III SA/Gl 2304/15
PostanowienieWSA w Gliwicach2016-01-11
Skład orzekający: Krzysztof Kandut
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie wykazał, że wykonanie tej decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki dla niego osobiście, a jedynie dla prowadzonej przez niego spółki cywilnej?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie uprawdopodobnili, że wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki dla nich osobiście. Skarżący przedstawili jedynie dokumenty dotyczące sytuacji finansowej prowadzonej przez nich spółki cywilnej, a nie swoją indywidualną sytuację majątkową i finansową, co jest niezbędne do oceny przesłanek z art. 61 § 3 PPSA. Sąd podkreślił, że spółka cywilna nie posiada podmiotowości prawnej, a zobowiązania spółki obciążają wspólników solidarnie, co wymaga oceny ich indywidualnych możliwości finansowych.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. w przedmiocie kary pieniężnej, wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w R. Uzasadnili wniosek obawą utraty płynności finansowej, wyrządzenia znacznej i nieodwracalnej szkody oraz pozbawienia środków do życia w wyniku egzekucji kary. Skarżący przedstawili dokumenty dotyczące sytuacji finansowej prowadzonej przez nich spółki cywilnej "A", w tym umowę leasingu i kredytu, rozliczenie strat oraz zestawienia wynagrodzeń pracowników.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kandut po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ż. C.-T. i D. T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia [...] r. skarżący wnieśli do tut. Sądu skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r.
nr [...] wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w R. z dnia [...] r. nr [...].
W uzasadnieniu wniosku wskazali, że ewentualne wykonanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej może spowodować utratę płynności finansowej przez skarżących oraz wyrządzić znaczną i nieodwracalną szkodę, a w konsekwencji doprowadzić do dalej idących negatywnych skutków dla ich rodziny. W ocenie skarżących brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i prowadzenie ewentualnego postępowania egzekucyjnego spowoduje, iż skarżący, na skutek egzekucji nałożonej kary finansowej zostaną pozbawieni środków do życia. Natomiast brak środków finansowych może spowodować zagrożenie popadnięcia w spiralę zadłużenia, czego skutki będą trudne do odwrócenia. Jak argumentują skarżący na chwilę obecną grozi im wszczęcie postępowania egzekucyjnego, co w konsekwencji może doprowadzić do faktycznego pozbawienia ich środków do życia.
Pismem z dnia [...] r. skarżący uzupełnili wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że strata w prowadzonej przez nich spółce cywilnej "A" w okresie od stycznia 2015 r. do 31 sierpnia 2015 r. wyniosła [...] zł. Ponadto skarżący jako współwłaściciele ww. spółki posiadają umowę leasingu z [...] Sp. z o.o. w W., gdzie kwota raty leasingowej ustalonej między stronami umowy wynosi [...] zł oraz kredyt na kwotę [...] zł, którego miesięczna rata wynosi [...] zł. Ponadto zatrudniają 7 osób na podstawie umowy o pracę, których miesięczne wynagrodzenie łącznie wynosi około [...] zł brutto oraz współpracują z dwoma osobami zatrudnionymi na umowę zlecenia, których wynagrodzenie wynosi po [...] zł brutto. Na poparcie swoich twierdzeń skarżący nadesłali do tut. Sądu umowę kredytu, umowę leasingu, rozliczenie za okres od 1 stycznia 2015 r. do sierpnia 2015 r., zestawienie zaliczek miesięcznych na podatek dochodowy oraz zestawienie dotyczące wypłacanych wynagrodzeń.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej – "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonaniu.
Na stronie, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa obowiązek przedstawienia Sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., o sygn. akt II FZ 460/10, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
To od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia Sądowi merytoryczną ocenę. Jednakże w przypadku braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też na skutek niedołączenia ich do wniosku, sąd administracyjny nie jest władny, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności, aby wzywać stronę do ich przedłożenia (zob. postanowienie NSA z dnia 4 listopada 2013 r., sygn. akt I FZ 404/13, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że skarżący nie wykazali, aby zaistniały ustawowe przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Co prawda nadesłali oni do tut. Sądu umowę kredytu, umowę leasingu, rozliczenie za okres od 1 stycznia 2015 r. do sierpnia 2015 r., zestawienie zaliczek miesięcznych na podatek dochodowy oraz zestawienie dotyczące wypłacanych wynagrodzeń, jednakże dokumenty te nie są wystarczające do stwierdzenia, że w sprawie rzeczywiście wystąpiły przesłanki warunkujące zastosowanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W aktach sprawy brak jest również dokumentów umożliwiających Sądowi samodzielne dokonanie oceny sytuacji skarżących.
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż dokumenty nadesłane przez skarżących odnoszą się jedynie do sytuacji finansowej prowadzonej przez nich spółki cywilnej "A", brak natomiast dokumentów obrazujących sytuację samych skarżących, będących wspólnikami ww. spółki, a to właśnie oni są stronami niniejszego postępowania. Jak wynika bowiem z art. 860 i następne kc spółka cywilna nie posiada podmiotowości prawnej, jest natomiast wyłącznie stosunkiem o charakterze zobowiązaniowym (umową) zawartym pomiędzy co najmniej dwoma podmiotami. Zaś zobowiązania spółki, to w istocie wspólne zobowiązania wszystkich wspólników, obciążające ich na zasadzie solidarności. Czynności prawne podejmowane w ramach i w realizacji działalności gospodarczej spółki pozostają czynnościami i działalnością samych wspólników - uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 1996 r. III CZP 111/95 - OSNCP 1996 nr 5 poz. 63.
W sytuacji, gdy strona uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powołuje się na wysokie ryzyko utraty płynności finansowej,
a w konsekwencji doprowadzenie do negatywnych skutków dla rodziny skarżących oraz pozbawienie środków do życia, to ocena tego, czy zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji musi zatem dotyczyć również finansowych i majątkowych możliwości każdego z jej wspólników. W rozpoznawanej sprawie zaś skarżący nie nadesłali żadnych dokumentów obrazujących ich sytuację majątkową, finansową czy rodzinną, ograniczając się jedynie do przedstawienia sytuacji prowadzonej przez nich spółki. Poza sporem pozostaje to, że kondycja prowadzonej przez skarżących spółki niewątpliwie wpływa na ich sytuację finansową i rodzinną, tym niemniej w aktach sprawy brak dokumentów, które wskazywałyby, że w stosunku do samych skarżących zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W rezultacie uniemożliwia to Sądowi kompleksową ocenę rzeczywistej sytuacji skarżących, wobec czego należało uznać, że nie zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Na marginesie należy wyjaśnić, że wykazana przez skarżących strata spółki cywilnej "A" nie uzasadnia, jak chcieliby tego skarżący, wystąpienia przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej. Zgodnie z aktualnym orzecznictwem sądowym strata powstaje wskutek uzyskania nadwyżki kosztów nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty możliwości płatniczych (por. postanowienie NSA z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II GZ 112/11, postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt I GZ 105/12 http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Uwzględniając natomiast spoczywające na stronie obowiązki spłaty kredytów i rat leasingowych, należy zauważyć, że zobowiązania wobec Skarbu Państwa nie mogą być zobowiązaniami drugiej kategorii w stosunku do zobowiązań cywilnoprawnych wynikających z kredytów bankowych, a przy tym stanowić źródło kredytowania tych drugich (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2006 r., I OZ 83/06; z dnia 15 czerwca 2012 r., I FZ 189/12; także z dnia 23 czerwca 2015 r., II FZ 384/15 –publik.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Nadto należy zauważyć, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2008 r., I FSK 450/09), natomiast strona skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że takie skutki w stosunku do niej mogłyby wystąpić.
Sam fakt istnienia obowiązku wykonania zaskarżonej decyzji nie może stanowić podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku. Konieczność zapłaty egzekwowanego świadczenia i związane z tym uszczuplenie majątku stanowi zwykłe następstwo takiej decyzji. Obowiązkiem wnioskodawcy jest zatem wykazanie, iż na skutek egzekucji spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Egzekwowane roszczenie ma charakter pieniężny i z natury rzeczy skutki jego są odwracalne, albowiem w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi nadpłacone kwoty podlegać będą zwrotowi tym bardziej, że każde egzekwowanie należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny
w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Mając zatem na względzie, że skarżący nie wykazali okoliczności uzasadniających ich żądanie, jak również fakt, że okoliczności takich nie dostrzegł Sąd na podstawie analizy całokształtu akt sprawy, stwierdzić należy, że brak jest podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło