II SA/Go 597/24
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2025-01-15
Skład orzekający: Krzysztof Dziedzic, Michał Ruszyński, Kamila Karwatowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, która nie określa minimalnego poziomu usług (poza ciśnieniem wody) i zawiera przesłanki odmowy przyłączenia nieruchomości do sieci, narusza prawo?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność części uchwały rady gminy dotyczącej regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Uchwała naruszyła prawo poprzez nieokreślenie minimalnego poziomu usług w zakresie jakości i ilości dostarczanej wody oraz odprowadzanych ścieków, a także poprzez ustanowienie przez radę gminy przesłanek odmowy przyłączenia do sieci, co wykracza poza jej kompetencje ustawowe. Zgodnie z ustawą o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę, regulamin powinien precyzyjnie określać obowiązki przedsiębiorstwa i prawa odbiorców, a rada gminy nie ma uprawnień do wprowadzania negatywnych przesłanek przyłączenia do sieci.Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy dotyczącą regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, zarzucając jej naruszenie przepisów Konstytucji RP oraz ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę. Zarzuty dotyczyły § 3 ust. 1 i 2 oraz § 5 ust. 1 i 2 załącznika do uchwały, które zdaniem Prokuratora nie określały minimalnego poziomu usług i zawierały nieuprawnione przesłanki odmowy przyłączenia do sieci. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na późniejsze uchylenie spornej uchwały.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność § 3 ust. 1 i 2 oraz § 5 ust. 1 i 2 załącznika do zaskarżonej uchwały.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Asesor WSA Kamila Karwatowicz (spr.) Protokolant Sekr. sądowy Katarzyna Zarychta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w [...] na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] r., nr [...] w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków stwierdza nieważność § 3 ust. 1 i 2 oraz § 5 ust. 1 i 2 załącznika do zaskarżonej uchwały.
Pismem z dnia [...] lipca 2024 r. Prokurator Rejonowy w [...] zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. ze skargą na uchwałę Rady Gminy w [...] z dnia 2 września 2011 r. Nr VIII/61/2011 w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzenia ścieków, w części obejmującej: § 3 oraz § 5 ust. 1 i 2 uchwały. Uchwale tej skarżący zarzucił istotne naruszenie prawa dotyczące: wskazanych powyżej przepisów zaskarżonej uchwały, które naruszają zapisy art. 87 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków.
Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części obejmującej zakwestionowane przepisy uchwały.
W uzasadnieniu skargi Prokurator podał, iż analiza zaskarżonej uchwały wskazuje na szereg uchybień, kolejno je opisując. W § 3 załącznika do w/w uchwały rada nie dokonała określenia minimalnego poziomu usług (poza ciśnieniem wody) w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków, takich jak jakość i ilość dostarczonej wody i odesłała w tym zakresie do innych uregulowań prawnych. Odesłanie zdaniem Prokuratora naruszyło treść przepisu art. 19 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (aktualnie tj. 2024 r. poz. 757 ze zm., dalej jako u.z.z.w). Wymagania dotyczące jakości wody regulowane są odrębnym rozporządzeniem, wydanym na podstawie art. 13 ustawy, zaś ilość i jakość oraz warunki świadczonych usług określa umowa, co jednak nie zwalnia z określenia konkretnymi danymi w regulaminie obowiązków przedsiębiorstwa w zakresie zapewnienia minimalnego poziomu świadczonych usług.
Z kolei odnośnie § 5 ust. 1 i 2 załącznika do uchwały ustanawiającego przypadki przyznające przedsiębiorstwu prawo odmowy przyłączenia nieruchomości do sieci, skarżący podał, iż w świetle art. 15 ust. 4 u.z.z.w. przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19 oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Zatem jak zauważył skarżący przedsiębiorstwo jest wyłącznie uprawnione do wydawania warunków technicznych przyłączenia do sieci, do dokonywania odbioru wykonanego przyłącza, a rada nie ma kompetencji do określenia przesłanek negatywnych w zakresie przyłączenia nieruchomości do sieci.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości. Organ podał, iż w dniu 16 listopada 2018 r. Rada Gminy [...] podjęła uchwałę
Nr XXXVII/249/2018, w której w całości uchyliła uchwałę objęta skargą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Przedmiotem tak rozumianej kontroli sądowoadministracyjnej jest w niniejszej sprawie uchwała Rady Gminy [...] z dnia 2 września 2011 r. Nr VIII/61/2011 w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków.
Powyższą kontrolę zainicjował Prokurator Rejonowy w [...], którego legitymacja skargowa wynika z art. 70 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (Dz. U. z 2024 r., poz. 390), stanowiącego, że jeżeli uchwała organu samorządu terytorialnego jest niezgodna z prawem, prokurator - oprócz możliwości zwrócenia się o zmianę lub uchylenie wadliwej uchwały - może także wystąpić o stwierdzenie jej nieważności do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 8 § 1 p.p.s.a., prokurator oraz Rzecznik Praw Obywatelskich mogą wziąć udział w każdym toczącym się postępowaniu, a także wnieść skargę, skargę kasacyjną, zażalenie oraz skargę o wznowienie postępowania, jeżeli według ich oceny wymagają tego ochrona praworządności lub praw człowieka i obywatela. W takim przypadku przysługują im prawa strony. Z przytoczonego przepisu wynika, że prokurator i Rzecznik Praw Obywatelskich nie działają w sprawie we własnym interesie, lecz w interesie ogólnym - ochrony praworządności lub praw człowieka i obywatela. Zadaniem Prokuratury jest w szczególności strzeżenie praworządności. W postępowaniu sądowoadministracyjnym prokurator realizuje zadania w zakresie ochrony praworządności, uczestnicząc w tym postępowaniu na podstawie art. 8 § 1 p.p.s.a. i korzystając z uprawnień i instytucji procesowych przewidzianych w tym przepisie. W orzecznictwie wskazuje się, że do skargi prokuratora nie mają zastosowania ograniczenia wynikające z art. 101 ust. 1 u.s.g. Legitymacja prokuratora do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie jest ograniczona przesłankami materialnoprawnymi. Prokurator wnosi skargę w sprawie dotyczącej interesów innych osób i jedyną podstawą jego legitymacji skargowej jest ochrona obiektywnego porządku prawnego. Nie ma więc w tym przypadku konieczności wykazania naruszenia interesu prawnego określonej jednostki lub interesu społecznego (wyrok NSA z dnia 13 października 2006 r., I OSK 978/06, wyrok WSA w Lublinie z dnia 17 maja 2018 r., III SA/Lu 79/18, www.orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej CBOSA). Przepis art. 70 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze nie wprowadza obligatoryjnej kolejności co do możliwości korzystania z prokuratora z przewidzianych w nim środków prawnych (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 29 marca 2023 r., I SA/Bk 79/23, CBOSA).
Z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2024 r. , poz. 1465 ze zm., dalej jako u.s.g.) wynika, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Analiza całości przepisu art. 91 u.s.g., w szczególności treść ust. 4, stanowiącego, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa, prowadzi do wniosku, że stwierdzenie nieważności uzasadnione jest wystąpieniem istotnego naruszenia prawa. Wprowadzając sankcję nieważności jako następstwo naruszenia prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania tej sankcji. W tej kwestii należy odwołać się do stanowiska wypracowanego w tym zakresie w doktrynie i w orzecznictwie. Za istotne naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do nich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (por. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, Samorząd Terytorialny 2001, z. 1-2, s. 101-102). W judykaturze za istotne naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności aktu, uznaje się takiego rodzaju naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały (por. wyroki NSA z dnia 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97, Lex nr 33805; z dnia 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95, Lex nr 25639). Stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić więc tylko wtedy, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym. Nie jest jednak konieczne, aby było to rażące naruszenie, warunkujące stwierdzenie nieważności decyzji czy postanowienia, o jakim mowa w przepisie art. 156 § 1 k.p.a.
Mając na uwadze, że objęta skargą uchwała została uchylona na podstawie uchwały Rady Gminy [...] z dnia 16 listopada 2018 r. Nr XXXVII/249/2018 w sprawie przyjęcia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, należy na wstępie wskazać na kwestię dopuszczalności poddania kontroli sądowadministracyjnej takiej uchwały. Mianowicie mimo takiego uchylenia uchwały i faktu, że zaskarżona uchwała nie obowiązuje w dniu wydania wyroku, pozostaje to bez wpływu na poddanie przez Sąd zaskarżonej uchwały kontroli sądowoadministracyjnej. Powyższe wynika z tego, że odmienne są skutki uchylenia obowiązującej uchwały i utraty przez nią w ten sposób mocy obowiązującej, a odmienne są skutki stwierdzenia nieważności takiej uchwały. Jeżeli uchwała może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego utratę mocy obowiązującej, to jej zaskarżenie do sądu jest dopuszczalne, a prowadzone postępowanie nie jest bezprzedmiotowe (por. wyroki NSA z 27 września 2007 r., II OSK 1046/07, z 1 września 2010 r., I OSK 368/10, z 4 listopada 2010 r., II OSK 1783/10, postanowienie NSA z 12 lutego 2013 r., II OSK 228/13). Przy czym według Sądu nie jest konieczne w tym zakresie wykazywanie lub uprawdopodobnienie przez skarżącego Prokuratora, że zaskarżona uchwała będzie wpływała na sytuację prawną określonych podmiotów, gdyż wystarczy sama hipotetyczna możliwość w tym względzie. Biorąc zaś pod uwagę treść zaskarżonej uchwały zdaniem Sądu zachodzi potencjalna możliwość wpływu zaskarżonej uchwały na sytuację prawną do których była ona skierowana, co przemawia za dopuszczalnością objęcia zaskarżonej uchwały kontrolą tutejszego sądu z punktu widzenia zgodności z prawem.
W świetle powyższego stwierdzić należy, iż skarga w niniejszej sprawie jest dopuszczalna i podlega merytorycznemu rozpoznaniu.
Podstawę materialnoprawną podjęcia zaskarżonej uchwały stanowił art. 19 ust. 1 i 2 u.z.z.w., w brzmieniu obowiązującym w chwili jej podejmowania. Stosownie do ust. 1 tego artykułu rada gminy, po dokonaniu analizy projektów regulaminów dostarczania wody i odprowadzania ścieków opracowanych przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne, uchwala regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków, znany dalej ,,regulaminem". Regulamin jest aktem prawa miejscowego. Natomiast ust. 2 powołanego artykułu statuuje obligatoryjne elementy treści regulaminu, wskazując, że powinien on określać prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym: 1) minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków; 2) szczegółowe warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług; 3) sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach; 4) warunki przyłączania do sieci, 5) techniczne warunki określające możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych; 6) sposób dokonywania odbioru przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wykonanego przyłącza; 7) sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków; 8) standardy obsługi odbiorców usług, a w szczególności sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków; 9) warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe. Powyższy przepis stanowi delegację ustawową dla wydania aktu prawa miejscowego i ściśle określa zakres spraw, które mogą stać się przedmiotem unormowania uchwały rady gminy. Regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków nie może wykraczać poza materię przewidzianą w art. 19 ust. 2 u.z.z.w. Regulacja ta ma charakter wyczerpujący. Wskazując zakres zagadnień, które mogą być objęte regulaminem, ustawodawca w skonstruowaniu delegacji ustawowej posłużył się sformułowaniem "regulamin określa", co oznacza, że treść tego regulaminu musi bezwzględnie odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej. Przyjęta enumeracja pozytywna kwestii przekazanych do określenia regulaminem sprzeciwia się umieszczaniu zapisów, których przedmiot wykracza poza katalog spraw poddanych kompetencji prawodawczej rady gminy. Tym samym odstępstwa od katalogu sformułowanego w tym przepisie przesądzają o naruszeniu przepisu upoważniającego, jak i konstytucyjnej zasady praworządności w zakresie legalności aktu prawa miejscowego, co stanowi istotne naruszenie prawa, którego skutkiem jest stwierdzenie jego nieważności w całości bądź w części (por. wyrok NSA z dnia 30 grudnia 2009 r., II OSK 1077/09).
Kontrola zaskarżonej uchwały z punktu widzenia jej zgodności z prawem wykazała, iż podniesione w skardze zarzuty są w pełni uzasadnione. W tym za uzasadniony uznał Sąd podniesiony przez Prokuratora w skardze zarzut naruszenia w treści § 3 ust. 1 załącznika do uchwały. Według jego treści przedsiębiorstwo jest zobowiązane zapewnić następujący minimalny poziom usług: a) jakość dostarczonej wody powinna odpowiadać jakości wody do spożycia przez ludzi, określonej w obowiązujących przepisach, b) minimalne ciśnienie wody na przyłączu przy wodomierzu głównym nie może być niższe niż 0,2 MPa, c) przepustowość eksploatowanych urządzeń kanalizacyjnych pozwalającą odebrać ilość ścieków na przyłączu określoną w umowie, d) spełniać warunki wprowadzania ograniczeń dostarczania wody w przypadku wystąpienia jej niedoboru, e) zapewnić obsługę technicznoeksploatacyjną przyłącza na warunkach określonych w umowie.
Cytowany przepis narusza art. 19 ust. 2 pkt 1 u.z.z.w., według brzmienia na dzień 2 września 2011 r. (omyłkowo w skardze skarżący podał art. 19 ust. 5 pkt 1), poprzez brak określenia minimalnego poziomu usług w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków, (poza minimalnym ciśnieniem), a mianowicie odnośnie jakości i ilości dostarczonej wody i odprowadzania ścieków.
Stanowisko Prokuratora odpowiada poglądom wyrażanym w aktualnym orzecznictwie sądowym, które tut. Sąd podziela, że pod ustawowym pojęciem "minimalny poziom usług" należy rozumieć zarówno ilość dostarczanej wody, jej ciśnienie, ciągłość dostaw, a także jej jakość, zaś zaniechania uchwałodawczego polegającego na niewypełnieniu art. 19 ust. 2 pkt 1 u.z.z.w. w ww. określonym zakresie nie sanuje to, że wymagania dotyczące jakości wody regulowane są odrębnymi rozporządzeniami wydawanymi na podstawie przepisów u.z.z.w. (odesłanie w § 3 ust. 1 pkt a do przepisów odrębnych uznać należy za niewystarczające w tym zakresie). Ustalenia uchwały podejmowanej w przedmiocie dostarczania wody i odprowadzania ścieków powinny regulować kwestię, o której mowa w art. 19 ust. 2 pkt 1 u.z.z.w. z uwzględnieniem obowiązujących standardów przy określeniu obowiązków przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego w zakresie zapewnienia minimalnego poziomu świadczonych usług. Dana gmina może bowiem wprowadzić - lub nie - zaostrzone wymagania jakościowe dla wody, która ma być dostarczana na terenie obowiązywania regulaminu, jednakże w każdym przypadku ma ona obowiązek określić stosowany na jej terenie poziom jakościowy wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, poprzez wskazanie jej konkretnych paramentów jakościowych. (por. wyroki NSA: z 14 czerwca 2022 r. III OSK 5233/21 oraz z 14 czerwca 2021 r. III OSK 3279/21; z 29 lipca 2020 r. II OSK 761/20; z 7 lipca 2020 r. II OSK 536/20). Precyzyjne określenie minimalnego poziomu świadczonych przez przedsiębiorstwo usług daje bowiem mieszkańcom gminy wskazówkę jakiego co najmniej poziomu usług mogą spodziewać się po dostarczającym wskazanych świadczeń, w zakresie objętym regulaminem, przedsiębiorstwie. Przy czym to rada w treści regulaminu daje przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu wiążące wytyczne, które to przedsiębiorstwo ma obowiązek przestrzegać i dostosować się zawierając umowy cywilnoprawne z odbiorcami usług (por. wyroki NSA: z 7 lipca 2020 r. II OSK 536/20 i z 12 lutego 2008 r. II OSK 2033/06 oraz prawomocne wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych: WSA w Warszawie z 23 lutego 2023 r., VII SA/Wa 1920/22; WSA w Warszawie z 28 października 2022 r., VIII SA/Wa 549/22; WSA w Opolu z 11 grudnia 2019 r. I SA/Op 371/19; WSA we Wrocławiu z 13 marca 2014 r. II SA/Wr 863/13 i z 7 października 2014 r. II SA/Wr 441/14; WSA w Szczecinie z 10 listopada 2016 r. II SA/Sz 929/16).
Z kolei w § 3 ust. 2 załącznika do uchwały przyjęto, iż odbiorcy usług zobowiązani są do korzystania z zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków w sposób zgodny z przepisami ustawy oraz warunkami zawartej umowy, nie powodujący pogorszenia jakości usług świadczonych przez Przedsiębiorstwo oraz nie utrudniający działalności Przedsiębiorstwa, a w szczególności do: a) utrzymania instalacji wodociągowych w stanie technicznym uniemożliwiającym wtórne zanieczyszczenie wody, b) użytkowania instalacji kanalizacyjnej w sposób nie powodujący zakłóceń w funkcjonowaniu urządzeń kanalizacyjnych, c) utrzymywania własnych przyłączy w stanie nie powodującym pogorszenia warunków eksploatacji pozostałych urządzeń wodociągowokanalizacyjnych, d) wykorzystywania przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej wyłącznie w celach i na warunkach określonych w umowie.
W ocenie Sądu, powyższy zapis jest niezgodny z zasadą wyrażoną w art. 5 ust. 2 u.z.z.w., w którym uregulowano kwestię, jakie mogą zostać ewentualnie określone w umowie o zaopatrzenie w wodę. Zasada powyższa stanowi, że jeżeli umowa o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków nie stanowi inaczej, odbiorca usług odpowiada za zapewnienie niezawodnego działania posiadanych instalacji i przyłączy wodociągowych lub instalacji i przyłączy kanalizacyjnych z urządzeniem pomiarowym włącznie. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne może zatem wprowadzić w samej umowie o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków szczegółowe postanowienia ograniczające lub konkretyzujące ustawową zasadę w zakresie praw i obowiązków stron umowy.
Z treści art. 5 ust. 2 u.z.z.w. wynika zaś, że inne obowiązki niż zapewnienie prawidłowego działania posiadanych instalacji i przyłączy wodociągowych lub instalacji i przyłączy kanalizacyjnych wraz z urządzeniem pomiarowym, mogą być nałożone na odbiorcę usług wyłącznie w umowie zawartej pomiędzy nim a przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym. W tym zakresie orzecznictwo sądowoadministracyjne jest jednolite (por. wyroki WSA: w Gorzowie Wielkopolskim z 22 listopada 2006 r., sygn. akt II SA/Go 304/06, Lex nr 296985, z 6 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Go 920/18, CBOSA, w Lublinie z 23 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Lu 641/14, CBOSA, w Warszawie z 15 października 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1116/06, Lex nr 418151, w Białymstoku z 30 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 705/21).
Sąd uznał także, iż trafnie zakwestionowane zostały § 5 ust. 1 i 2 załącznika do uchwały, jako podjęte przez organ z przekroczeniem kompetencji określonej w delegacji ustawowej. Mianowicie w przepisach tych przyjęto, że przedsiębiorstwo ma prawo odmówić przyłączenia odbiorcy do sieci, jeżeli w wyniku przyłączenia warunki techniczne pogorszą się tak, że nie zostanie zachowany minimalny poziom usług dla dotychczasowych Odbiorców lub jeżeli zabraknie zdolności produkcyjnych ujęć, stacji uzdatniania i oczyszczalni ścieków oraz zdolności dostawczych istniejących układów dystrybucji wody i odprowadzania ścieków (ust. 1). Nadto przedsiębiorstwo może odmówić przyłączenia nieruchomości do sieci, jeżeli przyłączenie wykonane zostało bez jego zgody bądź niezgodnie z wydanymi warunkami przyłączenia i uzgodnioną dokumentacją projektową (ust. 2).
Wskazać w tym miejscu należy, iż treść art. 15 ust. 4 u.z.z.w. wskazuje, iż przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Rada gminy nie została zatem upoważniona do uchwalenia w regulaminie negatywnych przesłanek w zakresie przyłączenia nieruchomości do sieci. W orzecznictwie zgodnie się przyjmuje, iż w art. 19 ust. 2 u.z.z.w. (potem będącym art. 19 ust. 5) brak jest ustawowego upoważnienia do wskazywania przez radę gminy sytuacji, w których możliwa jest odmowa przyłączenia do sieci, a uprawniony jest jedynie do określenia warunków które należy spełnić aby nieruchomość została do sieci przyłączona, co wskazuje na zasadność zarzutu skargi w w/w zakresie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2017 r., VIII SA/Wa 399/16, wyroki WSA w Gorzowie Wlkp.: z dnia 21 lutego 2018 r., I SA/Go1134/17, z dnia 31 stycznia 2018 r., II SA/Go 1149/17, z dnia 24 stycznia 2018 r., II SA/Go 1113/17, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 lutego 2018 r., IV SA/Po 1125/17, wyrok WSA w Opolu z dnia 4 października 2007 r., II SA/Op 344/07).
Wskazane naruszenia mają niewątpliwie charakter istotnych. Z uwagi na powyższe Sąd działając na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważności zaskarżonej uchwały w części zakwestionowanej przez stronę skarżącą, a określonej w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło