II SA/Gl 908/25

WyrokWSA w Gliwicach2025-10-22

Skład orzekający: Stanisław Nitecki, Edyta Kędzierska, Aneta Majowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budowa wolno stojącego masztu antenowego o wysokości 32,24 m, z balastami betonowymi i odciągami, może być uznana za tymczasowy obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, a tym samym wymagać jedynie zgłoszenia zamiast pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że maszt antenowy o wysokości 32,24 m, z balastami betonowymi i odciągami, ze względu na swoją wielkość, masę i złożoną konstrukcję, jest trwale związany z gruntem. W związku z tym nie spełnia definicji tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego, i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Sprzeciw organu wobec zgłoszenia był zatem zasadny.
Stan faktyczny
Spółka O. sp. z o.o. zgłosiła zamiar budowy przenośnego wolno stojącego masztu antenowego o wysokości 32,24 m. Starosta wniósł sprzeciw, uznając, że obiekt ten nie jest tymczasowy i wymaga pozwolenia na budowę. Wojewoda Śląski utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i KPA, twierdząc, że maszt jest tymczasowym obiektem budowlanym i wymaga jedynie zgłoszenia. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Asesor WSA Aneta Majowska (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2025 r. sprawy ze skargi O. sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 22 maja 2025 r. nr IFXIV.7843.1.1.2025 w przedmiocie sprzeciwu od zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych oddala skargę. Pismem nadanym dnia 23 czerwca 2025 r. O. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (dalej: Skarżąca Spółka), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Wojewody Śląskiego nr IFXIV.7843.1.1.2025 z dnia 22 maja 2025 r. w przedmiocie sprzeciwu od zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Decyzją nr [...] z dnia 10 lutego 2025 r. Starosta [...] (dalej: organ pierwszej instancji), na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 725 z późn. zm., dalej: Pr. bud.), po rozpoznaniu wniosku Spółki z dnia 25 stycznia 2025 r., wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia dokonanego przez Spółkę dotyczącego budowy tymczasowego obiektu budowlanego, niepołączonego trwale z gruntem i przewidzianego do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - przenośnego wolno stojącego masztu antenowego SET-30 nr [...] wraz z instalacją radiokomunikacyjną i zasilającą, do realizacji na działce o nr ewid. [...] w miejscowości K. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazał, że inwestycję przewidziano w odległości 5,5 m - 6,0 m od granicy działki sąsiedniej o nr [...], co powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania, nadto zdaniem organu pierwszej instancji inwestycja wymaga uzyskania warunków zabudowy. Następnie po przedstawieniu konstrukcji planowanego masztu antenowego, organ stwierdził, iż ze względu na wysokość obiektu 32,24 m n.p.t., konstrukcję i sposób mocowania, przenośny maszt antenowy nie może być uznany za obiekt tymczasowy. Wyjaśnił, że o trwałym związaniu z gruntem decyduje to, czy jego wielkość, konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. Podpory planowanego masztu, obciążone balastami betonowymi i stalowymi odciągami, spełniają funkcję fundamentu, co odpowiada trwałemu połączeniu z gruntem. Także sposób osadzenia na gruncie i wysokość planowanego masztu przemawiają za uznaniem go za obiekt budowlany, którego realizacja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzja została doręczona w dniu 11 lutego 2025 r. W odwołaniu od tej decyzji, wniesionym w ustawowym terminie (24 lutego 2025 r.), pełnomocnik Skarżącej Spółki podkreślał, że do planowanych robót nie występuje obowiązek wydania pozwolenia na budowę, a obszar oddziaływania inwestycji, zgodnie z przedłożoną do zgłoszenia dokumentacją, zawiera się w całości w granicach działki inwestycyjnej. Wskazał, że zaplanowane roboty budowalne maja polegać na budowie masztu przenośnego, nietrwale połączonego z gruntem, inwestycję typową, powtarzalną, ustawioną blisko centrum niezabudowanej działki, do której Inwestor posiada tytuł prawny, realizowaną w oparciu projekt sporządzony przez osoby posiadające właściwe uprawnienia. Zdaniem pełnomocnika Spółki wieża telekomunikacyjna objęta zgłoszeniem spełnia definicję przenośnego wolno stojącego masztu antenowego, określoną w art. 3 pkt 5a Pr. bud. W dokumentacji technicznej inwestycji wskazano, że konstrukcja wieży została zaprojektowana jako wolno stojąca, niepołączona trwale z gruntem, ustawiona na odpowiednim podłożu, jest to masz przewoźny i przestawny, którego stateczność zapewnia ciężar własny, balasty betonowe oraz stalowe odciągi, wysokość wieży wynosi 32,24 m, ma zostać wyposażona w 6 anten sektorowych, 2 anteny radioliniowe, urządzenia sterujące, skrzynki rozdzielcze TBSA, 12 modułów RRU i trasę kablową, zatem w ocenie pełnomocnika jako tymczasowy obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem jego budowa jest możliwa na podstawie zgłoszenia. Wojewoda Śląski, opisaną na wstępie decyzją z dnia 22 maja 2025 r. nr IFIV.7843.1.1.2025, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 z późn. zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 82 ust. 3 Pr. bud. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Po przywołaniu dotychczasowego przebiegu postępowania oraz charakteru trybu zgłoszenia jako postępowania uproszczonego, organ odwoławczy stwierdził, że Starosta zasadnie wniósł sprzeciw, jednak nie wszystkie argumenty uzasadnienia były prawidłowe. Podał, iż pomimo, że Inwestor wskazał w zgłoszeniu, że obiekt będzie funkcjonował w okresie od 17 lutego 2025 r. do 15 sierpnia 2025 r. tj. przez 179 dni, to jednak planowany maszt antenowy nie może zostać uznany jako nietrwale powiązany z gruntem. Zauważył, że z uwagi na wysokość obiektu musi być on trwale powiązany z gruntem, w przeciwnym wypadku istniałoby realne zagrożenie jego stateczności i w konsekwencji spowodowania szkód, ponadto przedstawiony w projekcie sposób posadowienia również uniemożliwia uznanie zgłoszonej konstrukcji za nietrwale związaną z gruntem. Na poparcie swojego stanowiska Wojewoda przywołał odnoszące się do tego zagadnienia orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym m.in. wyroki Naczelnego Sąd Administracyjnego: z dnia 27 października 2021 r. sygn. akt II OSK 3707/18 oraz z dnia 12 stycznia 2023 r. sygn. akt II OSK 123/20. Z tych względów, organ odwoławczy ocenił, że zgłoszona inwestycja wymagała wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr. bud., ponieważ dotyczy obiektu objętego obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. W dalszej kolejności organ odwoławczy odnotował, iż organ pierwszej instancji nie wskazał w oparciu o który przepis uznał zasadność objęcia działki sąsiedniej obszarem oddziaływania inwestycji, zauważając, że nie jest nim § 413 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1225 ze. zm.), ponieważ obszar występowania pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych niż dopuszczalne nie wykracza poza teren inwestycyjny, ani też § 13 tego rozporządzenia, ponieważ dla planowanej inwestycji przewidziano konstrukcję ażurową, nie pełną. Nadto organ pierwszej instancji pominął zwolnienie z obowiązku uzyskania decyzji o warunkach zabudowy zawarte w art. 59 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1130 z późn. zm.). Natomiast co do zarzutów odwołania organ odwoławczy nie podzielił zarzutu naruszenia art. 30 ust. 5f i ust. 5g Pr. bud. przypominając, że przepisy te znajdują zastosowanie wyłącznie podczas stanu zagrożenia epidemicznego, stanu epidemii albo stanu klęski żywiołowej, które na dzień wydawania decyzji nie wystąpiły. Decyzja została doręczona dnia 22 maja 2025 r. W skardze od powyższego rozstrzygnięcia Skarżąca Spółka sformułowała zarzuty naruszenia: 1. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, gdy nie istnieją podstawy faktyczne ani prawne do wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy tymczasowego obiektu budowlanego, 2. art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego sprawy, brak właściwych ustaleń faktycznych, nieprzytoczenie treści przepisów uznanych za podstawę prawną wydanych decyzji z wyjaśnieniem, dlaczego zostały one zastosowane w sprawie, 3. art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów polegające na uznaniu, że "przedmiotowy wolno stojący maszt antenowy nie może zostać uznany jako nietrwale powiązany z gruntem, już ze względu na sam fakt, iż zgłoszony obiekt ma mieć wysokość 31,24 m", 4. art. 6, art. 8 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP przez niedziałanie przez organy w oparciu o przepisy prawa, co godzi w zasadę zaufania do władzy publicznej, 5. art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr. bud. poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji zastosowanie w sprawie poprzez wniesienie sprzeciwu do robót budowlanych mieszczących się w katalogu robót, które przed ich realizacją podlegają trybowi zgłoszenia, nie wymagających uzyskania pozwolenia na budowę, 6. art. 29 ust. 1 pkt. 7 Pr. bud. poprzez niezastosowanie i wniesienie sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych, które zwolnione są z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wymagają jedynie zgłoszenia, gdyż dotyczą tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem, 7. art. 3 pkt 5 i 5a Pr. bud. przez niezastosowanie w sprawie pomimo, iż przenośne wolno stojące maszty antenowe wprost wymieniono w definicji tymczasowego obiektu budowlanego. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Skarżącej Spółki zaznaczył, że organ odwoławczy nie przeprowadził rzetelnie postępowania wyjaśniającego, nie dokonał własnej prawidłowej oceny materiału w zakresie kwalifikacji przedmiotu zgłoszenia, zakwestionował również prawidłowość sporządzenia uzasadnienia zaskarżonej decyzji co do wymogów wskazanych w art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie strony skarżącej, organy nie wskazały przyczyn, z jakich odmówiły wiarygodności dokumentacji techniczno-formalnej załączonej do zgłoszenia, w której wskazano, że masz antenowy nie będzie trwale połączony z gruntem, konstrukcja została zaprojektowana jako wolno stojąca, bez typowego fundamentu, ustawiona na odpowiednio przygotowanym podłożu, stateczność konstrukcji będzie zapewniona przez ciężar własny, balasty betonowe oraz odciągi, nie będą wykonywane tzw. roboty mokre ani żadne trwałe połączenie jej z gruntem, w dokumentacji nie ma również wzmianki o technologii, która spełniałaby przesłanki trwałego połączenia z gruntem, zaś demontaż obiektu trwa jeden lub dwa dni robocze, a stabilność konstrukcji obiektu określona jest w normach budowlanych, każdy bowiem obiekt budowalny musi zapewniać bezpieczne posadowienie na gruncie. Dodał też, że przepisy art. 3 pkt 5 i pkt 5a Pr. bud. nie wprowadziły maksymalnej wysokości, której przekroczenie przez obiekt skutkowałoby brakiem możliwości zaliczenia masztu do tymczasowego obiektu budowalnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje. Stosownie do regulacji art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a. Przeprowadzona zgodnie z kryterium legalności sądowoadministracyjna kontrola zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej wykazała, że jest ono zgodne z prawem. Brak było podstaw do uwzględnienia skargi. Zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, a także przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu zawarte w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcie jest prawidłowe, a jego uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Przedmiotem oceny Sądu w rozpoznawanej sprawy uczyniona została opisana wyżej decyzja z dnia 22 maja 2025 r. w przedmiocie sprzeciwu od zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Stosownie do brzmienia art. 30 ust. 6 Pr. bud. organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli: 1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę; 2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy; 3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje; 4) roboty budowlane zostały rozpoczęte z naruszeniem ust. 5. Zgłoszenie sprzeciwu w wyżej wskazanych sytuacjach nie jest jedynie uprawnieniem organu a jego obowiązkiem - organ nie działa tu w ramach tzw. uznania administracyjnego. Ustawa wyraźnie stanowi, iż organ wnosi sprzeciw w razie stwierdzenia okoliczności wskazanych przepisem art. 30 ust. 6 Pr. bud. Decyzja o sprzeciwie w sytuacji zaistnienia ww. przesłanek ma zatem charakter decyzji związanej. Planowana inwestycja dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, niepołączonego trwale z gruntem i przewidzianego do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - przenośnego wolno stojącego masztu antenowego SET-30 nr [...] wraz z instalacją radiokomunikacyjną i zasilającą, zaplanowanej do realizacji na działce o nr ewid. [...] w K. W ocenie rozpoznających sprawę organów administracji publicznej, rozpoczęcie i realizacja tej inwestycji wymaga od Spółki uzyskania pozwolenia na budowę, zaś w ocenie Skarżącej - wymaga jedynie dokonania zgłoszenia, wobec treści art. 29 ust. 1 pkt 7 Pr. bud. Przepis ten stanowi, iż nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe (art. 3 pkt 5 Pr. bud.), natomiast przez przenośny wolno stojący maszt antenowy - należy rozumieć wszelkie konstrukcje metalowe bądź kompozytowe, samodzielne bądź w połączeniu z przyczepą, rusztem, kontenerem technicznym, lub szafami telekomunikacyjnymi, posadowione na gruncie, wraz z odciągami, balastami i innymi elementami konstrukcji, instalacją radiokomunikacyjną i infrastrukturą zasilającą, przeznaczone do wielokrotnego montażu i demontażu bez utraty wartości technicznej (art. 3 pkt 5a Pr. bud.). W niniejszej sprawie bezspornie mamy do czynienia z wolno stojącym masztem antenowym. Tego rodzaju inwestycja nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, jedynie w sytuacji, gdy można byłoby ją zakwalifikować do kategorii tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonym w zgłoszeniu. W rezultacie, dla zwolnienia tej inwestycji z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie wystarczy, żeby inwestor w zgłoszeniu zadeklarował jej przeniesienie w inne miejsce albo rozbiórkę przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonym w zgłoszeniu (w niniejszej sprawie Spółka wskazała planowany termin rozpoczęcia 17 luty 2025 r., planowany termin rozbiórki lub przeniesienia obiektu 25 sierpień 2025 r., karta nr 3 akt administracyjnych), ale musi być spełniony jeszcze jeden warunek - braku trwałego połączenia z gruntem. Jak wynika z przywołanej definicji tymczasowego obiektu budowalnego, choć ustawodawca wyodrębnił dwie kategorie tych obiektów: 1) przeznaczone do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziane do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki oraz 2) niepołączone trwale z gruntem, to jednak treść art. 29 ust. 1 pkt 7 omawianej ustawy nie pozostawia wątpliwości, że z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę są zwolnione jedynie te obiekty tymczasowe, które nie są trwale związane z gruntem. Innymi słowy, nie każdy obiekt odpowiadający definicji art. 3 pkt 5a Pr. bud. będzie w istocie przenośnym wolno stojącym masztem antenowym, a więc obiektem, o którym mowa w art. 3 pkt 5 Pr. bud. Koniecznym do stwierdzenia powyższego jest nietrwałe połączenie tego obiektu z gruntem (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2025 r. sygn. akt II OSK 1800/22). Istota sporu sprowadza się zatem do rozstrzygnięcie, czy objęty zgłoszeniem wolno stojący maszt antenowy jest trwale związany z gruntem. Ocenę w tym zakresie należy poprzedzić zastrzeżeniem, że o trwałym związaniu budowli z gruntem przesądzają przede wszystkim jej cechy konstrukcyjne, wskazujące, że nie jest ona przeznaczona do przenoszenia, nie zaś fizyczna niemożliwość zmiany jej lokalizacji (nieusuwalność). Innymi słowy, ustaleń co do trwałości związania budowli z gruntem należy dokonywać w oparciu o analizę opisu technicznego tej budowli. Z danych zawartych w aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy wynika, że projektowany maszt antenowy ma wysokość 32,24 m, ma służyć jako konstrukcja wsporcza do instalacji infrastruktury operatora [...]. Stateczność konstrukcji zapewniona jest przez jej ciężar własny, balasty betonowe oraz stalowe odciągi. Trzon masztu został zaprojektowany w postaci przestrzennej kratownicy z profili rurowych na rzucie trójkąta równobocznego o boku równym 0,9 m. Trzon składa się z piętnastu powtarzalnych segmentów o wysokości 2 m. Trzon utwierdzony jest na środku stalowej, prostopadłościennej ramy głównej wykonanej z rur kwadratowych oraz prostokątnych o gabarytach 12,2 x 2,4 x 2,5 m. Rama główna rozstawiona za pośrednictwem otwieranych nóg głównych wykonanych jako płaskie kratownice usztywnione w poziomie zastrzałami. Nogi główne stoją na gruncie na stalowych stopach ST o wymiarach 1 x 1 m. Wewnątrz ramy głównej oraz częściowo na jej górnym poziomie znajdują się podesty robocze wykorzystywane w fazie instalacyjnej oraz transportowej. Na końcach ramy głównej umieszczone zostały prostopadłościenne balasty betonowe. Trójkątny trzon masztu stabilizowany jest odciągami liniowymi mocowanymi w 4 narożnikach konstrukcji. Dla masztu SET-30 zaprojektowano 4 poziomy odciągów. Odciągi SET mają średnice 12 i 14 mm, siła naciągu powinna wynosić 10 kN (Opis projektowanej konstrukcji, str. 6 dokumentacji techniczno-formalnej z dnia 9 grudnia 2024 r., załączona do zgłoszenia). Elementy konstrukcyjne masztu zaprojektowano z następujących materiałów: aluminium, stal konstrukcyjna o klasie wytrzymałości S355 i S235 oraz balasty betonowe z betonu o klasie wytrzymałości C25/30 (str. 8 dokumentacji techniczno-formalnej). Zdaniem Sądu, zawarty w dokumentacji opis nie pozostawia wątpliwości, że będący przedmiotem sporu maszt antenowy nie jest tymczasowym obiektem budowlanym, o jakim mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 Pr. bud. Wyznacznikami tego, czy obiekt wolno stojący jest trwale związany z gruntem, są bowiem: wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa. Jak zauważał wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny, w świetle utrwalonego orzecznictwa cecha "trwałego połączenia z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu budowlanego na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przemieszczenie lub przesunięcie w inne miejsce (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9 listopada 2022 r. sygn. akt II OSK 3683/19; z dnia 14 czerwca 2022 r. sygn. akt II OSK 1264/21; z dnia 21 grudnia 2021 r. sygn. akt II OSK 125/19; z dnia 9 grudnia 2021 r. sygn. akt II OSK 582/21; z dnia 26 listopada 2020 r. sygn. akt II OSK 1312/18; z dnia 20 lutego 2020 r. sygn. akt II OSK 989/18; z dnia 19 grudnia 2018 r. sygn. akt II OSK 697/18). O tym, czy dany obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem czy nie, decyduje nie tylko metoda i sposób związania go z gruntem, technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia tego obiektu budowlanego w inne miejsce, ale także sama wielkość takiego obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagające zapewnienia jego odpowiedniej stabilizacji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 27 października 2021 r. sygn. akt II OSK 3707/18; z dnia 27 maja 2021 r. sygn. akt II OSK 2549/18; z dnia 20 sierpnia 2020 r. sygn. akt II OSK 1630/18). Ocenę trwałości związania z gruntem należy rozważać nie tyle przez możność odłączenia obiektu od gruntu bez jego uszkodzenia i możliwość jego przeniesienia w inne miejsce bez uszczerbki dla jego właściwości i użyteczności, ale przez powyższe cechy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2025 r. sygn. akt II OSK 1800/22). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości ocena, zgodnie z którą niedopuszczalne jest, by realizacja wskazanego rodzaju obiektów budowlanych, w ich typowej postaci, mogła być przeprowadzana w trybie procedury zgłoszeniowej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2023 r. sygn. akt II OSK 123/20 i powołane tam orzecznictwo). Pogląd ten w całości podziela Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie. Na kwestie te również zasadnie zwracały uwagę organy w uzasadnieniach zapadłych rozstrzygnięć. Z uwagi na wysokość, masę i zwarty układ konstrukcyjny należy uznać sporny obiekt za trwale związany z gruntem. Istotne jest bowiem, aby posadowienie masztu było na tyle trwałe, że będzie się opierało czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję. Skoro zatem zgłoszone przez Skarżącą roboty budowlane wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, to wniesiony sprzeciw od zgłoszenia odpowiada prawu. Odnosząc się natomiast do argumentacji skargi, podkreślenia wymaga, że organ architektoniczno-budowlany, dokonując oceny zgłoszonego zamierzenia budowlanego nie jest w żaden sposób związany oceną zgłaszającego co do wskazanej przez niego kwalifikacji prawnej planowanego obiektu, a zobowiązany jest samodzielnie dokonać tej kwalifikacji. W niniejszej sprawie parametry techniczne masztu wskazują, iż jest to obiekt budowlany, który posiada cechę trwałego związania z gruntem. Zasadnie zwrócił także uwagę organ odwoławczy, iż już sama deklarowana wysokość przedmiotowego obiektu - maszt o wysokości 32,24 m, jego złożona konstrukcja, przedstawiona w załączonej do zgłoszenia dokumentacji, oraz gabaryty obiektu wymagają dla jego bezpiecznego użytkowania mocnego związania z gruntem. W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie słusznie uznały, że budowa objętego postępowaniem masztu antenowego przesądza o jego kwalifikacji prawnej jako obiektu budowalnego trwale związanego z gruntem, objętego wymogiem uzyskania pozwolenia na budowę. Zasadnie w rezultacie uznały, że obiekt zgłoszony przez Spółkę jako przenośny wolno stojący maszt antenowy nie stanowi w istocie takiego obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 5a Pr. bud., jest bowiem trwale związany z gruntem, co z kolei wyłączyło możliwość jego realizacji w trybie zgłoszeniowym przewidzianym w art. 29 ust. 1 pkt 7 Pr. bud., i w konsekwencji spowodowało konieczność wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr. bud. Z przyczyn wskazanych powyżej, wbrew zarzutom strony skarżącej, w sprawie nie doszło do naruszenia art. 30 ust. 6 pkt 1, art. 29 ust. 1 pkt 7 i art. 3 pkt 5 i 5a Pr. bud. (zarzut nr 5-7 petitum skargi). Prawidłowo wyjaśnił również organ odwoławczy, iż regulacje art. 30 ust. 5f i 5g Pr. bud. stosuje się jedynie podczas stanu zagrożenia epidemicznego, stanu epidemii albo stanu klęski żywiołowej, o czym stanowi ust. 5i tego przepisu. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie, art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. oraz art. 6, art. 8 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP (zarzut nr 2-4 petitum skargi). Analiza dokonana przez Sąd prowadzi do wniosku, że postępowanie zostało przeprowadzone w sposób zgodny z regułami wynikającymi z przepisów postępowania, w tym prawidłowego zastosowania przepisów określających zasady związane z zebraniem dowodów, ich oceną oraz uzasadnieniem wydanych decyzji, które spełnia przesłanki wskazane w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. W konsekwencji za nietrafny należało uznać zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. (zarzut nr 1 petitum skargi). Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, dokonując kontroli w granicach danej sprawy, ale poza granicami zarzutów, także nie dopatrzył się przyczyn mogących stanowić podstawę do zastosowania kompetencji kasacyjnych. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło