II OZ 531/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Leszek Kiermaszek po rozpoznaniu w dniu 17 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.D. i A.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 czerwca 2024 r. sygn. akt II SA/Sz 314/24 o odrzuceniu skargi M.D. i A.D. na postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 marca 2024 r. nr WOA.7722.100.2023.RK w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w całości. Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "P.p.s.a.") odrzucił skargę M.D. i A.D. (dalej: "skarżący") na postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 7 marca 2024 r., nr WOA.7722.100.2023.RK w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd wskazał, że w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 maja 2024 r., pełnomocnik skarżących został wezwany do nadesłania dwóch podpisanych odpisów skargi bądź dwóch kserokopii skargi uwierzytelnionych własnoręcznym podpisem za zgodność z oryginałem, celem doręczenia odpisu skargi uczestnikom postępowania oraz o podanie numerów PESEL skarżących, w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak zauważył Sąd, pełnomocnik skarżących w terminie nadesłał pismo, w którym ujawnił numery PESEL skarżących. Ponadto do pisma załączono dwa niepodpisane przez pełnomocnika skarżących odpisy skargi. Według Sądu pełnomocnik nie usunął braku formalnego skargi, skoro co prawda przesłał dwa odpisy skargi, jednak były one niepodpisane, obligowało to Sąd do odrzucenia skargi. Skarżący, reprezentowani przez pełnomocnika będącego adwokatem, wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając Sądowi naruszenie: 1) art. 47 § 1 P.p.s.a. poprzez błędne uznanie, iż skarżący nie przedłożyli odpisów w sytuacji, w której dokumenty przedłożone przez stronę skarżącą spełniały definicje odpisu w rozumieniu ww. przepisu; 2) art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. poprzez błędne uznanie, iż skarżący nie uzupełnili braków formalnych skargi w terminie, w sytuacji, w której do Sądu pierwszej instancji zostały przedłożone dokumenty, które stanowią odpisy w rozumieniu art. 47 § 1 P.p.s.a. W oparciu o te zarzuty pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Sądu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 46 § 1 P.p.s.a. każde pismo wnoszone do sądu powinno zawierać podpis strony, albo jej przedstawicieli ustawowych lub pełnomocników. Natomiast jak stanowi art. 47 § 1 i 2 P.p.s.a. do pisma należy dołączyć jego odpisy oraz odpisy załączników dla doręczenia ich stronom i uczestnikom postępowania. Odpisami w rozumieniu § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej. Odpisem pisma procesowego jest każdy jego dalszy egzemplarz zgodny z oryginałem. Istotą bowiem odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma. Może to być kopia maszynowa, a także kopia wykonana przy użyciu każdej innej techniki powielania, np. wydruk komputerowy (por. postanowienie NSA z 30 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 927/09; wyrok NSA z 5 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 774/06, publ.: CBOSA). Zasadą jest, że podstawowym wymogiem odpisu pisma procesowego pozostaje jego zgodność, tj. wierność jego pełnej treści z oryginałem (M. Jagielska, A. Wiktorowska, K. Wojciechowska, P. Pietrasz, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2024, Legalis, uwagi do art. 47). W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę skarżących z uwagi na to, że mimo wezwania do nadesłania dwóch podpisanych odpisów skargi bądź dwóch kserokopii skargi uwierzytelnionych własnoręcznym podpisem za zgodność z oryginałem pełnomocnik skarżących nadesłał do Sądu dwa niepodpisane odpisy skargi, które nie zostały także uwierzytelnione podpisem pełnomocnika. Należy stwierdzić, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że w sytuacji, gdy wezwanie sądu zostało wykonane w ten sposób, że strona lub jej pełnomocnik nadesłali kserokopie lub wydruki, a więc egzemplarze odpowiadające treści złożonego środka zaskarżenia, a jedynie nie poświadczono ich za zgodność z oryginałem, to jego odrzucenie byłoby dotknięte nadmiernym rygoryzmem. Odrzucenie pisma tylko z tego powodu nie znajduje uzasadnienia w treści art. 47 § 1 w związku z art. 49 P.p.s.a., ponieważ nie ma przeszkód, żeby pismo - mimo wspomnianych niedociągnięć - mogło otrzymać prawidłowy bieg (por. wyrok NSA z 23 listopada 2005 r., sygn. akt I OSK 133/05 oraz postanowienia NSA: z 14 lutego 2012 r. sygn. akt I OZ 84/12, z 3 września 2015 r. sygn. akt II GSK 1848/15, z 3 marca 2015 r. sygn. akt II OZ 157/15, z 21 września 2015 r. sygn. akt II OSK 1953/15, z 23 czerwca 2017 r., sygn. akt II OZ 669/17, z 10 listopada 2022 r., sygn. akt I OZ 503/22, publ.: CBOSA). Również w doktrynie dopuszcza się traktowanie jako odpisów innego rodzaju wydruków, kopii, także nieuwierzytelnionych (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. V, opubl. LexisNexis 2011 r. oraz G. Radecki, w: R. Mikosz, G. Radecki, Ł. Strzępek, Pisma stron w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wolters Kluwer, Warszawa 2008, s. 31-32). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela ten pogląd. W sytuacji, gdy pełnomocnik nadesłał odpisy skargi we wskazanej przez sąd liczbie, jednak przekazał je jako niepodpisane wydruki skargi oznaczone pieczęcią "odpis", to odrzucenie skargi przez Sąd pierwszej instancji wyłącznie z uwagi na brak ich uwierzytelnienia podpisem bądź ich niepodpisanie nie znajduje dostatecznego uzasadnienia w treści art. 47 § 1 w związku z art. 49 P.p.s.a. i stanowi przejaw nadmiernego i nieuzasadnionego formalizmu. Nie ma bowiem żadnych przeszkód, aby skarga, mimo braku uwierzytelnienia jej odpisów, mogła otrzymać prawidłowy bieg, tym bardziej, że nawet z pobieżnego porównania treści odpisów i skargi wynika, że przesłane odpisy pozostają zgodne w swojej treści z oryginałem. Tym samym zasadny okazał się zarzut postawiony w zażaleniu dotyczący naruszenia art. 47 § 1 P.p.s.a., a w konsekwencji również art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.