I SA/Bk 360/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi L. Sp. z o. o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji L. Sp. z o. o. z siedzibą w W. wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika P. Urzędu Celno - Skarbowego w B. z dnia [...] marca 2019 r., nr [...], w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 200.000 zł z tytułu urządzania gier na automatach bez koncesji na kasyno gry, wniosła o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że wykonanie zapadłych decyzji stanowiłoby realne zagrożenie dla jej aktualnej sytuacji ekonomicznej, gdyż opiewają na kwotę 200.000 zł co w sposób oczywisty, zważywszy na wysokość kapitału zakładowego w kwocie 5.000 zł, doprowadziłoby do całkowitej utraty płynności finansowej i uniemożliwienia prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącą. Na potwierdzenie powyższego przedłożyła sprawozdanie finansowe za 2018 rok, z którego, w jej ocenie, wynika, że nie dysponuje majątkiem o wartości 600.000 zł, niezbędnym na opłacenie trzech grożących jej kar po 200.000 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionych okolicznościach, zobrazowanych przez zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy. Taka konkretyzacja jest obowiązkiem wnioskodawcy (por. postanowienia NSA: z 4 lipca 2012 r., sygn. akt II FZ 456/12; z 26 lutego 2015 r., sygn. akt II FZ 2137/14; z 14 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FZ 207/15; z 22 lipca 2015 r., sygn. akt II FZ 497/15). Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi go poprzeć stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania aktu musi w sposób przekonujący przedstawiać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a Przyjmuje się, że twierdzenia wnioskodawcy odnośnie wykazania potrzeby wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powinny odwoływać się do materiałów źródłowych obrazujących jego sytuację materialną. Stanowisko to znajduje oparcie w jednolitym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który m.in. w postanowieniu z 29 maja 2009 r., I FZ 148/09, stwierdził, że uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń lub okoliczności, jednakże w taki sposób, aby sąd miał możliwość dokonania kontroli ich prawdziwości. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Ponadto wykonanie obowiązku o charakterze pieniężnym ze swej istoty ma charakter odwracalny, gdyż pobrane kwoty mogą zostać zwrócone; doprowadzenie do jego wykonania nie powoduje więc niebezpieczeństwa spowodowania skutków trudnych do odwrócenia. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18.09.2014 r., II OZ 942/14). Biorąc zatem pod uwagę przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, czyli niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i dokonując pod tym kątem oceny wniosku Spółki o wstrzymanie wykonania decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej w wysokości 200.000 zł z tytułu urządzania gier hazardowych bez wymaganego zezwolenia Sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził, aby wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowało niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać bowiem należy, że nawet fakt ewentualnego wyegzekwowania nałożonej kary pieniężnej przed rozpoznaniem skargi, w przypadku uwzględnienia skargi nie pociągnie za sobą nieodwracalnych skutków, bowiem w takim wypadku wskazana skarżoną decyzją należność zostanie Spółce zwrócona. Nie można także uznać, że w obecnej sytuacji Spółki wyegzekwowanie kwoty określonej w zaskarżonej decyzji spowoduje znaczną szkodę czy też nieodwracalne skutki. Z przedłożonych przez skarżącą dokumentów wynika, że jej przychody netto za okres od 01.01.2018 r. do 31.12.2018 r. wyniosły 1.254.745,94 zł. Skarżąca nie posiada aktywów trwałych, cechujących się niskim stopniem płynności ani zobowiązań długoterminowych – kredytów ani pożyczek, które wiązałyby się z koniecznością cyklicznego uiszczania określonych sum pieniężnych, a całość jej aktywów stanowią aktywa obrotowe, na które składają się głownie należności i inwestycje krótkoterminowe. Ponadto w roku poprzednim zgromadziła w kasie i na rachunkach środki pieniężne w kwocie 189.997,02 zł. W ocenie Sądu tak wysokie przychody świadczą o prężnym działaniu skarżącej, wobec czego nie można przyjąć, że ewentualne wyegzekwowanie zapłaty kwoty 200.000 zł spowoduje znaczną szkodę, czy też nieodwracalne skutki. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest należność pieniężna, a więc z natury rzeczy świadczenie odwracalne, którego zwrot może być skutkiem ewentualnego uwzględnienia skargi. Obowiązek zapłaty administracyjnej kary pieniężnej oraz ewentualna, wynikająca z pogorszonej płynności finansowej, konieczność skorzystania z finansowania zewnętrznego, czy zbycia określonego składnika majątkowego nie jest okolicznością nadzwyczajną w prowadzeniu działalności gospodarczej i może być skutkiem również działań oraz decyzji samego przedsiębiorcy. Natomiast każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach podmiotu zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest, to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Odnosząc się do kwestii toczących się innych postępowań i kwot, jakie Spółka ewentualnie będzie zobowiązana uiścić, należy wyjaśnić, że rozpatrując wniosek strony o wstrzymanie zaskarżonej decyzji Sąd bierze pod uwagę sytuację w chwili rozpatrywania wniosku. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej stanowi tzw. ochronę tymczasową, obowiązującą wyłącznie do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w I instancji (art. 61 § 6 p.p.s.a.) Zatem rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd nie może uwzględniać sytuacji Spółki w przyszłości, lecz na dzień wydawania orzeczenia. Należy zatem wskazać, że nie jest zasadne powoływanie się na inne decyzje w sprawie wymierzenia kar pieniężnych, w których należności nie zostały jeszcze wyegzekwowane. Nie są to bowiem kwoty, które Spółka już uiściła i które miały wpływ na jej sytuację majątkową. Wskazać bowiem godzi się, że Sąd bada spełnienie przesłanek określonych w 61 § 3 p.p.s.a. w odniesieniu do istniejącej, a nie przewidywanej przez Spółkę sytuacji finansowej w przyszłości. Należy bowiem podkreślić, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jako wyjątek od zasady wykonalności decyzji ostatecznych, nie może być interpretowany rozszerzająco. Może to zatem nastąpić tylko w takiej sytuacji, w której nie ulega wątpliwości, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje znaczną szkodę lub nieodwracalne skutki. Z całą pewnością nie jest to sytuacja, w której wyegzekwowanie nałożonych kar pieniężnych mieści się – w ocenie Sądu - w granicach możliwości płatniczych Spółki. Należy również podkreślić, że okoliczności dotyczące kapitału zakładowego spółki w ogóle nie mają znaczenia dla oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu skarżąca nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 200.000 zł spowoduje utratę jej płynności finansowej, a w konsekwencji ograniczenie prowadzonej działalności i brak możliwości regulowania bieżących należności. Analiza sytuacji majątkowej skarżącej wskazuje, iż skarżąca zgromadziła w kasie i na rachunkach bankowych środki pieniężne w wysokości 189.997,02 zł (wg bilansu sporządzonego na dzień 31.12.2018 r.), a więc niemalże równe wymierzonej karze pieniężnej (200.000 zł). Podkreślenia wymaga, że w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu" (który w poprzednim roku wyniósł 1.254.745,94 zł). Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, ponoszone wydatki stanowiące koszty uzyskania przychodów, amortyzacja majątku trwałego, itp. Istotniejsze zatem jest to, że skarżąca uzyskuje przychody z działalności gospodarczej i że przychody te kształtowały się i nadal kształtują się na wysokim poziomie. Skarżąca prowadzi nieprzerwanie od 2016 r. działalność gospodarczą, osiąga wysokie przychody, nie wykazuje strat, osiąga zyski, utrzymuje wynagrodzenia pracownicze. Powyższe nie pozwala na ocenę, że zapłata nałożonej kary może rzeczywiście spowodować nieodwracalne skutki dla skarżącej. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała, by wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowało dla niej trudne do odwrócenia skutki, czy groźbę wystąpienia znacznej szkody. Wskazać także należy, iż egzekwowanie administracyjnej kary pieniężnej powoduje dolegliwość w postaci uszczerbku finansowego, który, ponoszony przez skarżącą przy regulowaniu nawet znacznych zobowiązań finansowych nie jest pojęciem tożsamym z groźbą wyrządzenia znacznej szkody, czy też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonych kwot. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji