I SA/Gd 542/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Gdańsku wniosku T. R. o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 września 2016 r. w sprawie ze skargi T. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 2 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia odmówić skarżącemu przywrócenia terminu do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 21 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę T. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 2 marca 2016 r. w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Od wydanego w sprawie wyroku T. R. wywiódł skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 24 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił ww. skargę kasacyjną na podstawie art. 178 w zw. z art. 176 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", wskazując, że skarga kasacyjna T. R. obarczona była brakiem formalnym, którego skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie uzupełnił w terminie. Zarządzeniem z dnia 18 stycznia 2017 r. wezwano bowiem pełnomocnika skarżącego do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez sformułowanie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo złożenia oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy zgodnie z art. 176 § 2 p.p.s.a. W zarządzeniu zakreślono termin 7 dni na jego wykonanie i rygor odrzucenia skargi kasacyjnej. Odpis niniejszego zarządzenia doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 24 stycznia 2017 r. Pełnomocnik skarżącego sporządził i nadał w urzędzie pocztowym pismo stanowiące odpowiedź na powyższe zobowiązanie w dniu 1 lutego 2017 r., a więc jednej dzień po terminie. Wnioskiem z dnia 12 maja 2017 r., za pośrednictwem pełnomocnika, skarżący zwrócił się do sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej. Do wniosku dołączono m.in. kserokopię zaświadczenia lekarskiego z dnia 25 stycznia 2017 r. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że uchybienie terminowi do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej było spowodowane chorobą pełnomocnika (grypą), która trwała w dniach od 25 do 31 stycznia 2017 r. Złe samopoczucie pełnomocnika w przededniu rozpoczęcia zwolnienia wpłynęło na błędne przekonaniem, że wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej zostało odebrane w dniu 25 stycznia 2017 r., a nie jak to miało miejsce w rzeczywistości dzień później. Omyłka ta miała wpływ na nieprawidłowe ustalenie ostatniego dnia terminu. Pełnomocnik skarżącego wyjaśnił ponadto, że o uchybieniu przedmiotowemu terminowi dowiedział się dopiero w wyniku doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 87 p.p.s.a. stanowi, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 88 p.p.s.a.). Z przytoczonych przepisów wynika, że jedną z przesłanek przywrócenie terminu jest uprawdopodobnienie przez stronę, że nie dokonała czynności bez własnej winy, przy czym winę pojmuje się w sposób obiektywny - wymagając od strony staranności. Od strony postępowania należy bowiem oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu przez stronę skarżącą. Należyta staranność w prowadzeniu swych spraw wymaga, by w warunkach z jakiegokolwiek powodu niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych (por. E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 1970 r., s. 136). W judykaturze przyjmuje się, że w sprawach, w których strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, to na nim spoczywa obowiązek takiej organizacji pracy i sprawowania nadzoru nad wykonywanymi czynnościami, aby nie dochodziło do zaniedbywania ciążących na nim obowiązków związanych ze świadczoną obsługą lub pomocą prawną. W sytuacjach, gdy od prawidłowego dokonania danej czynności zależy dalszy bieg powierzonej pełnomocnikowi sprawy, zasadne jest wymaganie od tego pełnomocnika maksimum staranności. Rzetelność wykonania czynności procesowych przekładać się będzie bowiem na prawo strony do obrony jej interesów i ochrony jej praw (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 14 grudnia 2011 r. sygn. akt II GZ 527/11, LEX nr 1094435; 6 grudnia 2011 r. sygn. akt II FZ 768/11, LEX nr 1070181). Dodatkowo profesjonalny pełnomocnik podlega większym wymaganiom w związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej (por. postanowienia NSA: z 11 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 198/09, LEX nr 564324; 3 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 155/09, LEX nr 564346; czy 9 maja 2006 r. sygn. akt II OZ 468/06, LEX nr 927765). W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik strony skarżącej jako przyczynę uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia wskazał na niedyspozycję wywołaną chorobą, która spowodowała błędne ustalenie daty odbioru zobowiązania do uzupełnienia braku formalnego skargi. Zgodnie natomiast z ugruntowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, za brakiem winy w uchybieniu terminu może przemawiać choroba, ale nie każda, lecz wyłącznie taka, która miała nagły i obłożny charakter, obiektywnie całkowicie uniemożliwiająca podjęcie działań albo wyręczenie się inną osobą. Sam fakt choroby, a nawet dysponowanie zwolnieniem lekarskim, nie świadczy jeszcze o braku winy w uchybieniu wiążącego stronę terminu (por. postanowienia NSA z: 29 listopada 2012 r. sygn. akt I FZ 381/12, LEX nr 1239193; z 24 lutego 2012 r. sygn. akt II FZ 858/1, LEX nr 1116237, z 4 listopada 2010 r. sygn. akt I OZ 839/10, LEX nr 742094; czy z 13 października 2010 r. sygn. akt I OZ 767/10, LEX nr 742025). Podkreślenia wymaga, że na profesjonalnym pełnomocniku ciąży obowiązek takiego zorganizowania prowadzonej działalności zawodowej, aby jego niedyspozycja, nawet spowodowana zdarzeniami losowymi, w tym również chorobą, nie tamowała terminowego wykonywania czynności związanych z tokiem prowadzonego z jego udziałem postępowania. Jak już wyżej podkreślono, pełnomocnik powinien wykonywać swe obowiązki z uwzględnieniem podwyższonego miernika staranności. Nie kwestionując, że opisana we wniosku niedyspozycja pełnomocnika skarżącego mogła stanowić okoliczność utrudniającą normalne funkcjonowanie i prowadzenie działalności zawodowej, zdaniem Sądu, nie można stwierdzić, że była to niedyspozycja uniemożliwiająca przygotowanie i nadanie w zakreślonym terminie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy, co stanowiło brak formalny wniesionej w sprawie skargi kasacyjnej. Sam fakt występowania schorzeń u zainteresowanego przywróceniem terminu nie przemawia - przy zastosowaniu obiektywnego miernika wymaganej staranności - za stwierdzeniem braku winy w uchybieniu terminu (por. postanowienie NSA z 4 września 2013 r. sygn. akt I OZ 744/13, LEX nr 1423882). Zaważyć należy, że choroba pełnomocnika, stwierdzona złożonym zaświadczeniem, nie wystąpiła ani w dniu otrzymania korespondencji z sądu, ani też w ostatnim dniu terminu na dokonanie czynności. Ostatnim dniem choroby był dzień 31 stycznia 2017 r. Zachowując należytą staranność pełnomocnik winien sprawdzić datę odbioru korespondencji z sądu i w sytuacji, gdy w dniu 31 stycznia 2017 r. upływał termin jego zwolnienia lekarskiego, mógł sporządzić i przesłać do sądu nieskomplikowane pismo procesowe, osobiście lub posługując się inną osobą. Biorąc zatem pod uwagę wskazane okoliczności, w ocenie Sądu nie zostały spełnione przesłanki przywrócenia terminu, o których mowa w art. 87 p.p.s.a., albowiem strona skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej.