II SA/Gd 184/16

Dnia 8 kwietnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na uchwałę Rady Miasta z dnia 22 października 2008 roku, nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odrzucić skargę. W dniu 22 października 2008 roku Rada Miasta podjęła uchwałę nr XXIV/566/08 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części dzielnicy M. w G., terenu położonego na zachód od ul. Ł. W dniu 24 lutego 2016 r. skargę na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniosła A. K. zaskarżając ją w części, w jakiej dotyczy położonej w G. działki nr [...], oznaczonej na planie symbolami 07MN1 i 15ZP, dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą Kw nr [...], stanowiącej własność skarżącej. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta wniosła o jej odrzucenie. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 446) – dalej w skrócie jako "u.s.g.", każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organy gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Z akt sprawy wynika, że w dniu 16 grudnia 2008 roku (data wpływu skargi do Urzędu Miasta) skarżąca A. K. wniosła wraz z G. Ś. skargę na tę samą uchwałę Rady Miasta z dnia 22 października 2008 roku, nr XXIV/566/08 zaskarżając ją również w części, w jakiej dotyczy terenu stanowiącego własność skarżącej, oznaczonego w planie symbolami 07MN1 i 15ZP, dla którego Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą Kw nr [...]. Powyższa skarga A. K. została odrzucona prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 lutego 2009 roku, sygn. akt II SA/Gd 25/09, ponieważ od swej skargi skarżąca nie uiściła wpisu sądowego, który miała obowiązek uiścić, albowiem po stronie skarżących występowało jedynie współuczestnictwo formalne. G. Ś. w toku procedury planistycznej poprzedzającej podjęcie zaskarżonej uchwały wyjaśnił bowiem w piśmie z dnia 30 marca 2007 roku, że jest właścicielem działek [...]-[...], zaś skarżąca A. K. w piśmie z dnia 30 marca 2007 roku wyjaśniła, że jest właścicielką działki nr [...]. Przed wniesieniem skargi w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 25/09 skarżąca A. K. wraz z G. Ś., pismem z dnia 29 października 2008 roku wystąpiła do Rady Miasta z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Również skarga wniesiona w niniejszej sprawie została poprzedzona pismem z dnia 31 grudnia 2015 roku określonym przez skarżącą jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W obydwu wskazanych wyżej pismach skarżąca domagała się uchylenia kwestionowanej uchwały w takim samym zakresie, to jest w zakresie, w jakim - dotycząc położonej w G. działki gruntu nr [...], oznaczonej w planie symbolami 07MN1 i 15ZP, dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą Kw nr [...], uchwała ta narusza interes prawny skarżącej, jako właścicielki ww. nieruchomości. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że nie można instytucji wezwania, o której mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., traktować jak czynności niewywołującej żadnych skutków prawnych, która może być powtarzana wielokrotnie bez ograniczeń. Przyjęcie takiego poglądu pozbawiałoby to działanie znaczenia prawnego, byłoby zaprzeczeniem jego istoty i powodowałoby destabilizację obrotu prawnego, zamiast poprawić bezpieczeństwo tego obrotu. Nie mówiąc już o tym, że takie rozumienie wezwania stawiałoby wnoszących skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. w pozycji bardziej uprzywilejowanej niż inne podmioty, wnoszące skargi na podstawie innych przepisów. Przyjęcie poglądu, że ten sam podmiot może wielokrotnie składać to samo wezwanie do tego samego organu w tej samej sprawie, dotyczącej tej samej uchwały, byłoby sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wszystkich podmiotów wobec prawa, wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP, jak i z przepisem art. 78 Konstytucji RP. Strony, którym przysługują tradycyjne środki odwoławcze (odwołania, zażalenia), nie mogą być w gorszej sytuacji prawnej niż podmioty, którym z powodu specyfiki postępowania przysługuje środek prawny określony w art. 101 ust. 1 u.s.g. Prowadzi to do wniosku, że wezwanie jest czynnością prawną, przysługującą danemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie; następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu przepisu art. 101 ust. 1 u.s.g. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie 7 sędziów z dnia 24 czerwca 2002 roku, sygn. akt OSA 2/02, ONSA 2001/1/2). Odwołując się do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 1995 r., sygn. akt III AZP 9/95 (OSNAPiUS z 1995 roku, nr 20, poz. 243) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że art. 101 ust. 1 wskazanej ustawy określa szczególnego rodzaju "postępowanie samorządowe", w którym skarga jest tą samą jurydycznie instytucją skargi co w innych rodzajach postępowań. Z tego punktu widzenia różnice przedmiotowe nie mają istotnego znaczenia dla terminu podejmowania tej czynności procesowej oraz zasad postępowania i orzekania sądu administracyjnego. Można przyjąć, że wezwanie, o którym mowa, wszczyna postępowanie, które ma kolejne etapy obwarowane terminami i innymi warunkami procesowymi. Jeżeli więc strona uruchomi takie postępowanie i na skutek wniesienia skargi z uchybieniem terminu do jej wniesienia doprowadzi do odrzucenia skargi, to ponowne wniesienie w tej samej sprawie takiej samej skargi byłoby podważeniem sensu rygorów procesowych i skutków ich stosowania. W uzasadnieniu wskazanego postanowienia zaakcentowano, że bezskuteczność wezwania stwarza u wnoszącego wezwanie możliwość indywidualizacji prawa do wniesienia we właściwym terminie skargi do sądu administracyjnego, co jest realizacją konstytucyjnej zasady prawa każdego do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji). Prawo do sądu jest prawem każdego; może jednak być obwarowane pewnymi warunkami formalnymi, równymi dla wszystkich, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji. Do podstawowych warunków formalnych, od których spełnienia zależy otwarcie drogi do sądu, zalicza się: wniesienie skargi do sądu w przewidzianym terminie, wyczerpanie środków odwoławczych lub innych podobnych przewidzianych przez prawo, uiszczenie wpisu sądowego w określonej wysokości w oznaczonym terminie. Spełnienie warunków ustalonych w ustawie otwiera stronie prawo do merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez sąd. Z kolei ich niespełnienie przez podmiot wnoszący skargę powoduje utratę możliwości skorzystania z tego prawa. Powyższy pogląd - utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1199/10, z dnia 26 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 289/10, z dnia 16 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 552/08, z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2/12, z dnia 24 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 545/15, z dnia 8 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 1699/15, a także postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2015 r., sygn. IV SA/Wa 1874/15 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SA/Gd 139/12; wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl) podziela Sąd w niniejszej sprawie uznając, że pismo skarżącej z dnia 31 grudnia 2015 roku nie stanowiło wezwania do usunięcia naruszenia prawa w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. Za skutecznie złożone wezwanie należało bowiem uznać pismo skarżącej z dnia 29 października 2008 roku. Kolejne pismo skierowane do organu - po rozstrzygnięciu sprawy o sygn. akt II SA/Gd 25/09 poprzez odrzucenie skargi A. K., nie wszczyna na nowo biegu terminu do wniesienia skargi na uchwałę Rady Miasta. Termin do wniesienia skargi może być jedynie liczony z uwzględnieniem wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia 29 października 2008 roku i upłynął z dniem 25 grudnia 2008 roku, to jest z upływem 30 dni od dnia 25 listopada 2008 roku, w którym doręczono pełnomocnikowi skarżącej uchwałę Rady Miasta z dnia 19 listopada 2008 roku o nieuwzględnieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów w dniu 2 kwietnia 2007 roku (sygn. akt II OPS 2/07, ONSAiWSA 2007/3/60), przepis art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), który stanowi, że w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 cytowanej ustawy, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa, ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. Nie ulega zatem wątpliwości, że skarga z dnia 24 lutego 2016 roku została wniesiona z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 53 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę odrzucił.