III SA/Gd 249/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy Miasta na decyzję Wojewody z dnia 20 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania na pobyt stały postanawia 1.odrzucić skargę, 2.zwrócić Gminie Miasta kwotę 100 ( sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego do skargi. M. E. C.- S. złożyła w dniu 2 września 2013 r. wniosek do Prezydenta Miasta o zameldowanie jej na pobyt stały w lokalu położonym w S. przy ul. [...]. Decyzją z dnia 13 grudnia 2013 r. Prezydent Miasta odmówił zameldowania wnioskodawczyni w w/w lokalu, bowiem nie ma ona tytułu prawnego do tego lokalu, w którym zamieszkuje, a właściciel nieruchomości - Gmina Miasta nie wyraża zgody na jej zameldowanie. Wojewoda decyzją z dnia 20 stycznia 2014 r. uchylił w całości zaskarżoną odwołaniem decyzję i orzekł o zameldowaniu M. E. C.- S. w przedmiotowym lokalu na pobyt stały, bowiem bezspornie mieszka ona w nim z zamiarem stałego pobytu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję wniosła Gmina Miasta, wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi wskazała, że jest właścicielem przedmiotowego lokalu, wobec czego postępowanie dotyczy jej interesu prawnego, zgodnie z art. 28 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym oraz inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Rozważania wymagało, czy Gmina Miasta może wnieść skargę w niniejszej sprawie, w której decyzję - jako organ pierwszej instancji - wydał Prezydent Miasta, czyli gminy, będącej właścicielem przedmiotowego lokalu. Jednocześnie organ ten jest organem wykonawczym gminy. Problemem jest, czy jednostka samorządu terytorialnego może wnieść skargę do sądu na decyzję administracyjną wydaną przez organ odwoławczy, jeżeli w sprawie organ tej jednostki wydał decyzję administracyjną w pierwszej instancji. Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 29 października 2009 r., sygn. akt K 32/08 (Dz. U. nr 187, poz. 1456) zajmował się konstytucyjnością art. 33 § 1 i 2 oraz art. 50 § 1 p.p.s.a. w omawianym wyżej zakresie, uznał, że przepisy te są zgodne z Konstytucją. Stwierdził, że przepisy te są zgodne z art. 165 ust. 1 i 2 Konstytucji "również przy takiej interpretacji, która odmawia jednostkom samorządu terytorialnego prawa do uczestniczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz prawa do wnoszenia skarg do sądów administracyjnych w sytuacji, w której organ danej jednostki rozpatrywał sprawę administracyjną i wydał decyzję administracyjną w pierwszej instancji". Trybunał wskazał także, że "art. 165 ust. 1 i 2 Konstytucji nie wymaga zapewnienia jednostkom samorządu terytorialnego statusu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sytuacji, w której jednostka ta nie występuje jako adresat działań władczych innych organów władzy publicznej, ale sama podejmuje takie działania wobec innych podmiotów. Konstytucja nie nakłada też obowiązku przyznania w takiej sytuacji jednostkom samorządu terytorialnego prawa do wniesienia skargi na decyzje organu odwoławczego. (...) Dotyczy to również tych sytuacji, kiedy decyzja administracyjna wydawana przez organ jednostki samorządu terytorialnego dotyka stosunków cywilnoprawnych, których jednostka ta jest stroną. Nie można też zgodzić się z poglądem, że przyznanie w rozważanej sytuacji jednostkom samorządu terytorialnego prawa do wniesienia skargi na decyzje organu odwoławczego i zapewnienie im statusu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi konieczny warunek realizacji przez nie zadań publicznych i zdolności do funkcjonowania. (...) W sytuacjach, w których ustawa wymaga uzasadnienia decyzji administracyjnej, racje jednostki samorządu terytorialnego mogą zostać wyczerpująco przedstawione w tym uzasadnieniu przez organ tej jednostki właściwy do rozpatrzenia sprawy w pierwszej instancji. Uzasadnienie tu jest brane pod uwagę przez organ odwoławczy, a w razie uruchomienia postępowania sądowoadministracyjnego - także przez sądy administracyjne. Jeżeli uprawnione podmioty nie wniosły skargi do sądu administracyjnego, a zdaniem organów danej jednostki samorządu terytorialnego ostateczna decyzja wydawana w danej sprawie jest niezgodna z prawem, mogą one wystąpić do prokuratury o wniesienie sprzeciwu na podstawie art. 184 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, a więc w sytuacjach, gdy przepisy tego kodeksu lub przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji albo jej uchylenie lub zmianę". Orzecznictwo sądowoadministracyjne w omawianym zakresie nie jest jednolite, jednak Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę przychyla się do stanowiska, że jednostka samorządu terytorialnego, której organ wydał decyzję w określonej sprawie w pierwszej instancji, nie może być uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie skargi na wydaną decyzję, nie ma też kompetencji do wniesienia do sądu administracyjnego skargi na decyzję organu odwoławczego (zob. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 października 1990 r., sygn. akt SA/Wr 990/90, ONSA nr 4/1990, poz. 7; z 12 stycznia 1994 r., sygn. akt II SA 1971/93; z 31 stycznia 1995 r., sygn. akt II SA 1625/94, z 16 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1017/04, Lex nr 171164; z 9 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 804/07; z 29 listopada 2005 r., sygn. akt FSK 2631/04, Lex nr 236287; postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 24 maja 2006 r., sygn. akt II FSK 818/05, Lex nr 274863; z 17 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 342/07, Lex nr 453873; z 3 grudnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1755/07; z 2 lipca 2009 r., sygn. akt I OSK 815/09). W przywołanym wyżej postanowieniu NSA z dnia 15 października 1990 r., sygn. akt SA/Wr 990/90 stwierdzono, że "bez względu na przedmiot sprawy i jego rzeczywisty związek z interesem prawnym gminy, gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, dotyczącej osoby trzeciej, w której decyzje wydaje wójt tej gminy; ani gmina, ani żaden jej organ nie są uprawnieni do zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego". Także w postanowieniu z dnia 20 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FSK 527/12 (publ. LEX nr 1137662) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania sądowoadministracyjnego (por.: uchwały NSA z dnia 9 października 2000 r. sygn. akt OPK 14/00, publ. ONSA 2001, nr 1, poz. 17, oraz z dnia 19 maja 2003 r. sygn. akt OPS 1/03, publ. ONSA 2003, nr 4, poz. 115). W rezultacie skarga wniesiona przez organ, który wydał decyzję w pierwszej instancji, niemający z zasady legitymacji skargowej, podlega odrzuceniu (por.: wyrok NSA z dnia 16 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1017/04 niepubl.; uchwała składu Siedmiu Sędziów NSA z dnia 11 kwietnia 2005 r. sygn. akt OPS 1/04 publ. ONSA/WSA 2005, nr 4 (7), poz. 62)". Sąd orzekający stanowiska powyższe podziela. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i art. 58 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.