I SA/Gd 1591/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Gdańsku wniosku J. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia 19 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 r. postanawia odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. J. P. wniósł w dniu 13 października 2017 r. skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia 19 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 r. Skarżący włożył w dniu 11 grudnia 2017 r. wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, wskazując, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Wezwanie do uiszczenia wpisu zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 27 listopada 2017 r., termin do wniesienia uiszczenia wpisu upłynął w dniu 4 grudnia 2017 r., a wpis uiszczono 5 grudnia 2017 r. Skarżący wskazał we wniosku, że przyczyną uchybienia terminu była choroba pełnomocnika w okresie od 1 do 4 grudnia 2017 r., która uniemożliwiła mu uiszczenie wpisu. Pełnomocnik przebywał w tym okresie w miejscu zamieszkania w M. P., wiosce, w której nie ma dostępu do internetu, co uniemożliwiło dokonanie przelewu. Do wniosku dołączono zaświadczenie lekarskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsk zważył co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Przepis art. 87 p.p.s.a. stanowi, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 88 p.p.s.a.). Z przytoczonych przepisów wynika, że jedną z przesłanek przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie przez stronę, że nie dokonała ona czynności bez własnej winy, przy czym winę pojmuje się w sposób obiektywny - wymagając od strony należytej staranności. Od strony postępowania należy bowiem oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu. Należyta staranność w prowadzeniu swych spraw wymaga, by w warunkach z jakiegokolwiek powodu niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych (por. E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 1970 r., s. 136). Uprawdopodobniając brak winy strona winna zatem uwiarygodnić swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda uniemożliwiająca jej dokonanie czynności w terminie była od niej niezależna. W literaturze jak i w orzecznictwie przyjmuje się, że przesłanka braku winy w uchybieniu terminu powinna być oceniana na tle wszystkich okoliczności danej sprawy, z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy i przy rozważeniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2004 r. sygn. akt FZ 13/04). Usprawiedliwione przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności są bowiem ograniczone do okoliczności, które nie tyle utrudniają, ale faktycznie uniemożliwiają dokonanie czynności, nawet przy zachowaniu największej możliwej staranności. W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz Sądu Najwyższego ugruntowany jest również pogląd, że za błędy i zaniechania pełnomocnika odpowiedzialność ponosi jego mocodawca (por. uzasadnienie uchwały SN z dnia 18 września 1992 r., III CZP 112/92, publ. OSNC z 1993 r. Nr 5, poz. 75 - akceptowanej przez J. Gudowskiego (w:) Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, Warszawa 2006 r., t. 1, s. 240, uw. 8). Podkreślenia wymaga, że pełnomocnictwo jest stosunkiem opartym na zaufaniu. Skarżący ustanawiając pełnomocnika w postępowaniu ponosi skutki wynikające z ewentualnego błędu pełnomocnika, a pełnomocnik ma obowiązek dbania o interesy swego mocodawcy poprzez zapewnienie sprawnej obsługi postępowania (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 marca 2017 r. IV SA/Wa 3339/16). Przyjmuje się ponadto, że w sprawach, w których strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, to na nim spoczywa obowiązek takiej organizacji pracy i sprawowania nadzoru nad wykonywanymi czynnościami, aby nie dochodziło do zaniedbywania ciążących na nim obowiązków związanych ze świadczoną obsługą lub pomocą prawną. W sytuacjach, gdy od prawidłowego dokonania danej czynności zależy dalszy bieg powierzonej pełnomocnikowi sprawy, zasadne jest wymaganie od tego pełnomocnika maksimum staranności. Rzetelność wykonania czynności procesowych przekładać się będzie bowiem na prawo strony do obrony jej interesów i ochrony jej praw (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 grudnia 2011 r. sygn. akt II GZ 527/11, z 6 grudnia 2011 r. sygn. akt II FZ 768/11). Dodatkowo profesjonalny pełnomocnik podlega większym wymaganiom w związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej (por. postanowienia NSA z 11 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 198/09, z 3 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 155/09, z 9 maja 2006 r. sygn. akt II OZ 468/06). Choroba pełnomocnika skarżącego rozpoczęła się w dniu 1 grudnia 2017 r. i trwała do ostatniego dnia terminu – 4 grudnia 2017 r. Jak wynika ze złożonego zaświadczenia lekarskiego, pełnomocnik skarżącego w okresie choroby, w dniach 1-4 grudnia 2017 r. mógł chodzić, co wskazuje, że stan chorego nie był ciężki. Pełnomocnik mógł zatem opuścić miejsce zamieszkania i dokonać płatności wpisu. Nadto, uiszczenie wpisu z pewnością nie należało do czynności, przy wykonywaniu których nie można było się posłużyć inną osobą, w pierwszej kolejności pracownikiem kancelarii. Pełnomocnik skarżącego nie wykazał, że w czasie choroby nie mógł posłużyć się inną osobą w wykonaniu prostej czynności procesowej jaką jest uiszczenie opłaty, które mogło nastąpić poprzez przelew bankowy (w tym przelew internetowy), wpłatę na poczcie lub w kasie sądu. Reasumując, choroba pełnomocnika skarżącego, w ocenie Sądu, nie była okolicznością uniemożliwiającą uiszczenie wpisu w terminie. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.