I SA/Bk 501/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Stowarzyszenia K. J. B. "D. B." w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 r. p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Stowarzyszenie K. J. B. "D. B." z siedzibą w . wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 40). Stowarzyszenie działa na rzecz rozwijania i propagowania idei czynnego kibicowania, inicjatyw, postaw i działań sprzyjających integracji kibiców Jagiellonii Białystok, podejmowania inicjatyw w celu poprawy bezpieczeństwa na zawodach sportowych i przyczyniania się do poprawy atmosfery na trybunach obiektów sportowych, promowania współpracy klubów piłkarskich z organami administracji rządowej i samorządowej, wspierania organizacyjnie i rzeczowo osób fizycznych oraz jednostek organizacyjnych, które podejmują działania zbieżne z zakresem działań stowarzyszenia, wytwarzania atmosfery zaufania i szacunku wobec klubu, jego sympatyków oraz upowszechnianie jej na terenie kraju i za granicą, dbania o zabezpieczenie interesu kibicowskiego, konsultacji i porad marketingowych z klubem "J. B." S.A., promowania postaw patriotycznych wśród kibiców J. B. i mieszkańców P., organizacji ruchu kibicowskiego, pomocy byłym i obecnym zawodnikom J.B., a w szczególności rocznikom młodzieżowym, pozyskiwania środków finansowych na działalność stowarzyszenia i pomocy potrzebującym mieszkańcom miasta B. i województwa p. (cele działania organizacji wskazane w statucie k. 45). Stowarzyszenie jest organizacją społeczną "non profit". Działalność stowarzyszenia oparta jest na pracy społecznej jej członków, a stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej. Rachunek bankowy skarżącego stowarzyszenia została zajęty w dniu [...] września 2014 r. przez organ egzekucyjny Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. na kwotę 138.556,52 zł plus odsetki (k. 42-43). Ponadto skarżące stowarzyszenie nie posiada żadnego majątku, który mógłby zostać spieniężony, lokat bankowych, udziałów w spółkach kapitałowych, akcji, obligacji i innych papierów wartościowych. Nie posiada też nieruchomości, a siedziba stowarzyszenia znajduje się w pomieszczeniu wynajmowanym łącznie z wyposażeniem. W związku z powyższym Stowarzyszenie nie jest w stanie pokryć żadnych kosztów związanych z opłatami sądowymi. Skarga w sprawie niniejszej dotyczy realizacji celów statutowych organizacji. Stowarzyszenie nie posiada środków trwałych i majątku. Na początek października 2014 r. bieżący stan konta Stowarzyszenia wynosił około – 152.732,09 zł (k. 40-41). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa, zatem ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). Ze złożonych oświadczeń wynika, że Stowarzyszenie K. J. B. "D. B." z siedzibą w B. działa na rzecz rozwijania i propagowania idei czynnego kibicowania, inicjatyw, postaw i działań sprzyjających integracji kibiców J. B. oraz innych czynności z tym związanych, w tym pozyskiwania środków finansowych na działalność stowarzyszenia (cele działania organizacji wskazane w statucie k. 45). Stowarzyszenie jest organizacją społeczną "non profit". Działalność stowarzyszenia oparta jest na pracy społecznej jej członków oraz wolontariuszy. Stowarzyszenie nie działa w celu osiągnięcia zysku, a dochód stowarzyszenia służy realizacji celów statutowych. Majątek stowarzyszenia powstaje ze składek członkowskich, zapisów, darowizn i spadków, subwencji i dotacji, ofiarności publicznej oraz dochodów z własnej działalności. Rachunek bankowy skarżącego stowarzyszenia została zajęty w dniu [...] września 2014 r. przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. na kwotę 138.556,52 zł plus odsetki. Ponadto skarżące stowarzyszenie nie posiada żadnego majątku, lokat bankowych, udziałów w spółkach kapitałowych, akcji, obligacji i innych papierów wartościowych. Nie posiada też nieruchomości, a siedziba stowarzyszenia znajduje się w pomieszczeniu wynajmowanym łącznie z wyposażeniem. Stowarzyszenie nie posiada środków trwałych i majątku. Na początek października 2014 r. bieżący stan konta Stowarzyszenia wynosił około – 152.732,09 zł (informacje zawarte w statucie stowarzyszenia – akta administracyjne oraz we wniosku k. 40-41). Stowarzyszenie korzysta z pomocy prawnej pełnomocnika z wyboru. Odnosząc te okoliczności do sprawy niniejszej należy stwierdzić, że Stowarzyszenie K. J. B. "D. B." z siedzibą w B. mając zapewnioną w statucie możliwość uzyskiwania środków finansowych na pokrycie wydatków związanych z działalnością statutową nie może przerzucać całości kosztów prowadzonego przez siebie postępowania sądowoadministracyjnego na rzecz Skarbu Państwa. Przyznanie wnioskowanego prawa pomocy prowadziłoby bowiem do sytuacji, w której działalność stowarzyszenia byłaby finansowana ze środków publicznych (w zakresie wzmiankowanych kosztów postępowania), to z kolei prowadziłoby do zaprzeczenia zasady, że organizacja społeczna powinna prowadzić działalność w oparciu o własne środki finansowe oraz majątek. Natomiast odmiennie należałoby oceniać okoliczności, w których stowarzyszenie zakładając sobie pewne cele, jednocześnie jasno i precyzyjnie określając sposób pozyskania środków, z których te cele będą realizowane, z przyczyn niezależnych od siebie nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków na funkcjonowanie – okoliczności te nie zostały jednak wykazane w sprawie niniejszej (vide. postanowienia NSA z dnia 20 grudnia 2006 r. sygn. akt II OZ 1433/06; z dnia 25 marca 2010 r., sygn. akt II OZ 252/10, z dnia 14 września 2010 r., sygn. akt. II OZ 853/10; z dnia 09 września 2010 r. sygn. akt II OZ 842/10 publ. https://cbois.nsa.gov.pl/). Konkludując należy zatem stwierdzić, że nawet faktyczny brak środków finansowych i majątku trwałego w sytuacji niewykorzystywania przez stronę skarżącą możliwości zarobkowych nie stanowi przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sytuacji gdy samo Stowarzyszenie nie stara się o ich pozyskanie. Stowarzyszenie K. J. B. "D. B." z siedzibą w B. inicjując postępowanie sądowoadministracyjne, a następnie uczestnicząc w nim powinno przewidzieć obowiązek ponoszenia związanych z nim kosztów (podobnie postanowienia NSA z dnia 09 listopada 2007 r. sygn. akt. II OZ 1090/07 i z dnia 12 lutego 2008 r. sygn. akt II OZ 80/08, a także z dnia 04 grudnia 2012 r. sygn. akt II OZ 1052/12 publ. https://cbois.nsa.gov.pl/). Negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych stanowi również fakt posiadania przez skarżące stowarzyszenie nieujawnionego źródła dochodów pozwalającego na pokrycie kosztów ustanowionego w sprawie pełnomocnika z wyboru. W związku z tym, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.