliczność, iż podmiot skarżący plan miejscowy nie dysponuje żadnym tytułem prawnym do nieruchomości znajdującej się w granicach obszaru, którego dotyczy plan miejscowy – wyklucza a priori jego legitymację skargową.
Drugi z poglądów przyznaje legitymację skargową w sprawach dotyczących planów miejscowych także właścicielom (użytkownikom wieczystym) tych nieruchomości, które położone są poza granicami planu. W ramach tego poglądu sądy administracyjne wskazują jednak, że legitymacja skargowa uzależniona jest od ustalenia stopnia oddziaływania ustaleń planu miejscowego na sytuację prawną sąsiednich nieruchomości, nie objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ( vidé: wyroki NSA z dnia 2.07.2009 r. II OSK 591/09, z dnia 13.03.2009r. II OSK 1360/08, z dnia 3.11.2010 r. II OSK 1780/10, z dnia 5.11.2014 r. II OSK 974/13 - dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie sądu, tej sprawie nie występują takie zagrożenia albowiem działka nr [...] została przeznaczona w planie na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem zabudowy usługowej i zabudowy rekreacji indywidualnej ( § 2 uchwały). Zważywszy, że położona jest na terenie zamieszkałym, takie przeznaczenie nie wymaga ustanowienia strefy ochronnej ze względu na ponadnormatywny hałas, czy innych szczególnych zabezpieczeń dla właścicieli działek sąsiednich.
Analizując zatem treść skargi oraz uzupełniających ją pism, w przekonaniu sądu skarga ma charakter actio popularis, zaś skarżący nie wykazał interesu prawnego do zakwestionowania skarżonej uchwały a co za tym idzie jego naruszenia.
Skarżący nie ma żadnego tytułu prawnego do działek objętych planem miejscowym ani nie przysługuje mu prawo własności do tych działek.
Mając na uwadze powyższe rozważania, w świetle których, zdaniem sądu, skarżący nie wykazał naruszenia interesu prawnego w zaskarżeniu ww. uchwały, niedopuszczalna jest analiza merytorycznych zarzutów skargi.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., odrzucił skargę. O zwrocie wpisu sąd postanowił na postawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło