III OZ 520/24

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2024-12-12

Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy skutek zaskarżonej decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej już nastąpił, możliwe jest jeszcze wstrzymanie jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji może być stosowana jedynie do aktów, które nadają się do wykonania i mają być wykonane w przyszłości. Skoro skarżący został już zwolniony ze służby, skutek decyzji nastąpił, a jej wykonanie jest już dokonane, co czyni wniosek o wstrzymanie bezprzedmiotowym. Pozytywne dla skarżącego orzeczenie sądu administracyjnego uwzględniające skargę jest jedynym sposobem na zniwelowanie skutków decyzji.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji Ministra Obrony Narodowej o zwolnieniu skarżącego z zawodowej służby wojskowej, uznając wniosek za bezprzedmiotowy, gdyż skutek decyzji już nastąpił. Skarżący w zażaleniu zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. i art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., wskazując na ryzyko znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków zdrowotnych oraz brak rozważenia wszystkich okoliczności sprawy przez WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 września 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 1088/24 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.L. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 maja 2024 r. nr 2135/DK w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 18 września 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 1088/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił A.L. (skarżący) wstrzymania wykonania decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 maja 2024 r. nr 2135/DK w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z 9 maja 2024 r. skarżący zawarł w skardze wywiedzionej na tą decyzję. W uzasadnieniu skargi wskazał, że art. 287 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2022 r. poz. 2305) przyznaje mu - jako żołnierzowi zawodowemu - przywileje w zakresie opieki zdrowotnej. Pozostawienie go w rozpoczętym procesie leczenia, w tym rehabilitacji, bez priorytetowej opieki zdrowotnej może doprowadzić do nieodwracalnych skutków w zakresie stanu jego zdrowia. Skarżący wskazał, że będzie to wyjątkowo krzywdzące, biorąc pod uwagę, że uszczerbek na zdrowiu powstał w czasie służby wojskowej. Dodatkowo wskazał, że w wyniku zwolnienia ze służby wojskowej, utraci źródło dochodów, co nie tylko nie pozwoli na kontynuowanie leczenia z własnych, prywatnych środków, ale również niewątpliwie wpłynie na jakość i dotychczasowy poziom życia. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że przedstawiona w skardze argumentacja za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji jest lakoniczna, a twierdzenia w niej podniesione nie zostały podparte żadnymi dowodami świadczącymi o tym, że jego wykonanie w istocie doprowadziłoby do powstania trudnych do odwrócenia skutków, jak również nie zostało wskazane, jaka w istocie szkoda zostałaby wyrządzona. Ponadto Sąd zwrócił uwagę, że skarżący został już zwolniony ze służby, a zatem w dacie orzekania przez Sąd, skutek wynikający z zaskarżonej decyzji już nastąpił. Orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania decyzji jest w takim przypadku bezprzedmiotowe, nie ma bowiem możliwości odwrocenia dokonanych już czynności. Dalej Sąd wyjaśnił, że skutki kwestionowanej decyzji mogą być zniwelowane jedynie w drodze orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uwzględniającego skargę, a nie poprzez wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący i w zażaleniu zarzucił mu naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię przejawiającą się w uznaniu, że w odniesieniu do skarżącego brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie spowoduje wyrządzenia znacznej szkody i nie spowoduje w stosunku do skarżącego trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak rozważenia wszystkich okoliczności sprawy, a tym samym brak poczynienia ustaleń przez WSA w Warszawie, że skarżący znajduje się po operacji wszczepienia implantu słuchu oraz obecnie poddawany jest rehabilitacji, tym samym proces jego leczenia nie został jeszcze zakończony, zaś stan jego zdrowia ulega systematycznej poprawie a nie pogorszeniu. W oparciu o przytoczone zarzuty wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji cytowanej normy prawnej wynika, iż to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (rozkazu personalnego) została powołana do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. W okolicznościach niniejszej sprawy należy wskazać, że zaskarżoną decyzją, skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Słusznie zatem stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że skutek wynikający z zaskarżonej decyzji już nastąpił. Orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania aktu byłoby w takim przypadku bezprzedmiotowe, nie ma bowiem możliwości odwrócenia dokonanych już czynności w trybie wstrzymania wykonania decyzji. Objęcie ochroną przewidzianą w art. 61 § 3 p.p.s.a. może mieć miejsce tylko i wyłącznie w przypadku zaskarżenia aktu, który nadaje się do wykonania i który ma być w przyszłości wykonany. W związku z tym stanowisko WSA, zgodnie z którym w niniejszej sprawie nie jest możliwe zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej, należało uznać za uzasadnione. Skutki kwestionowanej przez skarżącego decyzji o zwolnieniu ze służby mogą być zniwelowane jedynie przez pozytywne dla niego orzeczenie sądu administracyjnego uwzględniające jego skargę, a nie przez wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania rozkazu personalnego (por. postanowienia NSA: z 12 grudnia 2008 r., I OZ 896/08; z 4 grudnia 2015 r., I OZ 1591/15; z 13 lipca 2017 r., I OZ 1085/17; z 27 marca 2018 r., I OZ 277/18; z 23 października 2018 r., I OSK 3524/18; z 1 grudnia 2020 r., I OZ 1004/20; z 31 marca 2022 r., III OZ 199/22; z 20 września 2022 r., III OSK 1873/22 oraz z 23 września 2022 r., III OZ 486/22). Odnosząc się do argumentacji skarżącego zawartej w zażaleniu, trzeba również wskazać, że w świetle orzecznictwa NSA, utrata zatrudnienia czy też utracenie możliwości korzystania z priorytetowej opieki zdrowotnej nie spełnia wymogu przesłanek warunkujących wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji zawartych w art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA z 16 kwietnia 2004 r., OZ 17/04 i OZ 20/04). Jednocześnie zwrócić uwagę należy, że Sąd pierwszej instancji rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania, nie mógł naruszyć art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a to z uwagi na to, że prowadzi postępowanie w oparciu o przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a więc nie stosuje przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197. p.p.s.a. oddalił zażalenie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło