I SA/Bd 109/13
WyrokWSA w Bydgoszczy2013-04-23
Skład orzekający: Mirella Łent, Ewa Kruppik-Świetlicka, Urszula Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynki i budowle, które są w złym stanie technicznym, ale możliwe do wyremontowania, mogą być opodatkowane wyższą stawką podatku od nieruchomości jako związane z działalnością gospodarczą, czy też powinny być opodatkowane niższą stawką jako budynki pozostałe?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zły stan techniczny budynków, który nie wynika z obiektywnych i trwałych przeszkód, lecz z decyzji podatnika o remoncie lub rozbiórce, nie wyłącza możliwości opodatkowania tych budynków i budowli wyższą stawką podatku od nieruchomości jako związanych z działalnością gospodarczą. Przejściowe niewykorzystywanie nieruchomości przez przedsiębiorcę nie jest podstawą do zastosowania niższych stawek podatkowych, jeśli remont jest możliwy.Stan faktyczny
Spółka R.I. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. ustalającą zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości na 2009 r. Spółka kwestionowała opodatkowanie niektórych budynków i budowli wyższą stawką, argumentując ich zły stan techniczny i przeznaczenie do rozbiórki. Organy podatkowe uznały, że zły stan techniczny miał charakter przejściowy i wynikał z decyzji spółki, a budynki i budowle były związane z działalnością gospodarczą.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirella Łent Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Joanna Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2013r. sprawy ze skargi R.I. Sp. z o.o. w G. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2009 r. oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta W. ustalił spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2009 r. w kwocie [...] zł. Organ określając powierzchnię użytkową wszystkich budynków należących do spółki w łącznej wielkości [...] m2 nie znalazł podstaw do zastosowania preferencyjnej stawki podatku do budynków o łącznej powierzchni [...] m2. Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy organ uznał, że budynek biurowy o łącznej pow. [...] m2 oraz budynek hali głównej o pow. użytkowej [...] m2 należy opodatkować stawką jak dla budynków pozostałych, ze względu na zły stan techniczny tych budynków uniemożliwiający prowadzenie działalności gospodarczej na ich terenie. W zakresie budowli związanych z działalnością gospodarczą, organ wykorzystał materiały dowodowe zgromadzone w toku postępowania podatkowego, w tym protokół z oględzin nieruchomości oraz przedłożoną przez podatnika Ewidencję środków trwałych - tabelę amortyzacyjną na 2009 r.
W złożonym odwołaniu skarżąca wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i określenie zobowiązania zgodnie z jej stanowiskiem. Spółka wydanej decyzji zarzuciła naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 1, 2 i 3, art. 2 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz art. 4 ust. 1 pkt 2 i 3 i ust. 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r., nr 95, poz. 613 ze zm., dalej: "u.p.o.l."), poprzez błędne ustalenie, co jest przedmiotem opodatkowania; zastosowanie błędnych stawek podatkowych; błędną wykładnię prawa materialnego, tj. przyjęcie, że zły stan techniczny budynków lub budowli nie może mieć miejsca, jeśli remont jest możliwy, a nadto, że zły stan techniczny musi być spowodowany szczególnymi okolicznościami. Skarżąca ponadto zarzuciła naruszenie art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 197
§ 1 oraz art. 198 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U.
z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: "o.p."), poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, w tym nieprzeprowadzenie dowodu z opinii rzeczoznawcy w kwestii stanu technicznego obiektów oraz w kwestii, jak należy je kwalifikować
z punktu widzenia prawa budowlanego; nieprzeprowadzenie oględzin i niesporządzenie protokołów z oględzin, z których wynikałoby precyzyjnie, jakich ustaleń dokonał organ; nieuwzględnienie faktu, że obiekty zostały przeznaczone do rozbiórki, co zostało potwierdzone odpowiednią procedurą; nieustalenie, które obiekty są wyłączone
z używania ze względów technicznych i które z nich są budowlami, a które nie podlegają opodatkowaniu; zawyżenie wartości przedmiotu opodatkowania. Zdaniem skarżącej, z uwagi na zły stan techniczny, żadne budynki, a nie tylko niektóre, nie powinny być opodatkowane według stawki jak dla budynków związanych z działalnością gospodarczą, lecz według stawki jak dla budynków pozostałych. Budowle powinny być potraktowane jako urządzenia budowlane niepodlegające w ogóle opodatkowaniu.
Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W ocenie organu, ustalony w sprawie stan faktyczny upoważniał do oceny opartej o przepisy art. 1a ust 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. tj. o uznaniu części budynków należących do skarżącej za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i opodatkowanie ich według najwyższej stawki oraz o zaliczeniu obiektów znajdujących się na nieruchomości do budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Z akt sprawy wynika, że organ objął przedmiotem opodatkowania budynki lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. [...] m2, pozostałe budynki lub ich części niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. [...] m2, grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. [...] m2 (a od lutego 2009r. [...] m2) oraz budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o wartości [...] zł. W badanym roku podatkowym spółka była użytkownikiem wieczystym nieruchomości o łącznej pow. [...] m2.
Organ podał, że w toku postępowania podatkowego strona dowodziła wystąpienia względów technicznych uniemożliwiających wykorzystywanie budynków do prowadzenia działalności gospodarczej, co miało uzasadnić zastosowanie wobec nich niższej stawki podatkowej. Nie wskazała przy tym, jakiego rodzaju działalności gospodarczej nie może i nie będzie mogła w spornych budynkach prowadzić. Dla uzasadnienia swojego stanowiska przedłożyła ekspertyzę budowlano-techniczną stanu hali produkcyjnej nr 4 i 5 oraz budynku administracyjnego, sporządzoną w sierpniu
2004 r. oraz dwie opinie techniczne z listopada 2009 r. oraz z grudnia 2010 r. Współautorem każdej z nich był G. T. Z powyższych opinii wynika, że sporne budynki zostały w przeważającej części wyłączone z użytkowania, są w złym stanie technicznym i wymagają remontu. Znajdujące się w nich instalacja elektryczna, co oraz wodno-kanalizacyjna są odłączone. Budynki nie spełniają swojego pierwotnego przeznaczenia. Wbrew stanowisku skarżącej, organ pierwszej instancji nie kwestionował stwierdzonych okoliczności. Jednakże, zdaniem organu, wskazane ustalenia nie są dowodem na techniczną niemożliwość gospodarczego ich użytkowania w przyszłości.
W ocenie organu, strona w postępowaniu nie wykazała, że remont obiektów jest niemożliwy do zrealizowania, co więcej w trakcie postępowania organ ustalił, że cześć budynków została wyremontowania. Biegły stwierdził w opinii, że budynki po przeprowadzonym już remoncie są w dobrym stanie technicznym i użytkowane, natomiast te, które są w trakcie remontu, będą w dobrym stanie technicznym. Zatem zaniedbania dotyczące stanu budynku można było usunąć dokonując ich remontu. Ze znajdujących się w aktach sprawy opinii technicznych, a także z Operatu pomiaru powierzchni, który zawiera również dokumentację fotograficzną każdego z obiektów znajdujących się na nieruchomości wynika, że spółka prowadziła stopniowy remont części budynków, a ta okoliczność dowodzi braku istnienia wskazanej cechy trwałości niewykorzystywania budynku. Skarżąca wprawdzie podnosiła, że część obiektów przeznaczyła do rozbiórki i zgłosiła zamiar wykonania robót rozbiórkowych stosownym organom, jednak zgłoszenie wykonania prac rozbiórkowych dotyczyło np. hali nr 5, która została jednak wyremontowana i jest wynajmowana innemu podmiotowi gospodarczemu na działalność gospodarczą. Pozostałe sporne budynki zostały przeznaczone do rozbiórki nie ze względu na trwałą przeszkodę uniemożliwiającą prowadzenie w nich działalności gospodarczej lecz podyktowane to było wolą strony.
Zdaniem organu, analiza znajdującego się w aktach sprawy materiału dowodowego, w tym wskazanych przez stronę opinii i ekspertyz, pozwala przyjąć,
że organ pierwszej instancji trafnie uznał, iż względy techniczne w odniesieniu do budynków, od których zastosowano podwyższoną stawkę podatku, mają charakter przejściowy, nie wynikają z przyczyn obiektywnych, lecz z decyzji podjętych przez podatnika odnośnie wyremontowania lub rozbiórki budynków. Względy techniczne nie mogą być jednak utożsamiane z przeszkodami o charakterze przejściowym, wynikającym z woli podatnika, jakie zaszły w sprawie. O powyższym świadczy fakt,
że wprawdzie ze znajdujących się w aktach sprawy protokołów kontroli utrzymania obiektów wynika wyłączenie z użytkowania spornych budynków, ale wynika z nich także możliwość usunięcia nieprawidłowości poprzez remont lub rozbiórkę całości lub części budynków. Skarżąca zdecydowała się na stopniowy remont niektórych budynków. Niewykorzystanie budynku do celów gospodarczych wynikało więc z woli podatnika
i podejmowanej przez niego decyzji o remoncie. Adaptacja budynków bądź brak woli do przystosowania budynków do celów działalności prowadzonej przez podatnika nie oznacza pozbawienia budynków związku z działalnością gospodarczą.
W niniejszej sprawie nie zachodzi zatem wymóg, aby przedmiot opodatkowania nie mógł być wykorzystywany ze względów technicznych do prowadzenia działalności gospodarczej.
W zakresie przedstawionej przez stronę dokumentacji fotograficznej obrazującej stan faktyczny istniejący na dzień jej sporządzenia, tj. na dzień [...] r., organ stwierdził, że może mieć ona jedynie wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego za 2012 r. Stan ten nie może mieć natomiast odniesienia do roku podatkowego, którego dotyczy zaskarżona decyzja, albowiem sporne budynki istniały
w tym roku i nie przystąpiono do ich rozbiórki. Wynika to bezpośrednio choćby
z operatu pomiaru powierzchni z października 2011 r., który poza danymi dotyczącymi powierzchni użytkowych budynków, zawiera także dokumentację fotograficzną każdego z budynków, w którym dokonane zostały pomiary tych powierzchni.
Odnosząc się do budynku biurowego oraz budynku hali głównej, organ stwierdził, że prawidłowo zostały one opodatkowane według stawki jak dla budynków pozostałych. Organ pierwszej instancji uwzględnił argumenty podniesione przez podatnika odnośnie ich złego stanu technicznego oraz ustalenia protokołów kontroli utrzymania obiektów,
z których wynika wyłączenie tych obiektów z użytkowania.
Organ odwoławczy nie podzielił natomiast stanowiska podatnika odnośnie błędnego rozumienia pojęcia budowli i co za tym idzie ich błędnego opodatkowania,
a także nieprawidłowego ustalenia wartości budowli. Zdaniem organu, sporne obiekty budowlane określone jako przejazd kołowy betonowy, przejazd betonowy, przejazdy place przejścia wewnętrzne, ogrodzenie zewnętrzne z prętów stalowych, ogrodzenie zewnętrzne z siatki w ramki, zgodnie z przedłożoną przez podatnika ewidencją środków trwałych oraz na podstawie przeprowadzonych oględzin stanowią na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. oraz art. 3 pkt 1 i 9 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej: "p.b.") przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Organ ustalił, że wskazane obiekty zostały wyszczególnione w dostarczonym przez podatnika dokumencie Ewidencji środków trwałych - tabela amortyzacyjna na 2009 r. Ujęcie ich we wskazanym dokumencie decyduje o związaniu tych obiektów z działalnością gospodarczą. Ponadto, skoro dane dotyczące wartości budowli zostały dostarczone przez samą stronę, organ wywiódł,
że nie miał obowiązku przeprowadzania dalszych czynności postępowania dowodowego w celu ustalenia wartości budowli.
Ustosunkowując się do twierdzenia strony o konieczności wyłączenia z podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości powierzchni gruntów znajdującymi się pod budynkami lub budowlami, które z uwagi na stan techniczny nie powinny być opodatkowane, organ stwierdził, że nie zasługuje ono na uwzględnienie, albowiem sporne grunty znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy, a więc są związane
z prowadzeniem działalności gospodarczej. Organ podkreślił, że jednym
z podstawowych warunków uznania danej nieruchomości za element składowy przedsiębiorstwa jest stwierdzenie, czy jest ona i potencjalnie może być przeznaczona do realizacji określonych zadań gospodarczych przez prowadzącego przedsiębiorstwo. W niniejszej sprawie strona nie wykazała, jakiej działalności gospodarczej na gruncie prowadzić nie może i nie będzie mogła. Nie wykazała również, jakie okoliczności wskazują na trwały charakter przeszkód uniemożliwiających wykorzystywanie gruntów do działalności gospodarczej.
W zakresie spornego budynku autokomisu, organ wskazał, że z Operatu pomiaru powierzchni, zawierającego również dokumentację fotograficzną wynika, że na działce [...] znajduje się budynek wolnostojący, parterowy, podpiwniczony. Na załączonej mapie kolorem czerwonym wkreślono orientacyjnie położenie budynku autokomisu, który mimo, iż nie jest naniesiony na mapie geodezyjnej, jest posadowiony na działce [...]. Organ wskazał, że dysponuje wypisem z rejestru gruntów (według stanu na dzień [...] r. i [...] r.) z którego wynika, że spółka jest użytkownikiem wieczystym działki nr [...] położonej przy ul. P.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego stwierdzenia, że na działce nr [...] znajdują się jednocześnie budynek biurowy oraz hala wielofunkcyjna cz. II, organ stwierdził, że jest on nietrafny, albowiem zgodnie z Operatem pomiaru powierzchni, budynek biurowy styka się z budynkiem hali wielofunkcyjnej i budynkami sklepów. Również z wypisu z kartoteki budynków wynika, że działka nr [...] zabudowana jest dwoma budynkami. W zakresie natomiast twierdzenia skarżącej, że studnie nr [...] nie są budynkami, organ wskazał, że zgodnie z wypisem z rejestru budynków, działki nr [...] i [...] zabudowane są innymi budynkami niemieszkalnymi o pow. zabudowy [...]m2. Budynek studni [...], który nie jest naniesiony na mapie geodezyjnej, jest posadowiony na działce nr [...], co zostało naniesione przez biegłego na mapie załączonej do Operatu.
W skardze spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania. W ocenie skarżącej, organ podatkowy nierzetelnie przeprowadził postępowanie, skutkiem czego niewłaściwie ustalił stan faktyczny sprawy, niewłaściwie zinterpretował i zastosował prawo materialne. Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 1, 2 i 3, art. 2 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz art. 4 ust. 1 pkt 2 i 3 i 5 u.p.o.l. poprzez błędne ustalenie, co i w jaki sposób jest przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie; zastosowanie błędnych stawek opodatkowania; błędną wykładnię prawa materialnego, polegające na przyjęciu, że zły stan techniczny budynków lub budowli w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. nie może mieć miejsca, jeśli remont jest możliwy, a nadto, że taki zły stan techniczny musi być spowodowany jakimiś szczególnymi okolicznościami; oraz błędną subsumcję. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 197 § 1 oraz art. 198 § 1 o.p., poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, w tym m.in. nieprzeprowadzenie dowodu z opinii rzeczoznawcy w kwestii stanu technicznego obiektów oraz jak należy je kwalifikować z punktu widzenia prawa budowlanego, jako budynki, budowle lub urządzenia budowlane; nieprzeprowadzenie oględzin i niesporządzenie protokołów
z oględzin, z których wynikałoby precyzyjnie, jakich ustaleń dokonał organ; nieuwzględnienie faktu, że opodatkowane obiekty przeznaczone zostały do rozbiórki,
co zostało potwierdzone odpowiednią procedurą (zgłoszenie rozbiórki), jak również faktu, że są one rozbierane lub zostały już rozebrane; nieustalenie, które obiekty są wyłączone z używania ze względów technicznych i które z nich są budowlami
w rozumieniu ustawy podatkowej, a które nie podlegają opodatkowaniu; oraz zawyżenie wartości przedmiotu opodatkowania. Skarżąca uważa, że z uwagi na zły stan techniczny, budynki o powierzchni [...] m2 nie powinny być opodatkowane wg stawki podstawowej, ale według stawki obniżonej oraz, że budowle o wartości wg organu [...] zł nie powinny być potraktowane jako budowle, lecz jako urządzenia budowlane niepodlegające w ogóle opodatkowaniu. Skarżąca zarzuciła, że organ błędnie nie odliczył od podstawy opodatkowania gruntów pod budynkami lub budowlami, które z uwagi na ich stan techniczny nie powinny być opodatkowane. W jej ocenie, skoro budynek lub budowla nie nadaje się do użytku, tak samo do użytku nie nadaje się grunt pod takim obiektem.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie z dnia [...] r. skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko. Jednocześnie załączyła uzupełniające dowody w postaci zdjęć dokumentujących stan techniczny obiektów znajdujących się na przedmiotowej nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1259), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Z brzmienia zaś
art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") wynika, że
w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas -
w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Rozpatrując zaskarżoną przez spółkę decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. wydaną w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2009 r. Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia prawa.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia opodatkowania przez organ posiadanych przez stronę nieruchomości. Zgodnie z wydaną decyzją, organ odwoławczy przyjął ustalenia Prezydenta Miasta W., prowadzące do uznania posiadanych przez spółkę gruntów o pow. [...] m2, budynków o pow. [...] m2 oraz budowli o wartości [...] zł za związane z działalnością gospodarczą
i opodatkowania ich według odpowiedniej dla przedsiębiorców stawki podatkowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze jednocześnie podzieliło argumentację organu pierwszej instancji w zakresie opodatkowania posiadanych przez stronę budynków
o łącznej pow. [...] m2 według preferencyjnej stawki podatkowej przewidzianej dla budynków pozostałych. Spółka nie zgadzając się z ustaleniami przyjętymi przez organy podatkowe, podniosła w głównej mierze zarzut przyjęcia błędnych stawek podatkowych. Skarżąca uważa, że z uwagi na zły stan techniczny, budynki o powierzchni [...] m2 nie powinny być opodatkowane według stawki podstawowej, ale według stawki obniżonej oraz, że budowle o wartości [...] zł nie powinny być potraktowane jako budowle, lecz jako urządzenia budowlane niepodlegające w ogóle opodatkowaniu. Skarżąca ponadto zarzuciła, że organ nie odliczył od podstawy opodatkowania gruntów pod budynkami lub budowlami, które z uwagi na ich stan techniczny nie powinny być opodatkowane.
W ocenie Sądu, ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny
w przedmiotowej sprawie upoważniał do oceny opartej o przepisy art. 1a ust 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. tj. o uznaniu gruntów oraz części budynków należących do skarżącej za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i opodatkowania ich według najwyższej stawki oraz o zaliczeniu obiektów znajdujących się na nieruchomości do budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Stosownie do powołanych przepisów, przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych (art. 1a ust 1 pkt 3 u.p.o.l.). Pod pojęciem budowli natomiast należy rozumieć obiekt budowlany w znaczeniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem (art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.).
Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 1-3 u.p.o.l., podlegają: 1) grunty, 2) budynki lub ich części oraz 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zwolnione z opodatkowania są użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy,
z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej; jak również pod warunkiem wzajemności - nieruchomości będące własnością państw obcych lub organizacji międzynarodowych albo przekazane im w użytkowanie wieczyste, przeznaczone na siedziby przedstawicielstw dyplomatycznych, urzędów konsularnych
i innych misji korzystających z przywilejów i immunitetów na mocy ustaw, umów lub zwyczajów międzynarodowych; grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi
i kanałami żeglownymi, z wyjątkiem jezior oraz gruntów zajętych na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych; grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi; nieruchomości lub ich części zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, w tym urzędów gmin, starostw powiatowych i urzędów marszałkowskich; grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych oraz zlokalizowane w nich budowle - z wyjątkiem związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż eksploatacja autostrad płatnych.
Podatnikami podatku od nieruchomości są, stosownie do treści art. 3 ust. 1 u.p.o.l., osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: 1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3; 2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych; 3) użytkownikami wieczystymi gruntów; 4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego (...).
Podstawę opodatkowania, stosownie do treści art. 4 ust. 1 pkt 1-3 u.p.o.l. stanowi: 1) dla gruntów - powierzchnia; 2) dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa; 3) dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach
o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego.
W przedmiotowej sprawie kwestią bezsporną jest okoliczność, że skarżąca jest przedsiębiorcą. Fakt ten potwierdza znajdujący się w aktach sprawy wypis z Rejestru Przedsiębiorców KRS wskazujący, że umowa spółki została sporządzona w dniu [...]r., spółka została zarejestrowana w dniu [...]r. Z powołanych wyżej przepisów można wyprowadzić wniosek, że sam fakt posiadania gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą przesądza o uznaniu, że te przedmioty opodatkowania są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Dla celów tego podatku nie ma też znaczenia,
czy nieruchomości są faktycznie wykorzystywane do celów prowadzenia działalności gospodarczej. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, pogląd ten został ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, gdzie stwierdza się, że niewykorzystywanie nieruchomości lub jej części do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą (por. wyrok NSA z dnia 20 marca 2009 r., II FSK 1888/07, Lex nr 495385; wyrok NSA z dnia 17 marca 2009 r., II FSK 1786/07, Lex 528078; wyrok NSA z dnia 09 stycznia 2009 r.,
II FSK 1354/07, Lex 478297; wyrok WSA z dnia 21 października 2008 r., I SA/Łd 242/08, Lex 498183; wyrok WSA z dnia 17 lutego 2010 r., I SA/Op 546/09; wyrok WSA z dnia 25 listopada 2008 r. I SA/Wr 688/08, wyrok WSA z dnia 30 stycznia 2008 r.,
I SA/Wr 1407/07, Lex 483100). Przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wprawdzie przewiduje uznanie, że grunty, budynki i budowle nie są traktowane jako związane z działalnością gospodarczą, jeżeli przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych, jednak pojęcie "względy techniczne" należy łączyć tylko z obiektywnymi i trwałymi przeszkodami, a więc zdarzeniami niezależnymi od woli podatnika, uniemożliwiającymi prowadzenie działalności gospodarczej. Przyczyny wyłączenia winny mieć charakter obiektywny, niezależny od przedsiębiorcy. Trwały charakter przeszkody sprawia, że nie może być ona determinowana wolą (działaniem lub zaniechaniem podatnika), lecz okolicznościami fizykalnymi i zewnętrznymi, odnoszącymi się do przedmiotów opodatkowania. Natomiast utrzymanie budynku czy budowli w odpowiednim stanie technicznym to okoliczności zależne od przedsiębiorcy posiadającego nieruchomość. Względy techniczne nie mogą mieć przy tym charakteru przejściowego. Literalne brzmienie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. ze względu na zwrot "nie jest i nie może być wykorzystywany" świadczy o wymogu trwałego charakteru przedmiotowych "względów technicznych" (por. wyroki NSA z dnia 01 czerwca 2011 r. II FSK 151/10; z dnia 10 czerwca 2011 r. II FSK 226/10; z dnia 12 kwietnia 2011 r. II FSK 2128/09 (dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl); z dnia 14 października 2009 r. II FSK 747/08, Lex nr 571608; wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych: z dnia 28 marca 2011 r.
I SA/Wr 125/11, Lex nr 785784; z dnia 17 czerwca 2009 r. I SA/Wr 64/09, Lex
nr 563436; z dnia 14 września 2010 r. I SA/Bd 659/10, Lex nr 747050; z dnia 10 września 2009 r. I SA/Gd 137/09, Lex nr 525706 i z dnia 09 października 2008 r. I SA/Gd 867/07, Lex nr 499086). Tym samym przejściowe niewykorzystywanie przez podmiot gospodarczy nieruchomości służącej do wykonywania działalności gospodarczej, nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą.
Odnosząc powyższe uwagi do powoływanych przez spółkę względów technicznych mających stanowić podstawę do zastosowania preferencyjnej stawki podatkowej w stosunku do poszczególnych budynków i gruntów znajdującymi się pod nimi należy wskazać, że skarżąca w trakcie prowadzonego przez organy postępowania nie wykazała, że remont obiektów jest niemożliwy do zrealizowania z innych powodów niż ekonomiczne. Co więcej w trakcie postępowania organ podatkowy ustalił, że cześć budynków została wyremontowania. Zatem zaniedbania dotyczące stanu budynku można było usunąć dokonując ich remontu. Ze znajdujących się w aktach sprawy opinii technicznych, a także z Operatu pomiaru powierzchni, który zawiera również dokumentację fotograficzną każdego z obiektów znajdujących się na nieruchomości wynika, iż spółka prowadziła stopniowy remont części budynków, a ta okoliczność dowodzi braku istnienia wskazanej cechy trwałości niewykorzystywania budynku. Wprawdzie strona podnosi, że część obiektów przeznaczyła do rozbiórki i zgłosiła zamiar wykonania robót rozbiórkowych stosownym organom, jak również uważa, że organ podatkowy nie wziął pod uwagę tego faktu i uznał go za nieistotny, jednak należy wskazać, że zgłoszenie wykonania prac rozbiórkowych dotyczyło np. hali nr [...], która jak ustaliły organy, została wyremontowana i jest wynajmowana innemu podmiotowi gospodarczemu na działalność gospodarczą. Natomiast z ustalonego stanu faktycznego wynika, że pozostałe sporne budynki zostały przeznaczone do rozbiórki nie ze względu na trwałą przeszkodę uniemożliwiającą prowadzenie w nich działalności gospodarczej lecz podyktowane to było kondycją finansową spółki.
W konsekwencji, należy stwierdzić, że organy analizując zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym przekazane przez stronę opinie i ekspertyzy, trafnie uznały, że względy techniczne w odniesieniu do budynków, od których zastosowano podwyższoną stawkę podatku mają charakter przejściowy, nie wynikają z przyczyn obiektywnych lecz z decyzji podjętych przez podatnika odnośnie wyremontowania lub rozbiórki budynków. Okoliczność tę potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy protokoły kontroli utrzymania obiektów, z których wynika możliwość usunięcia nieprawidłowości poprzez remont lub rozbiórkę całości lub części budynków. Spółka zdecydowała się na stopniowy remont niektórych budynków. Niewykorzystanie budynku do celów gospodarczych wynikało więc z sytuacji, w jakiej znajdował się podatnik
i podejmowanej przez niego decyzji o remoncie. Adaptacja budynków bądź brak woli do przystosowania budynków do celów działalności prowadzonej przez podatnika nie oznacza pozbawienia budynków związku z działalnością gospodarcza w szerokim znaczeniu. Nie zachodzi zatem wymóg przewidziany w powoływanym przepisie, aby przedmiot opodatkowania nie mógł być wykorzystywany ze względów technicznych do prowadzenia przez spółkę działalności gospodarczej. W rozpatrywanej sprawie zatem, organy właściwie zrozumiały treść art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Odnosząc się do przedstawionej przez skarżącą dokumentacji fotograficznej należy wskazać, że obrazuje ona stan faktyczny istniejący na dzień jej sporządzenia,
tj. [...] r., co powoduje, że może ona mieć jedynie wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego za rok podatkowy 2012. Słusznie organ stwierdził, że stan ten nie może mieć odniesienia do roku podatkowego, którego dotyczy zaskarżona decyzja, albowiem sporne budynki istniały w tym roku i nie przystąpiono do ich rozbiórki. Wynika to bezpośrednio choćby z Operatu pomiaru powierzchni
z października 2011 r., który zawiera poza danymi dotyczącymi powierzchni użytkowych budynków także dokumentację fotograficzną każdego z budynków, w którym dokonane zostały pomiary tych powierzchni. Również strona w piśmie z dnia [...] r. wskazała, że w latach 2005-2011 trwał jedynie demontaż instalacji i wyposażenia budynków. Te budynki, które zostały faktycznie rozebrane, na którą to okoliczność strona przedstawiła materiał poglądowy w postaci zdjęć fotograficznych wykonanych
w grudniu 2012 r., istniały jeszcze w 2011 r., co przedstawia fotografia zamieszczona
w Operacie pomiaru powierzchni na str. [...] (budynek), str. [...] (budynek), str. [...] (budynki [...]) i na str. [...] (budynek). W pozostałych budynkach, tj. w budynku i cz. [...], w budynku dopiero obecnie prowadzone są prace rozbiórkowe bądź prace demontażowe wyposażenia (instalacji) i stan ten nie dotyczy roku objętego decyzją. W budynku A. (p.) zdemontowane jest wyposażenie instalacji gazu. Powoływany przez skarżącą fakt demontażu w budynkach instalacji lub wyposażenia
w latach 2005-2011 również pozostaje bez znaczenia dla dokonanej przez organ oceny, albowiem okoliczność przeznaczenia budynków do rozbiórki wynikała z woli podatnika
i podjętych przez niego decyzji. W tym zakresie spółka nie dowiodła, że remont budynków nie jest możliwy do zrealizowania. Jednocześnie wskazać należy, że według stanu na grudzień 2010 r. w budynku, w budynku instalacja elektryczna, wodno-kanalizacyjna czy CO była jedynie nieczynna w związku czym nie można powiedzieć, że w latach 2006-2010 trwał demontaż tych instalacji (Opinia techniczna z grudnia 2010 r.). Natomiast zdjęcia dołączone na etapie postępowania sądowego wykonane zostały, zgodnie z oświadczeniem złożonym na rozprawie przez pełnomocnika, w okresie styczeń luty 2013r. zatem nie mają żadnego znaczenia dla sprawy.
W kwestii opodatkowania budynku biurowego oraz budynku hali głównej należy stwierdzić, że organ prawidłowo zastosował stawkę przewidzianą dla budynków pozostałych. Organ uwzględnił argumenty podniesione przez podatnika odnośnie ich złego stanu technicznego oraz ustalenia protokołów kontroli utrzymania obiektów,
z których wynika wyłączenie tych obiektów z użytkowania.
Ustosunkowując się do zarzutów skarżącej dotyczących nieprzeprowadzenia przez organ dowodu z opinii rzeczoznawcy na okoliczność oceny stanu technicznego budynków oraz dowodu z oględzin nieruchomości, należy stwierdzić, że zasadnie organ odwoławczy uznał, iż dalsze prowadzenie postępowania dowodowego, w tym sięganie do opinii biegłego, nie było zasadne, albowiem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na dokonanie oceny stanu technicznego budynków. W niniejszej sprawie nie było zatem konieczne przeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości, albowiem stan faktyczny w tym zakresie wynikał z innych dowodów, w tym przedłożonych przez samą stronę. Organ również dwukrotnie dokonywał oględzin nieruchomości (w kwietniu 2009 r. oraz w sierpniu 2010 r.). Znajdujący się w aktach sprawy Operat pomiaru powierzchni zawiera w swej treści dokumentację fotograficzną każdego obiektu, co pozwalało ustalić, jakie obiekty znajdowały się na nieruchomości. W niniejszym postępowaniu, przeprowadzenie dowodu z oględzin na wnioskowaną przez stronę okoliczność nie było zatem konieczne ze względu na dysponowanie przez organ kompletnym materiałem dowodowym w tym zakresie. W konsekwencji, zdaniem Sądu, organ nie dopuścił się podnoszonych przez skarżącą zarzutów naruszenia art.187 § 1 i art.188 o.p.
W kwestii opodatkowania budowli należy stwierdzić, że organy podatkowe
w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, prawidłowo ustaliły znaczenie pojęcia budowli oraz zasadnie dokonały ich opodatkowania na podstawie ustalenia wartości budowli. Zgodnie z powołanym art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości są m.in. budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., budowlę na potrzeby ustawy podatkowej zdefiniowano jako obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Na gruncie omawianej ustawy budowlą jest także urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym, zdefiniowane w art. 3 pkt 9 p.b. Zgodnie z tym przepisem są to urządzenia techniczne zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym oczyszczania lub gromadzenia ścieków, przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietnikami. Łączne odczytanie art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. oraz art. 3 pkt 1 i 9 p.b. nie pozostawia wątpliwości, iż drogi, dojazdy, place i chodniki wewnętrzne czy ogrodzenia należy zaliczyć do budowli, czyli do przedmiotów objętych ustawą określającą opodatkowanie podatkiem od nieruchomości. Sporne w niniejszej sprawie obiekty budowlane określone jako: przejazd kołowy betonowy, przejazd betonowy, przejazdy place i przejścia wewnętrzne, ogrodzenie zewnętrzne z prętów stalowych, ogrodzenie zewnętrzne z siatki w ramki, zgodnie z przedłożoną przez podatnika ewidencją środków trwałych oraz na podstawie przeprowadzonych oględzin stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Wskazane obiekty zostały wyszczególnione w dostarczonym przez podatnika dokumencie - ewidencja środków trwałych - tabela amortyzacyjna na 2009 r. Prawidłowo organ stwierdził, że ujęcie we wskazanym dokumencie decyduje o związaniu tych obiektów z działalnością gospodarczą. Wskazywana przez stronę okoliczność, że podatnik nie dokonywał odpisów amortyzacyjnych tych środków trwałych może odnosić się jedynie do kwestii prawidłowego prowadzenia rachunkowości i nie przesądza o związaniu budowli
z działalnością gospodarczą. Zaliczenie wskazanych obiektów do budowli powoduje, że podstawą opodatkowania podatkiem od nieruchomości jest jej wartość, stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Ponieważ skarżąca dostarczyła dokument - ewidencję środków trwałych - tabela amortyzacyjna na 2009 r., organ podatkowy nie miał obowiązku przeprowadzania dalszych czynności postępowania dowodowego w celu ustalenia wartości budowli.
Odnosząc się do zarzutów braku wyłączenia z podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości powierzchni gruntów znajdujących się pod budynkami lub budowlami, które z uwagi na stan techniczny nie powinny być opodatkowane, Sąd również podziela wyciągnięte przez organ wnioski w tym zakresie. Sporne grunty znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy, tak więc są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podobnie jak w przypadku budynków, strona nie wykazała, jakiej działalności gospodarczej na gruncie prowadzić nie może i nie będzie mogła. Nie wykazała również jakie okoliczności wskazujących na trwały charakter przeszkód uniemożliwiających wykorzystywanie gruntów do działalności gospodarczej. W efekcie, organ zasadnie zastosował do spornych gruntów stawkę podatku przewidzianą dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą.
Prawidłowe są również ustalenia organu w zakresie budynku autokomisu, budynku hali wielofunkcyjnej cz. [...], oraz studni [...]. Z Operatu pomiaru powierzchni, zawierającego również dokumentację fotograficzną wynika, iż na działce [...] znajduje się budynek wolnostojący, parterowy podpiwniczony. Na załączonej mapie kolorem czerwonym wkreślono orientacyjnie położenie budynku autokomisu, który mimo, iż nie jest naniesiony na mapie geodezyjnej jest posadowiony na działce [...]. W aktach sprawy znajduje się wypis z rejestru gruntów z dnia [...] r., z którego wynika, że skarżąca jest użytkownikiem wieczystym działki położonej we W. przy ul. P.[...] o numerze działki [...] na której znajduje się budynek hali wielofunkcyjnej cz. [...]. Zarzut dotyczący stwierdzenia, że na działce nr [...] znajdują się jednocześnie budynek biurowy oraz hala wielofunkcyjna cz. [...] jest nietrafny albowiem zgodnie z Operatem pomiaru powierzchni, budynek biurowy styka się
z budynkiem hali wielofunkcyjnej i budynkami sklepów. Również z wypisu z kartoteki budynków działka nr [...] zabudowana jest dwoma budynkami. Twierdzenia skarżącej, że studnie nr [...] nie są budynkami nie znajduje potwierdzenia. Zgodnie z wypisem z rejestru budynków działki nr [...] i [...] zabudowane są innymi budynkami niemieszkalnymi o pow. zabudowy [...] m2. Budynek studni [...], który nie jest naniesiony na mapie geodezyjnej jest posadowiony na działce nr [...] co zostało naniesione przez biegłego na mapie załączonej do operatu.
W świetle powyższych przytoczonych okoliczności, wbrew zarzutom skargi, istniały podstawy do uznania, że postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone bez naruszenia art. 122, art. 191 art. 187 § 1 o.p., albowiem materiał dowodowy został zebrany w stopniu wystarczającym do rozstrzygnięcia sprawy, a następnie w sposób wyczerpujący i dokładny rozpatrzony. Dokonana ocena dowodów korzysta z ochrony przewidzianej w art. 191 o.p., jest logiczna, oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego, w oparciu o kryteria wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania. Uzasadnienie decyzji spełnia wszelkie wymogi przewidziane przepisem art. 210 o.p., nie godząc w regulacje § 1 ust. 6 tego przepisu. W szczególności, jasno wyjaśniono, które nieruchomości i z jakich powodów zostały opodatkowane według obowiązujących stawek podatkowych. Uzasadnienie decyzji jest prawidłowe i kompletne, tłumaczy zapadłe rozstrzygniecie. Inna jego ocena przez stronę nie oznacza, że jest ono błędne. Zachowana została zasada czynnego udziału strony w prowadzony postępowaniu, w tym także poprzez umożliwienie jej zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz formułowania uwag pod jego adresem (art. 123 § 1 o.p. oraz art. 200 o.p.). Podjęte rozstrzygniecie wydane zostało w oparciu o obowiązujące przepisy prawa (art. 120 o.p ). Brak jest zatem podstaw do twierdzenia, że ustalony stan faktyczny nie uprawniał do zastosowania wobec strony przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia przepisów prawa materialnego.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał skargę za niezasadną i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło